మహాభారతం · అధ్యాయం 6.113
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.113.1
भगदत्तः कृपः शल्यः कृतवर्ता तथैव च ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ सैन्धवश्च जयद्रथः ॥ ६.११३.१ ॥
భగదత్తుడు, కృపుడు, శల్యుడు, కృతవర్మ, అలాగే విందుడు, అనువిందుడు అనే అవంతి రాకుమారులు, సింధుదేశ రాజు జయద్రథుడు.
6.113.2
चित्रसेनो विकर्णश्च तथा दुर्मर्षणो युवा ।
दशैते तावका योधा भीमसेनमयोधयन् ॥ ६.११३.२ ॥
చిత్రసేనుడు, వికర్ణుడు, యువకుడైన దుర్మర్షణుడు, ఈ పదిమంది మీ యోధులు భీమసేనునితో పోరాడారు.
6.113.3
महत्या सेनया युक्ता नानादेशसमुत्थया ।
भीष्मस्य समरे राजन्प्रार्थयाना महद्यशः ॥ ६.११३.३ ॥
ఓ రాజా, అనేక దేశాల నుండి సమకూడిన గొప్ప సేనతో కూడినవారై, యుద్ధంలో భీష్ముని మహాకీర్తిని కోరుతూ (వారు ముందుకు సాగారు).
6.113.4
शल्यस्तु नवभिर्बाणैर्भीमसेनमताडयत् ।
कृतवर्मा त्रिभिर्भाणैः कृपश्च नवभिः शरैः ॥ ६.११३.४ ॥
శల్యుడు తొమ్మిది బాణాలతో భీమసేనుని కొట్టాడు; కృతవర్మ మూడు బాణాలతో; కృపుడు తొమ్మిది బాణాలతో.
6.113.5
चित्रसेनो विकर्णश्च भगदत्तश्च मारिष ।
दशभिर्दशभिर्बाणैर्भीमसेनमताडयन् ॥ ६.११३.५ ॥
ఓ మారిష, చిత్రసేనుడు, వికర్ణుడు, భగదత్తుడు ఒక్కొక్కరు పది పది బాణాలతో భీమసేనుని కొట్టారు.
6.113.6
सैन्धवश्च त्रिभिर्बाणैर्भीमसेनमडायत् ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ पञ्चभिः पञ्चभिः शरैः ॥ ६.११३.६ ॥
సింధురాజు మూడు బాణాలతో భీమసేనుని కొట్టాడు; అవంతి రాకుమారులైన విందుడు, అనువిందుడు ఒక్కొక్కరు ఐదేసి బాణాలతో.
6.113.7
दुर्मर्षणस्तु विंशत्या पाण्डवं निशितैः शरैः ।
स तान्सर्वान्महाराज राजमानान्पृथक्पृथक् ॥ ६.११३.७ ॥
దుర్మర్షణుడు పాండవుడిని (భీముడిని) పదునైన ఇరవై బాణాలతో కొట్టాడు. ఓ మహారాజా, అతడు ఆ ప్రకాశిస్తున్న వారందరినీ ఒక్కొక్కరినీ (కొట్టాడు).
6.113.8
प्रवीरान्सर्वलोकस्य धार्तराष्ट्रान्महारथान् ।
जघान समरे वीरः पाण्डवः परवीरहा ॥ ६.११३.८ ॥
ప్రపంచంలోనే శ్రేష్ఠ వీరులైన, మహారథులైన ధృతరాష్ట్రుని పుత్రులను, శత్రువీరులను సంహరించే ఆ వీర పాండవుడు యుద్ధంలో చంపాడు.
6.113.9
सप्तभिः शल्यमाविध्यत्कृतवर्माणमष्टभिः ।
कृपस्य सशरं चापं मध्ये चिच्छेद भारत ॥ ६.११३.९ ॥
అతడు ఏడు బాణాలతో శల్యుడిని, ఎనిమిదితో కృతవర్మను కొట్టాడు. ఓ భారతా, అతడు కృపుడి విల్లును బాణంతో సహా మధ్యలో నరికాడు.
