مهابهاراتا · أدهيايا 6.120
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.120.1
कथमासंस्तदा योधा हीना भीष्मेण सञ्जय ।
बलिना देवकल्पेन कौमारब्रह्मचारिणा ॥ ६.१२०.१ ॥
يا سانجايا، كيف كان المحاربون حينئذ وقد حُرموا من بهيشما، القدير الشبيه بالإله، المتبتّل منذ الصبا؟
6.120.2
तदैव निहतान्मन्ये कुरूनन्यांश्च पाण्डवैः ।
न प्राहरद्यदा भीष्मो घृणित्वाद्द्रुपदात्मजम् ॥ ६.१२०.२ ॥
أظن أن الكورو وغيرهم كانوا قد قُتلوا على يد البانديفا حين لم يضرب بهيشما ابن دروبادا شفقةً.
6.120.3
ततो दुःखतरं मन्ये किमन्यत्प्रभविष्यति ।
अद्यैव निहतं श्रुत्वा पितरं मम दुर्मतेः ॥ ६.१२०.३ ॥
ماذا يكون أشد إيلامًا من هذا؟ لقد سمعتُ اليوم أن أبي ذا العقل الفاسد قد قُتل.
6.120.4
अश्मसारमयं नूनं हृदयं मम सञ्जय ।
श्रुत्वा विनिहतं भीष्मं शतधा यन्न दीर्यते ॥ ६.१२०.४ ॥
لا شك أن قلبي من حجرٍ حديدي يا سانجايا، إذ لا ينشطر إلى مئة قطعة عند سماع مقتل بهيشما.
6.120.5
यदन्यन्निहतेनाजौ भीष्मेण जयमिच्छता ।
चेष्टितं कुरुसिंहेन तन्मे कथय सुव्रत ॥ ६.१२०.५ ॥
يا ذا العهود الحسنة، أخبرني بالأفعال الأخرى التي فعلها أسد الكورو بهيشما في المعركة راغبًا في النصر.
6.120.6
पुनःपुनर्न मृष्यामि हतं देवव्रतं रणे ।
न हतो जामदग्न्येन दिव्यैरस्त्रैश्च यः पुरा ॥ ६.१२०.६ ॥
مرارًا وتكرارًا لا أحتمل أن يُقتل ديفافراتا في المعركة، هو الذي لم يُقتل من قبل ولا حتى بالأسلحة الإلهية لابن جامادغني.
6.120.7
स हतो द्रौपदेयेन पाञ्चाल्येन शिखण्डिना ।
सायाह्ने न्यपतद्भूमौ धार्तराष्ट्रान्विषादयन् ॥ ६.१२०.७ ॥
قُتل على يد ابن دراوبادي، أمير بانتشالا شيخانديn، فسقط على الأرض عند المساء، مُدخِلًا أبناء دهريتاراشترا في اليأس.
6.120.8
पाञ्चालान्हर्षयंश्चैव भीष्मः कुरुपितामहः ।
स शेते शरतल्पस्थो मेदिनीमस्पृशंस्तदा ॥ ६.१२०.८ ॥
مُفرِّحًا البانشالا، يرقد بهيشما جد الكورو على فراش من السهام، لا يلامس الأرض حينئذ.
6.120.9
भीष्मो रथात्प्रपतितः संछिन्नो बहुभिः शरैः ।
हाहेति तुमुलः शब्दो भूतानां समपद्यत ॥ ६.१२०.९ ॥
مُمزَّقًا بسهام كثيرة، سقط بهيشما عن عربته، وارتفع بين الكائنات صراخ هائج: «آه، آه!».
6.120.10
सीमावृक्षे निपतिते कुरूणां समितिंजये ।
सेनयोरुभयो राजन्क्षत्रियान्भयमाविशत् ॥ ६.१२०.१० ॥
أيها الملك، لما سقطت شجرة الحدّ لنصر الكورو في المعركة، دخل الخوف مقاتلي الجيشين.
