ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 6.26
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.26.1
तं तथा कृपयाविष्टमश्रुपूर्णाकुलेक्षणम् ।
विषीदन्तमिदं वाक्यमुवाच मधुसूदनः ॥ ६.२६.१ ॥
ಕರುಣೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ, ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಕಲಕಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ದುಃಖಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವನಿಗೆ ಮಧುಸೂದನನು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
6.26.2
कुतस्त्वा कश्मलमिदं विषमे समुपस्थितम् ।
अनार्यजुष्टमस्वर्ग्यमकीर्तिकरमर्जुन ॥ ६.२६.२ ॥
ಅರ್ಜುನ, ಈ ವಿಷಮ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಈ ಮೋಹ ಎಲ್ಲಿಂದ ಬಂತು? ಇದು ಅನಾರ್ಯರು ಸೇವಿಸುವ ನಡತೆ; ಸ್ವರ್ಗ ನೀಡದು, ಕೀರ್ತಿಯನ್ನೂ ಕೆಡಿಸುವಂಥದು.
6.26.3
क्लैब्यं मा स्म गमः पार्थ नैतत्त्वय्युपपद्यते ।
क्षुद्रं हृदयदौर्बल्यं त्यक्त्वोत्तिष्ठ परंतप ॥ ६.२६.३ ॥
ಪಾರ್ಥ, ಕ್ಲೀಬತೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಡ; ಇದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ. ಹೃದಯದ ಈ ಕ್ಷುದ್ರ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಏಳು, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸುಡುವವನೇ.
6.26.4
कथं भीष्ममहं सङ्ख्ये द्रोणं च मधुसूदन ।
इषुभिः प्रतियोत्स्यामि पूजार्हावरिसूदन ॥ ६.२६.४ ॥
ಮಧುಸೂದನ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭೀಷ್ಮ ಮತ್ತು ದ್ರೋಣರನ್ನು ನಾನು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೇಗೆ ಎದುರಿಸಲಿ? ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಪೂಜ್ಯರು, ಶತ್ರುಸಂಹಾರಕನೇ.
6.26.5
गुरूनहत्वा हि महानुभावान् ।
श्रेयो भोक्तुं भेक्षमपीह लोके।
हत्वार्थकामांस्तु गुरूनिहैव ।
भुञ्जीय भोगान्रुधिरप्रदिग्धान् ॥ ६.२६.५ ॥
ಮಹಾನುಭಾವರಾದ ಗುರುಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲದೆ ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಭಿಕ್ಷಾನ್ನ ತಿನ್ನುವುದೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ಆದರೆ ಅರ್ಥ-ಕಾಮಗಳ ಆಸೆಯಿಂದ ಈ ಗುರುಗಳನ್ನು ಕೊಂದು ರಕ್ತದಲ್ಲಿ ತೋಯ್ದ ಭೋಗಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯೇ ಅನುಭವಿಸುವೆನು.
6.26.6
न चैतद्वीद्मः कतरन्नो गरीयो ।
यद्वा जयम यदि वा नो जयेयुः।
यानेव हत्वा न जिजीविषाम-
स्तेऽवस्थिताः प्रमुखे धार्तराष्ट्राः ॥ ६.२६.६ ॥
ನಮಗೆ ಯಾವುದು ಹೆಚ್ಚು ಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಾವು ಗೆಲ್ಲುವುದೋ ಅಥವಾ ಅವರು ನಮ್ಮನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವುದೋ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ತಿಳಿಯದು. ಯಾರನ್ನು ಕೊಂದು ನಾವು ಬದುಕಲು ಬಯಸುವುದಿಲ್ಲವೋ ಆ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಪುತ್ರರು ಮುಂದೆ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ.
6.26.7
कार्पण्यदोषोपहतस्वभावः ।
पृच्छामि त्वां धर्मसंमूढचेताः।
यच्छ्रेयः स्यान्निश्चितं ब्रूहि तन्मे ।
शिष्यस्तेऽहं शाधि मां त्वां प्रपन्नम् ॥ ६.२६.७ ॥
ಹೇಡಿತನದ ದೋಷದಿಂದ ನನ್ನ ಸ್ವಭಾವ ಕುಗ್ಗಿದೆ; ಧರ್ಮದ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಗೊಂದಲಗೊಂಡಿದೆ. ಯಾವುದು ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರವೋ ಅದನ್ನು ನನಗೆ ಹೇಳಿ. ನಾನು ನಿಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯ; ಶರಣಾದ ನನಗೆ ಉಪದೇಶಿಸಿ.
6.26.8
न हि प्रपश्यामि ममापनुद्या-
द्यच्छोकमुच्छोषणमिन्द्रियाणाम्।
अवाप्य भूमावसपत्नमृद्धं ।
राज्यं सुराणामपि चाधिपत्यम् ॥ ६.२६.८ ॥
ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಶತ್ರುರಹಿತ ಸಮೃದ್ಧ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದರೂ, ದೇವತೆಗಳ ಆಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದರೂ, ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಒಣಗಿಸುವ ನನ್ನ ಈ ಶೋಕವನ್ನು ಓಡಿಸಬಲ್ಲದು ಯಾವುದೂ ಕಾಣುತ್ತಿಲ್ಲ.