6.113.10
अथैनं च्छिन्नधन्वानं पुनर्विव्याध सप्तभिः ।
विन्दानुविन्दौ च तथा त्रिभिस्त्रिभिरताडयत् ॥ ६.११३.१० ॥
అప్పుడు అతని విల్లు తెగిపోగా, అతన్ని మళ్లీ ఏడు బాణాలతో కొట్టాడు; విందుడు, అనువిందుడిని కూడా ఒక్కొక్కరిని మూడు బాణాలతో కొట్టాడు.
6.113.11
दुर्मर्षणं च विंशत्या चित्रसेनं च पञ्चभिः ।
विकर्णं दशभिर्बाणैः पञ्चभिश्च जयद्रथम् ॥ ६.११३.११ ॥
దుర్మర్షణుడిని ఇరవైతో, చిత్రసేనుడిని ఐదుతో, వికర్ణుడిని పది బాణాలతో, జయద్రథుడిని ఐదుతో కొట్టాడు.
6.113.12
विद्ध्वा भीमोऽनदद्धृष्टः सैन्धवं च पुनस्त्रिभिः ।
अथान्यद्धनुरादाय गौतमो रथिनां वरः ॥ ६.११३.१२ ॥
భీముడు సంతోషంతో వారిని కొట్టి గర్జించాడు; మళ్లీ సైంధవుడిని (జయద్రథుడిని) మూడు బాణాలతో కొట్టాడు. అప్పుడు రథికులలో శ్రేష్ఠుడైన గౌతముడు (కృపుడు) మరొక విల్లు తీసుకున్నాడు.
6.113.13
भीमं विव्याध संरब्धो दशभिर्निशितैः शरैः ।
स विद्धो दशभिर्बाणैस्तोत्रैरिव महाद्विपः ॥ ६.११३.१३ ॥
కోపంతో ఉన్న అతడు పదునైన పది బాణాలతో భీముడిని గాయపరిచాడు. పది బాణాలతో గాయపడిన అతడు అంకుశాలతో పొడవబడిన మహాగజంలా కనిపించాడు.
6.113.14
ततः क्रुद्धो महाराज भीमसेनः प्रतापवान् ।
गौतमं ताडयामास शरैर्बहुभिराहवे ॥ ६.११३.१४ ॥
అప్పుడు ఓ మహారాజా, ప్రతాపవంతుడైన భీమసేనుడు కోపించి యుద్ధంలో అనేక బాణాలతో గౌతముడిని కొట్టాడు.
6.113.15
सैन्धवस्य तथाऽश्वांश्च सारथिं च त्रिभिः शरैः ।
प्राहिणोन्मृत्युलोकाय कालान्तकसमद्युतिः ॥ ६.११३.१५ ॥
సైంధవుని గుర్రాలను, సారథిని కూడా మూడు బాణాలతో అతడు మృత్యులోకానికి పంపాడు; అతడు కాలాంతకునిలా ప్రకాశించాడు.
6.113.16
हताश्वात्तु रथात्तूर्णमवप्लुत्य महारथः ।
शरांश्चिक्षेप निशितान्भीमसेनस्य संयुगे ॥ ६.११३.१६ ॥
గుర్రాలు హతమవ్వగా ఆ మహారథుడు వెంటనే రథం నుండి దూకి యుద్ధంలో భీమసేనునిపై పదునైన బాణాలు వేశాడు.
6.113.17
तस्य भीमो धनुर्मध्ये द्वाभ्यां चिच्छेद मारिष ।
भल्लाभ्यां भरतश्रेष्ठ सैन्धवस्य महात्मनः ॥ ६.११३.१७ ॥
ఓ మారిష, భరతశ్రేష్ఠా, భీముడు ఆ మహాత్ముడైన సైంధవుని విల్లును మధ్యలో రెండు భల్ల బాణాలతో ఛేదించాడు.
6.113.18
स च्छिन्नधन्वा विरथो हताश्वो हतसारथिः ।
चित्रसेनरथं राजन्नारुरोह त्वरान्वितः ॥ ६.११३.१८ ॥
ఓ రాజా, విల్లు విరిగి, రథం లేక, గుర్రాలు సారథి హతులై అతడు త్వరగా చిత్రసేనుని రథంపై ఎక్కాడు.
