మహాభారతం · అధ్యాయం 6.23
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.23.1
धार्तराष्ट्रबलं दृष्ट्वा युद्धाय समुपस्थितम् ।
अर्जुनस्य हितार्थाय कृष्णो वचनमब्रवीत् ॥ ६.२३.१ ॥
యుద్ధానికి సిద్ధంగా నిలిచిన ధృతరాష్ట్ర పుత్రుల సేనను చూసి, అర్జునుని హితం కోసం కృష్ణుడు ఈ మాటలు పలికాడు.
6.23.2
शुचिर्भूत्वा महाबाहो संग्रामाभिमुखे स्थितः ।
पराजयाय श्त्रुणां दुर्गास्तोत्रमुदीरय ॥ ६.२३.२ ॥
ఓ మహాబాహో, శుచిగా అయి యుద్ధరంగంలో నిలిచి, శత్రువుల పరాజయం కోసం దుర్గాస్తోత్రాన్ని పఠించు.
6.23.3
एवमुक्तोऽर्जुनः सङ्ख्ये वासुदेवेन धीमता ।
अवतीर्य रथात्पार्थः स्तोत्रमाह कृताञ्जलिः ॥ ६.२३.३ ॥
బుద్ధిమంతుడైన వాసుదేవుడు ఇలా చెప్పగా, పృథ కుమారుడైన అర్జునుడు యుద్ధంలో రథం దిగి, అంజలి ఘటించి స్తోత్రం పలికాడు.
6.23.4
नमस्ते सिद्धसेनानि आर्ये मन्दरवासिनि ।
कुमारि कालि कापालि कपिले कृष्णपिङ्गले ॥ ६.२३.४ ॥
సిద్ధసేనానీ, ఆర్యా, మందరపర్వతవాసినీ, కుమారీ, కాళీ, కాపాలీ, కపిలా, కృష్ణపింగళా, నీకు నమస్కారం.
6.23.5
भद्रकालि नमस्तुभ्यं महाकालि नमोऽस्तु ते ।
चण्डि चण्डे नमस्तुभ्यं तारिणि वरवर्णिनि ॥ ६.२३.५ ॥
భద్రకాళీ, నీకు నమస్కారం; మహాకాళీ, నీకు నమస్కారం. చండీ, చండా, నీకు నమస్కారం; తారిణీ, వరవర్ణినీ.
6.23.6
कात्यायनि महाभागे करालि विजये जये ।
शिखिपिच्छध्वजधरे नानाभरणभूषिते ॥ ६.२३.६ ॥
కాత్యాయనీ, మహాభాగా, కరాళీ, విజయా, జయా, నెమలిపింఛ ధ్వజధారిణీ, అనేక ఆభరణాలతో అలంకృతురాలా.
6.23.7
अट्टशूलप्रहरणे स्वङ्गखेटकधारिणि ।
गोपेन्द्रस्यानुजे ज्येष्ठे नन्दगोपकुलोद्भवे ॥ ६.२३.७ ॥
అట్టశూలాన్ని ఆయుధంగా ధరించినదానా, ఖడ్గం కేడెం ధరించినదానా, గోపేంద్రుని చెల్లెలా, జ్యేష్ఠురాలా, నందగోపుని కులంలో జన్మించినదానా!
6.23.8
महिषासृक्प्रिये नित्यं कौशिकि पीतवासिनि ।
अट्टहासे कोकमुखे नमस्तेऽस्तु रणप्रिये ॥ ६.२३.८ ॥
మహిషాసురుని రక్తాన్ని నిత్యం ప్రియంగా భావించినదానా, కౌశికీ, పీతవస్త్రధారిణీ, అట్టహాసం చేసినదానా, కోకముఖీ, రణప్రియా, నీకు నమస్కారం!
6.23.9
उभे शाकम्भरि श्वेते कृष्णे कैटभनाशिनि ।
हिरण्याश्चि विरूपाक्षि सुधूम्राक्षि नमोऽस्तु ते ॥ ६.२३.९ ॥
శాకంభరీ, తెలుపు నలుపు రెండు రూపాలూ కలదానా, కైటభుని నాశనం చేసినదానా, హిరణ్యాక్షీ, విరూపాక్షీ, సుధూమ్రాక్షీ, నీకు నమస్కారం!
6.23.10
वेदश्रुति महापुण्ये ब्रह्मण्ये जातवेदसि ।
जम्बूकटकचैत्येषु नित्यं सन्निहितालये ॥ ६.२३.१० ॥
వేదశ్రుతీ, మహాపుణ్యా, బ్రాహ్మణ్యప్రియా, జాతవేదసీ, జంబూ వనంలోని కటక చైత్యాలలో సదా నివసించేదానా!
6.23.11
त्वं ब्रह्मविद्या विद्यानां महानिद्रा च देहिनाम् ।
स्कन्दमातर्भगवति दुर्गे कान्तारवासिनि ॥ ६.२३.११ ॥
నీవే బ్రహ్మవిద్య, విద్యలన్నింటిలోనూ ఉన్నదానవు; దేహధారులకు మహానిద్రవు నీవే. స్కందమాతా, భగవతీ, దుర్గా, అరణ్యవాసినీ!
6.23.12
स्वाहाकारः स्वधा चैव कला काष्ठा सरस्वती ।
सावित्री वेदमाता च तथा वेदान्त उच्यते ॥ ६.२३.१२ ॥
స్వాహాకారమూ స్వధా కూడా నీవే; కళ, కాష్ఠ, సరస్వతీ నీవే; సావిత్రీ, వేదమాతా, వేదాంతం కూడా నీవేనని చెప్పబడుతుంది.
6.23.13
स्तुतासि त्वं महादेवि विशुद्धेनान्तरात्मना ।
जयो भवतु मे नित्यं त्वत्प्रसादाद्रणाजिरे ॥ ६.२३.१३ ॥
ఓ మహాదేవీ, శుద్ధమైన అంతరాత్మతో నీవు స్తుతించబడ్డావు. నీ అనుగ్రహంతో యుద్ధభూమిలో నాకు ఎల్లప్పుడూ విజయం కలుగుగాక.
6.23.14
कान्तारभयदुर्गेषु भक्तानां चालयेषु च ।
नित्यं वससि पाताले युद्धे जयसि दानवान् ॥ ६.२३.१४ ॥
భయంకర అరణ్యాలలో, దుర్గాలలో, భక్తుల ఆలయాలలో నీవు ఎల్లప్పుడూ నివసిస్తావు; పాతాళంలోనూ నివసిస్తావు, యుద్ధంలో దానవులను జయిస్తావు.
6.23.15
त्वं जम्भनी मोहिनी च माया ह्रीः श्रीस्तथैव च ।
संध्या प्रभावती चैव सावित्री जननी तथा ॥ ६.२३.१५ ॥
నీవు జంభనీ, మోహినీ, మాయ; హ్రీ, శ్రీ కూడా నీవే; సంధ్య, ప్రభావతి, సావిత్రి, జననీ కూడా నీవే.
6.23.16
तुष्टिः पुष्टिर्धृतिर्दीप्तिश्चन्द्रादित्यविवर्धिनी ।
भूतिर्भूतिमतां सङ्ख्ये वीक्ष्यसे सिद्धचारणैः ॥ ६.२३.१६ ॥
నీవు తుష్టి, పుష్టి, ధృతి, దీప్తి; చంద్ర సూర్యులను వృద్ధిచేయువాడవు; యుద్ధంలో సంపన్నుల విభూతివి; సిద్ధులు, చారణులు నిన్ను చూస్తారు.
6.23.17
ततः पार्थस्य विज्ञाय भक्तिं मानववत्सला ।
अन्तरिक्षगतोवाच गोविन्दस्याग्रतः स्थिता ॥ ६.२३.१७ ॥
అప్పుడు పార్థుని భక్తిని గ్రహించి, మానవులపై ప్రేమగల దేవి, ఆకాశంలో నిలిచి గోవిందుని ఎదుట నిలబడి పలికింది.
6.23.18
स्वल्पेनैव तु कालेन शत्रूञ्जेष्यसि पाण्डव ।
नरस्त्वमसि दुर्धर्ष नारायणसहायवान् ॥ ६.२३.१८ ॥
పాండవా, అతి స్వల్ప కాలంలోనే నీవు శత్రువులను జయిస్తావు. నారాయణుని సహాయం కలిగిన దుర్ధర్షుడైన నరుడవు నీవు.
6.23.19
अजेयस्त्वं रणेऽरीणामपि वज्रभृतः स्वयम् ।
इत्येवमुक्त्वा वरदा क्षणेनान्तरधीयत ॥ ६.२३.१९ ॥
యుద్ధంలో నీవు శత్రువులకు, వజ్రధారి ఇంద్రునికి కూడా జయింపరానివాడవు అవుతావు. ఇలా చెప్పి వరదాయిని అయిన దేవి క్షణంలో అదృశ్యమైంది.