6.120.11
भीष्मं शान्तनवं दृष्ट्वा विशीर्णकवचध्वजम् ।
कुरवः पर्यवर्तन्त पाण्डवाश्च विशांपते ॥ ६.१२०.११ ॥
لما رأوا بهيشما ابن شانتانو وقد تحطم درعه وراياته، انصرف الكورو والباندافا جميعًا، أيها سيد البشر.
6.120.12
खं तमःसंवृतमभूदासीद्भानुर्गतप्रभः ।
ररास पृथिवी चैव भीष्मे शान्तनवे हते ॥ ६.१२०.१२ ॥
لما قُتل بهيشما ابن شانتانو، غطّت الظلمة السماء، وفقدت الشمس بريقها، وزأرت الأرض.
6.120.13
अयं ब्रह्मविदां श्रेष्ठो गतिर्ब्रह्मविदां सदा ।
इत्यभाषन्त भूतानि शयानं पुरुषर्षभम् ॥ ६.१२०.१३ ॥
"هذا أفضل العارفين بالبراهمان، وملاذ العارفين بالبراهمان دائمًا" — هكذا خاطبت الكائنات ثور الرجال المضطجع هناك.
6.120.14
अयं पितरमाज्ञाय कामार्तं शन्तनुं पुरा ।
ऊर्ध्वरेतसमात्मानं चकार पुरुषर्षभः ॥ ६.१२०.१४ ॥
لما علم أن أباه شانتانو مكروب بالشهوة، جعل هذا ثور الرجال نفسه في سالف الزمان ذا منيٍّ صاعد (ūrdhvaretas).
6.120.15
इति स्म शरतल्पस्थं भरतानां पितामहम् ।
ऋषयस्त्वभ्यभाषन्त सहिताः सिद्धचारणैः ॥ ६.१२०.१५ ॥
هكذا خاطب الحكماء، مع السيدهة والجارانة، جدّ البهاراتا المضطجع على فراش السهام.
6.120.16
हते शान्तनवे भीष्मे भरतानां पितामहे ।
न किंचित्प्रत्यपद्यन्त पुत्रास्तव हि मारिष ॥ ६.१२०.१६ ॥
يا أيها الموقَّر، حين قُتل بهيشما ابن شانتانو جدّ البهاراتا، لم يستعد أبناؤك شيئًا البتة.
6.120.17
विषण्णवदनाश्चासन्हतश्रीकाश्च भारत ।
अतिष्ठन्व्रीडिताश्चैव ह्रिया युक्ता ह्यधोमुखाः ॥ ६.१२०.१७ ॥
كانت وجوههم كئيبة وقد ذهب بهاؤهم، يا بهاراتا؛ خجلين مملوءين حياءً، وقفوا وقد خفضوا وجوههم.
6.120.18
पाण्डवाश्च जयं लब्ध्वा संग्रामशिरसि स्थिताः ।
सर्वे दध्युर्महाशङ्खान्हेमजालपरिष्कृतान् ॥ ६.१२०.१८ ॥
لما نال البانداويون النصر ووقفوا في مقدمة المعركة، نفخ الجميع في أصدافهم العظيمة المزينة بشبك من ذهب.
6.120.19
हर्षात्तूर्यसहस्रेषु वाद्यमानेषु चानघ ।
अपश्याम महाराज भीमसेनं महाबलम् ॥ ६.१२०.१९ ॥
وسط آلاف الأبواق تُدوّي بالفرح، أيها البريء، أيها الملك العظيم، رأينا بهيمسينا ذا القوة العظيمة.
6.120.20
विक्रीडमानं कौन्तेयं हर्षेण महता युतम् ।
निहत्य तरसा शत्रुं महाबलसमन्वितम् ॥ ६.१२०.२० ॥
رأينا ابن كونتي يلهو بفرح عظيم، وقد قتل العدو بسرعة وكان متحليًا بقوة عظيمة.
6.120.21
संमोहश्चापि तुमुलः कुरूणामभवत्ततः ।
कर्णदुर्योधनौ चापि निःश्वसेतां मुहुर्मुहुः ॥ ६.१२०.२१ ॥
ثم نشأ بين الكورو حيرة وضجيج عظيمان، وأخذ كارنا ودورْيودهانا يتنفسان الصعداء مرارًا وتكرارًا.
6.120.22
तथा निपातिते भीष्मे कौरवाणां पितामहे ।
हाहाभूतमभूत्सर्वं निर्मर्यादमवर्तत ॥ ६.१२०.२२ ॥
وهكذا، لما سقط بهيشما جد الكورافا، صار كل شيء صراخًا ونحيبًا وجرى دون ضابط.
6.120.23
दृष्ट्वा च पतितं भीष्मं पुत्रो दुःशासनस्तव ।
उत्तमं जवमास्थाय द्रोणानीकभुपाद्रवत् ॥ ६.१२०.२३ ॥
ولما رأى بهيشما مطروحًا، انطلق ابنك دُحشاسانا بأقصى سرعة نحو جيش دْرونا.
6.120.24
भ्रात्रा प्रस्थापितो वीरः स्वेनानीकेन दंशितः ।
प्रययौ पुरुषव्याघ्रः स्वसैन्यमभिहर्षयन् ॥ ६.१२०.२४ ॥
أرسله أخوه، وقد تسلّح بجيشه الخاص، فمضى ذلك البطل، نمرُ الرجال، يحثّ جيشه على الحماس.
6.120.25
तमायान्तमभिप्रेक्ष्य कुरवः पर्यवारयन् ।
दुःशासनं महाराज किमयं वक्ष्यतीति च ॥ ६.१२०.२५ ॥
فلما رأوه مقبلاً أحاط به الكورويون، متسائلين أيها الملك العظيم، ماذا سيقول دُشّاسانا؟
6.120.26
ततो द्रोणाय निहतं भीष्ममाचष्ट कौरवः ।
द्रोणस्तदाऽप्रियं श्रुत्वा मुमोह भरतर्षभ ॥ ६.१२०.२६ ॥
فأخبر أحد الكورويين درونا بأن بهيشما قد قُتل؛ فلما سمع ذلك الخبر المؤلم، يا ثور البهاراتا، تحيّر درونا.
6.120.27
स संज्ञामुपलभ्याशु भारद्वाजः प्रतापवान् ।
निवारयामास तदा स्वान्यनीकानि मारिष ॥ ६.१२०.२७ ॥
فاستعاد ذلك البهارادفاجا الجبار (درونا) وعيه سريعاً، ثم، أيها السيد الكريم، أوقف جيشه وسائر الجيوش.
6.120.28
विनिवृत्तान्कुरून्दृष्ट्वा पाण्डवापि स्वसैनिकान् ।
रथैः शीघ्राश्वसंयुक्तैः समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ६.१२०.२८ ॥
ولما رأى البانداويون الكورويين ينسحبون، أحاطوا هم أيضاً بجنودهم من كل جانب بعربات مربوطة إلى خيول سريعة.
6.120.29
निवृत्तेषु च सैन्येषु पारम्पर्येण सर्वशः ।
निर्मुक्तकवचाः सर्वे भीष्ममीयुर्नराधिपाः ॥ ६.१२०.२९ ॥
وحين انسحبت الجيوش جميعها تباعاً، ذهب الملوك كلهم، بعد أن خلعوا دروعهم، إلى بهيشما.
6.120.30
व्युपरम्य ततो युद्धाद्योधाः शतसहस्रशः ।
उपतस्थुर्महात्मानं प्रजापतिमिवामराः ॥ ६.१२०.३० ॥
ثم كفّ عن القتال، فاقترب مئات الآلاف من المحاربين من ذلك العظيم النفس، كما تقترب الآلهة من برجاباتي.
6.120.31
ते तु भीष्मं समासाद्य शयानं भरतर्षभम् ।
अभिवाद्यावतिष्ठन्त पाण्डवाः कुरुभिः सह ॥ ६.१२०.३१ ॥
اقترب الباندافا من بهيشما، ثور البهاراتا، الراقد على فراشه، فحيّوه ووقفوا مع الكورو.
6.120.32
अथ पाण्डून्कुरूंश्चैव प्रणिपत्याग्रतः स्थितान् ।
अभ्यभाषत धर्मात्मा भीष्मः शान्तनवस्तदा ॥ ६.१२०.३२ ॥
ثم خاطبهم بهيشما، ابن شانتانو الصالح، إذ قبل تحية الباندافا والكورو الواقفين أمامه.
6.120.33
स्वागतं वो महाभागाः स्वागतं वो महारथाः ।
तुष्यामि दर्शनाच्चाहं युष्माकममरोपमाः ॥ ६.१२०.३३ ॥
أهلاً بكم أيها المباركون، أهلاً بكم أيها الرماة العظام. إن رؤيتكم تسرّني، يا من تماثلون الآلهة.
6.120.34
अभिनन्द्य स तानेवं शिरसा लम्बताऽब्रवीत् ।
परपार्श्वे तव सुतान्स्थितानुद्वीक्ष्य भारत।
शिरो मे लम्बतेऽत्यर्थमुपधानं प्रदीयताम् ॥ ६.१२०.३४ ॥
فلما حيّاهم هكذا، تكلم وقد تدلّى رأسه، يا بهاراتا، إذ رأى أبناءك واقفين إلى جانبه: «رأسي يتدلى كثيرًا، فليُعطَ لي وسادة».
6.120.35
ततो नृपाः समाजह्रुस्तनूनि च मृदूनि च ।
उपधानानि मुख्यानि नैच्छत्तानि पितामहः ॥ ६.१२०.३५ ॥
فجمع الملوك وسائد ناعمة لينة فاخرة، لكن الجد لم يرغب فيها.
6.120.36
अथाब्रवीन्नरव्याघ्रः प्रसहन्निव तान्नृपान् ।
नैतानि वीरशय्यासु युक्तरूपाणि पार्थिवाः ॥ ६.१२०.३६ ॥
ثم قال نمر الرجال، كأنه يصرّ، لأولئك الملوك: «لا تليق هذه بفراش المحاربين، أيها الملوك».
6.120.37
ततो वीक्ष्य नरश्रेष्ठमभ्यभाषत पाण्डवम् ।
धनञ्जयं दीर्घबाहुं सर्वलोकमहारथम् ॥ ६.१२०.३७ ॥
فنظر إلى دهنجايا البانداوي، خيرِ الرجال، طويلِ الذراعين، الرامي العظيمِ لكلِّ العوالم، ثم قال.
6.120.38
धनञ्जय महाबाहो शिरो मे तात लम्बते ।
दीयतामुपधानं वै यद्युक्तमिह मन्यसे ॥ ६.१२०.३८ ॥
يا دهنجايا، يا ذا الذراعين القويتين، يا بُنيّ، رأسي متدلٍّ. إن رأيتَ ذلك مناسبًا هنا فأعطني وسادة.
6.120.39
समारोप्य महच्चापमभिवाद्य पितामहम् ।
नेत्राभ्यामश्रुपूर्णाभ्यामिदं वचनमब्रवीत् ॥ ६.१२०.३९ ॥
فوضع قوسه العظيمة، وحيّا الجد تحيةَ احترام، ثم قال هذه الكلمات وعيناه مليئتان بالدموع.
6.120.40
आज्ञापय कुरुश्रेष्ठ सर्वशस्त्रभृतां वर ।
प्रेष्योऽहं तव दुर्धर्ष क्रियतां किं पितामह ॥ ६.१२०.४० ॥
مُرْني، يا خيرَ الكورو، يا خيرَ حَمَلةِ السلاح كلِّهم. يا منيعُ، أنا خادمُك؛ فماذا أفعل أيها الجدّ؟
6.120.41
तमब्रवीच्छान्तनवः शिरो मे तात लम्बते ।
दीयतामुपधानं मे यद्युक्तमिह मन्यसे
उपधानं कुरुश्रेष्ठ उपधेहि ममार्जुन ॥ ६.१२०.४१ ॥
قال له ابن شانتانو: يا بُنيّ، رأسي متدلٍّ. إن رأيتَ ذلك مناسبًا هنا فأعطني وسادة. يا خيرَ الكورو أرجونا، ضع لي وسادة.