6.113.19
अत्यद्भुतं रणे कर्म कृतवांस्तत्र पाण्डवः ।
महारथाञ्शरैर्विद्ध्वा वारयित्वा च मारिष ॥ ६.११३.१९ ॥
అయ్యా, అక్కడ యుద్ధంలో పాండవుడు అత్యద్భుతమైన కార్యం చేశాడు. మహారథులను బాణాలతో గాయపరచి వారిని ఆపాడు.
6.113.20
विरथं सैन्धवं चक्रे सर्वलोकस्य पश्यतः ।
तदा न ममृषे शल्यो भीमसेस्य विक्रमम् ॥ ६.११३.२० ॥
అందరూ చూస్తుండగానే సైంధవుడిని రథంలేని వాడిగా చేశాడు. అప్పుడు భీమసేనుని పరాక్రమాన్ని శల్యుడు సహించలేకపోయాడు.
6.113.21
स संधाय शरांस्तीक्ष्णान्करमारपरिमार्जितान् ।
भीमं विव्याध समरे तिष्ठितिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ६.११३.२१ ॥
పదునైన బాణాలను సంధించి, చేతి నైపుణ్యంతో సానబెట్టినవాటితో యుద్ధంలో భీముని గాయపరచి, "ఆగు, ఆగు!" అన్నాడు.
6.113.22
कृपश्च कृतवर्माच भगदत्तश्च वीर्यवान् ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ चित्रसेनश्च संयुगे ॥ ६.११३.२२ ॥
కృపుడు, కృతవర్మ, పరాక్రమవంతుడైన భగదత్తుడు, అవంతి దేశపు ఇద్దరు రాజకుమారులు విందుడు, అనువిందుడు, చిత్రసేనుడు యుద్ధంలో.
6.113.23
दुर्मर्षणो विकर्णश्च सिन्धुराजश्च वीर्यवान् ।
भीमं ते विव्यधुस्तूर्णं शल्यहेतोररिन्दमाः ॥ ६.११३.२३ ॥
దుర్మర్షణుడు, వికర్ణుడు, పరాక్రమవంతుడైన సింధురాజు శల్యుని కోసం భీముని వేగంగా గాయపరిచారు, శత్రుదమనులారా.
6.113.24
स च तान्प्रति विव्याध पञ्चभिः पञ्चभिः शरैःक ।
शल्यं विव्याध सप्तत्या पुनश्च दशभिः शरैः ॥ ६.११३.२४ ॥
అతడు వారిలో ప్రతివారిని ఐదేసి బాణాలతో కొట్టాడు; శల్యుని డెబ్భై బాణాలతో గాయపరిచాడు, మళ్లీ పది బాణాలతో.
6.113.25
तं शल्यो नवभिर्भित्त्वा पुनर्विव्याध पञ्चभिः ।
सारथिं चास्य भल्लेन गाढं विव्याध मर्मणि ॥ ६.११३.२५ ॥
శల్యుడు అతనిని తొమ్మిది బాణాలతో గుచ్చి, మళ్లీ ఐదింటితో గుచ్చాడు; అతని సారథిని భల్ల బాణంతో మర్మస్థానంలో గాఢంగా గుచ్చాడు.
6.113.26
विशोकं प्रेक्ष्य निर्भिन्नं भीमसेनः प्रतापवान् ।
मद्रराजं त्रिभिर्बाणैर्बाह्वोरुरुसि चार्पयत् ॥ ६.११३.२६ ॥
మహాప్రతాపవంతుడైన భీమసేనుడు, చలించనివానిగా గుచ్చబడి ఉన్న అతనిని చూసి, మద్రరాజును మూడు బాణాలతో అతని భుజాలలో, తొడలలో, రొమ్ములో కొట్టాడు.
6.113.27
तथेतरान्महेष्वासांस्त्रिभिस्त्रिभिरजिह्मगैः ।
ताजयामास समरे सिंहवाद्विननाद च ॥ ६.११३.२७ ॥
అలాగే యుద్ధంలో ఇతర మహాధనుర్ధరులను ఒక్కొక్కరిని మూడేసి నిటారు బాణాలతో జయించి, సింహంలా గర్జించాడు.
6.113.28
ते हि यत्ता महेष्वासाः पाण्डवं युद्धकोविदम् ।
त्रिभिस्त्रिभिरकुण्ठाग्रैर्भृशं मर्मस्वताडयन् ॥ ६.११३.२८ ॥
సిద్ధంగా ఉన్న ఆ మహాధనుర్ధరులు, యుద్ధనిపుణుడైన పాండవుని మొనలు మొద్దుబారని మూడేసి బాణాలతో తీవ్రంగా మర్మస్థానాల్లో కొట్టారు.
6.113.29
सोऽतिविद्धो महेष्वासो भीमसेनो न विव्यथे ।
पर्वतो वारिधाराभिर्वर्षमाणैरिवाम्बुदैः ॥ ६.११३.२९ ॥
ఎంతో గాయపడినప్పటికీ ఆ మహాధనుర్ధరుడు భీమసేనుడు బాధపడలేదు; కురిసే మేఘాల నీటిధారలకు పర్వతం కదలనట్లు.
6.113.30
स तु क्रोधसमाविष्टः पाण्डवानां महारथः ।
मद्रेश्वरं त्रिभिर्बाणैर्भृशं विद्ध्वा महायशाः ॥ ६.११३.३० ॥
అయితే కోపంతో నిండిన ఆ పాండవుల మహారథుడు, మహాయశస్వి, మద్రేశ్వరుని మూడు బాణాలతో తీవ్రంగా గుచ్చాడు.
6.113.31
कृपं च नवभिर्बाणैर्भृशं विद्ध्वा समन्ततः ।
प्रग्ज्योतिषं शतैराजौ राजन्विव्याध सायकैः ॥ ६.११३.३१ ॥
కృపుని తొమ్మిది బాణాలతో అన్ని వైపుల నుండి తీవ్రంగా గాయపరచి, ఓ రాజా, యుద్ధంలో ప్రాగ్జ్యోతిషుని (భగదత్తుని) వందలాది బాణాలతో కొట్టాడు.
6.113.32
ततस्तु सशरं चापं सात्वतस्य महात्मनः ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन चिच्छेद कृतहस्तवत् ॥ ६.११३.३२ ॥
అప్పుడు సాత్వతుని (సాత్యకి) మహాత్ముని బాణంతో కూడిన విల్లును, నైపుణ్యం గల చేతులవాని వలె, అతి వాడియైన క్షురప్రంతో ఖండించాడు.
6.113.33
तथान्यद्धनुरादाय कृतवर्मा वृकोदरम् ।
आजघान भ्रुवोर्मध्ये नाराचेन परंतपः ॥ ६.११३.३३ ॥
అలాగే మరొక విల్లు తీసుకుని, శత్రువులను తపింపజేసే కృతవర్మ వృకోదరుని (భీమునిని) భ్రూమధ్యంలో నారాచంతో కొట్టాడు.
6.113.34
भीमस्तु समरे विद्ध्वा शल्यं नवभिरायसैः ।
भगदत्तं त्रिभिश्चैव कृतवर्माणमष्टभिः ॥ ६.११३.३४ ॥
కానీ భీముడు యుద్ధంలో శల్యుని తొమ్మిది ఇనుప బాణాలతో కొట్టి, భగదత్తుని మూడింటితో, కృతవర్మను ఎనిమిదింటితో కొట్టాడు.
6.113.35
द्वाभ्यां द्वाभ्यां तु विव्याध गौतमप्रभृतीन्रथान् ।
तेऽपि तं समरे राजन्विव्यधुर्निशितैः शरैः ॥ ६.११३.३५ ॥
రెండేసి బాణాలతో అతడు గౌతముడు (కృపుడు) మొదలైన రథికులను కొట్టాడు. ఓ రాజా, వారు కూడా యుద్ధంలో అతనిని వాడి బాణాలతో కొట్టారు.
6.113.36
स तथा पीड्यमानोऽपि सर्वशस्त्रैर्महारथैः ।
मत्वा तृणेन तांस्तुल्यान्विचचार गतव्यथः ॥ ६.११३.३६ ॥
అతడు మహారథుల అన్ని ఆయుధాలతో ఈ విధంగా బాధింపబడినప్పటికీ, వారిని గడ్డిపోచతో సమానులుగా భావించి, వ్యథ లేకుండా సంచరించాడు.
6.113.37
ते चापि रथिनां श्रेष्ठा भीमाय निशिताञ्शरान् ।
प्रेषयामासुरव्याग्राः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.११३.३७ ॥
ఆ రథికులలో శ్రేష్ఠులు చలించని మనస్సుతో భీముడిపైకి వాడి బాణాలను వందలు వేలుగా ప్రయోగించారు.
6.113.38
तस्य शक्तिं महावेगां भगदत्तो महारथः ।
चिक्षेप समरे वीरः स्वर्णदण्डां महमते ॥ ६.११३.३८ ॥
ఓ మహామతీ, మహారథుడైన భగదత్తుడు యుద్ధంలో ఆ వీరుని మహావేగమైన, బంగారు దండం గల శక్తిని విసిరాడు.
6.113.39
तोमरं सैन्धवो राजा पट्टसं च महाभुजः ।
शतघ्नीं च कृपो राजञ्छरं शल्यश्च संयुगे ॥ ६.११३.३९ ॥
సైంధవ రాజు తోమరాన్ని, మహాబాహువు పట్టసాన్ని, రాజా, కృపుడు శతఘ్నిని, శల్యుడు యుద్ధంలో బాణాన్ని ప్రయోగించారు.
6.113.40
अथेतरे महेष्वासाः पञ्च पञ्च शिलीमुखान् ।
भीमसेनं समुद्दिश्य प्रेषयमासुरोजसा ॥ ६.११३.४० ॥
తరువాత ఇతర మహాధనుర్ధరులు భీమసేనుని లక్ష్యంగా చేసుకొని బలంతో ఐదేసి బాణాలను ప్రయోగించారు.
6.113.41
तोमरं च द्विधा चक्रे क्षुरप्रेणानिलात्मजः ।
पट्टसं च त्रिभिर्बाणैश्चिच्छेद तिलकाण्डवत् ॥ ६.११३.४१ ॥
వాయుపుత్రుడు క్షురప్రబాణంతో తోమరాన్ని రెండు ముక్కలు చేశాడు; మూడు బాణాలతో పట్టసాన్ని నువ్వుతాళ్లలా ఛేదించాడు.
6.113.42
स बिभेद शतघ्नीं च नवभिः कङ्कपत्रिभिः ।
मद्रराजप्रयुक्तं च शरं छित्त्वा महारथः ॥ ६.११३.४२ ॥
ఆ మహారథుడు తొమ్మిది కంకపత్ర బాణాలతో శతఘ్నిని ఛేదించాడు; మద్రరాజు ప్రయోగించిన బాణాన్ని కూడా ఛేదించాడు.
6.113.43
शक्तिं चिच्छेद सहसा भगदत्तेरितां रणे ।
तथेतराञ्शरान्घोराञ्शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.११३.४३ ॥
యుద్ధంలో భగదత్తుడు ప్రయోగించిన శక్తిని అతడు వెంటనే ఛేదించాడు; అలాగే ఇతర భయంకర బాణాలను వంగిన పర్వాలు కలిగిన బాణాలతో ఛేదించాడు.
6.113.44
भीमसेनो रणश्लाघी त्रिधैकैकं समाच्छिनत् ।
तांश्च सर्वान्महेष्वासांस्त्रिभिस्त्रिभिरताडयत् ॥ ६.११३.४४ ॥
యుద్ధంలో ప్రగల్భాలు పలికే భీమసేనుడు ఒక్కో బాణాన్ని మూడు ముక్కలుగా ఛేదించాడు; ఆ మహా ధనుర్ధరులందరినీ మూడేసి బాణాలతో కొట్టాడు.
6.113.45
ततो धनञ्जयस्तत्र वर्तमाने महारणे ।
आजगाम रथेनाजौ भीमं दृष्ट्वा महारथम् ॥ ६.११३.४५ ॥
అక్కడ ఆ మహాయుద్ధం జరుగుతుండగా, ధనంజయుడు రథంపై రణరంగానికి వచ్చి మహారథుడైన భీముణ్ణి చూశాడు.
6.113.46
निघ्नन्तं समरे शत्रून्योधयानं च सायकैः ।
तौ तु तत्र महात्मानौ समेतौ वीक्ष्य पाण्डवौ ॥ ६.११३.४६ ॥
యుద్ధంలో శత్రువులను సంహరిస్తూ బాణాలతో పోరాడుతున్న అతడు, అక్కడ ఆ ఇద్దరు మహాత్మ పాండవులు కలవడాన్ని చూశాడు.
6.113.47
न शशंसुर्जयं तत्र तावकाः पुरुषर्षभाः ।
अथार्जुनो रणे भीमं योधयन्तं महारथान् ॥ ६.११३.४७ ॥
అక్కడ మీ వీరులు విజయాన్ని ప్రకటించలేదు. అప్పుడు అర్జునుడు యుద్ధంలో భీముడు మహారథులతో పోరాడుతుండగా చూశాడు.
6.113.48
भीष्मस्य निधनाकाङ्क्षी पुरस्कृत्य शिखण्डिनम् ।
आससाद रणे वीरांस्तावकान्दश भारत ॥ ६.११३.४८ ॥
భీష్ముణ్ణి సంహరించాలనే కోరికతో శిఖండిని ముందుంచుకొని, ఓ భరతవంశీయా, యుద్ధంలో మీ పదిమంది వీరులను ఎదుర్కొన్నాడు.
6.113.49
ये स्म भीमं रणे राजन्योधयन्तो व्यवस्थिताः ।
बीभत्सुस्तानथाविध्यद्भीमस्य प्रियकाम्यया ॥ ६.११३.४९ ॥
ఓ రాజా, యుద్ధంలో భీమునితో పోరాడుతూ నిలిచిన వారిని, భీమునికి ప్రియం చేయాలనే కోరికతో అర్జునుడు బాణాలతో గుచ్చాడు.
6.113.50
ततो दुर्योधनो राजा सुशर्माणमचोदयत् ।
अर्जुनस्य वधार्थाय भीमसेनस्य चोभयोः ॥ ६.११३.५० ॥
అప్పుడు రాజు దుర్యోధనుడు సుశర్మను ప్రేరేపించాడు, అర్జునుని మరియు భీమసేనుని ఇద్దరినీ చంపడానికి.
6.113.51
सुशर्मन्गच्छ शीघ्रं त्वं बलौघैः परिवारितः ।
जहि पाण्डुसुतावेतौ धनञ्जयवृकोदरौ ॥ ६.११३.५१ ॥
సుశర్మా, నీవు వేగంగా వెళ్ళు, సైన్య సమూహాలతో చుట్టుముట్టబడి. పాండు కుమారులైన ఈ ఇద్దరు, ధనంజయుడు మరియు వృకోదరుడిని చంపు.
6.113.52
तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य त्रैगर्तः प्रस्थलाधिपः ।
अभिद्रुत्य रणे भीममर्जुनं चैव धन्विनौ ॥ ६.११३.५२ ॥
అతని ఆ మాట విని, ప్రస్థల ప్రభువైన త్రైగర్తుడు యుద్ధంలో భీముని మరియు అర్జునుని, ఇద్దరు విలుకాండ్లను, వేగంగా ముట్టడించాడు.
6.113.53
रथैरनेकसाहस्रैः समन्तात्पर्यवारयत् ।
ततः प्रववृते युद्धमर्जुनस्य परैः सह ॥ ६.११३.५३ ॥
అనేక వేల రథాలతో అతడు నాలుగు వైపులా చుట్టుముట్టాడు. అప్పుడు అర్జునునికి శత్రువులతో యుద్ధం మొదలైంది.