6.26.9
एवमुकत्वा हृषीकेशं गुडाकेशं परंतप ।
न योत्स्य इति गोविन्दमुक्त्वा तूष्णीं बभूव ह ॥ ६.२६.९ ॥
ಪರಂತಪ, ಹೃಷೀಕೇಶನೊಂದಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, 'ನಾನು ಯುದ್ಧ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ' ಎಂದು ಗೋವಿಂದನಿಗೆ ಹೇಳಿ ಗುಡಾಕೇಶನು ಮೌನನಾದನು.
6.26.10
तमुवाच हृषीकेशः प्रहसन्निव भारत ।
सेनयोरुभयोर्मध्ये विषीदन्तमिदं वचः ॥ ६.२६.१० ॥
ಭಾರತ, ಎರಡು ಸೇನೆಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ದುಃಖಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಹೃಷೀಕೇಶನು ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
6.26.11
अशोच्यानन्वशोचस्त्वं प्रज्ञावादांश्च भाषसे ।
गतासूनगतासूंश्च नानुशोचन्ति पाण्डिताः ॥ ६.२६.११ ॥
ದುಃಖಿಸಬಾರದವರಿಗಾಗಿ ನೀನು ದುಃಖಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ; ಜ್ಞಾನಿಗಳ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡುತ್ತಿದ್ದೀಯೆ. ಸತ್ತವರಿಗಾಗಿಯಾಗಲಿ, ಜೀವಂತರಿಗಾಗಿಯಾಗಲಿ ಪಂಡಿತರು ದುಃಖಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
6.26.12
नत्वेवाहं जातु नासं न त्वं नेमे जनाधिपाः ।
न चैव नभविष्यामः सर्वे वयमतः परम् ॥ ६.२६.१२ ॥
ನಾನು ಎಂದೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದವನಲ್ಲ, ನೀನೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದವನಲ್ಲ, ಈ ರಾಜರೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದವರಲ್ಲ; ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಇಲ್ಲದವರಾಗುವುದೂ ಇಲ್ಲ.
6.26.13
देहिनोऽस्मिन्यथा देहे कौमारं यौवनं जरा ।
तथा देहान्तरप्राप्तिर्धीरस्तत्र न मुह्यति ॥ ६.२६.१३ ॥
ಈ ದೇಹದಲ್ಲಿ ದೇಹಿಗೆ ಬಾಲ್ಯ, ಯೌವನ, ಮುಪ್ಪು ಬಂದಂತೆಯೇ ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹದ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯೂ ಆಗುತ್ತದೆ; ಧೀರನು ಅದರಲ್ಲಿ ಮೋಹಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
6.26.14
मात्रास्पर्शास्तु कौन्तेय शीतोष्णसुखदुःखदाः ।
आगमापायिनोऽनित्स्यास्तांस्तितिक्षस्व भारत ॥ ६.२६.१४ ॥
ಕೌಂತೇಯ, ಇಂದ್ರಿಯ ಸ್ಪರ್ಶಗಳು ಶೀತೋಷ್ಣ ಸುಖದುಃಖಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ; ಅವು ಬಂದು ಹೋಗುವವು, ಅನಿತ್ಯವು; ಭಾರತ, ಅವುಗಳನ್ನು ಸಹಿಸು.
6.26.15
यं हि व्यथयन्त्येते पुरुषं पुरुषर्षभ ।
समदुःखसुखं धीरं सोऽमृतत्वाय कल्पते ॥ ६.२६.१५ ॥
ಪುರುಷರ್ಷಭ, ಇವು ಯಾವ ಧೀರನನ್ನು ಬಾಧಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಸುಖದುಃಖದಲ್ಲಿ ಸಮನಾದ ಅವನು ಅಮೃತತ್ವಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ.
6.26.16
नासतो विद्यते भावो नाभावो विद्यते सतः ।
उभयोरपि दृष्टोऽन्तस्त्वनयोस्तत्त्वदर्शिभिःक ॥ ६.२६.१६ ॥
ಅಸತ್ತಿಗೆ ಭಾವವಿಲ್ಲ, ಸತ್ತಿಗೆ ಅಭಾವವಿಲ್ಲ; ತತ್ತ್ವದರ್ಶಿಗಳು ಈ ಎರಡರ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದಾರೆ.
6.26.17
अविनाशि तु तद्विद्धि येन सर्वमिदं ततम् ।
विनाशमव्ययस्यास्य न कश्चित्कर्तुमर्हति ॥ ६.२६.१७ ॥
ಯಾರಿಂದ ಇದೆಲ್ಲವೂ ವ್ಯಾಪ್ತವಾಗಿದೆಯೋ ಅದನ್ನು ಅವಿನಾಶಿ ಎಂದು ತಿಳಿ; ಈ ಅವ್ಯಯನ ನಾಶವನ್ನು ಯಾರೂ ಮಾಡಲು ಸಮರ್ಥರಲ್ಲ.
