ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 6.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.113.1
भगदत्तः कृपः शल्यः कृतवर्ता तथैव च ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ सैन्धवश्च जयद्रथः ॥ ६.११३.१ ॥
ਭਗਦੱਤ, ਕ੍ਰਿਪ, ਸ਼ਲ੍ਯ, ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ, ਅਤੇ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿੰਦ ਅਤੇ ਅਨੁਵਿੰਦ, ਅਵੰਤੀ ਦੇ ਦੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰ, ਅਤੇ ਸਿੰਧੂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਜਯਦ੍ਰਥ।
6.113.2
चित्रसेनो विकर्णश्च तथा दुर्मर्षणो युवा ।
दशैते तावका योधा भीमसेनमयोधयन् ॥ ६.११३.२ ॥
ਚਿਤ੍ਰਸੇਨ, ਵਿਕਰਣ ਅਤੇ ਜਵਾਨ ਦੁਰਮਰਸ਼ਣ — ਇਹ ਦਸ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧੇ ਭੀਮਸੇਨ ਨਾਲ ਲੜੇ।
6.113.3
महत्या सेनया युक्ता नानादेशसमुत्थया ।
भीष्मस्य समरे राजन्प्रार्थयाना महद्यशः ॥ ६.११३.३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਨੇਕ ਦੇਸਾਂ ਤੋਂ ਜੁੜੀ ਵੱਡੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਮਹਾਨ ਕੀਰਤੀ ਚਾਹੁੰਦੇ (ਅੱਗੇ ਵਧੇ)।
6.113.4
शल्यस्तु नवभिर्बाणैर्भीमसेनमताडयत् ।
कृतवर्मा त्रिभिर्भाणैः कृपश्च नवभिः शरैः ॥ ६.११३.४ ॥
ਸ਼ਲ੍ਯ ਨੇ ਨੌਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨੇ ਤਿੰਨ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ; ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪ ਨੇ ਨੌਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ।
6.113.5
चित्रसेनो विकर्णश्च भगदत्तश्च मारिष ।
दशभिर्दशभिर्बाणैर्भीमसेनमताडयन् ॥ ६.११३.५ ॥
ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼, ਚਿਤ੍ਰਸੇਨ, ਵਿਕਰਣ ਅਤੇ ਭਗਦੱਤ ਨੇ ਦਸ-ਦਸ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ।
6.113.6
सैन्धवश्च त्रिभिर्बाणैर्भीमसेनमडायत् ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ पञ्चभिः पञ्चभिः शरैः ॥ ६.११३.६ ॥
ਸਿੰਧ ਦੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਤਿੰਨ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ; ਅਵੰਤੀ ਦੇ ਦੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵਿੰਦ ਅਤੇ ਅਨੁਵਿੰਦ ਨੇ ਹਰ ਇੱਕ ਨੇ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ।
6.113.7
दुर्मर्षणस्तु विंशत्या पाण्डवं निशितैः शरैः ।
स तान्सर्वान्महाराज राजमानान्पृथक्पृथक् ॥ ६.११३.७ ॥
ਦੁਰਮਰਸ਼ਣ ਨੇ ਤਿੱਖੇ ਵੀਹ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਪਾਂਡਵ (ਭੀਮ) ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਚਮਕਦਿਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ (ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ)।
6.113.8
प्रवीरान्सर्वलोकस्य धार्तराष्ट्रान्महारथान् ।
जघान समरे वीरः पाण्डवः परवीरहा ॥ ६.११३.८ ॥
ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੀਰ, ਮਹਾਰਥੀ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟ੍ਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੈਰੀ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਸੰਹਾਰਕ ਉਸ ਵੀਰ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ।
6.113.9
सप्तभिः शल्यमाविध्यत्कृतवर्माणमष्टभिः ।
कृपस्य सशरं चापं मध्ये चिच्छेद भारत ॥ ६.११३.९ ॥
