マハーバーラタ · 章 6.103
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.103.1
मध्यंदिनो महाराज संग्रामः समपद्यत ।
लोकक्षयकरो रौद्रो भीष्मस्य सह सोमकैः ॥ ६.१०३.१ ॥
大王よ、正午にビーシュマとソーマカ族の間で、世界を破滅させる恐ろしい戦いが起こった。
6.103.2
गाङ्गेयो रथिनां श्रेष्ठः पाण्डवानामनीकिनीम् ।
व्यधमन्निशितैर्बाणैः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.१०३.२ ॥
ガンガーの子ビーシュマは、戦車兵のうち最も優れた者であり、鋭い矢で般度の軍勢を幾百、幾千と散らした。
6.103.3
संममर्द च तत्सैन्यं पिता देवव्रतस्तव ।
मर्दयेच्च यथा राजन्सिंहः प्राप्य मृगव्रजम् ॥ ६.१०३.३ ॥
王よ、あなたの父デーヴァヴラタはその軍勢を砕いた。ちょうど獅子が鹿の群れに至ってそれを踏みにじるように。
6.103.4
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च विराटो द्रुपदस्तथा ।
भीष्ममासाद्य समरे शरैर्जघ्नुर्महारथम् ॥ ६.१०३.४ ॥
ドリシュタデュムナ、シカンディン、ヴィラータ、そしてドルパダも戦場でビーシュマに近づき、その大戦士を矢で射た。
6.103.5
धृष्टद्युम्नं ततो विद्ध्वा विराटं च शरैस्त्रिभिः ।
द्रुपदस्य च नाराचं प्रेषयामास भारत ॥ ६.१०३.५ ॥
そして、ドリシュタデュムナとヴィラータをそれぞれ三本の矢で射抜き、バーラタの末裔よ、ドルパダに向けて鉄の矢を放った。
6.103.6
तेन विद्धा महेष्वासा भीष्मेणामित्रकर्शिना ।
चुक्रुधुः समरे राजन्पादस्पृष्टा इवोरगाः ॥ ६.१०३.६ ॥
王よ、敵を苦しめるビーシュマに射抜かれた大弓手たちは、戦場で足を踏まれた蛇のように怒り狂った。
6.103.7
शिखण्डी तं च विव्याध भरतानां पितामहम् ।
स्त्रीमयं मनसा ध्यात्वा नास्मै प्राहरदच्युतः ॥ ६.१०३.७ ॥
シカンディンもバラタ族の祖父を射たが、不退（アルジュナ）は彼を心の中で女から成ると考え、彼に打ちかからなかった。
6.103.8
धृष्टद्युम्नस्तु समरे क्रोधेनाग्निरिव ज्वलन् ।
पितामहं त्रिभिर्बाणैर्बाह्वोरुरसि चार्पयत् ॥ ६.१०३.८ ॥
しかし戦場で怒りに火のごとく燃えるドリシュタデュムナは、三本の矢で祖父の両腕と胸を射た。
6.103.9
द्रुपदः पञ्चविंशत्या विराटो दशमिः शरैः ।
शिखण्डी पञ्चविंशत्या भीष्मं विव्याध सायकैः ॥ ६.१०३.९ ॥
ドルパダは二十五本の矢で、ヴィラータは十本で、シカンディンは二十五本の矢でビーシュマを射た。
6.103.10
सोऽतिविद्धो महाराज शोणितौघपरिप्लुतः ।
वसन्ते पुष्पशबलो रक्ताशोक इवाबभौ ॥ ६.१०३.१० ॥
大王よ、重傷を負い血の流れに浸った彼は、春に花で斑になった赤いアショーカ樹のように輝いた。
6.103.11
तान्प्रत्यविध्यद्गाङ्गेयस्त्रिभिस्त्रिभिरजिह्मगैः ।
द्रुपदस्य च भल्लेन धनुश्चिच्छेद मारिष ॥ ६.१०३.११ ॥
ガンガーの子は彼ら一人ひとりに三本ずつ真っ直ぐな矢で応じ、おお賢者よ、ドルパダの弓を三日月形の矢で断ち切った。
6.103.12
सोऽन्यत्कार्मुकमादाय भीष्मं विव्याध पञ्चभिः ।
सारथिं च त्रिभिर्बाणैः सुशितै रणमूर्धनि ॥ ६.१०३.१२ ॥
彼は別の弓を取り、ビーシュマを五本の矢で射、戦いの先頭で御者を極めて鋭い三本の矢で射た。
6.103.13
तथा भीमो महाराज द्रौपद्याः पञ्च चात्मजाः ।
केकया भ्रातरः पञ्च सात्यकिश्चैव सात्वतः ॥ ६.१०३.१३ ॥
大王よ、同様にビーマ、ドラウパディーの五人の息子、ケーカヤ王女の五人の兄弟、そしてサートヴァタのサーティャキも。
6.103.14
अभ्यद्रवन्त गाङ्गेयं युधिष्ठिरसमाज्ञया ।
प्रति रक्षणकार्यार्थं धृष्टद्युम्नमुखान्रणे ॥ ६.१०३.१४ ॥
ユディシュティラの命により、戦場でドリシュタデュムナを先頭に、味方を守るためガーンゲーヤ（ビーシュマ）へ突進した。
6.103.15
तथैव तावकाः सर्वे भीष्मरक्षार्थमुद्यताः ।
प्रत्युद्ययुः पाण्डुसेनां सहसैन्या नराधिप ॥ ६.१०३.१५ ॥
同様にあなたの全ての兵は、ビーシュマを守るために準備を整え、軍勢とともにパーンダヴァの軍に向かって突進した、人の主よ。
6.103.16
तत्रासीत्सुमहद्युद्धं तव तेषां च संकुलम् ।
नराश्वरथनागानां यमराष्ट्रविवर्धनम् ॥ ६.१०३.१६ ॥
そこであなたの兵と彼らの兵との間に、非常に大きく混乱した戦いが起こり、人、馬、戦車、象によってヤマの国が広がった。
6.103.17
रथी रथिनमासाद्य प्राहिणोद्यमसादनम् ।
तथेतरान्समासाद्य नरनागाश्वसादिनः ॥ ६.१०३.१७ ॥
一人の戦車兵が別の戦車兵に出会い、彼をヤマの館へ送った。同様に他の者も、人、象の騎兵、馬の騎兵に出会ってそこへ送った。
6.103.18
अनयन्परलोकाय शरैः सन्नतपर्वभिः ।
शरैश्च विविधैर्घोरैस्तत्रतत्र विशांपते ॥ ६.१०३.१८ ॥
彼らは先端が曲がった矢で彼らをあの世へ送った。民の主よ、そこかしこで様々な恐ろしい矢によっても。
6.103.19
रथास्तु रथिभिर्हीना हतसारथयस्तथा ।
विप्रद्रुताश्वाः समरे दिशो जग्मुः समन्ततः ॥ ६.१०३.१९ ॥
戦士を失い、御者も殺され、馬は散り散りに逃げ去った戦車は、戦場のあらゆる方向へ逃げ去った。
6.103.20
मृद्गन्तस्ते नरान्राजन्हयांश्च सुबहून्रणे ।
वातायमाना दृश्यन्ते गन्धर्वनगरोपमाः ॥ ६.१०३.२० ॥
王よ、戦場では彼らが多くの人と馬を踏みにじり、風に揺れるガンダルヴァの都市のように見える。
6.103.21
रथिनश्च रथैर्हीना वर्मिणस्तेजसा युताः ।
कुण्डलोष्णीषिणः सर्वे निष्काङ्गदविभूषणाः ॥ ६.१०३.२१ ॥
戦車を失った戦士たちは、それでも鎧をまとい威光に満ち、耳飾りと頭巾を着け、皆が首飾りと腕輪で飾られていた。
6.103.22
देवपुत्रसमाः सर्वे शौर्ये शक्रसमा युधि ।
ऋद्ध्या वैश्रवणां चाति नयेन च बृहस्पतिम् ॥ ६.१०३.२२ ॥
彼らは皆神々の子に等しく、戦場の武勇はインドラに等しい。富はクベーラを、策略はブリハスパティをも凌いでいた。
6.103.23
सर्वलोकेश्वराः शूरास्तत्रतत्र विशांपते ।
विप्रद्रुता व्यदृश्यन्त प्राकृता इव मानवाः ॥ ६.१०३.२३ ॥
人の主よ、全世界の支配者であるはずの英雄たちが、あちこちで散り散りに逃げ惑う姿が見えた。まるで普通の人間のように。
6.103.24
दन्तिनश्च नरश्रेष्ठ हीनाः परमसादिभिः ।
मृद्गन्तः स्वान्यनीकानि निपेतुः सर्वशब्दगाः ॥ ६.१०३.२४ ॥
人の中の最上者よ、優れた御者を失った象たちは、自軍を踏みにじり、あらゆる音をたてて駆け、彼らの上に倒れ込んだ。
6.103.25
चर्मभिश्चामरैश्चित्रैः पताकाभिश्च मारिष ।
छत्रैः सितैर्हेमदण्डैश्चामरैश्च समन्ततः ॥ ६.१०३.२५ ॥
ああ尊き方よ、盾と色とりどりの払子と旗、白い傘と金の柄の払子によって、四方が（軍は飾られていた）。
6.103.26
विशीर्णैर्विप्रधावन्तो दृश्यन्ते स्म दिशो दश ।
नवमेघप्रतीकाशा जलदोपमनिःस्वनाः ॥ ६.१०३.२६ ॥
壊れた（戦車と共に）四方へ逃げ走る者たちが十方に見られた。新しい雲のようで、雨雲の轟きのような音を立てて。
6.103.27
तथैव दन्तिभिर्हीना गजारोहा विशांपते ।
प्रधावन्तोऽन्वदृश्यन्त तव तेषां च संकुले ॥ ६.१०३.२७ ॥
同様に象を失った象乗りたちが、ああ人の主よ、君の軍と彼らの軍との混乱の中を逃げ走るのが見られた。
6.103.28
नानादेशसमुत्थांश्च तुरगान्हेमभीषितान् ।
वातायमानानद्राक्षं शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.१०३.२८ ॥
多くの国に生まれ、金で飾られ、風のように駆ける馬を、私は何百、何千と見た。
6.103.29
अश्वारोहान्हतैरश्वैर्गृहीतासन्समन्ततः ।
द्रवमाणानपश्याम द्राव्यमाणांश्च संयुगे ॥ ६.१०३.२९ ॥
殺された馬のために騎兵たちは四方で捕らえられていた。戦いで逃げ走る者、追い立てられる者を我々は見た。
6.103.30
गजो गजं समासाद्य द्रवमाणं महाहवे ।
ययौ प्रमृद्य तरसा पादातान्वाजिनस्तथा ।
तथैव च रथान्राजन्प्रममर्द रणे गजः ॥ ६.१०३.३० ॥
大戦で逃げていた別の象に出会った一頭の象は、それを踏み潰し、勢いよく進み、歩兵と馬を踏みにじった。同様に、王よ、戦場で象は戦車をも踏みつぶした。
6.103.31
रथाश्चैव समासाद्य पतितांस्तुरगान्भुवि ।
व्यमृद्गन्समरे राजंस्तुरगांश्च नरान्रमे ॥ ६.१०३.३१ ॥
戦車もまた襲いかかり、王よ、戦場で地に倒れた馬たちを踏みつぶした。馬と人も……
6.103.32
एवं ते बहुधा राजन्प्रत्यमृद्गन्परस्परम् ।
दृश्यन्तेस्म महाबाहो तत्रतत्र महाबलाः ॥ ६.१०३.३२ ॥
こうして彼らは幾通りにも互いを踏みつぶしているのが見られた、王よ。大腕の君よ、あちこちで、かの大力の戦士たちが……
6.103.33
तस्मिन्रौद्रे तथा युद्धे वर्तमाने महाभये ।
प्रावर्तत नदी घोरा शोमितान्त्रतरङ्गिणी ॥ ६.१०३.३३ ॥
その恐ろしい戦いがこのように続く中、大きな危難のなかで、血と腸の波を立てる恐ろしい川が流れ始めた。
6.103.34
अस्थिसङ्घातसंबाधा केशशैवलाद्वला ।
रथह्रदा शरावर्ता हयमीना दुरासदा ॥ ६.१०३.३४ ॥
骨の山で埋め尽くされ、髪を水草とし、戦車を淵とし、矢を渦とし、馬を魚とする、近づき難い川。
6.103.35
शीर्षोपलसमाकीर्णा हस्तिग्राहसमाकुला ।
कवचोष्णीषफेनौघा धनुर्वेगासिकच्छपा ॥ ६.१०३.३५ ॥
頭部の石に覆われ、象の鰐に満ち、鎧と頭巾の泡の奔流があり、弓の勢いと剣の亀を持つ川。
6.103.36
शङ्खनक्रौघसंकीर्णा छत्रकूर्मरथोडुपा ।
पताकाध्वजवृक्षाढ्या मर्त्यकूलापहारिणी ।
क्रव्यादहंससंकीर्णा यमराष्ट्रविवर्धनी ॥ ६.१०३.३६ ॥
法螺貝の鰐の群れに満ち、傘を亀とし、戦車を舟とし、旗と幟を木々として豊かに、人々の岸辺を押し流し、肉食の白鳥に満ち、ヤマの国を増す川。
6.103.37
तां नदीं क्षत्रियाः शूरा रथनागहयप्लवैः ।
प्रतेरुर्बहवो राजन्भयं त्यक्त्वा महारथाः ॥ ६.१०३.३७ ॥
王よ、多くの勇敢なクシャトリヤと大戦車兵は恐れを捨て、戦車、象、馬を筏として、その川を渡った。
6.103.38
अपोवाह रणे भीरून्कश्मलेनाभिसंवृतान् ।
यथा वैतरणी प्रेतान्प्रेतराजपुरं प्रति ॥ ६.१०३.३८ ॥
ヴァイタラニー川が死者の霊を死王の都へ流し去るように、その川は戦場で迷いに覆われた臆病者を押し流した。
6.103.39
प्राक्रोशन्क्षत्रियास्तत्र दृष्ट्वा तद्वैशसं महत् ।
दुर्योधनापराधेन गच्छन्ति क्षत्रियाः क्षयम् ॥ ६.१०३.३९ ॥
そこでクシャトリヤたちはその大虐殺を見て叫んだ。ドゥリヨーダナの罪によって、クシャトリヤたちは滅びへ向かっている、と。
6.103.40
गुणवत्सु कथं द्वेषं धृतराष्ट्रो जनेश्वरः ।
कृतवान्पाण्डुपुत्रेषु पापात्मा लोभमोहितः ॥ ६.१०३.४० ॥
人の王ドリタラーシュトラは、徳あるパーンドゥの息子たちになぜ憎しみを向けたのか。邪な心の王は貪欲に惑わされて、そうしたのだ。
6.103.41
एवं बहुविधा वाचः श्रूयन्ते स्म परस्परम् ।
पाण्डवस्तवसंयुक्ताः पुत्राणां ते सुदारुणाः ॥ ६.१०३.४१ ॥
このように、パーンダヴァを称える様々な言葉が互いに聞こえた。それらはあなたの息子たちにとって極めて恐ろしいものだった。
6.103.42
ता निशम्य ततो वाचः सर्वयोधैरुदाहृताः ।
आगस्कृत्सर्वलोकस्य पुत्रो दुर्योधनस्तव ॥ ६.१०३.४२ ॥
すべての戦士たちが語ったその言葉を聞いて、世界全体の罪過の原因であるあなたの息子ドゥリヨーダナは……
6.103.43
भीष्मं द्रोणं कृपं चैव शल्यं चोवाच भारत ।
युध्यध्वमनहंकराः किं चिरं कुरुथेति च ॥ ६.१०३.४३ ॥
バーラタよ、彼はビーシュマ、ドローナ、クリパ、シャリヤにも言った。「傲慢を捨てて戦え。なぜ長く躊躇するのか。」
6.103.44
इति दुर्योधनोत्सृष्टाः सर्वे युयुधिरे नृपाः ।
ततः प्रववृते युद्धं कुरूणां पाण्डवैः सह।
अक्षद्यूतकृतं राजन्सुघोरं वैशसं तदा ॥ ६.१०३.४४ ॥
ドゥルヨーダナに送り出された王たちはこのように戦った。そして、クル族とパーンドゥの子らとの戦いが始まった。王よ、賭博から生じたあの極めて恐ろしい殺戮がそのとき起こったのである。
6.103.45
यत्पुरा न निगृह्णासि वार्यमाणो महात्मभिः ।
वैचित्रवीर्य तस्येदं फलं पश्य सुदारुणम् ॥ ६.१०३.४५ ॥
以前、偉大な方々に止められたのに、あなたはそれを抑えなかった。ヴィチトラヴィーリヤの子よ、その極めて恐ろしい結果を見よ。
6.103.46
न हि पाण्डुसुता राजन्ससैन्याः सपदानुगाः ।
रक्षन्ति समरे प्राणान्कौरवा वापि संयुगे ॥ ६.१०३.४६ ॥
王よ、パーンドゥの子らも、その軍勢や歩兵や従者とともに、戦いで命を守ってはいない。クル族もまた、戦いで命を守ってはいないのだ。
6.103.47
एतस्मात्कारणाद्धोरो वर्तते स्वजनक्षयः ।
दैवाद्वा पुरुषव्याघ्र तव चापनयान्नृप ॥ ६.१०३.४७ ॥
この原因により、人中の虎よ、己の親族のこの恐ろしい滅亡が起きている。運命によるか、あるいはあなたの不正によって、王よ。