6.26.18
अन्तवन्त इमे देहा नित्यस्योक्ताः शरीरिणः ।
अनाशिनोऽप्रमेयस्य तस्माद्युध्यस्व भारत ॥ ६.२६.१८ ॥
ಈ ದೇಹಗಳು ಅಂತ್ಯವುಳ್ಳವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ನಿತ್ಯನೂ, ಅನಾಶಿಯೂ, ಅಪ್ರಮೇಯನೂ ಆದ ದೇಹಿಯದು; ಆದ್ದರಿಂದ ಭಾರತ, ಯುದ್ಧಮಾಡು.
6.26.19
य एनं वेत्ति हन्तारं यश्चैनं मन्यते हतम् ।
उभौ तौ न विजानीतो नायं हन्ति न हन्यते ॥ ६.२६.१९ ॥
ಇವನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವವನೆಂದು ತಿಳಿಯುವವನೂ, ಇವನು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟನೆಂದು ಭಾವಿಸುವವನೂ — ಇಬ್ಬರೂ ತಿಳಿಯರು; ಇವನು ಕೊಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ, ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುವುದೂ ಇಲ್ಲ.
6.26.20
न जायते म्रियते वा कदाचि-
न्नायं भूत्वा भविता वा न भूयः ।
अजो नित्यः शाश्वतोऽयं पुराणो ।
न हन्तये हन्यमाने शरीरे ॥ ६.२६.२० ॥
ಇವನು ಎಂದೂ ಹುಟ್ಟುವುದಿಲ್ಲ, ಸಾಯುವುದಿಲ್ಲ; ಇವನು ಮೊದಲು ಇದ್ದವನಲ್ಲ, ಮುಂದೆ ಇರುವವನೂ ಅಲ್ಲ, ಮತ್ತೆ ಇರುವವನೂ ಅಲ್ಲ. ಇವನು ಅಜನು, ನಿತ್ಯನು, ಶಾಶ್ವತನು, ಪುರಾತನನು; ದೇಹ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಇವನು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ.
6.26.21
वेदाविनाशिनं नित्यं य एनमजमव्ययम् ।
कथं स पुरुषः पार्थ कं घातयति हन्ति कम् ॥ ६.२६.२१ ॥
ಪಾರ್ಥನೇ! ಇವನನ್ನು ಅವಿನಾಶಿಯು, ನಿತ್ಯನು, ಅಜನು, ಅವ್ಯಯನು ಎಂದು ತಿಳಿಯುವವನು ಹೇಗೆ ಯಾರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಿಸುವನು, ಅಥವಾ ಯಾರನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವನು?
6.26.22
वासांसि जीर्णानि यथा विहाय ।
नवानि गृह्णानि नरोऽपराणि।
तथा शरीराणि विहाय जीर्णा-
न्यन्यानि संयाति नवानि देही ॥ ६.२६.२२ ॥
ಮನುಷ್ಯನು ಹಳೆಯ, ಹರಿದ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಕಳಚಿ ಬೇರೆ ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವಂತೆ, ದೇಹಿಯು ಜೀರ್ಣಿಸಿದ ದೇಹಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಬೇರೆ ಹೊಸ ದೇಹಗಳನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ.
6.26.23
नैनं छिन्दन्ति शस्त्राणि नैनं दहति पावकः ।
न चैनं क्लेदयन्त्यापो न शोषयति मारुतः ॥ ६.२६.२३ ॥
ಇವನನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಗಳು ಕತ್ತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಬೆಂಕಿ ಸುಡುವುದಿಲ್ಲ, ನೀರು ತೋಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಗಾಳಿ ಒಣಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
6.26.24
अच्छेद्योऽयमदाह्योऽयमक्लेद्योऽशोष्य एव च ।
नित्यः सर्वगतः स्थाणुरचलोऽयं सनातनः ॥ ६.२६.२४ ॥
ಇವನು ಕತ್ತರಿಸಲಾಗದವನು, ಸುಡಲಾಗದವನು, ತೋಯಿಸಲಾಗದವನು, ಒಣಗಿಸಲಾಗದವನು. ಇವನು ನಿತ್ಯನು, ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ, ಸ್ಥಿರನು, ಅಚಲನು, ಸನಾತನನು.
6.26.25
अव्यक्तोऽयमचिन्त्योऽयमविकार्योऽयमुच्यते ।
तस्मादेवं विदित्वैनं नानुशोचितुमर्हसि ॥ ६.२६.२५ ॥
ಈ ಆತ್ಮವು ಅವ್ಯಕ್ತ, ಅಚಿಂತ್ಯ, ಅವಿಕಾರ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಹೀಗೆ ತಿಳಿದು ನೀನು ಶೋಕಿಸಬಾರದು.