ਉਸ ਨੇ ਸੱਤ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਲ੍ਯ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਅੱਠ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨੂੰ। ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਸ ਨੇ ਕ੍ਰਿਪ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਬਾਣ ਸਮੇਤ ਵਿਚਕਾਰੋਂ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
6.113.10
अथैनं च्छिन्नधन्वानं पुनर्विव्याध सप्तभिः ।
विन्दानुविन्दौ च तथा त्रिभिस्त्रिभिरताडयत् ॥ ६.११३.१० ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫਿਰ ਸੱਤ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ; ਅਤੇ ਵਿੰਦ ਤੇ ਅਨੁਵਿੰਦ ਨੂੰ ਵੀ ਹਰ ਇੱਕ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
6.113.11
दुर्मर्षणं च विंशत्या चित्रसेनं च पञ्चभिः ।
विकर्णं दशभिर्बाणैः पञ्चभिश्च जयद्रथम् ॥ ६.११३.११ ॥
ਉਸ ਨੇ ਦੁਰਮਰਸ਼ਣ ਨੂੰ ਵੀਹ ਨਾਲ, ਚਿਤ੍ਰਸੇਨ ਨੂੰ ਪੰਜ ਨਾਲ, ਵਿਕਰਣ ਨੂੰ ਦਸ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਜਯਦ੍ਰਥ ਨੂੰ ਪੰਜ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
6.113.12
विद्ध्वा भीमोऽनदद्धृष्टः सैन्धवं च पुनस्त्रिभिः ।
अथान्यद्धनुरादाय गौतमो रथिनां वरः ॥ ६.११३.१२ ॥
ਭੀਮ ਨੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਗਰਜਿਆ; ਫਿਰ ਸੈਂਧਵ (ਜਯਦ੍ਰਥ) ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ। ਫਿਰ ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਗੌਤਮ (ਕ੍ਰਿਪ) ਨੇ ਦੂਜਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕਿਆ।
6.113.13
भीमं विव्याध संरब्धो दशभिर्निशितैः शरैः ।
स विद्धो दशभिर्बाणैस्तोत्रैरिव महाद्विपः ॥ ६.११३.१३ ॥
ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਭਰੇ ਉਸ ਨੇ ਤਿੱਖੇ ਦਸ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭੀਮ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ। ਦਸ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਉਹ ਅੰਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਚੁਭੇ ਮਹਾਹਾਥੀ ਵਾਂਗ ਜਾਪਿਆ।
6.113.14
ततः क्रुद्धो महाराज भीमसेनः प्रतापवान् ।
गौतमं ताडयामास शरैर्बहुभिराहवे ॥ ६.११३.१४ ॥
ਫਿਰ ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਭੀਮਸੇਨ ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਗੌਤਮ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲੱਗਾ।
6.113.15
सैन्धवस्य तथाऽश्वांश्च सारथिं च त्रिभिः शरैः ।
प्राहिणोन्मृत्युलोकाय कालान्तकसमद्युतिः ॥ ६.११३.१५ ॥
ਸੈਂਧਵ ਦੇ ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮੌਤ ਦੇ ਲੋਕ ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ; ਉਹ ਕਾਲ-ਅੰਤਕ ਵਰਗਾ ਤੇਜਸਵੀ ਸੀ।
6.113.16
हताश्वात्तु रथात्तूर्णमवप्लुत्य महारथः ।
शरांश्चिक्षेप निशितान्भीमसेनस्य संयुगे ॥ ६.११३.१६ ॥
ਘੋੜੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਉੱਤੇ ਉਹ ਮਹਾਰਥੀ ਝਟਪਟ ਰੱਥ ਤੋਂ ਛਾਲ ਮਾਰ ਕੇ ਉਤਰਿਆ ਅਤੇ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਭੀਮਸੇਨ ਉੱਤੇ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰ ਚਲਾਉਣ ਲੱਗਾ।
6.113.17
तस्य भीमो धनुर्मध्ये द्वाभ्यां चिच्छेद मारिष ।
भल्लाभ्यां भरतश्रेष्ठ सैन्धवस्य महात्मनः ॥ ६.११३.१७ ॥
ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਭੀਮ ਨੇ ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ ਸੈਂਧਵ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਦੋ ਭੱਲ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
6.113.18
स च्छिन्नधन्वा विरथो हताश्वो हतसारथिः ।
