మహాభారతం · అధ్యాయం 6.27
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.27.1
ज्यायसी चेत्कर्मणस्ते मता बुद्धिर्जनार्दन ।
तत्किं कर्मणि घोरे मां नियोजयसि केशव ॥ ६.२७.१ ॥
జనార్దనా, నీ అభిప్రాయంలో కర్మ కంటే బుద్ధి శ్రేష్ఠమైతే, కేశవా, ఈ భయంకర కర్మలో నన్ను ఎందుకు నియోగిస్తున్నావు?
6.27.2
व्यामिश्रेणेव वाक्येन बुद्धिं मोहयसीव मे ।
तदेकं वद निश्चित्य येन श्रेयोऽहमाप्नुयाम् ॥ ६.२७.२ ॥
నీ మిశ్రమ వాక్యాలతో నా బుద్ధిని నీవు మోహింపజేసినట్లున్నది. కాబట్టి నిశ్చయంగా ఒకటే చెప్పు, దాని ద్వారా నేను శ్రేయస్సు పొందగలను.
6.27.3
लोकेऽस्मिन्द्विविधा निष्ठा पुरा प्रोप्ता मयाऽनघ ।
ज्ञानयोगेन साङ्ख्यानां कर्मयोगेन योगिनाम् ॥ ६.२७.३ ॥
ఓ పాపరహితుడా, ఈ లోకంలో రెండు విధాల నిష్ఠ పూర్వం నేను చెప్పాను: సాంఖ్యులకు జ్ఞానయోగంతోను, యోగులకు కర్మయోగంతోను.
6.27.4
न कर्मणामनारम्भान्नैष्कर्म्यं पुरुषोऽश्रुते ।
न च संन्यसनादेव सिद्धिं समधिगच्छति ॥ ६.२७.४ ॥
కర్మలను ఆరంభించకపోవడం వల్ల మనిషి నైష్కర్మ్యాన్ని పొందడు; కేవలం సన్యాసం వల్లనే సిద్ధిని కూడా పొందడు.
6.27.5
न हि कश्चित्क्षणमपि जातु तिष्ठत्यकर्मकृत् ।
कार्यते ह्यवशः कर्म सर्वः प्रकृतिजैर्गुणैः ॥ ६.२७.५ ॥
నిజానికి ఏ ఒక్కడూ క్షణమైనా కర్మ చేయకుండా ఉండడు; ప్రకృతి నుండి పుట్టిన గుణాల చేత అందరూ అవశ్యంగా కర్మ చేయించబడతారు.
6.27.6
कर्मेन्द्रियाणि संयम्य य आस्ते मनसा स्मरन् ।
इन्द्रियार्थान्विमूढात्मा मिथ्याचाराः स उच्यते ॥ ६.२७.६ ॥
కర్మేంద్రియాలను నిగ్రహించి, మనసుతో ఇంద్రియ విషయాలను స్మరిస్తూ కూర్చునే మోహితాత్ముడు మిథ్యాచారుడని చెప్పబడతాడు.
6.27.7
यस्त्विन्द्रियाणि पनसा नियम्यारमभतेऽर्जुन ।
कर्मेन्द्रियैः कर्मयोगमसक्तः स विशिष्यते ॥ ६.२७.७ ॥
కానీ ఓ అర్జునా, మనసుతో ఇంద్రియాలను నియమించి, కర్మేంద్రియాలతో అనాసక్తుడై కర్మయోగాన్ని ఆరంభించేవాడే విశిష్టుడు.
6.27.8
नियतं कुरु कर्म त्वं ज्यायो ह्यकर्मणः ।
शरीरयात्रापि च ते न प्रतिद्ध्येदकर्मणः ॥ ६.२७.८ ॥
నీవు నియతమైన కర్మను చేయి, ఎందుకంటే కర్మ చేయకపోవడం కంటే కర్మ చేయడమే ఉత్తమం; కర్మ లేకుండా నీ శరీర పోషణ కూడా సిద్ధించదు.
6.27.9
यज्ञार्थात्कर्मणोऽन्यत्र लोकोऽयं कर्मबन्धनः ।
तदर्थं कर्म कौन्तेय मुक्तसङ्गः समाचर ॥ ६.२७.९ ॥
యజ్ఞార్థంగా చేసే కర్మ తప్ప ఇతర కర్మ ఈ లోకాన్ని బంధిస్తుంది; కాబట్టి ఓ కౌంతేయా, సంగమును విడిచి దాని కొరకే కర్మను చక్కగా చేయి.
6.27.10
सहयज्ञाः प्रजाः सृष्ट्वा पुरोवाच प्रजापतिः ।
अनेन प्रसविष्यध्वमेष वोऽस्त्विष्टकामधुक् ॥ ६.२७.१० ॥
పూర్వం యజ్ఞంతో కూడిన ప్రజలను సృష్టించిన ప్రజాపతి ఇలా అన్నాడు: దీని ద్వారా మీరు వృద్ధి చెందండి; ఇది మీ కోరికలను ఇచ్చే కామధేనువు అగుగాక.
6.27.11
देवान्भावयताऽनेन ते देवा भावयन्तु वः ।
परस्परं भावयन्तः श्रेयः परमवाप्स्यथ ॥ ६.२७.११ ॥
దీని ద్వారా దేవతలను పోషించండి; ఆ దేవతలు మిమ్మల్ని పోషించుగాక; ఒకరినొకరు పోషించుకుంటూ మీరు పరమ శ్రేయస్సును పొందుతారు.
6.27.12
इष्टान्भोगान्हि वो देवा दास्यन्ते यज्ञभाविताः ।
तैर्दत्तानप्रदायैभ्यो यो भुङ्क्ते स्तेन एव सः ॥ ६.२७.१२ ॥
యజ్ఞంతో పోషించబడిన దేవతలు మీకు ఇష్టమైన భోగాలను నిజంగా ఇస్తారు; వారు ఇచ్చినదాన్ని వారికి అర్పించకుండా అనుభవించేవాడు దొంగే.
6.27.13
यज्ञशिष्टाशिनः सन्तो मुच्यन्ते सर्वकिल्बिषैः ।
भुञ्जते ते त्वघं पापा ये पचन्त्यात्मकारणात् ॥ ६.२७.१३ ॥
యజ్ఞశేషాన్ని భుజించే సజ్జనులు సర్వ పాపాల నుండి విముక్తులవుతారు; తమ కొరకే వండుకునే పాపులు పాపాన్నే భుజిస్తారు.
6.27.14
अन्नाद्भवन्ति भूतानि पर्जन्यादन्नसंभवः ।
यज्ञाद्भवति पर्जन्यो यज्ञः कर्मसमुद्भवः ॥ ६.२७.१४ ॥
అన్నం వల్ల ప్రాణులు పుడతాయి; మేఘం వల్ల అన్నం కలుగుతుంది; యజ్ఞం వల్ల మేఘం కలుగుతుంది; యజ్ఞం కర్మ నుండి పుడుతుంది.
6.27.15
कर्म ब्रह्मोद्भवं विद्धि ब्रह्माऽक्षरसमुद्भवम् ।
तस्मात्सर्वगतं ब्रह्म नित्यं यज्ञे प्रतिष्ठितम् ॥ ६.२७.१५ ॥
కర్మ బ్రహ్మము నుండి పుట్టిందని తెలుసుకో; బ్రహ్మము అక్షరము నుండి పుట్టిందని తెలుసుకో. అందువల్ల సర్వవ్యాప్తమైన బ్రహ్మము నిత్యం యజ్ఞంలో ప్రతిష్ఠితమై ఉంది.
6.27.16
एवं प्रवर्तितं चक्रं नानुवर्तयतीह यः ।
अघायुरिन्द्रियारामो मोघं पार्थ स जीवति ॥ ६.२७.१६ ॥
ఇలా ప్రవర్తింపజేయబడిన చక్రాన్ని ఇక్కడ ఎవరు అనుసరించడో, అతడు పాపజీవితుడు, ఇంద్రియారామకుడు; ఓ పార్థా, అతడు వ్యర్థంగా జీవిస్తున్నాడు.
6.27.17
यस्त्वात्मरतिरेव स्यादात्मतृप्तश्च मानवः ।
आत्मन्येव च संतुष्टस्तस्य कार्यं न विद्यते ॥ ६.२७.१७ ॥
కాని ఆత్మలోనే రమించి, ఆత్మతోనే తృప్తి పొంది, ఆత్మలోనే సంతుష్టుడైన మానవునికి చేయవలసిన కార్యం ఉండదు.
6.27.18
नैव तस्य कृतेनार्थो नाकृतेनेह कश्चन ।
न चास्य सर्वभूतेषु कश्चिदर्थव्यपाश्रयः ॥ ६.२७.१८ ॥
అతనికి ఇక్కడ చేసిన దాని వల్ల ప్రయోజనం లేదు; చేయనిదాని వల్ల కూడా ప్రయోజనం లేదు. సర్వ ప్రాణులలోనూ అతనికి ఏ ప్రయోజనాన్ని ఆశ్రయించే అవసరమూ లేదు.
6.27.19
तस्मादसक्तः सततं कार्यं कर्म समाचर ।
असक्तो ह्याचरन्कर्म परमाप्नोति पुरूषः ॥ ६.२७.१९ ॥
కాబట్టి ఆసక్తి లేకుండా నిరంతరం విధియైన కర్మను చక్కగా ఆచరించు. ఆసక్తి లేకుండా కర్మ చేసే మనిషి పరమాన్ని పొందుతాడు.
6.27.20
कर्मणैव हि संसिद्धिमास्थिता जनकादयः ।
लोकसंग्रहमेवापि संपश्यन्कर्तुमर्हसि ॥ ६.२७.२० ॥
జనకుడు మొదలైనవారు కర్మ ద్వారానే సిద్ధిని పొందారు. లోకసంగ్రహాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకొని కూడా నీవు కర్మ చేయాలి.
6.27.21
यद्यदाचरति श्रेष्ठस्तत्तदेवेतरो जनः ।
स यत्प्रमाणं कुरुते लोकस्तदनुवर्तते ॥ ६.२७.२१ ॥
శ్రేష్ఠుడు ఏది ఏది ఆచరిస్తాడో, ఇతర జనులూ అదే ఆచరిస్తారు. అతడు దేనిని ప్రమాణంగా చేస్తాడో, లోకం దానినే అనుసరిస్తుంది.
6.27.22
न मे पार्थास्ति कर्तव्यं त्रिषु लोकेषु किंचन ।
नानवाप्तमवाप्तव्यं वर्त एव च कर्मणि ॥ ६.२७.२२ ॥
పార్థా, మూడు లోకాలలో నాకు చేయవలసిన కర్తవ్యం ఏదీ లేదు. పొందని దేనినీ పొందవలసినది కూడా లేదు. అయినా నేను కర్మలోనే నిమగ్నమై ఉంటాను.
6.27.23
यदि ह्यहं न वर्तेयं जातु कर्मण्यतन्द्रितः ।
मम वर्त्मानुवर्तन्ते मनुष्याः पार्थ सर्वशः ॥ ६.२७.२३ ॥
నేను ఎప్పుడైనా సోమరితనం లేకుండా కర్మలో నిమగ్నం కాకపోతే, పార్థా, మనుషులు అన్ని విధాలుగా నా మార్గాన్నే అనుసరిస్తారు.
6.27.24
उत्सीदेयुरिमे लोका न कुर्यां कर्म चेदहम् ।
संकरस्य च कर्ता स्यामुपहन्यामिमाः प्रजाः ॥ ६.२७.२४ ॥
నేను కర్మ చేయకపోతే ఈ లోకాలు నశించిపోతాయి. అప్పుడు నేను వర్ణసంకరానికి కారకుడనవుతాను; ఈ ప్రజలను నాశనం చేసినవాడనవుతాను.
6.27.25
सक्ताः कर्मण्यविद्वांसो यथा कुर्वन्ति भारत ।
कुर्याद्विद्वांस्तथाऽसक्तश्चिकीर्षुर्लोकसंग्रहम् ॥ ६.२७.२५ ॥
ఓ భారతా, అజ్ఞానులు ఆసక్తితో కర్మలు చేసినట్లే, జ్ఞాని లోకసంగ్రహాన్ని కోరుతూ అనాసక్తితో కర్మ చేయాలి.
6.27.26
न बुद्धिभेदं जनयेदज्ञानां कर्मसङ्गिनाम् ।
जोषयेत्सर्वकर्माणि विद्वान्युक्तः समाचरन् ॥ ६.२७.२६ ॥
యుక్తుడై ఆచరించే జ్ఞాని కర్మాసక్తులైన అజ్ఞానుల బుద్ధిలో భేదం కలిగించరాదు; అన్ని కర్మలను సక్రమంగా చేస్తూ వారిని నిమగ్నం చేయాలి.
6.27.27
प्रकृतेः क्रियमाणानि गुणैः कर्माणि सर्वशः ।
अहङ्कारविमूढात्मा कर्ताहमिति मन्यते ॥ ६.२७.२७ ॥
ప్రకృతి గుణాల ద్వారా అన్ని కర్మలు సర్వవిధాలుగా చేయబడుతున్నాయి; అహంకారంతో మోహితుడైన ఆత్మ "నేనే కర్తను" అని భావిస్తుంది.
6.27.28
तत्त्ववित्तु महाबाहो गुणकर्मविभागयोः ।
गुणा गुणेषु वर्तन्त इति मत्वा न सञ्जते ॥ ६.२७.२८ ॥
కానీ ఓ మహాబాహో, గుణకర్మల విభాగాన్ని తెలిసిన తత్త్వవేత్త, గుణాలే గుణాలలో వర్తిస్తున్నాయని భావించి ఆసక్తి చెందడు.
6.27.29
प्रकृतेर्गुणसंमूढाः सञ्जन्ते गुणकर्मसु ।
तानकृत्स्नविदो मन्दान्कृत्स्नविन्न विचालयेत् ॥ ६.२७.२९ ॥
ప్రకృతి గుణాలచే మోహితులైనవారు గుణకర్మలలో ఆసక్తులవుతారు; సంపూర్ణ జ్ఞాని, సంపూర్ణం తెలియని ఆ మందబుద్ధులను కలవరపరచరాదు.
6.27.30
मयि सर्वाणि कर्माणि संन्यस्याध्यात्मचेतसा ।
निराशीर्निर्ममो भूत्वा युध्यस्व विगतज्वरः ॥ ६.२७.३० ॥
సమస్త కర్మలను నాకు అర్పించి, ఆధ్యాత్మ చిత్తంతో, కోరికలు లేక, మమకారం లేక, సంతాపాన్ని విడిచి యుద్ధం చెయ్యి.
6.27.31
ये मे मतमिदं नित्यमनुतिष्ठन्ति मानवाः ।
श्रद्धावन्तोऽनसूयन्तो मुच्यन्ते तेऽपि कर्मभिः ॥ ६.२७.३१ ॥
ఎవరు ఎల్లప్పుడూ నా ఈ మతాన్ని అనుసరిస్తారో, శ్రద్ధావంతులై అసూయ లేకుండా ఉంటారో, వారు కూడా కర్మల నుండి విముక్తులవుతారు.
6.27.32
ये त्वेतदभ्यसूयन्तो नानुतिष्ठन्ति मे मतम् ।
सर्वज्ञानविमूढांस्तान्विद्धि नष्टानचेतसः ॥ ६.२७.३२ ॥
ఎవరు దీనిని నిందిస్తూ నా మతాన్ని అనుసరించరో, వారిని సర్వజ్ఞానంలో మోహితులు, నశించినవారు, బుద్ధిహీనులు అని తెలుసుకో.
6.27.33
सदृशं चेष्टते स्वस्याः प्रकृतेर्ज्ञानवानपि ।
प्रकृतिं यान्ति भूतानि निग्रहः किं करिष्यति ॥ ६.२७.३३ ॥
జ్ఞానవంతుడు కూడా తన ప్రకృతికి తగినట్లుగానే ప్రవర్తిస్తాడు; ప్రాణులన్నీ తమ ప్రకృతినే అనుసరిస్తాయి; అప్పుడు నిగ్రహం ఏమి చేస్తుంది?
6.27.34
इन्द्रियस्येन्द्रियस्यार्थे रागद्वेषौ व्यवस्थितौ ।
तयोर्न वशमागच्छेत्तौ ह्यस्य परिपन्थिनौ ॥ ६.२७.३४ ॥
ప్రతి ఇంద్రియానికీ దాని విషయంలో రాగద్వేషాలు స్థిరంగా ఉంటాయి; వాటి వశంలో పడకూడదు, ఎందుకంటే అవే అతనికి శత్రువులు.
6.27.35
श्रेयान्स्वधर्मो विगुणः परधर्मात्स्वनुष्ठितात् ।
स्वधर्मे निधनं श्रेयः परधर्मो भयावहः ॥ ६.२७.३५ ॥
తన ధర్మం లోపభూయిష్టమైనా, పరధర్మాన్ని చక్కగా ఆచరించడం కంటే అదే శ్రేష్ఠం; తన ధర్మంలో మరణించడమూ శ్రేష్ఠమే; పరధర్మం భయాన్ని తెచ్చేది.
6.27.36
अथ केन प्रयुक्तोऽयं पापं चरति पूरुषः ।
अनिच्छन्नपि वार्ष्णेय बलादिव नियोजितः ॥ ६.२७.३६ ॥
అలాంటప్పుడు, ఓ వార్ష్ణేయా, ఇష్టం లేకపోయినా బలవంతంగా నియోగించబడినవాడిలా ఈ మనిషి ఎవరి చేత ప్రేరితుడై పాపం చేస్తున్నాడు?
6.27.37
काम एष क्रोध एष रजोगुणसमुद्भवः ।
महाशनो महापाप्मा विद्ध्येनमिह वैरिणम् ॥ ६.२७.३७ ॥
ఇది కామం, ఇది క్రోధం; రజోగుణం నుండి పుట్టినది. ఇది గొప్ప ఆకలి కలది, గొప్ప పాపం కలది; దీనిని ఇక్కడ శత్రువుగా తెలుసుకో.
6.27.38
धूमेनाव्रियते वह्निर्यथाऽऽदर्शो मलेन च ।
यथोल्बेनावृतो गर्भस्तथा तेनेदमावृतम् ॥ ६.२७.३८ ॥
పొగతో అగ్ని కప్పబడినట్లు, మాలిన్యంతో అద్దం కప్పబడినట్లు, పొరతో గర్భం కప్పబడినట్లు, దీనితో ఇది కప్పబడి ఉంది.
6.27.39
आवृतं ज्ञानमेतेन ज्ञानिनो नित्यवैरिणा ।
कामरूपेण कौन्तेय दुष्पूरेणानलेन च ॥ ६.२७.३९ ॥
ఓ కౌంతేయా! జ్ఞానుల జ్ఞానం ఈ శాశ్వత శత్రువుచే కప్పబడి ఉంది; అది కామరూపం, నింపలేని అగ్నిలాంటిది.
6.27.40
इन्द्रियाणि मनो बुद्धिरस्याधिष्ठानमुच्यते ।
एतैर्विमोहयत्येष ज्ञानमावृत्त्य देहिनम् ॥ ६.२७.४० ॥
ఇంద్రియాలు, మనస్సు, బుద్ధి దీని ఆశ్రయస్థానాలని చెప్పబడతాయి. వీటి ద్వారా ఇది జ్ఞానాన్ని కప్పి దేహధారిని మోహింపజేస్తుంది.
6.27.41
तस्मात्त्वमिन्द्रियाण्यादौ नियम्य भरतर्षभ ।
पाप्मानं प्रजहि ह्येनं ज्ञानविज्ञाननाशनम् ॥ ६.२७.४१ ॥
కాబట్టి, భరతర్షభా! ముందుగా ఇంద్రియాలను నియమించి, జ్ఞాన విజ్ఞానాలను నాశనం చేసే ఈ పాపిని నిశ్చయంగా సంహరించు.
6.27.42
इन्द्रियामि पराण्याहुरिन्द्रियेभ्यः परं मनः ।
मनसस्तु परा बुद्धिर्यो बुद्धेः परतस्तु सः ॥ ६.२७.४२ ॥
ఇంద్రియాలు ఉన్నతమైనవని చెబుతారు; ఇంద్రియాలకంటే మనస్సు ఉన్నతం; మనస్సుకంటే బుద్ధి ఉన్నతం; బుద్ధికి కూడా అవతల ఉన్నవాడు అతడు.
6.27.43
एवं बुद्धेः परं बुद्धाः संस्तभ्यात्मानमात्मना ।
जहि शत्रुं महाबाहो कामरूपं दुरासदम् ॥ ६.२७.४३ ॥
ఈ విధంగా బుద్ధికి పరమైనదాన్ని తెలుసుకొని, తనను తానే తన ద్వారా నిలబెట్టుకొని, మహాబాహూ, కామరూపమైన, జయించరాని శత్రువును సంహరించు.