Mahābhārata · Adhyāya 6.112
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.112.1
अथ वीरो महेष्वासो मत्तवारणविक्रमः ।
समादाय महच्चापं मत्तवारणवारणम् ॥ ६.११२.१ ॥
Entonces el héroe, gran arquero, de valor semejante al de un elefante en celo, tomó un gran arco capaz de detener a los elefantes en celo.
6.112.2
विधुन्वानो नरश्रेष्ठो द्रावयाणो वरूथिनीम् ।
पृतनां पाण्डवेयानां गाहमानो महाबलः ॥ ६.११२.२ ॥
Blandiendo su arco, el mejor de los hombres, poniendo en fuga al ejército, adentrándose en aquella hueste de los Pāṇḍavas, el poderoso.
6.112.3
निमित्तानि निमित्तज्ञः सर्वतो वीक्ष्य वीर्यवान् ।
प्रतपन्तमनीकानि द्रोणः पुत्रमभाषत ॥ ६.११२.३ ॥
Droṇa, conocedor de los presagios y valiente, habiendo mirado por todas partes los presagios, habló a su hijo mientras abrasaba los ejércitos.
6.112.4
अयं हि दिवसस्तात यत्र पार्थो महाबलः ।
जिघांसुः समरे भीष्मं परं यत्नं करिष्यति ॥ ६.११२.४ ॥
Este, hijo querido, es el día en que el poderoso Pārtha, deseando matar a Bhīṣma en la batalla, hará un gran esfuerzo.
6.112.5
उत्पतन्ति हि मे बाणा धनुः प्रस्फुरतीव च ।
योगमस्त्राणि नेच्छन्ति क्रूरं मे वर्तते मनः ॥ ६.११२.५ ॥
Mis flechas se levantan de un salto, y el arco parece latir; las armas no desean el empleo de los mantras, y mi mente se ha vuelto cruel.
6.112.6
दिक्ष्वशान्तानि घोराणि व्याहरन्ति मृगद्विजाः ।
नीचैर्गृध्रा निलीयन्ते भारतानां चमूं प्रति ॥ ६.११२.६ ॥
En las direcciones, las bestias y las aves lanzan gritos espantosos y de mal agüero; los buitres se agazapan bajo y se ocultan hacia el ejército de los Bhāratas.
6.112.7
नष्टप्रभ इवादित्यः सर्वतो लोहिता दिशः ।
रसते व्यथते भूमिः कम्पतीव च सर्वशः ॥ ६.११२.७ ॥
El sol parece haber perdido su brillo; todas las direcciones están rojas por todas partes. La tierra clama y se retuerce de dolor, temblando como si temblara por todas partes.
6.112.8
कङ्कगृध्रा बलाकाश्च व्याहरन्ति मुहुर्मुहुः ।
शिवाश्चैवाशिवा घोरा वेदयन्त्यो महद्भयम् ॥ ६.११२.८ ॥
Los kaṅka, buitres y garzas gritan una y otra vez, y los chacales funestos, terribles, aúllan anunciando un gran temor.
6.112.9
पपात महती चोल्का मध्येनादित्यमण्डलात् ।
सकबन्धश्च परिघो भानुमावृत्य तिष्ठति ॥ ६.११२.९ ॥
Un gran meteoro cayó atravesando el centro del disco solar, y un halo en forma de barra, como un tronco sin cabeza, se alza envolviendo al sol.
6.112.10
परिवेषस्तथा घोरश्चन्द्रभास्करयोरभूत् ।
वेदयानो भयं घोरं राज्ञां देहावकर्तनम् ॥ ६.११२.१० ॥
Un halo terrible apareció alrededor de la luna y del sol, anunciando un miedo terrible y el corte de los cuerpos de los reyes.
6.112.11
देवतायतनस्थाश्च कौरवेन्द्रस्य देवताः ।
कम्पन्ते च हसन्ते च नृत्यन्ति च रुदन्ति च ॥ ६.११२.११ ॥
Las deidades que habitan en los santuarios del señor de los Kauravas tiemblan, ríen, danzan y lloran.
6.112.12
अपसव्यं ग्रहाश्चक्रुरलक्ष्माणं दिवाकरम् ।
अवाक्शिराश्च भगवानुपातिष्ठत चन्द्रकमाः ॥ ६.११२.१२ ॥
Los planetas hicieron al sol moverse de forma desfavorable y sin brillo, y el venerable luna se acercó con la cabeza inclinada hacia abajo.
6.112.13
वपूंषि च नरेन्द्राणां विगताभानि लक्षये ।
धार्तराष्ट्रस्य सैन्येषु न च भ्राजन्ति दंशिताःक ॥ ६.११२.१३ ॥
Veo los cuerpos de los reyes despojados de brillo, y los guerreros con armadura no resplandecen en las tropas de Dhārtarāṣṭra.
6.112.14
सेनयोरुभयोश्चापि समन्ताच्छ्रूयते महान् ।
पाञ्चजन्यस्य निर्घोषो गाण्डीवस्य च निःस्वनः ॥ ६.११२.१४ ॥
Por todos lados de ambos ejércitos se oye un gran estruendo: el clamor del caracol Pāñcajanya y el zumbido del arco Gāṇḍīva.
6.112.15
ध्रुवमास्थाय बीभत्सुरुत्तमास्त्राणि संयुगे ।
अपास्यान्यान्रणे योधानभ्येष्यति पितामहम् ॥ ६.११२.१५ ॥
Sin duda Bībhatsu, tomando las armas supremas, apartará a los otros guerreros en la batalla y se acercará al abuelo.
6.112.16
हृष्यन्ति रोमकूपाणि सीदतीव च मे मनः ।
चिन्तयित्वा महाबाहो भीष्मार्जुनसमागमम् ॥ ६.११२.१६ ॥
Se me erizan los vellos del cuerpo y mi mente parece hundirse, oh de brazos poderosos, al pensar en el encuentro de Bhīṣma y Arjuna.
6.112.17
तं चेह निकृतिप्रज्ञं पाञ्चाल्यं पापचेतसम् ।
पुरस्कृत्य रणे पार्थो भीष्मस्यायोधनं गतः ॥ ६.११२.१७ ॥
Poniendo delante al príncipe de los Pāñcāla (Śikhaṇḍin), de mente engañosa y corazón malvado, Pārtha ha llegado en batalla al campo de Bhīṣma.
6.112.18
अब्रवीच्च पुरा भीष्मो नाहं हन्यां शिखण्डिनम् ।
स्त्री ह्येषा विहिता धात्रा दैवाच्च स पुनः पुमान् ॥ ६.११२.१८ ॥
Bhīṣma dijo en otro tiempo: «No mataré a Śikhaṇḍin; pues ella fue creada mujer por el Creador, y por el destino se ha vuelto hombre de nuevo».
6.112.19
असंकल्पध्वजश्चैव याज्ञसेनिर्महाबलः ।
न चामङ्गलिके तस्मिन्प्रहरेदापगासुतः ॥ ६.११२.१९ ॥
Aquel de estandarte no previsto y el poderoso Yājñaseni: contra él, en un momento de mal augurio, que el hijo del río (Bhīṣma) no ataque.
6.112.20
एतद्विचिन्तयानस्य प्रज्ञा सीदति मे भृशम् ।
अभ्युद्यतो रणे पार्थः कुरुवृद्धमुपाद्रवत् ॥ ६.११२.२० ॥
Al reflexionar sobre esto, mi juicio se hunde en gran medida: Arjuna, alzado para la batalla, ha corrido hacia Bhīṣma, el mayor de los Kuru.
6.112.21
युधिष्ठिरस्य च क्रोधो भीष्मश्चार्जुनसंगतः ।
मम चास्त्रसमारम्भः प्रजानामशिवं ध्रुवम् ॥ ६.११२.२१ ॥
La ira de Yudhiṣṭhira, Bhīṣma unido a Arjuna, y mi inicio de las armas: sin duda traerán mal augurio al pueblo.
6.112.22
मनस्वी बलवाञ्शूरः कृतास्त्रोऽलघुविक्रमः ।
दूरपाती दृढेषुश्च निमित्तज्ञश्च पाण्डवः ॥ ६.११२.२२ ॥
El resuelto, fuerte y heroico Pāṇḍava, diestro en las armas, de no escaso valor, de tiro lejano, de flechas firmes y conocedor de los presagios.
6.112.23
अजेयः समरे चापि देवैरपि सवासवैः ।
बलवान्बुद्धिमांश्चैव जितक्लेशो युधां वरः ॥ ६.११२.२३ ॥
Invencible en batalla incluso para los dioses, incluso para los dioses junto con Vāsava (Indra); fuerte, sabio, vencedor de las penalidades, el mejor de los guerreros.
6.112.24
विजयी च रणे नित्यं भैरवास्त्रश्च पाण्डवः ।
अभ्युद्यतं रणे दृष्ट्वा भैरवास्त्रं च पाण्डवम् ।
तस्य मार्गं परिहरन्द्रुतं गच्छ यतव्रत ॥ ६.११२.२४ ॥
Siempre vencedor en la batalla, y el Pāṇḍava posee el arma terrible. Al ver al Pāṇḍava alzado en la batalla, portador del arma terrible, evita su camino y ve con prisa, oh tú de voto firme.
6.112.25
पश्याद्यैतन्महाघोरे संयुगे वैशसं महत् ।
हेमचित्राणि शूरणां महान्ति च शुभानि च ॥ ६.११२.२५ ॥
Mira ahora esta gran matanza en la terrible batalla, y las grandes y espléndidas (armas) adornadas en oro de los héroes.
6.112.26
कवचान्यवदीर्यन्ते शरैः सन्नतपर्वभिः ।
छिद्यन्ते च ध्वजाग्राणि तोमराश्च धनूंषि च ॥ ६.११२.२६ ॥
Las armaduras son desgarradas por flechas de juntas dobladas; también se cortan las puntas de los estandartes, las lanzas y los arcos.
6.112.27
प्रासाश्च विमलास्तीक्ष्णाः शक्त्यश्च कनकोज्ज्वलाः ।
वैजयन्त्यश्च नागानां संक्रुद्धेन किरीटिना ॥ ६.११२.२७ ॥
Lanzas brillantes y afiladas, jabalinas que relucen como oro y los estandartes de victoria de los elefantes están siendo (derribados) por el furioso coronado (Arjuna).
6.112.28
नायं संरक्षितुं कालः प्राणान्पुत्रोपजीविभिः ।
याहि स्वर्गं पुरस्कृत्य यशसे विजयाय च ॥ ६.११२.२८ ॥
Este no es momento de proteger la propia vida; que lo hagan quienes dependen de sus hijos. Ve con el cielo ante ti, por la fama y por la victoria.
6.112.29
रथनागहयावर्तां महाघोरां सुदुर्गमाम् ।
रथेन संग्रामनदीं तरत्येष कपिध्वजः ॥ ६.११२.२९ ॥
Aquel de estandarte de mono (Arjuna) cruza en carro este río de batalla, terrible y muy difícil de cruzar, cuyos remolinos son carros, elefantes y caballos.
6.112.30
ब्रह्मण्यता दमो दानं तपश्च चरितं महत् ।
इहैव दृश्यते पार्थे भ्राता यस्य धनञ्जयः ॥ ६.११२.३० ॥
La devoción a los brahmanes, el dominio de sí, la generosidad, la austeridad y la gran conducta se ven aquí mismo en el hijo de Pṛthā, cuyo hermano es Dhanañjaya.
6.112.31
भीमसेनश्च बलवान्माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ ।
वासुदेवश्च वार्ष्णेयो यस्य नाथो व्यवस्थितः ॥ ६.११२.३१ ॥
El poderoso Bhīmasena, los dos hijos de Mādrī, los Pāṇḍavas, y Vāsudeva de los Vṛṣṇis, cuyo protector se mantiene firme.
6.112.32
तस्यैष मन्युप्रभवो धार्तराष्ट्रस्य दुर्मतेः ।
तपोभावितदेहस्य कोपो दहति वाहिनीम् ॥ ६.११२.३२ ॥
Esto nace de la ira del hijo de Dhṛtarāṣṭra, de mente perversa; la cólera de aquel cuyo cuerpo está purificado por el ascetismo abrasa el ejército.
6.112.33
एष संदृश्यते पार्थो वासुदेवव्यपाश्रयः ।
दारयन्सर्वसैन्यानि धार्तराष्ट्राणि सर्वशः ॥ ६.११२.३३ ॥
Aquí se ve a Pārtha, apoyado en Vāsudeva, desgarrando por todas partes todos los ejércitos de los hijos de Dhṛtarāṣṭra.
6.112.34
एतदालोक्यते सैन्यं क्षोभ्यमाणं किरीटिना ।
महोर्मिनद्धं सुमहत्तिमिनेव महाजलम् ॥ ६.११२.३४ ॥
Este ejército se ve agitado por el de la diadema (Arjuna), como un vasto océano ceñido de grandes olas y removido por un monstruo marino timi.
6.112.35
हाहाकिलकिलाशब्दाः श्रूयन्ते च चमूमुखे ।
याहि पाञ्चालदायादमहं यास्ये युधिष्ठिरम् ॥ ६.११२.३५ ॥
Al frente del ejército se oyen gritos de «hā-hā» y «kila-kila». ¡Ve! Iré hacia el heredero de los Pañcālas, hacia Yudhiṣṭhira.
6.112.36
दुर्गमं ह्यन्तरं राज्ञो व्यूहस्यामिततेजसः ।
समुद्रकुक्षिप्रतिमं सर्वतोऽतिरथैः स्थितैः ॥ ६.११२.३६ ॥
Ciertamente es difícil de penetrar el hueco en la formación del rey de esplendor sin límites, semejante al vientre del océano, rodeado por todos lados de grandes guerreros de carro apostados.
6.112.37
सात्यकिश्चाभिमन्युश्च धृष्टद्युम्नवृकोदरौ ।
पर्यरक्षन्त राजानं यमौ च मनुजेश्वरम् ॥ ६.११२.३७ ॥
Sātyaki y Abhimanyu, Dhṛṣṭadyumna y Vṛkodara, y los gemelos también protegían por todos lados al rey, señor de los hombres.
6.112.38
उपेन्द्रसदृशश्यामो महाशाल इवोद्गतः ।
एष गच्छत्यनीकाग्रे द्वितीय इव फल्गुनः ॥ ६.११२.३८ ॥
Oscuro como Upendra, erguido como un gran árbol sāla, este avanza a la cabeza del ejército, como un segundo Phalguna.
6.112.39
उत्तमास्त्राणि चाधत्स्व गृहीत्वा च महद्धनुः ।
पार्षतं याहि राजानं युध्यस्व च वृकोदरम् ॥ ६.११२.३९ ॥
Empuña las mejores armas, toma tu gran arco, ve hacia el hijo de Pṛṣata, llega al rey y combate contra Vṛkodara.
6.112.40
को हि नेच्छेत्प्रियं पुत्रं जीवन्तं शाश्वतीः समाः ।
क्षत्रधर्मं तु संप्रेक्ष्य ततस्त्वां नियुनज्म्यहम् ॥ ६.११२.४० ॥
¿Quién no desearía que su querido hijo viviera años eternos? Pero considerando el deber del guerrero, ahora te designo.
6.112.41
एष चातिरणे भीष्मो दहते वै महाचमूम् ।
युद्धेषु सदृशस्तात यमस्य वरुणस्य च ॥ ६.११२.४१ ॥
¡Aquí Bhīṣma incendia el gran ejército en la feroz batalla, hijo querido! En las batallas es igual a Yama y Varuṇa.
6.112.42
पुत्रं समनुशास्यैवं भारद्वाजः प्रतापवान् ।
महारणे महाराज धर्मराजमयोधयत् ॥ ६.११२.४२ ॥
Habiendo instruido así a su hijo, el poderoso hijo de Bharadvāja, oh gran rey, combatió contra el rey del dharma en aquella gran batalla.