6.26.26
अथ चैनं नित्यजातं नित्यं वा मन्यसे मृतम् ।
तथापि कत्वं महाबाहो नैनं शोचितुमर्हसि ॥ ६.२६.२६ ॥
ಇವನು ನಿತ್ಯವಾಗಿ ಹುಟ್ಟುವವನು ಅಥವಾ ನಿತ್ಯವಾಗಿ ಸಾಯುವವನು ಎಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸಿದರೂ, ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಇವನಿಗಾಗಿ ನೀನು ಶೋಕಿಸಬಾರದು.
6.26.27
जातस्य हि ध्रुवो मृत्युर्ध्रुवं जन्म मृतस्य च ।
तस्मादपरिहार्येऽर्थे न त्वं शोचितुमर्हसि ॥ ६.२६.२७ ॥
ಹುಟ್ಟಿದವನಿಗೆ ಸಾವು ಖಚಿತ, ಸತ್ತವನಿಗೆ ಮರುಹುಟ್ಟು ಖಚಿತ. ಆದ್ದರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಲಾಗದ ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನೀನು ಶೋಕಿಸಬಾರದು.
6.26.28
अव्यक्तादीनि भूतानि व्यक्तमध्यानि भारत ।
अव्यक्तनिधनान्येन तत्र का परिदेवना ॥ ६.२६.२८ ॥
ಭಾರತನೇ, ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳು ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಅವ್ಯಕ್ತ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತ, ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಅವ್ಯಕ್ತವಾಗಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಪರಿದೇವನೆ ಏಕೆ?
6.26.29
आश्चर्यवत्पश्यति कश्चिदेन-
माश्चर्यवद्वदति तथैव चान्यः।
आश्चर्यवच्चैनमन्यः श्रृणोति ।
श्रुत्वाऽप्येनं वेद न चैव कश्चित् ॥ ६.२६.२९ ॥
ಕೆಲವರು ಇದನ್ನು ಆಶ್ಚರ್ಯದಂತೆ ನೋಡುತ್ತಾರೆ, ಕೆಲವರು ಆಶ್ಚರ್ಯದಂತೆ ಇದನ್ನು ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಆಶ್ಚರ್ಯದಂತೆ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ; ಕೇಳಿದರೂ ಯಾರೂ ಇದನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ.
6.26.30
देही नित्यमवध्योऽयं देहे सर्वस्य भारत ।
तस्मात्सर्वाणि भूतानि न त्वं शोचितुमर्हसि ॥ ६.२६.३० ॥
ಭಾರತನೇ, ದೇಹಿ ಸದಾ ಕೊಲ್ಲಲಾಗದವನು; ಅವನು ಎಲ್ಲರ ದೇಹದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳಿಗಾಗಿ ನೀನು ಶೋಕಿಸಬಾರದು.
6.26.31
स्वधर्ममपि चावेक्ष्य न विकम्पितुमर्हसि ।
धर्म्याद्धि युद्धाच्छ्रेयोऽन्यत्क्षत्रियस्य न विद्यते ॥ ६.२६.३१ ॥
ನಿನ್ನ ಸ್ವಧರ್ಮವನ್ನು ನೋಡಿಯೂ ನೀನು ಕಂಪಿಸಬಾರದು; ಧರ್ಮ್ಯ ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಕ್ಷತ್ರಿಯನಿಗೆ ಬೇರೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿಲ್ಲ.
6.26.32
यदृच्छया चोपपन्नं स्वर्गद्वारमपावृतम् ।
सुखिनः क्षत्रियाः पार्थ लन्ते युद्धमीदृशम् ॥ ६.२६.३२ ॥
ಪಾರ್ಥ, ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ತೆರೆದ ಸ್ವರ್ಗದ ದ್ವಾರವಿದೆ; ಇಂಥ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಪಡೆದ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಸುಖಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ.
6.26.33
अथ चेत्त्वमिमं धर्म्यं संग्रामं न करिष्यसि ।
ततः स्वधर्मं कीर्तिं च हित्वा पापमवाप्स्यसि ॥ ६.२६.३३ ॥
ನೀನು ಈ ಧರ್ಮ್ಯ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡದಿದ್ದರೆ, ನಿನ್ನ ಸ್ವಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಪಾಪವನ್ನು ಹೊಂದುವೆ.
6.26.34
अकीर्तिं चापि भूतानि कथयिष्यन्ति तेऽव्ययाम् ।
संभावितस्य चाकीर्तिर्मरणादतिरिच्यते ॥ ६.२६.३४ ॥
ಜೀವಿಗಳು ನಿನ್ನ ಶಾಶ್ವತ ಅಪಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಹೇಳುವರು; ಗೌರವಿತನಿಗೆ ಅಪಕೀರ್ತಿ ಮರಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭಾರ.
6.26.35
भयाद्रणादुपरतं मंस्यन्ते त्वां महारथाः ।
येषां च त्वं बहुमतो भूत्वा यास्यसि लाघवम् ॥ ६.२६.३५ ॥
ಮಹಾರಥರು ನಿನ್ನನ್ನು ಭಯದಿಂದ ಯುದ್ಧದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದವನೆಂದು ಭಾವಿಸುವರು; ನೀನು ಬಹಳ ಗೌರವಿತನಾಗಿದ್ದವರ ನಡುವೆ ಲಘುತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.