6.120.42
वीरशय्यानुरूपं वै शीघ्रं वीर प्रयच्छ मे ।
त्वं हि पार्थ समर्थो वै श्रेष्ठः सर्वधनुष्मताम् ॥ ६.१२०.४२ ॥
يا بطل، أعطني سريعًا وسادةً تليق بفراش المحاربين. يا ابن بريثا، أنتَ حقًا قادر، خيرُ جميع الرماة.
6.120.43
क्षत्रधर्मस्य वेत्ता च बुद्धिसत्वगुणान्वितः ।
फल्गुनोऽपि तथेत्युक्त्वा व्यवसायं परंजयः ॥ ६.१२०.४३ ॥
قال فالغونا (أرجونا)، العالم بواجب المحارب والمتصف بالحكمة وصفة الصلاح، أيضًا: «ليكن ذلك»، وأعلن عزمه؛ وكان قاهر الأعداء.
6.120.44
गृह्यानुमन्त्र्य गाण्डीवं शरान्सन्नतपर्वणः ।
अनुमान्य महात्मानं भरतानां महारथम् ॥ ६.१२०.४४ ॥
أخذ قوس غاندِيفا والسهام ذات العقد المنحنية، وبعد أن قدّسها بالتعاويذ، استأذن العظيم النفس، فارس العربات العظيم بين البهاراتا.
6.120.45
त्रिभिस्तीक्ष्णैर्महावेगैरुदगृह्णाच्छिरः शरैः ।
अभिप्राये तु विदिते धर्मात्मा स्वयसाचिना ॥ ६.१२०.४५ ॥
بثلاثة سهام حادة سريعة الانطلاق رفع (رأس بهيشما)؛ ولما عُرف قصده، فعل ذلك الصالح النفس سافياسачين (أرجونا).
6.120.46
अतुष्यद्भरतश्रेष्ठो भीष्मो धर्मार्थतत्त्ववित् ।
उपधानेन दत्तेन प्रत्यनन्दद्धनञ्जयम् ॥ ६.१२०.४६ ॥
رضي بهيشما، أفضل البهاراتا، العالم بحقائق الدهرما والأرثا؛ وشكر دهنانجايا (أرجونا) على الوسادة التي قُدّمت له.
6.120.47
प्राह सर्वान्समुद्वीक्ष्य भरतान्भारतं प्रति ।
कुन्तीपुत्रं युधां श्रेष्ठं सुहृदां प्रीतिवर्धनम् ॥ ६.१२०.४७ ॥
نظر إلى جميع البهاراتا، وقال لابن كونتي، أفضل المحاربين ومُزيد سرور الأصدقاء، بشأن أسرة بهاراتا.
6.120.48
शयनस्यानुरूपं मे पाण्डवोपहितं त्वया ।
यद्यन्यथा प्रपद्येथाः शपेयं त्वामहं पुरा ॥ ६.१२०.४८ ॥
هذا الفراش الذي قدمته أيها الباندافا يليق بي؛ ولو تصرفت خلاف ذلك لكنت قد لعنتك من قبل.
6.120.49
एवमेव महाबाहो धर्मेषु परितिष्ठता ।
स्वप्तव्यं क्षत्रियेणाजौ शरतल्पगतेन वै ॥ ६.१२०.४९ ॥
هكذا، أيها ذو الذراعين القويتين، ينبغي للكشatriya الثابت في الدharma أن يضطجع في المعركة على فراش من السهام.
6.120.50
एवमुक्त्वा तु बीभत्सुं सर्वांस्तानब्रवीद्वचः ।
राज्ञश्च राजपुत्रांश्च पाण्डवैरभिसंवृतान् ॥ ६.१२०.५० ॥
وبعد أن قال هذا لبيبهاتسو، وجّه هذه الكلمات إلى جميع الملوك والأمراء المحاطين بالباندافا.
6.120.51
पश्यध्वमुपधानं मे पाणडवेनाभिसन्धितम् ।
शयेयमस्यां शय्यायां यावदावर्तनं रवेः ॥ ६.१२०.५१ ॥
انظروا إلى الوسادة التي أعدها لي البانداوي. سأضطجع على هذا الفراش حتى يعود الشمس إلى الوراء.
6.120.52
ये तदा धारयिष्यन्ति ते च प्रेक्ष्यन्ति मां नृपाः ।
दिशं वैश्रवणाक्रान्तां यदा गन्ता दिवाकरः ॥ ६.१२०.५२ ॥
أولئك الملوك الذين سيسندونني حينئذ وينظرون إليّ، عندما تذهب الشمس إلى جهة فيشرافانا، أي الشمال.
6.120.53
नूनं सप्ताश्वयुक्तेन रथेनोत्तमतेजसा ।
रक्ष्येऽहं वै मम प्राणान्सुहृदः सुप्रियानिव ॥ ६.१२०.५३ ॥
لا شك أنني بعربة يجرها سبعة خيول ذات بريق أعلى، سأحمي حياتي كأنها صديق عزيز جداً.
6.120.54
परिखाः खन्यतामत्र ममावसदने नृपाः ।
उपासिष्ये विवस्वन्तमेवं शरशताचितः ।
उपारमध्वं संग्रामाद्वैरमुत्सृज्य पार्थिवाः ॥ ६.१२०.५४ ॥
أيها الملوك، لتُحفر هنا خنادق حول مكان راحتي. وأنا مثقوب بمئات السهام، سأعبد الشمس هكذا. أيها الملوك، اتركوا العداوة وكفّوا عن القتال.
6.120.55
उपातिष्ठन्नथो वैद्याः शल्योद्धरणकोविदाः ।
सर्वोपकरणैर्युक्ताः कुशलैः साधुशिक्षिताः ॥ ६.१२०.५५ ॥
ثم دنا الأطباء، المتمرسون في استخراج السهام، المجهزون بكل الأدوات، الماهرون المدرَّبون جيداً.
6.120.56
तान्दृष्ट्वा जाह्नवीपुत्रः प्रोवाच तनयं तव ।
दत्तदेया विसृज्यन्तां पूजयित्वा चिकित्सकाः ॥ ६.१२०.५६ ॥
فلما رآهم ابن جاهنفي قال لابنك: «ليُصرَف هؤلاء الأطباء بعد أن يُعطوا حقهم ويُكرَموا.»
6.120.57
एवंगते मयेदानीं वैद्यैः कार्यमिहास्ति किम् ।
क्षत्रधर्मे प्रशस्तां हि प्राप्तोऽस्मि परमां गतिम् ॥ ६.१२०.५७ ॥
وقد صرتُ على هذه الحال، فما حاجتي الآن إلى الأطباء؟ لقد بلغتُ الغاية العليا التي يمتدحها واجب المحارب.
6.120.58
नैष धर्मो महीपालाः शरतल्पगतस्य मे ।
एभिरेव शरैश्चाहं दग्धव्योऽग्नौ नराधिपाः ॥ ६.१२०.५८ ॥
ليس هذا من واجبي، وأنا راقد على فراش من السهام أيها الملوك. يا أسياد البشر، بهذه السهام نفسها ينبغي أن أُحرق في النار.
6.120.59
तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य पुत्रो दुर्योधनस्तव ।
वैद्यान्विसर्जयामास पूजयित्वा यथार्हतः ॥ ६.१२०.५९ ॥
فلما سمع ابنك دُرْيودهنا كلامه، أكرم الأطباء بحسب استحقاقهم وصرفهم.
6.120.60
ततस्ते विस्मयं जग्मुर्नानाजनपदेश्वराः ।
स्थितिं धर्मे परां दृष्ट्वा भीष्मस्यामिततेजसः ॥ ६.१२०.६० ॥
فدهش حينئذ أمراء الجنود من شتى البلدان حين رأوا الثبات الأعلى في الواجب لدى بهيشما عظيم البهاء.
6.120.61
उपधानं ततो दत्त्वा पितुस्ते मनुजेश्वराः ।
सहिताः पाण्डवाः सर्वे कुरवश्च महारथाः ॥ ६.१२०.६१ ॥
ثم، بعد أن قدّموا وسادة لأبيهم، اجتمع ملوك البشر وأبناء باندو وجميع الكورو والمحاربون العظام معاً.
6.120.62
उपगम्य महात्मानं शयानं शयने शुभे ॥ ६.१२०.६२ ॥
بعد أن اقتربوا من العظيم الروح الراقد على الفراش الجميل.
6.120.63
तेऽभिवाद्य ततो भीष्मं कृत्वा च त्रिःप्रदक्षिणम् ।
विधाय रक्षां भीष्मस्य सर्व एव समन्ततः ॥ ६.१२०.६३ ॥
حيوا بهيشما، وطافوا حوله ثلاث مرات، وأقاموا حراسة لبهيشما من كل جانب.
6.120.64
वीराः स्वशिबिराण्येव ध्यायन्तः परमातुराः ।
निवेशायाभ्युपागच्छन्सायाह्ने रुधिरोक्षिताः ॥ ६.१२०.६४ ॥
ذهب الأبطال، وهم يفكرون في معسكراتهم فقط، شديدو الحزن ومتلطخون بالدماء، نحو معسكراتهم للراحة عند المساء.
6.120.65
निविष्टान्पाण्डवांश्चैव प्रीयमाणान्महारथान् ।
भीष्मस्य पतनं दृष्ट्वा उपगम्य महाबलः ॥ ६.१२०.६५ ॥
ولما رأى البانديين والمحاربين العظام مستقرين في معسكرهم فرحين، ورأى سقوط بهيشما، دنا منهم العظيم القوة.
6.120.66
उवाच माधवः काले धर्मपुत्रं युधिष्ठिरम् ।
दिष्ट्या जयसि कौरव्य दिष्ट्या भीष्मो निपातितः ॥ ६.१२०.६६ ॥
في الوقت المناسب قال مادهافا ليودهيشثيرا ابن دهارما: «بالحظ أنت تنتصر يا سليل الكورو؛ وبالحظ قد أُسقط بهيشما.»
6.120.67
अवध्यो मानुषैरेव सत्यसन्धो महारथः ।
अथवा दैवतैः सार्धं सर्वशास्त्रस्य पारगः ॥ ६.१२०.६७ ॥
لم يكن يُقتل على يد البشر، المحارب العظيم الوفي بعهده؛ أو كان مع الآلهة متقنًا لجميع الشاستراS.
6.120.68
त्वां तु चक्षुर्हणं प्राप्य दग्धो घोरेण चक्षुष ।
एवमुक्तो धर्मराजः प्रत्युवाच जनार्दनम् ॥ ६.१२०.६८ ॥
"لقد أصابك السهم الذي يسلب البصر، فاحترقت بالعين المروّعة." وحين قيل له ذلك، أجاب الملك دهرما جاناردانا.
6.120.69
तव प्रसादाद्विजयः क्रोधात्तव पराजयः ।
त्वं हि नः शरणं कृष्ण भक्तानामभयंकरः ॥ ६.१२०.६९ ॥
النصر بفضلك، والهزيمة بغضبك. أنت يا كريشنا ملاذنا، معطي الأمان لعبادك.
6.120.70
अनाश्चर्यो जयस्तेषां येषां त्वमसि केशव ।
रक्षिता समरे नित्यं नित्यं चापि हिते रतः ॥ ६.१२०.७० ॥
ليس عجيبًا نصرُ من أنت حاميه يا كيشافا؛ فأنت دائمًا الحامي في الحرب، ودائمًا المنشغل بخيرهم.
6.120.71
सर्वथा त्वां समासाद्य नाश्चर्यमिति मे मतिः ।
एवमुक्तः प्रत्युवाच स्मयमानो जनार्दनः।
तवैवैतद्युक्तरूपं वचनं पार्थिवोत्तम ॥ ६.१२०.७१ ॥
"وقد ظفرتُ بك بكل وجه، فلا عجب، هذا رأيي." فلما قيل له ذلك، أجاب جاناردانا مبتسمًا: "يا خير الملوك، هذا القول لا يليق إلا بك."