6.23.20
लब्ध्वा वरं तु कौन्तेयो मेने विजयमात्मनः ।
आरुरोह ततः पार्थो रथं परमसंमतम् ॥ ६.२३.२० ॥
వరం పొందిన కౌంతేయుడు తన విజయాన్ని నిశ్చయంగా భావించాడు. అప్పుడు పార్థుడు అత్యంత ప్రశంసనీయమైన రథమెక్కాడు.
6.23.21
कृष्णार्जुनावेकरथौ दिव्यौ शङ्खौः प्रदध्मतुः ।
य इदं पठते स्तोत्रं कल्य उत्थाय मानवः ॥ ६.२३.२१ ॥
ఒకే రథంపై ఉన్న కృష్ణార్జునులు దివ్యమైన శంఖాలు ఊదారు. ఈ స్తోత్రాన్ని ఉదయాన్నే లేచి పఠించే మానవుడు —
6.23.22
यक्षरक्षःपिशाचेभ्यो न भयं विद्यते सदा ।
न चापि रिपवस्तेभ्यः सर्पाद्या ये च दंष्ट्रिणः ॥ ६.२३.२२ ॥
యక్షులు, రాక్షసులు, పిశాచుల నుంచి అతనికి ఎప్పుడూ భయం ఉండదు. వారి నుండి శత్రువులు, పాములు మొదలైన కోరలున్న జీవుల నుండీ భయం ఉండదు.
6.23.23
न भयं विद्यते तस्य सदा राजकुलादपि ।
विवादेक जयमाप्नोति बद्धो मुच्यति बन्धनात् ॥ ६.२३.२३ ॥
రాజకుటుంబం నుండి కూడా అతనికి ఎప్పుడూ భయం ఉండదు. వివాదంలో అతడు విజయం పొందుతాడు; బంధించబడినవాడు బంధనం నుండి విముక్తుడవుతాడు.
6.23.24
दुर्गं तरति चावश्यं तथा चोरैर्विमुच्यते ।
संग्रामे विजयेन्नित्यं लक्ष्मीं प्राप्नोति केवलाम् ॥ ६.२३.२४ ॥
అతడు దుర్గమమైన మార్గాన్ని నిశ్చయంగా దాటుతాడు; అలాగే దొంగల నుండి విముక్తుడవుతాడు. యుద్ధంలో ఎల్లప్పుడూ విజయం సాధించి పరిపూర్ణ లక్ష్మిని పొందుతాడు.
6.23.25
आरोग्यबलसंपन्नो जीवेद्वर्षशतं तथा ।
एतद्दृष्टं प्रसादात्तु मया व्यासस्य धीमतः ॥ ६.२३.२५ ॥
ఆరోగ్యము, బలము కలిగినవాడు నూరు సంవత్సరములు జీవించుగాక. ఇది జ్ఞానియైన వ్యాసుని అనుగ్రహముచేత నేను చూచితిని.
6.23.26
मोहादेतौ न जानन्ति नरनारायणावृषी ।
तव पुत्रा दुरात्मानः सर्वे मन्युवशानुगाः ॥ ६.२३.२६ ॥
మోహముచేత ఈ ఇద్దరు నర-నారాయణ ఋషులను వారు తెలియరు. నీ కుమారులందరూ దుష్టబుద్ధులు, కోపవశులై నడచువారు.
6.23.27
प्राप्तकालमिदं वाक्यं कालपाशेन कुण्ठिताः ।
द्वैपायनो नारदश्च कण्वो रामस्तथानघः ।
अवारयंस्तव सुतं न चासौ तद्गृहीतवान् ॥ ६.२३.२७ ॥
కాలం వచ్చినప్పుడు ఈ మాట (నిజమైంది). కాలపాశముచేత వారు మందబుద్ధులయ్యారు. ద్వైపాయనుడు, నారదుడు, కణ్వుడు, నిర్దోషుడైన రాముడు నీ కుమారుని వారించారు; కాని అతడు దానిని స్వీకరించలేదు.
6.23.28
यत्र धर्मो द्युतिः कान्तिर्यत्र ह्रीः श्रीस्तथा मतिः ।
यतो धर्मस्ततः कृष्णो यतः कृष्णस्ततो जयः ॥ ६.२३.२८ ॥
ఎక్కడ ధర్మము, తేజస్సు, కాంతి, సిగ్గు, సంపద, బుద్ధి ఉంటాయో; ఎక్కడ ధర్మమో అక్కడ కృష్ణుడు; ఎక్కడ కృష్ణుడో అక్కడ జయము.