6.26.36
अवाच्यवादांश्चक बहून्वदिष्यन्ति तवाहिताः ।
निन्दन्तस्तव सामर्थ्यं ततो दुःखतरं नु किम् ॥ ६.२६.३६ ॥
ನಿನ್ನ ವೈರಿಗಳು ನಿನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಿಂದಿಸುತ್ತಾ ಅನೇಕ ಹೇಳಬಾರದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡುವರು; ಅದಕ್ಕಿಂತ ದುಃಖಕರವಾದದ್ದು ಯಾವುದು?
6.26.37
हतो वा प्राप्स्यसि स्वर्गं जित्वा वा भोक्ष्यसे महीम् ।
तस्मादुत्तिष्ठ कौन्तेय युद्धाय कृतनिश्चयः ॥ ६.२६.३७ ॥
ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರೆ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ; ಗೆದ್ದರೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕೌಂತೇಯ, ಯುದ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ದೃಢನಿಶ್ಚಯದಿಂದ ಏಳು.
6.26.38
सुखदुःखे समे कृत्वा लाभालाभौ जयाजयौ ।
ततो युद्धाय युज्यस्व नैवं पापमवाप्स्यसि ॥ ६.२६.३८ ॥
ಸುಖ-ದುಃಖ, ಲಾಭ-ನಷ್ಟ, ಜಯ-ಸೋಲು ಇವುಗಳನ್ನು ಸಮಾನವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ, ನಂತರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗು; ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ಪಾಪ ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
6.26.39
एषा तेऽभिहिता साङ्ख्ये बुद्धिर्योगे त्विमां श्रृणु ।
बुद्ध्या युक्तो यया पार्थ कर्मबन्धं प्रहास्यसि ॥ ६.२६.३९ ॥
ಈ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ನಿನಗೆ ಸಾಂಖ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ; ಈಗ ಯೋಗದ ವಿಷಯವಾದ ಈ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಕೇಳು. ಪಾರ್ಥ, ಯಾವ ಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಯುಕ್ತನಾಗಿ ಕರ್ಮಬಂಧವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸುವೆಯೋ ಅದನ್ನು ಕೇಳು.
6.26.40
नेहाभिक्रमनाशोऽस्ति प्रत्यवायो न विद्यते ।
स्वल्पमप्यस्य धर्मस्य त्रायते महतो भयात् ॥ ६.२६.४० ॥
ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಯತ್ನ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಅಪಾಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಈ ಧರ್ಮದ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಮಹಾಭಯದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.
6.26.41
व्यवसायात्मिका बुद्धिरेकेह कुरुनन्दन ।
बहुशाखा ह्यनन्ताश्च बुद्धयोऽव्यवसायिनाम् ॥ ६.२६.४१ ॥
ಕುರುನಂದನ, ಇಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯಾತ್ಮಕ ಬುದ್ಧಿ ಒಂದೇ; ಅನಿಶ್ಚಯವುಳ್ಳವರ ಬುದ್ಧಿಗಳು ಅನೇಕ ಶಾಖೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಅನಂತವಾಗಿವೆ.
6.26.42
यामिमां पुष्पितां वाचं प्रवदन्त्यविपश्चितः ।
वेदवादरताः पार्थ नान्यदस्तीति वादिनः ॥ ६.२६.४२ ॥
ಪಾರ್ಥ, ಅವಿವೇಕಿಗಳು ವೇದವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ರಮಿಸಿ, 'ಇದಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆ ಏನೂ ಇಲ್ಲ' ಎಂದು ಈ ಹೂವಿನಂತಹ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
6.26.43
कामात्मानः स्वर्गपरा जन्मकर्मफलप्रदाम् ।
क्रियाविशेषबहुलां भोगैश्वर्यगतिं प्रति ॥ ६.२६.४३ ॥
ಆಸೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದವರು, ಸ್ವರ್ಗದತ್ತ ಮನಸ್ಸಿಟ್ಟವರು, ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಕರ್ಮಫಲವನ್ನು ನೀಡುವ, ವಿಶೇಷ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ, ಭೋಗ ಐಶ್ವರ್ಯ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿದ (ಮಾತನ್ನು) ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
6.26.44
भोगैश्वर्यप्रसक्तानां तयाऽपहृतचेतसाम् ।
व्यवसायात्मिका बुद्धिः समाधौ न विधीयते ॥ ६.२६.४४ ॥
ಭೋಗ ಐಶ್ವರ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾದ, ಆ ಮಾತಿನಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಅಪಹೃತವಾದವರ ನಿಶ್ಚಯಾತ್ಮಕ ಬುದ್ಧಿ ಸಮಾಧಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
6.26.45
त्रैगुण्यविषया वेदा निस्त्रैगुण्यो भवार्जुन ।
निर्द्वन्द्वो नित्यसत्वस्थो निर्योगक्षेम आत्मवान् ॥ ६.२६.४५ ॥
ವೇದಗಳು ತ್ರಿಗುಣಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಅರ್ಜುನ, ತ್ರಿಗುಣಾತೀತನಾಗು; ದ್ವಂದ್ವಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ನಿತ್ಯ ಸತ್ತ್ವದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡು, ಯೋಗಕ್ಷೇಮದ ಚಿಂತೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಆತ್ಮವಂತನಾಗು.
