ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 5.97
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
5.97.1
जामदग्न्यवचः श्रुत्वा कण्वेऽपि भगवानृषिः ।
दुर्योधनमिदं वाक्यमब्रवीत्कुरुसंसदि ॥ ५.९७.१ ॥
ਜਾਮਦਗਨਯ (ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ) ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਭਗਵਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਕਣ੍ਵ ਨੇ ਵੀ ਕੁਰੂ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੂੰ ਇਹ ਵਚਨ ਕਹੇ।
5.97.2
अक्षयश्चाव्ययश्चैव ब्रह्मा लोकपितामहः ।
तथैव भगवन्तौ तौ नरनारायणावृषी ॥ ५.९७.२ ॥
ਅਕਸ਼ੈ ਅਤੇ ਅਵਿਅਯ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ ਹਨ; ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਭਗਵਾਨ ਨਰ-ਨਾਰਾਇਣ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ।
5.97.3
आदित्यानां हि सर्वेषां विष्णुरेकः सनातनः ।
अजथ्यश्चाव्ययश्चैव शाश्वतः प्रभुरीश्वरः ॥ ५.९७.३ ॥
ਸਾਰੇ ਆਦਿਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਸਨਾਤਨ ਹਨ; ਉਹ ਅਜਨਮਾ, ਅਵਿਅਯ, ਸ਼ਾਸ਼ਵਤ, ਪ੍ਰਭੂ ਤੇ ਈਸ਼ਵਰ ਹਨ।
5.97.4
निमित्तमरणाश्चान्ये चन्द्रसूर्यौ मही जलम् ।
वायुरग्निस्तथाऽऽकाशं ग्रहास्तारागणास्तथा ॥ ५.९७.४ ॥
ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਹੋਰ; ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ, ਧਰਤੀ, ਜਲ, ਵਾਯੂ, ਅਗਨੀ, ਆਕਾਸ਼, ਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਤਾਰਾਮੰਡਲ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ।
5.97.5
ते च क्षयान्ते जगतो हित्वा लोकत्रयं सदा ।
क्षयं गच्छन्ति वै सर्वे सृज्यन्ते च पुनः पुनः ॥ ५.९७.५ ॥
ਜਗਤ ਦੇ ਕਸ਼ੈ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਹ ਸਾਰੇ ਤਿੰਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਦਾ ਨਾਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਸਿਰਜੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
5.97.6
मुहूर्तमरणास्त्वन्ये मानुषा मूगपक्षिणः ।
तैर्यग्योन्याश्च ये चान्ये जीवलोकचरास्तथा ॥ ५.९७.६ ॥
ਪਰ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਮਨੁੱਖ, ਪਸ਼ੂ ਤੇ ਪੰਛੀ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਤਿਰਯਕ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਜੰਮੇ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦੇ ਹੋਰ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਨ।
5.97.7
भूयिष्ठेन तु राजानः श्रियं भुक्त्वाऽऽयुषः क्षये ।
तरुणाः प्रतिपद्यन्ते भोक्तुं सुकृतदुष्कृते ॥ ५.९७.७ ॥
ਰਾਜੇ ਆਪਣੀ ਉਮਰ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਸੰਪਤੀ ਭੋਗ ਕੇ, ਸੁਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਦੁਸ਼ਕ੍ਰਿਤ ਦੇ ਫਲ ਭੋਗਣ ਲਈ ਜਵਾਨ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
5.97.8
स भवान्धर्मपुत्रेण शमं कर्तुमिहार्हसि ।
पाण्डवाः कुरवश्चैव पालयन्तु वसुन्धरान् ॥ ५.९७.८ ॥
ਇਸ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਥੇ ਧਰਮਪੁੱਤਰ ਨਾਲ ਸੁਲਾਹ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਪਾਂਡਵ ਅਤੇ ਕੌਰਵ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ।
5.97.9
बलवानहमित्येव न मन्तव्यं सुयोधन ।
बलवन्तो बलिभ्यो हि दृश्यन्ते पूरुषर्षभ ॥ ५.९७.९ ॥
'ਮੈਂ ਬਲਵਾਨ ਹਾਂ' ਇਹ ਨਹੀਂ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਸੁਯੋਧਨ। ਹੇ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਬਲਵਾਨ ਵੀ ਹੋਰ ਬਲਵਾਨਾਂ ਤੋਂ ਹਾਰਦੇ ਦੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
5.97.10
न बलं बलिनां मध्ये बलं भवति कौरव ।
बलवन्तो हि ते सर्वे पाण्डवा देवविक्रमाः । ॥ ५.९७.१० ॥
ਹੇ ਕੌਰਵ, ਬਲਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਲ ਹੀ ਬਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਪਾਂਡਵ ਸਾਰੇ ਬਲਵਾਨ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਰਗਾ ਹੈ।
5.97.11
अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम् ।
मातलेर्दातुकामस्य कन्यां मृगयतो वरम् ॥ ५.९७.११ ॥
ਇੱਥੇ ਲੋਕ ਇਹ ਪੁਰਾਤਨ ਇਤਿਹਾਸ ਵੀ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ: ਆਪਣੀ ਧੀ ਲਈ ਯੋਗ ਵਰ ਲੱਭ ਕੇ ਉਸਨੂੰ ਦੇਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਮਾਤਲਿ ਦੀ ਕਥਾ।
5.97.12
मतस्त्रिलोकराजस्य मातलिर्नाम सारथिः ।
तस्यैकैव कुले मन्या रूपतो लोकविश्रुता ॥ ५.९७.१२ ॥
ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ (ਇੰਦਰ) ਦਾ ਸਾਰਥੀ ਮਾਤਲਿ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਇੱਕੋ ਹੀ ਧੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ; ਉਸਦਾ ਰੂਪ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮਸ਼ਹੂਰ ਸੀ।
5.97.13
गुणकेशीति विख्याता नाम्ना सा देवरूपिणी ।
श्रिया च वपुषा चैव स्त्रियोऽन्याःसाऽतिरिच्यते ॥ ५.९७.१३ ॥
ਗੁਣਕੇਸ਼ੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਉਹ ਦੇਵਰੂਪਿਣੀ ਸੀ; ਸ਼ੋਭਾ ਅਤੇ ਸਰੀਰਕ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਿੱਚ ਉਹ ਹੋਰ ਸਭ ਇਸਤਰੀਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ।
5.97.14
तस्याः प्रदानसमयं मातलिः सह भार्यया ।
ज्ञात्वा विममृशे राजंस्तत्परः परिचिन्तयन् ॥ ५.९७.१४ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਉਸ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਮਾਤਲਿ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਸਮੇਤ ਉਸੇ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝ ਕੇ ਡੂੰਘਾ ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ।
5.97.15
धिक्खल्वलघुशीलानामुच्छ्रितानां यशस्विनाम् ।
नराणां मृदुसत्वानां कुले कन्याप्ररोहणम् ॥ ५.९७.१५ ॥
ਤੁੱਛ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ, ਹੰਕਾਰੀ, ਯਸ਼ਸਵੀ ਪਰ ਕੋਮਲ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਕੁੜੀ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹੋਣਾ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਹੈ।
5.97.16
मातुः कुलं पितृकुलं यत्र चैव प्रदीयते ।
कुलत्रयं संशयितं कुरुते कन्यका सताम् ॥ ५.९७.१६ ॥
ਜਿੱਥੇ ਕੁੜੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਮਾਂ ਦਾ ਕੁਲ, ਪਿਓ ਦਾ ਕੁਲ, ਅਤੇ ਤੀਜਾ ਕੁਲ ਵੀ ਸ਼ੱਕ ਵਿੱਚ ਪੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਕੁੜੀ ਸਜਣਾਂ ਨਾਲ ਇਵੇਂ ਹੀ ਕਰਦੀ ਹੈ।
5.97.17
देवमानुषलोकौ द्वौ मानुषेणैव चक्षुषा ।
अपगाह्यैव विचितौ न च मे रोचते वरः ॥ ५.९७.१७ ॥
ਦੇਵਲੋਕ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਲੋਕ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੋਜ ਕੇ ਵੇਖਿਆ ਹੈ; ਪਰ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਵਰ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ।
5.97.18
न देवान्नैव दितिजान्न गन्धर्वान्न मानुषान् ।
अरोचयद्वरकृते तथैव बहुलानृषीन् ॥ ५.९७.१८ ॥
ਵਰ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦੈਂਤਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪਸੰਦ ਨਾ ਕੀਤਾ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪਸੰਦ ਨਾ ਕੀਤਾ।
5.97.19
भार्यया तु स संमन्त्र्य सह रात्रौ सुधर्मया ।
मातलिर्नागलोकाय चकार गमने मतिम् ॥ ५.९७.१९ ॥
ਫਿਰ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪਤਨੀ ਸੁਧਰਮਾ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਾਗਲੋਕ ਜਾਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
5.97.20
न मे देवमनुष्येषु गुणकेश्याः समो वरः ।
रूपतो दृश्यते कश्चिन्नागेषु भविता ध्रुवम् ॥ ५.९७.२० ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਗੁਣਕੇਸ਼ੀ ਦੇ ਯੋਗ ਵਰ ਮੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ; ਨਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਰੂਰ ਕੋਈ ਹੋਵੇਗਾ।
5.97.21
इत्यामन्त्र्य सुधर्मां स कृत्वा चाभिप्रदक्षिणम् ।
कन्यां शिरस्युपाघ्राय प्रविवेश महीतलम् ॥ ५.९७.२१ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਧਰਮਾ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ, ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਕੇ, ਕੰਨਿਆ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਸੁੰਘ ਕੇ ਉਹ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਏ।