മഹാഭാരതം · അധ്യായം 6.104
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.104.1
अर्जुनस्तान्नरव्याघ्रः सुशर्मानुचरान्नृपान् ।
अनयत्प्रेतराजस्य सदनं सायकैः शितैः ॥ ६.१०४.१ ॥
നരവ്യാഘ്രനായ അർജുനൻ സുശർമന്റെ ആ അനുചര രാജാക്കന്മാരെ മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ യമരാജന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് അയച്ചു.
6.104.2
सुशर्मापि ततो बाणैः पार्थं विव्याध संयुगे ।
वासुदेवं च सप्तत्या पार्थं च नवभिः पुनः ॥ ६.१०४.२ ॥
പിന്നീട് സുശർമ്മനും യുദ്ധത്തിൽ അമ്പുകളാൽ പാർത്ഥനെ പ്രഹരിച്ചു; വാസുദേവനെ എഴുപതു അമ്പുകളാലും പാർത്ഥനെ വീണ്ടും ഒമ്പതു അമ്പുകളാലും.
6.104.3
तं निवार्य शरौघेण सक्रुसूनुर्महारथः ।
सुशर्मणो रणे योधान्प्राहिणोद्यमसादनम् ॥ ६.१०४.३ ॥
അവനെ അമ്പുകളുടെ പ്രവാഹത്താൽ തടഞ്ഞശേഷം, കുന്തിയുടെ പുത്രനായ ആ മഹാരഥൻ യുദ്ധത്തിൽ സുശർമ്മന്റെ യോദ്ധാക്കളെ യമലോകത്തേക്ക് അയച്ചു.
6.104.4
ते वध्यमानाः पार्थेन कालेनेव युगक्षये ।
व्यद्रवन्त रणे राजन्भये जाते महारथाः ॥ ६.१०४.४ ॥
രാജാവേ, യുഗാന്ത്യകാലത്തെന്നപോലെ പാർത്ഥനാൽ വധിക്കപ്പെട്ട ആ മഹാരഥന്മാർ ഭയമുണ്ടായപ്പോൾ യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് ഓടി.
6.104.5
उत्सृज्य तुरगान्केचिद्रथान्केचिच्च मारिष ।
गजानन्ये समुत्सृज्य प्राद्रवन्त दिशो दश ॥ ६.१०४.५ ॥
മാരിഷാ, ചിലർ കുതിരകളെയും ചിലർ രഥങ്ങളെയും മറ്റുള്ളവർ ആനകളെയും ഉപേക്ഷിച്ച് പത്തു ദിക്കുകളിലേക്കും ഓടി.
6.104.6
अपरे तु तदादाय वाजिनागरथान्रणे ।
त्वरया परया युक्ताः प्राद्रवन्त विशांपते ॥ ६.१०४.६ ॥
എന്നാൽ മറ്റു ചിലർ കുതിര, ആന, രഥങ്ങൾ എടുത്തുകൊണ്ട് യുദ്ധത്തിൽ അതിവേഗത്തോടെ ഓടി, ഹേ വിശാംപതേ.
6.104.7
पादाताश्चापि शस्त्राणि समुत्सृज्य महारणे ।
निरपेक्षा व्यधावन्त तेनतेन स्म भारत ॥ ६.१०४.७ ॥
കാലാൾപ്പടയാളികളും മഹായുദ്ധത്തിൽ ആയുധങ്ങൾ എറിഞ്ഞുകളഞ്ഞ് ഒന്നും ഗണിക്കാതെ ഇങ്ങോട്ടുമങ്ങോട്ടും ഓടി, ഭരതവംശജനേ.
6.104.8
वार्यमाणाः सुबहुशस्त्रैगर्तेन सुशर्मणा ।
तथान्यैः पार्थिवश्रेष्ठैर्न व्यतिष्ठन्त संयुगे ॥ ६.१०४.८ ॥
ഗർത്തരാജാവായ സുശർമ്മനും മറ്റു ശ്രേഷ്ഠരാജാക്കന്മാരും പലവിധ ആയുധങ്ങളാൽ തടഞ്ഞെങ്കിലും അവർ യുദ്ധത്തിൽ നിന്നില്ല.
6.104.9
तद्बलं प्रद्रुतं दृष्ट्वा पुत्रो दुर्योधनस्तव ।
पुरस्कृत्य रणे भीष्मं सर्वसैन्यपुरस्कृतः ॥ ६.१०४.९ ॥
ആ സൈന്യം ഓടുന്നത് കണ്ട് നിന്റെ പുത്രൻ ദുര്യോധനൻ യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മരെ മുന്നിൽ നിർത്തി സർവ്വസൈന്യത്തെയും മുന്നിലാക്കി.
6.104.10
सर्वोद्योगेन महता धनञ्जयमुपाद्रवत् ।
त्रिगर्ताधिपतेरर्थे जीवितस्य विशांपते ॥ ६.१०४.१० ॥
പ്രജാപാലകനേ, ത്രിഗർത്താധിപന്റെ ജീവരക്ഷയ്ക്കായി എല്ലാ പ്രയത്നത്തോടെയും അവർ ധനഞ്ജയനെ ആക്രമിച്ചു.
6.104.11
स एकः समरे तस्थौ किरन्बहुविधाञ्शरान् ।
भ्रातृभिः सहितः सर्वैः शेषा हि प्रद्रुता नराः ॥ ६.१०४.११ ॥
അവൻ ഒറ്റയ്ക്ക് യുദ്ധത്തിൽ നിന്നു പലവിധ ശരങ്ങൾ വർഷിച്ചു; എല്ലാ സഹോദരന്മാരോടുമൊപ്പമായിരുന്നു; ശേഷിച്ചവർ ഓടിപ്പോയി.
6.104.12
तथैव पाण्डवा राजन्सर्वोद्योगेन दंशिताः ।
प्रययुः फल्गुनार्थाय यत्र भीष्मो व्यतिष्ठत ॥ ६.१०४.१२ ॥
അതുപോലെ രാജാവേ, പാണ്ഡവരും എല്ലാ പ്രയത്നത്തോടെയും കവചമണിഞ്ഞ് ഫൽഗുനനു വേണ്ടി ഭീഷ്മൻ നിന്നിടത്തേക്ക് മുന്നേറി.
6.104.13
ज्ञायमाना रणे वीर्यं घोरं गाण्डीवधन्वनः ।
हाहाकारकृतोत्साहा भीष्मं जग्मुः समन्ततः ॥ ६.१०४.१३ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഗാണ്ഡീവധന്വാവിന്റെ (അർജ്ജുനന്റെ) ഭയങ്കരമായ വീര്യം മനസ്സിലാക്കി, ഹാഹാകാരം മുഴക്കി ഉത്സാഹത്തോടെ അവർ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിൽനിന്നും ഭീഷ്മരുടെ നേർക്ക് പാഞ്ഞുചെന്നു.
6.104.14
ततस्तालध्वजः शूरः पाण्डवानां वरूथिनीम् ।
छादयामास समरे शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.१०४.१४ ॥
അപ്പോൾ താലധ്വജനായ വീരൻ (ഭീഷ്മർ) യുദ്ധത്തിൽ വളഞ്ഞ പർവ്വങ്ങളുള്ള ശരങ്ങളാൽ പാണ്ഡവസേനയെ മറച്ചുകളഞ്ഞു.
6.104.15
एकीभूतास्ततः सर्वे कुरवः सह पाण्डवैः ।
अयुध्यन्त महाराज मध्यं प्राप्ते दिवाकरे ॥ ६.१०४.१५ ॥
അപ്പോൾ എല്ലാ കൗരവരും പാണ്ഡവരോടൊപ്പം ഒന്നായിച്ചേർന്ന് യുദ്ധം ചെയ്തു, മഹാരാജാവേ, സൂര്യൻ മധ്യാഹ്നത്തിലെത്തിയപ്പോൾ.
6.104.16
सात्यकिः कृतवर्माणं विद्ध्वा पञ्चभिराशुगैः ।
अतिष्ठदाहवे शूरः किरन्बाणान्सहस्रशः ॥ ६.१०४.१६ ॥
സാത്യകി കൃതവർമ്മാവിനെ അഞ്ചു വേഗമേറിയ ശരങ്ങളാൽ തുളച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ നിന്നുകൊണ്ട് ആയിരക്കണക്കിന് ബാണങ്ങൾ വർഷിച്ചു.
6.104.17
तथैव द्रुपदो राजा द्रोणं विद्ध्वा शितैः शरैः ।
पुनर्विव्याध सप्तत्या सारथिं चास्य पञ्चभिः ॥ ६.१०४.१७ ॥
അതുപോലെതന്നെ രാജാവായ ദ്രുപദൻ ദ്രോണരെ മൂർച്ചയുള്ള ശരങ്ങളാൽ തുളച്ച്, പിന്നെയും എഴുപത് ശരങ്ങളാൽ അദ്ദേഹത്തെയും അഞ്ചിനാൽ സാരഥിയെയും മുറിവേൽപ്പിച്ചു.
6.104.18
भीमसेनस्तु राजानं बाह्लीकं प्रपितामहम् ।
विद्ध्वा नदन्महानादं शार्दूल इव कानने ॥ ६.१०४.१८ ॥
എന്നാൽ ഭീമസേനൻ രാജാവായ ബാഹ്ലീകനെ — പ്രപിതാമഹനെപ്പോലെയുള്ളവനെ — ശരങ്ങളാൽ തുളച്ച്, കാട്ടിൽ കടുവ ഗർജിക്കുന്നതുപോലെ മഹാനാദത്തോടെ ഗർജിച്ചു.
6.104.19
आर्जुनिश्चित्रसेनेन विद्धो बहुभिरशुगैः ।
अतिष्ठदाहवे शूरः किरन्बाणान्सहस्रशः।
चित्रसेनं त्रिभिर्बाणैर्विव्याध समरे भृशम् ॥ ६.१०४.१९ ॥
അർജുനന്റെ പുത്രൻ ചിത്രസേനനാൽ വേഗമേറിയ പല അമ്പുകളാൽ മുറിവേറ്റിട്ടും ആ വീരൻ യുദ്ധത്തിൽ ഉറച്ചുനിന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് അമ്പുകൾ എയ്തു. യുദ്ധത്തിൽ അവൻ ചിത്രസേനനെ മൂന്ന് അമ്പുകളാൽ കഠിനമായി തുളച്ചു.
6.104.20
समागतौ तौ तु रणे महामात्रौ व्यरोचताम् ।
यथा दिवि महाघोरौ राजन्बुधशनैश्चरौ ॥ ६.१०४.२० ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഏറ്റുമുട്ടിയ ആ രണ്ട് മഹാരഥന്മാരും ആകാശത്തിലെ അതിഭയങ്കരരായ ബുധനും ശനിയും പോലെ പ്രകാശിച്ചു, രാജാവേ.
6.104.21
तस्याश्वांश्चतुरो हत्वा सूतं च नवभिः शरैः ।
ननाद बलवान्नादं सौभद्रः परवीरहा ॥ ६.१०४.२१ ॥
അവന്റെ നാല് കുതിരകളെ വധിച്ച്, സാരഥിയെ ഒമ്പത് അമ്പുകളാൽ വീഴ്ത്തി, ശത്രുവീരന്മാരെ സംഹരിക്കുന്ന ബലവാനായ സൗഭദ്രൻ ഗർജ്ജിച്ചു.
6.104.22
हताश्वात्तु रथात्तूर्णं सोऽवप्लुत्य महारथः ।
आरुरोह रथं तूर्णं दुर्मुखस्य विशांपते ॥ ६.१०४.२२ ॥
കുതിരകൾ ചത്തുവീണ രഥത്തിൽ നിന്ന് ആ മഹാരഥൻ വേഗത്തിൽ ചാടിയിറങ്ങി, ഓ പ്രജാധിപതേ, ദുർമുഖന്റെ രഥത്തിൽ ഉടൻ കയറി.
6.104.23
द्रोणश्च द्रुपदं भित्त्वा शरैः सन्नतपर्वभिः ।
सारथिं चास्य विव्याध त्वरमाणः पराक्रमी ॥ ६.१०४.२३ ॥
ദ്രോണൻ ദ്രുപദനെ വളഞ്ഞ മുട്ടുകളുള്ള അമ്പുകളാൽ തുളച്ച്, അവന്റെ സാരഥിയെയും വേഗത്തിൽ പരാക്രമത്തോടെ മുറിവേൽപ്പിച്ചു.
6.104.24
पीड्यमानस्ततो राजा द्रुपदो वाहिनीमुखे ।
अपायाज्जवनैरश्वैः पूर्ववैरमनुस्मरन् ॥ ६.१०४.२४ ॥
അപ്പോൾ പീഡിതനായ രാജാവ് ദ്രുപദൻ സേനയുടെ മുൻനിരയിൽ നിന്ന് വേഗമേറിയ കുതിരകളിൽ, പഴയ വൈരം ഓർത്തുകൊണ്ട് പിന്മാറി.
6.104.25
भीमसेनस्तु राजानं मुहूर्तादिव बाह्लिकम् ।
व्यश्वसूतरथं चक्रे सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥ ६.१०४.२५ ॥
ഭീമസേനൻ എന്നാൽ ഒരു നിമിഷംകൊണ്ടുതന്നെ രാജാവായ ബാഹ്ലീകന്റെ രഥത്തെ കുതിരകളും സാരഥിയുമില്ലാത്തതാക്കി; സർവസൈന്യവും നോക്കിനിൽക്കെ.
6.104.26
ससंभ्रमो महाराज संशयं परमं गतः ॥ ६.१०४.२६ ॥
മഹാരാജാവേ, അദ്ദേഹം അത്യന്തം പരിഭ്രമിച്ച് വലിയ സംശയത്തിലും അപകടത്തിലും അകപ്പെട്ടു.
6.104.27
अवप्लुत्य ततो वाहाद्बाह्लीकः पुरुषोत्तमः ।
आरुरह रथं तूर्णं लक्ष्मणस्य महारणे ॥ ६.१०४.२७ ॥
അപ്പോൾ പുരുഷോത്തമനായ ബാഹ്ലീകൻ തന്റെ വാഹനത്തിൽനിന്ന് ചാടിയിറങ്ങി, മഹായുദ്ധത്തിൽ ലക്ഷ്മണന്റെ രഥത്തിൽ വേഗം കയറി.
6.104.28
सात्यकिः कृतवर्माणं वारयित्वा महारणे ।
शरैर्बहुविधै राजन्नाससाद पितामहम् ॥ ६.१०४.२८ ॥
മഹായുദ്ധത്തിൽ കൃതവർമ്മാവിനെ തടഞ്ഞ് സാത്യകി, രാജാവേ, പലതരം ശരങ്ങളോടെ പിതാമഹനെ സമീപിച്ചു.
6.104.29
स विद्ध्वा भारतं षष्ट्या निशितै रोमवाहिभिः ।
नृत्यन्निव रथोपस्थे विधुन्वानो महद्धनुः ॥ ६.१०४.२९ ॥
അവൻ മൂർച്ചയുള്ള അറുപത് ചിറകുള്ള ശരങ്ങളാൽ ഭാരതനെ (ഭീഷ്മരെ) മുറിവേൽപ്പിച്ചു; രഥത്തട്ടിൽ നൃത്തം ചെയ്യുമ്പോലെ തന്റെ മഹാധനുസ്സ് കുലുക്കി.
6.104.30
तस्यायसीं महाशक्तिं चिक्षेपाथ पितामहः ।
हेमचित्रां महावेगां नागकन्योपमां शुभाम् ॥ ६.१०४.३० ॥
അപ്പോൾ പിതാമഹൻ അവന്റെ നേർക്ക് ഇരുമ്പുകൊണ്ടുള്ള മഹാശക്തി എറിഞ്ഞു; അത് സ്വർണ്ണത്തിൽ ചിത്രിതവും മഹാവേഗമുള്ളതും നാഗകന്യയെപ്പോലെ സുന്ദരവുമായിരുന്നു.
6.104.31
तामापतन्तीं सहसा मृत्युकल्पां सुदुर्जयाम् ।
व्यंसयामास वार्ष्णेयो लाघवेन महायशाः ॥ ६.१०४.३१ ॥
പെട്ടെന്ന് പാഞ്ഞടുത്ത, മൃത്യുതുല്യവും ദുർജയവുമായ ആ ശക്തിയെ മഹായശസ്വിയായ വാർഷ്ണേയൻ ചടുലതയോടെ വഴിതിരിച്ചുവിട്ടു.
6.104.32
अनासाद्य तु वार्ष्णेयं शक्तिः परमदारुणा ।
न्यपतद्धरणीपृष्ठे महोल्केव महाप्रभा ॥ ६.१०४.३२ ॥
വാർഷ്ണേയനിലെത്താതെ, അതിഭയങ്കരമായ ആ ശക്തി മഹാപ്രഭയുള്ള ഉല്ക്കപോലെ ഭൂമിയുടെ പുറത്ത് വീണു.
6.104.33
वार्ष्णेयस्तु ततो राजन्स्वां शक्तिं कनकप्रभाम् ।
वेगवद्गृह्य चिक्षेप पितामहरथं प्रति ॥ ६.१०४.३३ ॥
രാജാവേ, അപ്പോൾ വാർഷ്ണേയൻ തന്റെ സ്വർണ്ണപ്രഭയുള്ള ശക്തി വേഗത്തിൽ എടുത്ത് പിതാമഹന്റെ രഥത്തിന് നേരെ എറിഞ്ഞു.
6.104.34
वार्ष्णेयभुजवेगेन प्रणुन्ना सा महाहवे ।
अभिदुद्राव वेगेन कालरात्रिर्यथा नरम् ॥ ६.१०४.३४ ॥
മഹായുദ്ധത്തിൽ വാർഷ്ണേയന്റെ ഭുജവേഗത്താൽ പ്രേരിതമായ ആ ശക്തി, കാലരാത്രി മനുഷ്യനെ പിടികൂടുന്നതുപോലെ വേഗത്തിൽ പാഞ്ഞു.
6.104.35
तामापतन्तीं सहसा द्विधा चिच्छेद भारतः ।
क्षुरप्राभ्यां सुतीक्ष्णाभ्यांसा व्यशीर्यत मेदिनीम् ॥ ६.१०४.३५ ॥
പെട്ടെന്ന് പാഞ്ഞടുത്ത ആ ശക്തിയെ ഭാരതൻ (ഭീഷ്മൻ) അതിതീക്ഷ്ണമായ രണ്ട് ക്ഷുരപ്ര അമ്പുകൾകൊണ്ട് രണ്ടായി മുറിച്ചു; അത് ഭൂമിയിൽ ചിതറിവീണു.
6.104.36
छित्त्वा शक्तिं तु गाङ्गयः सात्यकिं नवभिः शरैः ।
आजघानोरसि क्रुद्धः प्रहसञ्छत्रुकर्शनः ॥ ६.१०४.३६ ॥
ശക്തിയെ മുറിച്ചശേഷം ഗാംഗേയൻ (ഭീഷ്മൻ) കോപത്തോടെ ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ഒൻപത് അമ്പുകൾകൊണ്ട് സാത്യകിയുടെ മാറത്ത് പ്രഹരിച്ചു; ശത്രുക്കളെ അമർത്തുന്നവനായിരുന്നു അദ്ദേഹം.
6.104.37
ततः सरथनागाश्वाः पाण्डवाः पाण्डुपूर्वज ।
परिवब्रू रणे भीष्मं माधवत्राणकारणात् ॥ ६.१०४.३७ ॥
അപ്പോൾ, പാണ്ഡുവിന്റെ വംശജനേ, രഥങ്ങളും ആനകളും കുതിരകളുമായി പാണ്ഡവർ മാധവനെ (സാത്യകിയെ) രക്ഷിക്കുവാനായി യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മരെ വളഞ്ഞു.
6.104.38
ततः प्रववृते युद्धं तुमुलं रोमहर्षणम् ।
पाण्डवानां कुरूणां च समरे विजयैषिणाम् ॥ ६.१०४.३८ ॥
അപ്പോൾ വിജയം ആഗ്രഹിച്ച പാണ്ഡവർക്കും കൗരവർക്കും ഇടയിൽ ഭയങ്കരവും രോമാഞ്ചമുണ്ടാക്കുന്നതുമായ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.