6.26.46
यावानर्थ उदपाने सर्वतः संप्लुतोदके ।
तावान्सर्वेषु वेदेषु ब्राह्मणस्य विजानतः ॥ ६.२६.४६ ॥
ಎಲ್ಲೆಡೆ ನೀರು ತುಂಬಿ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಬಾವಿಯಿಂದ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಯೋಜನವೋ, ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಯೋಜನ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಅರಿತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ಎಲ್ಲಾ ವೇದಗಳಿಂದ ಆಗುತ್ತದೆ.
6.26.47
कर्मण्येवाधिकारस्ते मा फलेषु कदा च न ।
मा कर्मफलहेतुर्भूर्मा ते सङ्गोऽस्त्वकर्मणि ॥ ६.२६.४७ ॥
ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಿನಗೆ ಅಧಿಕಾರ; ಫಲಗಳಲ್ಲಿ ಎಂದಿಗೂ ಅಲ್ಲ. ಕರ್ಮಫಲಕ್ಕೆ ಕಾರಣನಾಗಬೇಡ; ಅಕರ್ಮದಲ್ಲಿಯೂ ನಿನಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಇರಬಾರದು.
6.26.48
योगस्थः कुरु कर्माणि सङ्गं त्यक्त्वा धनंजय ।
सिद्ध्यसिद्ध्योः समो भूत्वा समत्वं योग उच्यते ॥ ६.२६.४८ ॥
ಧನಂಜಯ, ಯೋಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡು, ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡು. ಸಿದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಅಸಿದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಮನಾಗಿರುವುದೇ ಯೋಗ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
6.26.49
दूरेण ह्यवरं कर्म बुद्धियोगाद्धनंजय ।
बुद्धौ शरणमन्विच्छ कृपणाः फलहेतवः ॥ ६.२६.४९ ॥
ಧನಂಜಯ, ಬುದ್ಧಿಯೋಗಕ್ಕಿಂತ ಫಲಾಪೇಕ್ಷೆಯ ಕರ್ಮ ಬಹಳ ಕೀಳು. ಬುದ್ಧಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಆಶ್ರಯವನ್ನು ಹುಡುಕು; ಫಲಕ್ಕಾಗಿ ಕರ್ಮ ಮಾಡುವವರು ದೀನರು.
6.26.50
बुद्धियुक्तो जहातीहक उभे सुकृतदुष्कृते ।
तस्माद्योगाय युज्यस्व योगः कर्मसु कौशलम् ॥ ६.२६.५० ॥
ಬುದ್ಧಿಯುಕ್ತನು ಇಹದಲ್ಲಿಯೇ ಪುಣ್ಯ ಮತ್ತು ಪಾಪ ಎರಡನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ತೊಡಗು; ಕರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೌಶಲವೇ ಯೋಗ.
6.26.51
कर्मजं बुद्धियुक्ता हि फलं त्यक्त्वा मनीषिणः ।
जन्मबन्धविनिर्मुक्ताः पदं गच्छन्त्यनामयम् ॥ ६.२६.५१ ॥
ಬುದ್ಧಿಯುಕ್ತರಾದ ಮನೀಷಿಗಳು ಕರ್ಮದಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಫಲವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಜನ್ಮಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡು ನಿರಾಮಯ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ.
6.26.52
यदा ते मोहकलिलं बुद्धिर्व्यतितरिष्यति ।
तदा गन्तासि निर्वेदं श्रोतव्यस्य श्रुतस्य च ॥ ६.२६.५२ ॥
ನಿನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಮೋಹದ ಕೆಸರನ್ನು ದಾಟಿದಾಗ, ಕೇಳಬೇಕಾದದ್ದರ ಮತ್ತು ಕೇಳಿದ್ದರ ಬಗ್ಗೆ ವೈರಾಗ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.
6.26.53
श्रुतिविप्रतिपन्ना ते यदा स्थास्यति निश्चला ।
समाधावचला बुद्धिस्तदा योगमवाप्स्यसि ॥ ६.२६.५३ ॥
ಶ್ರುತಿಗಳ ವಿವಿಧ ವಾಕ್ಯಗಳಿಂದ ಕಲಕಿದ ನಿನ್ನ ಬುದ್ಧಿ ಸಮಾಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಲವಾಗಿ, ಅಚಲವಾಗಿ ನಿಂತಾಗ, ಆಗ ನೀನು ಯೋಗವನ್ನು ಪಡೆಯುವೆ.
6.26.54
स्थितप्रज्ञस्य का भाषा समाधिस्थस्य केशव ।
स्थितधीः किं प्रभाषेत किमासीत व्रजेत किं ॥ ६.२६.५४ ॥
ಕೇಶವ, ಸಮಾಧಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞನ ಭಾಷೆ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ? ಸ್ಥಿರಬುದ್ಧಿಯವನು ಹೇಗೆ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾನೆ, ಹೇಗೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ, ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತಾನೆ?
6.26.55
प्रजहाति यदा कामान्सर्वान्पार्थ मनोगतान् ।
आत्मन्येवात्मना तुष्टः स्थितप्रज्ञस्तदोच्यते ॥ ६.२६.५५ ॥
ಪಾರ್ಥ, ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗ ತ್ಯಜಿಸುತ್ತಾನೋ, ಆತ್ಮದಲ್ಲಿಯೇ ಆತ್ಮದಿಂದ ತೃಪ್ತನಾಗಿರುತ್ತಾನೋ, ಆಗ ಅವನು ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
6.26.56
दुःखेष्वनुद्विग्नमनाः सुखेषु विगतस्पृहः ।
वीतरागभयक्रोधः स्थितधीर्मुनिरुच्यते ॥ ६.२६.५६ ॥
ದುಃಖಗಳಲ್ಲಿ ವಿಚಲಿತವಾಗದ ಮನಸ್ಸುಳ್ಳವನು, ಸುಖಗಳಲ್ಲಿ ಆಸೆ ಇಲ್ಲದವನು, ರಾಗ-ಭಯ-ಕ್ರೋಧಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದವನು ಸ್ಥಿರಬುದ್ಧಿಯ ಮುನಿ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
6.26.57
यः सर्वत्रानभिस्नेहस्तत्तत्प्राप्य शुभाशुभम् ।
नाभिनन्दति न द्वेष्टि तस्य प्रज्ञा प्रतिष्ठिता ॥ ६.२६.५७ ॥
ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ಆಸಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವನು, ಶುಭವೋ ಅಶುಭವೋ ಏನು ಪಡೆದರೂ ಹರ್ಷಿಸದೆ, ದ್ವೇಷಿಸದೆ ಇರುವವನ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ.
6.26.58
यदा संहरते चायं कूर्मोऽङ्गानीव सर्वशः ।
इन्द्रियाणीन्द्रियार्थेभ्यस्तस्य प्रज्ञा प्रतिष्ठिता ॥ ६.२६.५८ ॥
ಆಮೆ ತನ್ನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಳಗೆ ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ, ಇವನು ತನ್ನ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ವಿಷಯಗಳಿಂದ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ ಅವನ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ.
6.26.59
विषया विनिवर्तन्ते निराहारस्य देहिनः ।
रसवर्जं रसोऽप्यस्य परं दृष्ट्वा निवर्तते ॥ ६.२६.५९ ॥
ಆಹಾರವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ ದೇಹಿಗೆ ವಿಷಯಗಳು ನಿವೃತ್ತವಾಗುತ್ತವೆ; ಆದರೆ ಅವನ ರಸ (ಆಸಕ್ತಿ) ಕೂಡ ಪರಮವನ್ನು ಕಂಡ ನಂತರವೇ ನಿವೃತ್ತವಾಗುತ್ತದೆ.
6.26.60
यततो ह्यपि कौन्तेय पुरुषस्य विपश्चितः ।
इन्द्रियाणि प्रमाथीनि हरन्ति प्रसभं मनः ॥ ६.२६.६० ॥
ಕೌಂತೇಯ, ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ವಿವೇಕಿ ಮನುಷ್ಯನ ಮನಸ್ಸನ್ನೂ ಕೂಡ ಕಲಕುವ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸುತ್ತವೆ.
6.26.61
तानि सर्वाणि संयम्य युक्त आसीत मत्परः ।
वशे हि यस्येन्द्रियामि तस्य प्रज्ञा प्रतिष्ठिता ॥ ६.२६.६१ ॥
ಆ ಎಲ್ಲ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಿ, ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಯುಕ್ತನಾಗಿ, ನನ್ನಲ್ಲಿ ಪರಾಯಣನಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಯಾರ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ವಶದಲ್ಲಿವೆಯೋ, ಅವನ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
6.26.62
ध्यायतो विषयान्पुंसः सङ्गस्तेषूपजायते ।
सङ्गात्संजायते कामः कामात्क्रोधोऽभिजायते ॥ ६.२६.६२ ॥
ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸುವ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಆಸಕ್ತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದ ಕಾಮ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ; ಕಾಮದಿಂದ ಕ್ರೋಧ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.
6.26.63
क्रोधाद्भवति संमोहः संमोहात्स्मृतिविभ्रमः ।
स्मृतिभ्रंशाद्बुदिनाशो बुद्धिनाशात्प्रणश्यति ॥ ६.२६.६३ ॥
ಕ್ರೋಧದಿಂದ ಮೋಹ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಮೋಹದಿಂದ ಸ್ಮೃತಿಭ್ರಮ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಮೃತಿ ನಾಶದಿಂದ ಬುದ್ಧಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ; ಬುದ್ಧಿ ನಾಶದಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ನಾಶವಾಗುತ್ತಾನೆ.
6.26.64
रागद्वेषवियुक्तैस्तु विषयानिन्द्रियैश्चरन् ।
आत्मवश्यैर्विधेयात्मा प्रसादमधिगच्छति ॥ ६.२६.६४ ॥
ರಾಗದ್ವೇಷಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾದ, ಆತ್ಮವಶ್ಯವಾದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವ, ಆತ್ಮವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರಸನ್ನತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
6.26.65
प्रसादे सर्वदुःखानां हानिरस्योपजायते ।
प्रसन्नचेतसो ह्याशु बुद्धिः पर्यवतिष्ठते ॥ ६.२६.६५ ॥
ಪ್ರಸನ್ನತೆ ಬಂದಾಗ ಅವನ ಎಲ್ಲ ದುಃಖಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ಪ್ರಸನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನವನ ಬುದ್ಧಿ ಬೇಗನೆ ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತದೆ.
6.26.66
नास्ति बुद्धिरयुक्तस्य न चायुक्तस्य भावना ।
न चाभावयतः शान्तिरशान्तस्य कुतः सुखम् ॥ ६.२६.६६ ॥
ಅಯುಕ್ತನಿಗೆ ಬುದ್ಧಿ ಇಲ್ಲ, ಅವನಿಗೆ ಭಾವನೆಯೂ ಇಲ್ಲ. ಭಾವನೆ ಇಲ್ಲದವನಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಇಲ್ಲ; ಅಶಾಂತನಿಗೆ ಸುಖ ಎಲ್ಲಿ?
6.26.67
इन्द्रियाणां हि चरतां यन्मनोऽनुविधीयते ।
तदस्य हरति प्रज्ञां वायुर्नावमिवाम्भसि ॥ ६.२६.६७ ॥
ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಗಾಳಿ ದೋಣಿಯನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವಂತೆ, ಅಲೆದಾಡುವ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಮನಸ್ಸು ಅವನ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸುತ್ತದೆ.
6.26.68
तस्माद्यस्य महाबाहो निगृहीतानि सर्वशः ।
इन्द्रियाणीन्द्रियार्थेभ्यस्तस्य प्रज्ञा प्रतिष्ठिता ॥ ६.२६.६८ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಮಹಾಬಾಹುವೇ, ಯಾರ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ತಮ್ಮ ವಿಷಯಗಳಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೋ, ಅವನ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
6.26.69
या निशा सर्वभूतानां तस्यां जागर्तिं संयमी ।
यस्यां जाग्रति भूतानि सा निशा पश्यतो मुनेः ॥ ६.२६.६९ ॥
ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಯಾವುದು ರಾತ್ರಿಯೋ, ಅದರಲ್ಲಿ ಸಂಯಮಿ ಎಚ್ಚರವಾಗಿರುತ್ತಾನೆ; ಜೀವಿಗಳು ಎಚ್ಚರವಾಗಿರುವ ಕಾಲ ದರ್ಶಿಯಾದ ಮುನಿಗೆ ರಾತ್ರಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
6.26.70
आपूर्यमाणमचलप्रतिष्ठं ।
समुद्रमापः प्रविशन्ति यद्वत्।
तद्वत्कामा यं प्रविशन्ति सर्वे ।
स शान्तिमाप्नोति न कामकामी ॥ ६.२६.७० ॥
ನಿರಂತರವಾಗಿ ತುಂಬುತ್ತಿದ್ದರೂ ಅಚಲವಾಗಿ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ನೀರು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ, ಯಾರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳೂ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತವೆಯೋ, ಅವನು ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ಬಯಸುವವನಲ್ಲ.
6.26.71
विहाय कामान्यः सर्वान्पुमांश्चरति निःस्पृहः ।
निर्ममो निरहंकारः स शान्तिमधिगच्छति ॥ ६.२६.७१ ॥
ಯಾರು ಎಲ್ಲ ಕಾಮನೆಗಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ಆಸೆಯಿಲ್ಲದವನಾಗಿ, ಮಮಕಾರ ಅಹಂಕಾರರಹಿತನಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನೇ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
6.26.72
एषा ब्राह्मी स्थितिः पार्थ नैनां प्राप्य विमुह्यति ।
स्थित्वास्यामन्तकालेऽपि ब्रह्म निर्वाणमृच्छति ॥ ६.२६.७२ ॥
ಪಾರ್ಥನೇ, ಇದೇ ಬ್ರಾಹ್ಮೀ ಸ್ಥಿತಿ; ಇದನ್ನು ಪಡೆದವನು ಮೋಹಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದವನು ಅಂತ್ಯಕಾಲದಲ್ಲಿಯೂ ಬ್ರಹ್ಮನಿರ್ವಾಣವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ.