Mahābhārata · Adhyāya 6.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.12.1
उत्तरेषु च कौरव्य द्वीपेषु श्रूयते कथा ।
एवं तत्र महाराज ब्रुवतश्च निबोध मे ॥ ६.१२.१ ॥
Oh descendiente de Kuru, también se oye una historia sobre las islas del norte. Así, gran rey, escucha de mí lo que allí se cuenta.
6.12.2
घृततोयः समुद्रोऽत्र दधिमण्डोदकोऽपरः ।
सुरोदः सागरश्चैव तथान्यो जलसागरः ॥ ६.१२.२ ॥
Aquí está el océano de agua de ghī, otro de agua de crema de yogur, el mar de agua de vino, y asimismo otro, un mar de agua.
6.12.3
परस्परेण द्विगुणाः सर्वे द्वीपा नराधिप ।
पर्वताश्च महाराज समुद्रैः परिवारिताः ॥ ६.१२.३ ॥
Cada una de todas las islas, oh señor de los hombres, es el doble de la otra, y las montañas, gran rey, están rodeadas por los océanos.
6.12.4
गौरस्तु मध्यमे द्वीपे गिरिर्मानःशिलो महान् ।
पर्वतः पश्चिमे कृष्णो नारायणसखो नृप ॥ ६.१२.४ ॥
En la isla central está la montaña Gaura, y la gran montaña Mānaḥśila. En el oeste está la montaña Kṛṣṇa, amigo de Nārāyaṇa, oh rey.
6.12.5
तत्र रत्नानि दिव्यानि स्वयं रक्षति केशवः ।
प्रसन्नश्चाभवत्तत्र प्रजानां व्यदधत्सुखम् ॥ ६.१२.५ ॥
Allí el propio Keśava guarda las joyas divinas, y allí, complacido, concede felicidad a los pueblos.
6.12.6
कुशस्तम्बः कुशद्वीपे मध्ये जनपदैः सह ।
संपूज्यते शाल्मलिश्च द्वीपे शाल्मलिके नृप ॥ ६.१२.६ ॥
En el centro de la isla de Kuśa, el manojo de hierba kuśa es venerado junto con los pueblos, y en la isla de Śālmali, oh rey, se venera el árbol śālmali.
6.12.7
क्रौञ्चद्वीपे महाक्रौञ्चो गिरी रत्नचयाकरः ।
संपूज्यते महाराज चातुर्वर्ण्येन नित्यदा ॥ ६.१२.७ ॥
En la isla Krauñca se encuentra el gran monte Krauñca, una mina repleta de joyas. Oh gran rey, es venerado siempre por los cuatro órdenes sociales.
6.12.8
गोमन्तः पर्वतो राजन्सुमहान्सर्वधातुमान् ।
यत्र नित्यं निवसति श्रीमान्कमललोचनः ॥ ६.१२.८ ॥
Oh rey, el monte Gomanta es muy grande y contiene todos los metales. Allí habita siempre el glorioso de ojos de loto.
6.12.9
मोक्षिभिः संस्तुतो नित्यं प्रभुर्नारायणो हरिः ।
कुशद्वीपे तु राजेन्द्र पर्वतो विद्रुमैश्चितः ॥ ६.१२.९ ॥
El señor Nārāyaṇa Hari, siempre alabado por los que buscan la liberación, reside allí. Oh señor de reyes, en la isla Kuśa hay un monte adornado de coral.
6.12.10
सुनामा नाम दुर्धर्षो द्वितीयो हेमपर्वतः ।
द्युतिमान्नाम कौरव्य तृतीयः कुमुदो गिरिः ॥ ६.१२.१० ॥
El segundo es un monte de oro llamado Sunāman, inexpugnable. Oh Kaurava, el tercero es el monte Kumuda, llamado Dyutimān.
6.12.11
चतुर्थः पुष्पवान्नाम पञ्चमस्तु कुशेशयः ।
षष्ठो हरिगिरिर्नाम षडेते पर्वतोत्तमाः ॥ ६.१२.११ ॥
El cuarto se llama Puṣpavān, y el quinto Kuśeśaya. El sexto se llama Harigiri. Estas son las seis excelsas montañas.
6.12.12
तेषामन्तरविष्कम्भो द्विगुणः सर्वभागशः ।
औद्भिदं प्रथमं वर्षं द्वितीयं वेणुमण्डलम् ॥ ६.१२.१२ ॥
El intervalo entre ellos es el doble en todas sus partes. El primer continente es Audbhida, el segundo Veṇumaṇḍala.
6.12.13
तृतीयं सुरथाकारं चतुर्थं कम्बलं स्मृतम् ।
धृतिमत्पञ्चमं वर्षं षष्ठं प्रभाकरम् ॥ ६.१२.१३ ॥
El tercero es Surathākāra, el cuarto se recuerda como Kambala. El quinto es el varṣa Dhṛtimat, y el sexto Prabhākara.
6.12.14
सप्तमं कापिलं वर्षं सप्तैते वर्षलम्भकाः ।
एतेषु देवगन्धर्वाः प्रजाश्च जगतीश्वर ॥ ६.१२.१४ ॥
El séptimo es el varṣa Kāpila. Estos siete son los que otorgan los varṣas. En ellos habitan dioses, gandharvas y pueblos, oh señor del mundo.
6.12.15
विहरन्ते रमन्ते च न तेषु म्रियते जनः ।
न तेषु दस्यवः सन्ति म्लेच्छजात्योपि वा नृप ॥ ६.१२.१५ ॥
Viven y se deleitan, y en ellos no muere ninguna persona. En ellos no hay bandidos, ni siquiera tribus bárbaras, oh rey.
6.12.16
गौरप्रायो जनः सर्वः सुकुमारश्च पार्थिव ।
अवशिष्टेषु सर्वेषु वक्ष्यामि मनुजेश्वर ॥ ६.१२.१६ ॥
Casi todas las gentes de allí son de tez clara y delicadas, oh rey. De todo lo demás hablaré, oh señor de los hombres.
6.12.17
यथाश्रुतं महाराज तदव्यग्रमनाः श्रृणु ।
क्रौञ्चद्वीपे महारा क्रौञ्चो नाम महागिरिः ॥ ६.१२.१७ ॥
Escúchalo tal como se oyó, oh gran rey, con la mente sin distracción. En la isla de Krauñca, oh gran rey, hay una gran montaña llamada Krauñca.
6.12.18
क्रौञ्चात्परो वामनको वामनादन्धकारकः ।
अन्धकारात्परो राजन्मैनाकः पर्वतोत्तमः । ॥ ६.१२.१८ ॥
Más allá de Krauñca está Vāmanaka; más allá de Vāmana está Andhakāraka. Más allá de Andhakāra, oh rey, está Maināka, el mejor de los montes.
6.12.19
मैनाकात्परतो रादन्गोविन्दो गिरिरुत्तमः ।
गोविन्दात्परतो राजन्निबिडो नाम पर्वतः ॥ ६.१२.१९ ॥
Más allá del Maināka, oh rey, está Rādan, y la montaña suprema llamada Govinda. Más allá de Govinda, oh rey, está la montaña llamada Nibiḍa.
6.12.20
परस्तु द्विगुणस्तेषां विष्कम्भो वंशवर्धन ।
देशांस्तत्र प्रवक्ष्यामि तन्मे निगदतः श्रृणु ॥ ६.१२.२० ॥
Más allá de estas, oh acrecentador de la estirpe, su extensión es el doble. Describiré allí las regiones; escucha mientras te hablo.
6.12.21
क्रोञ्चस्य कुशलो देशो वामनस्य मनोनुगः ।
मनोनुगात्परश्चोष्णो देशः कुरुकुलोद्वह ॥ ६.१२.२१ ॥
La región próspera de Krauñca y la región de Vāmana, que sigue la mente. Más allá del Manonuga está la región cálida, oh portador de la estirpe kuru.