चित्रसेनरथं राजन्नारुरोह त्वरान्वितः ॥ ६.११३.१८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਧਨੁਸ਼ ਟੁੱਟਾ, ਰੱਥ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀ ਮਾਰੇ ਗਏ, ਉਹ ਛੇਤੀ ਨਾਲ ਚਿਤ੍ਰਸੇਨ ਦੇ ਰੱਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ।
6.113.19
अत्यद्भुतं रणे कर्म कृतवांस्तत्र पाण्डवः ।
महारथाञ्शरैर्विद्ध्वा वारयित्वा च मारिष ॥ ६.११३.१९ ॥
ਹੇ ਮਾਨਯੋਗ, ਉੱਥੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਅਤਿ ਅਦਭੁਤ ਕਰਮ ਕੀਤਾ। ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ।
6.113.20
विरथं सैन्धवं चक्रे सर्वलोकस्य पश्यतः ।
तदा न ममृषे शल्यो भीमसेस्य विक्रमम् ॥ ६.११३.२० ॥
ਸਭ ਦੇ ਵੇਖਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਸੈਂਧਵ ਨੂੰ ਰਥਹੀਣ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਤਦ ਸ਼ਲ੍ਯ ਭੀਮਸੇਨ ਦਾ ਪਰਾਕਰਮ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕਿਆ।
6.113.21
स संधाय शरांस्तीक्ष्णान्करमारपरिमार्जितान् ।
भीमं विव्याध समरे तिष्ठितिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ६.११३.२१ ॥
ਤਿੱਖੇ ਬਾਣ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਹੱਥ ਦੀ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਨਾਲ ਘਸੇ ਹੋਏ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭੀਮ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, "ਰੁਕ, ਰੁਕ!"
6.113.22
कृपश्च कृतवर्माच भगदत्तश्च वीर्यवान् ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ चित्रसेनश्च संयुगे ॥ ६.११३.२२ ॥
ਕ੍ਰਿਪ, ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ, ਪਰਾਕਰਮੀ ਭਗਦੱਤ, ਅਵੰਤੀ ਦੇ ਦੋ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਵਿੰਦ ਅਤੇ ਅਨੁਵਿੰਦ, ਅਤੇ ਚਿਤ੍ਰਸੇਨ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ।
6.113.23
दुर्मर्षणो विकर्णश्च सिन्धुराजश्च वीर्यवान् ।
भीमं ते विव्यधुस्तूर्णं शल्यहेतोररिन्दमाः ॥ ६.११३.२३ ॥
ਦੁਰਮਰਸ਼ਣ, ਵਿਕਰਣ ਅਤੇ ਪਰਾਕਰਮੀ ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਨੇ ਸ਼ਲ੍ਯ ਲਈ ਭੀਮ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਹੇ ਅਰਿੰਦਮੋ।
6.113.24
स च तान्प्रति विव्याध पञ्चभिः पञ्चभिः शरैःक ।
शल्यं विव्याध सप्तत्या पुनश्च दशभिः शरैः ॥ ६.११३.२४ ॥
ਉਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ; ਸ਼ਲ੍ਯ ਨੂੰ ਸੱਤਰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਫਿਰ ਦਸ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ।
6.113.25
तं शल्यो नवभिर्भित्त्वा पुनर्विव्याध पञ्चभिः ।
सारथिं चास्य भल्लेन गाढं विव्याध मर्मणि ॥ ६.११३.२५ ॥
ਸ਼ਲ੍ਯ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਨੌਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਫਿਰ ਪੰਜ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ; ਉਸਦੇ ਸਾਰਥੀ ਨੂੰ ਭੱਲ ਤੀਰ ਨਾਲ ਮਰਮ-ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਡੂੰਘਾ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
6.113.26
विशोकं प्रेक्ष्य निर्भिन्नं भीमसेनः प्रतापवान् ।
मद्रराजं त्रिभिर्बाणैर्बाह्वोरुरुसि चार्पयत् ॥ ६.११३.२६ ॥
ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਭੀਮਸੇਨ ਨੇ, ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਪਰ ਬੇਚੈਨ ਨਾ ਹੋਇਆ ਉਸਨੂੰ ਦੇਖ ਕੇ, ਮਦ੍ਰਰਾਜ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸਦੀਆਂ ਬਾਹਾਂ, ਪੱਟਾਂ ਅਤੇ ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ।