6.12.22
उष्णात्परः प्रावरकः प्रावारादन्धकारकः ।
अन्धकारकदेशात्तु मुनिदेशः परः स्मृतः ॥ ६.१२.२२ ॥
Más allá de la tierra cálida está Prāvaraka; más allá de Prāvāra está Andhakāraka. Más allá de la región de Andhakāraka se recuerda la tierra de los sabios.
6.12.23
मुनिदेशात्परश्चैव प्रोच्यते दुन्दुभिस्वनः ।
सिद्धचारणसंकीर्णो गौरप्रायो जनाधिप ॥ ६.१२.२३ ॥
Más allá de la región de los sabios se llama Dundubhi-svana, llena de Siddhas y Cāraṇas, con gente en su mayoría de piel clara, oh señor de los hombres.
6.12.24
एते देशा महाराज देवगन्धर्वसेविताः ।
पुष्करे पुष्करो नाम पर्वतो मणिरत्नवान् ॥ ६.१२.२४ ॥
Estas regiones, oh gran rey, son frecuentadas por dioses y gandharvas. En Puṣkara hay una montaña llamada Puṣkara, rica en gemas y joyas.
6.12.25
तत्र नित्यं प्रभवति स्वयं देवः प्रजापतिः ।
तं पर्युपासते नित्यं देवाः सर्वे महर्षयः ॥ ६.१२.२५ ॥
Allí el dios Prajāpati mismo se manifiesta siempre; todos los dioses y grandes sabios le rinden culto constantemente.
6.12.26
वाग्भिर्मनोनुकूलाभिः पूजयन्तो जनाधिप ।
जम्बूद्वीपात्प्रवर्तन्ते रत्नानि विविधान्युत ॥ ६.१२.२६ ॥
Oh señor de los hombres, honrándolo con palabras gratas al corazón, también llegan diversas joyas desde Jambudvīpa.
6.12.27
द्वीपेषु तेषु सर्वेषु प्रजानां कुरुसत्तम ।
ब्रह्मचर्येण सत्येन प्रजानां हि दमेन च ॥ ६.१२.२७ ॥
Oh mejor de los kurus, en todas esas islas el pueblo vive por la castidad, la verdad y, en efecto, el dominio de sí.
6.12.28
आरोग्यायुःप्रमाणाभ्यां द्विगुणं द्विगुणं ततः ।
एको जनपदो राजन्द्वीपेष्वेतेषु भारत।
उक्ता जनपदा येषु धर्मश्चैकः प्रदृश्यते ॥ ६.१२.२८ ॥
Por la salud y la medida de la vida, se duplica una y otra vez. Oh rey, en estas islas hay un solo reino, oh Bhārata; entre los reinos descritos se ve un solo dharma.
6.12.29
ईश्वरो दण्डमुद्यम्य स्वयमेव प्रजापतिः ।
द्वीपानेतान्महाराज रक्षंस्तिष्ठति नित्यदा ॥ ६.१२.२९ ॥
El Señor Prajāpati, alzando él mismo la vara de mando, oh gran rey, permanece siempre de pie protegiendo estas islas.
6.12.30
स राजा स शिवो राजन्स पिता प्रतितामहः ।
गोपायति नरश्रेष्ठ प्रजाः सजडपण्डिताः ॥ ६.१२.३० ॥
Él es el rey, él es el auspicioso; oh rey, él es el padre y el bisabuelo. Oh mejor de los hombres, él protege al pueblo, tanto a los torpes como a los sabios.
6.12.31
भोजनं चात्र कौरव्य प्रजाः स्वयमुपस्थितम् ।
सिद्धमेव महाबाहो तद्धि भुञ्जन्ति नित्यदा ॥ ६.१२.३१ ॥
Aquí, descendiente de Kuru, las criaturas siempre comen la comida que se presenta por sí misma, ya preparada, oh de poderosos brazos.
6.12.32
ततः परं समा नाम दृश्यते लोकसंस्थितिः ।
चतुरश्र महाराज त्रयस्त्रिंशत्तु मण्डलम् ॥ ६.१२.३२ ॥
Más allá de eso se ve la disposición de los mundos llamada Samā, de cuatro esquinas, oh gran rey; y el círculo de los treinta y tres.
6.12.33
तत्र तिष्ठन्ति कौरव्य चत्वारो लोकसंमताः ।
दिग्गजा भरतश्रेष्ठ वामनैरावतादयः ॥ ६.१२.३३ ॥
Allí permanecen, descendiente de Kuru, cuatro elefantes de los cuartos honrados por los mundos, oh mejor de los Bharatas: Vāmana, Airāvata y los demás.
6.12.34
सुप्रतीकस्तदा राजन्प्रभिन्नकरटामुखः ।
तस्याहं परिमाणं तु न संख्यातुमिहोत्सहे ॥ ६.१२.३४ ॥
Allí está Supratīka, oh rey, con sus sienes y boca manando celo; no me atrevo a contar aquí su medida.
6.12.35
असंख्यातः स नित्यं हि तिर्यगूर्ध्वमधस्तथा ।
तत्र वै वायवो वान्ति दिग्भ्यः सर्वाभ्य एव हि ॥ ६.१२.३५ ॥
Aquello es siempre incontable, hacia los lados, arriba y abajo también; allí soplan los vientos desde todas las direcciones.
6.12.36
असंबद्धा महाराज तान्निगृह्णन्ति ते गजाः ।
पुष्करैः पद्मसंकाशैर्विकसद्भिर्महाप्रभैः ॥ ६.१२.३६ ॥
Esos elefantes los contienen, oh gran rey, a los vientos desatados, con sus trompas como lotos, florecientes y de gran esplendor.
6.12.37
शतधा पुनरेवाशु ते तान्मुञ्चन्ति नित्यशः ।
श्वसद्भिर्मुच्यमानास्तु दिग्गजैरिह मारुताः ।
आगच्छन्ति महाराज ततस्तिष्ठन्ति वै प्रजाः ॥ ६.१२.३७ ॥
Ellos los liberan una y otra vez de cien maneras. Los vientos, soltados por el aliento de los elefantes de las direcciones, llegan aquí, gran rey, y entonces las criaturas perduran.
6.12.38
परो वै विस्तरोऽत्यर्थं त्वया सञ्जय कीर्तितः ।
दर्शितं द्वीपसंस्थानमुत्तरं ब्रूहि सञ्जय ॥ ६.१२.३८ ॥
Sañjaya, lo has descrito con gran extensión y has mostrado la disposición de las islas. Ahora dime lo que sigue, Sañjaya.
6.12.39
उक्ता द्वीपा महाराज ग्रहं वै शृणु तत्त्वतः ।
स्वर्भानोः कौरवश्रेष्ठ यावदेव प्रमाणतः ॥ ६.१२.३९ ॥
Las islas han sido descritas, gran rey. Ahora escucha con verdad sobre el planeta, mejor de los Kuru: Svarbhānu, según su medida.
6.12.40
परिमण्डलो महाराज स्वर्भानुः श्रूयते ग्रहः ।
योजनानां सहस्राणि विष्कम्भो द्वादशास्य वै ॥ ६.१२.४० ॥
Se dice que el planeta Svarbhānu es redondo, gran rey. Su diámetro es de doce mil yojanas.
6.12.41
परिणाहेन षट्त्रिंशद्विपुलत्वेन चानघ ।
षष्टिमाहुः शतान्यस्य बुधाः पौराणिकास्तथा ॥ ६.१२.४१ ॥
Su circunferencia, oh sin mácula, es de treinta y seis mil, y su extensión de seiscientos yojanas, así dicen los sabios y los conocedores de los Purāṇas.
6.12.42
चन्द्रमास्तु सहस्राणि राजन्नेकादश स्मृतः ।
विष्कम्भेण कुरुश्रेष्ठ त्रयस्त्रिंशत्तु मण्डलम् ॥ ६.१२.४२ ॥
El diámetro de la Luna, oh rey, se recuerda como de once mil yojanas; su disco, oh mejor de los Kuru, es de treinta y tres mil.
6.12.43
एकोनषष्टिविष्कम्भं शीतरश्मेर्महात्मनः ॥ ६.१२.४३ ॥
El diámetro del magnánimo de rayos fríos (la luna) es de cincuenta y nueve.
6.12.44
सूर्यस्त्वष्टौ सहस्राणि द्वे चान्ये कुरुनन्दन ।
विष्कम्भेण ततो राजन्मण्डलं त्रिंशता समम् ॥ ६.१२.४४ ॥
El diámetro del sol es de ocho mil y dos más; oh alegría de los Kurus, oh rey, su órbita es igual a treinta.
6.12.45
अष्टपञ्चाशतं राजन्विपुलत्वेन चानघ ।
श्रूयते परमोदारः पतगोऽसौ विभावसुः ॥ ६.१२.४५ ॥
Oh rey, oh sin mácula, se dice que su anchura es de cincuenta y ocho; esa magnánima ave es Vibhāvasu, el sol.
6.12.46
एतत्प्रमाणमर्कस्य निर्दिष्टमिह भारत ।
स राहुश्छादयत्येतौ यथाकालं महात्तया ॥ ६.१२.४६ ॥
Oh descendiente de Bharata, esta es la medida del sol aquí establecida; Rāhu, por su gran poder, cubre a estos dos a su debido tiempo.
6.12.47
चन्द्रादित्यौ महाराज संक्षेपोऽयमुदाहृतः ।
इत्येतत्ते महाराज पृच्छतः शास्त्रचक्षुषा ॥ ६.१२.४७ ॥
Oh gran rey, este resumen de la luna y el sol ha sido declarado; oh gran rey, esto se te ha dicho a ti, que preguntaste con el ojo de la escritura.
6.12.48
सर्वमुक्तं यथातत्त्वं तस्माच्छममवाप्नुहि ।
यथोद्दिष्टं मया प्रोक्तं सनिर्माणमिदं जगत् ॥ ६.१२.४८ ॥
Todo ha sido dicho según la verdad; por tanto, alcanza la paz. Según lo indicado, he hablado de este mundo junto con su creación.
6.12.49
तस्मादाश्वस कौरव्य पुत्रं दुर्योधनं प्रति ।
श्रुत्वेदं भरतश्रेष्ठ भूमिपर्व मनोनुगम् ॥ ६.१२.४९ ॥
Por tanto, oh descendiente de Kuru, consuélate respecto a tu hijo Duryodhana, habiendo escuchado este Bhūmi Parva, oh mejor de los Bharatas, que agrada a la mente.
6.12.50
श्रीमान्भवति राजन्यः सिद्धार्थः साधुसंमतः ।
आयुर्बलं च कीर्तिश्च तस्य तेजश्च वर्धते ॥ ६.१२.५० ॥
El rey que escucha esto se vuelve próspero, exitoso en sus empresas y aprobado por los buenos; su vida, fuerza, fama y esplendor crecen.
6.12.51
यः शृणोति महीपाल पर्वणीदं यतव्रतः ।
प्रीयन्ते पितरस्तस्य तथैव च पितामहाः ॥ ६.१२.५१ ॥
Oh protector de la tierra, quien escucha este parva con sus votos firmes complace a sus antepasados y asimismo a sus abuelos.
6.12.52
इदं तु भारतं वर्षं यत्र वर्तामहे वयम् ।
पूर्वैः प्रवर्तितं पुण्यं तत्सर्वं श्रुतवानसि ॥ ६.१२.५२ ॥
Esta tierra de Bhārata, donde habitamos, es una tierra sagrada establecida por los antiguos; todo eso lo has escuchado.