6.113.27
तथेतरान्महेष्वासांस्त्रिभिस्त्रिभिरजिह्मगैः ।
ताजयामास समरे सिंहवाद्विननाद च ॥ ६.११३.२७ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਮਹਾਧਨੁਰਧਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰੇਕ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਸਿੱਧੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਜਿੱਤਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਗਰਜਿਆ।
6.113.28
ते हि यत्ता महेष्वासाः पाण्डवं युद्धकोविदम् ।
त्रिभिस्त्रिभिरकुण्ठाग्रैर्भृशं मर्मस्वताडयन् ॥ ६.११३.२८ ॥
ਤਿਆਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਧਨੁਰਧਾਰੀਆਂ ਨੇ, ਯੁੱਧ-ਨਿਪੁਣ ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਅਣਮੋੜੀਆਂ ਨੋਕਾਂ ਵਾਲੇ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮਰਮ-ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬੜੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
6.113.29
सोऽतिविद्धो महेष्वासो भीमसेनो न विव्यथे ।
पर्वतो वारिधाराभिर्वर्षमाणैरिवाम्बुदैः ॥ ६.११३.२९ ॥
ਬਹੁਤ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਣ ਤੇ ਵੀ ਉਹ ਮਹਾਧਨੁਰਧਾਰੀ ਭੀਮਸੇਨ ਪੀੜਤ ਨਾ ਹੋਇਆ; ਵਰ੍ਹਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਦੀਆਂ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪਰਬਤ ਜਿਵੇਂ ਨਾ ਹਿੱਲੇ।
6.113.30
स तु क्रोधसमाविष्टः पाण्डवानां महारथः ।
मद्रेश्वरं त्रिभिर्बाणैर्भृशं विद्ध्वा महायशाः ॥ ६.११३.३० ॥
ਪਰ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੇ ਉਸ ਮਹਾਰਥੀ, ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਨੇ, ਮਦ੍ਰੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਬੜੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
6.113.31
कृपं च नवभिर्बाणैर्भृशं विद्ध्वा समन्ततः ।
प्रग्ज्योतिषं शतैराजौ राजन्विव्याध सायकैः ॥ ६.११३.३१ ॥
ਕ੍ਰਿਪ ਨੂੰ ਨੌਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਚੌਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਗਜਯੋਤਿਸ਼ (ਭਗਦੱਤ) ਨੂੰ ਸੈਂਕੜੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।
6.113.32
ततस्तु सशरं चापं सात्वतस्य महात्मनः ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन चिच्छेद कृतहस्तवत् ॥ ६.११३.३२ ॥
ਫਿਰ ਸਾਤਵਤ (ਸਾਤਯਕੀ) ਮਹਾਤਮਾ ਦੇ ਬਾਣ ਸਮੇਤ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ, ਨਿਪੁੰਨ ਹੱਥ ਵਾਲੇ ਵਾਂਗ, ਬਹੁਤ ਤਿੱਖੇ ਕਸ਼ੁਰਪ੍ਰ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
6.113.33
तथान्यद्धनुरादाय कृतवर्मा वृकोदरम् ।
आजघान भ्रुवोर्मध्ये नाराचेन परंतपः ॥ ६.११३.३३ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨੇ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ (ਭੀਮ) ਨੂੰ ਭਰਵੱਟਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨਾਰਾਚ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
6.113.34
भीमस्तु समरे विद्ध्वा शल्यं नवभिरायसैः ।
भगदत्तं त्रिभिश्चैव कृतवर्माणमष्टभिः ॥ ६.११३.३४ ॥
ਭੀਮ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸ਼ਲਯ ਨੂੰ ਨੌਂ ਲੋਹੇ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਭਗਦੱਤ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਤਵਰਮਾ ਨੂੰ ਅੱਠ ਨਾਲ।
6.113.35
द्वाभ्यां द्वाभ्यां तु विव्याध गौतमप्रभृतीन्रथान् ।
तेऽपि तं समरे राजन्विव्यधुर्निशितैः शरैः ॥ ६.११३.३५ ॥
ਦੋ-ਦੋ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਗੌਤਮ (ਕ੍ਰਿਪ) ਆਦਿ ਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
6.113.36
स तथा पीड्यमानोऽपि सर्वशस्त्रैर्महारथैः ।
मत्वा तृणेन तांस्तुल्यान्विचचार गतव्यथः ॥ ६.११३.३६ ॥
ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੀੜਤ ਹੋਇਆ ਵੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੀਲੇ ਵਾਂਗ ਸਮਝ ਕੇ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਵਿਚਰਦਾ ਰਿਹਾ।
6.113.37
ते चापि रथिनां श्रेष्ठा भीमाय निशिताञ्शरान् ।
प्रेषयामासुरव्याग्राः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.११३.३७ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਅਡੋਲ ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਭੀਮ ਵੱਲ ਤਿੱਖੇ ਤੀਰ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛੱਡੇ।
6.113.38
तस्य शक्तिं महावेगां भगदत्तो महारथः ।
चिक्षेप समरे वीरः स्वर्णदण्डां महमते ॥ ६.११३.३८ ॥
ਹੇ ਮਹਾਮਤੀ, ਮਹਾਰਥੀ ਭਗਦੱਤ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਉਸ ਵੀਰ ਦੀ ਮਹਾਵੇਗ ਵਾਲੀ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਦੰਡ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸੁੱਟੀ।
6.113.39
तोमरं सैन्धवो राजा पट्टसं च महाभुजः ।
शतघ्नीं च कृपो राजञ्छरं शल्यश्च संयुगे ॥ ६.११३.३९ ॥
ਸੈਂਧਵ ਰਾਜੇ ਨੇ ਤੋਮਰ, ਮਹਾਬਾਹੂ ਨੇ ਪੱਟਸ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕ੍ਰਿਪ ਨੇ ਸ਼ਤਘਨੀ ਅਤੇ ਸ਼ਲ੍ਯ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਤੀਰ ਛੱਡਿਆ।
6.113.40
अथेतरे महेष्वासाः पञ्च पञ्च शिलीमुखान् ।
भीमसेनं समुद्दिश्य प्रेषयमासुरोजसा ॥ ६.११३.४० ॥
ਫਿਰ ਹੋਰ ਮਹਾਧਨੁਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਭੀਮਸੈਨ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਹਰੇਕ ਨੇ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਤੀਰ ਛੱਡੇ।
6.113.41
तोमरं च द्विधा चक्रे क्षुरप्रेणानिलात्मजः ।
पट्टसं च त्रिभिर्बाणैश्चिच्छेद तिलकाण्डवत् ॥ ६.११३.४१ ॥
ਵਾਯੂਪੁੱਤਰ ਨੇ ਕ੍ਸ਼ੁਰਪ੍ਰ ਤੀਰ ਨਾਲ ਤੋਮਰ ਦੇ ਦੋ ਟੁਕੜੇ ਕੀਤੇ; ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪੱਟਸ ਨੂੰ ਤਿਲ ਦੇ ਡੰਡਲ ਵਾਂਗ ਕੱਟਿਆ।
6.113.42
स बिभेद शतघ्नीं च नवभिः कङ्कपत्रिभिः ।
मद्रराजप्रयुक्तं च शरं छित्त्वा महारथः ॥ ६.११३.४२ ॥
ਉਸ ਮਹਾਰਥੀ ਨੇ ਨੌਂ ਕੰਕਪੱਤਰ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਤਘਨੀ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਮਦ੍ਰਰਾਜ ਦੁਆਰਾ ਛੱਡਿਆ ਤੀਰ ਵੀ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
6.113.43
शक्तिं चिच्छेद सहसा भगदत्तेरितां रणे ।
तथेतराञ्शरान्घोराञ्शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.११३.४३ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਭਗਦੱਤ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਉਸਨੇ ਤੁਰੰਤ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਭਿਆਨਕ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਝੁਕੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਵਾਲੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟਿਆ।
6.113.44
भीमसेनो रणश्लाघी त्रिधैकैकं समाच्छिनत् ।
तांश्च सर्वान्महेष्वासांस्त्रिभिस्त्रिभिरताडयत् ॥ ६.११३.४४ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦਾ ਮਾਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭੀਮਸੈਨ ਨੇ ਹਰ ਬਾਣ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਟੁਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਮਹਾਧਨੁਰਧਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ।
6.113.45
ततो धनञ्जयस्तत्र वर्तमाने महारणे ।
आजगाम रथेनाजौ भीमं दृष्ट्वा महारथम् ॥ ६.११३.४५ ॥
ਉੱਥੇ ਉਸ ਮਹਾਯੁੱਧ ਦੇ ਚੱਲਦਿਆਂ ਧਨੰਜਯ ਰਥ ਉੱਤੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਅਤੇ ਮਹਾਰਥੀ ਭੀਮ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
6.113.46
निघ्नन्तं समरे शत्रून्योधयानं च सायकैः ।
तौ तु तत्र महात्मानौ समेतौ वीक्ष्य पाण्डवौ ॥ ६.११३.४६ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਿਆਂ ਅਤੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਲੜਦਿਆਂ ਉਸਨੇ ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਮਹਾਤਮਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਵੇਖਿਆ।
6.113.47
न शशंसुर्जयं तत्र तावकाः पुरुषर्षभाः ।
अथार्जुनो रणे भीमं योधयन्तं महारथान् ॥ ६.११३.४७ ॥
ਉੱਥੇ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁਰਸ਼ਰਿਸ਼ਭ ਯੋਧਿਆਂ ਨੇ ਜਿੱਤ ਦਾ ਐਲਾਨ ਨਾ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਭੀਮ ਨੂੰ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜਦਿਆਂ ਵੇਖਿਆ।
6.113.48
भीष्मस्य निधनाकाङ्क्षी पुरस्कृत्य शिखण्डिनम् ।
आससाद रणे वीरांस्तावकान्दश भारत ॥ ६.११३.४८ ॥
ਭੀਸ਼ਮ ਦੇ ਵਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਸਨੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਦਸ ਵੀਰਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ।
6.113.49
ये स्म भीमं रणे राजन्योधयन्तो व्यवस्थिताः ।
बीभत्सुस्तानथाविध्यद्भीमस्य प्रियकाम्यया ॥ ६.११३.४९ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਭੀਮ ਨਾਲ ਲੜਨ ਲਈ ਖੜ੍ਹੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਭੀਮ ਦਾ ਭਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।
6.113.50
ततो दुर्योधनो राजा सुशर्माणमचोदयत् ।
अर्जुनस्य वधार्थाय भीमसेनस्य चोभयोः ॥ ६.११३.५० ॥
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਸੁਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ, ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਭੀਮਸੇਨ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ।
6.113.51
सुशर्मन्गच्छ शीघ्रं त्वं बलौघैः परिवारितः ।
जहि पाण्डुसुतावेतौ धनञ्जयवृकोदरौ ॥ ६.११३.५१ ॥
ਹੇ ਸੁਸ਼ਰਮਾ, ਤੂੰ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ ਛੇਤੀ ਜਾ। ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਪੁੱਤਰਾਂ — ਧਨੰਜਯ ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ — ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇ।
6.113.52
तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य त्रैगर्तः प्रस्थलाधिपः ।
अभिद्रुत्य रणे भीममर्जुनं चैव धन्विनौ ॥ ६.११३.५२ ॥
ਉਸ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਸਥਲ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਤ੍ਰੈਗਰਤ ਰਣ ਵਿੱਚ ਭੀਮ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ, ਦੋਵਾਂ ਧਨੁਰਧਾਰੀਆਂ ਉੱਤੇ ਝਪਟ ਪਿਆ।
6.113.53
रथैरनेकसाहस्रैः समन्तात्पर्यवारयत् ।
ततः प्रववृते युद्धमर्जुनस्य परैः सह ॥ ६.११३.५३ ॥
ਕਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਚੁਫੇਰਿਓਂ ਘੇਰ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।