ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 6.39
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.39.1
ऊर्ध्वमूलमधःशाखमश्वत्थं प्राहुरव्ययम् ।
छन्दांसि यस्य पर्णानि यस्तं वेद स वेदवित् ॥ ६.३९.१ ॥
ಮೇಲೆ ಬೇರು, ಕೆಳಗೆ ಕೊಂಬೆಗಳಿರುವ ಅವಿನಾಶಿ ಅಶ್ವತ್ಥ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ವೇದಗಳು ಅದರ ಎಲೆಗಳು. ಅದನ್ನು ತಿಳಿದವನೇ ವೇದವಿದ.
6.39.2
अधश्चोर्ध्वं प्रसृतास्तस्य शाखा ।
गुणप्रवृद्धा विषयप्रवालाः ।
अधश्च मूलान्यनुसंततानि ।
कर्मानुबन्धीनि मनुष्यलोके ॥ ६.३९.२ ॥
ಅದರ ಕೊಂಬೆಗಳು ಕೆಳಗೂ ಮೇಲೂ ಹರಡಿವೆ; ಗುಣಗಳಿಂದ ಬೆಳೆದವು, ವಿಷಯಗಳೆಂಬ ಚಿಗುರುಗಳುಳ್ಳವು. ಅದರ ಬೇರುಗಳೂ ಕೆಳಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ; ಮನುಷ್ಯಲೋಕದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಬಂಧಿಸುವವು.
6.39.3
न रूपमस्येह तथोपलभ्यते ।
नान्तो न चादिर्न च संप्रतिष्ठा ।
अश्वत्थमेनं सुविरूढमूल-
मसङ्गशस्त्रेण दृढेन छित्वा ॥ ६.३९.३ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಅದರ ರೂಪ ಹಾಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಅದಕ್ಕೆ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲ, ಆದಿಯಿಲ್ಲ, ಆಧಾರವೂ ಇಲ್ಲ. ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದ ಈ ಅಶ್ವತ್ಥವನ್ನು ದೃಢವಾದ ಅಸಂಗವೆಂಬ ಶಸ್ತ್ರದಿಂದ ಕಡಿದು—
6.39.4
ततः पदं तत्परिमार्गितव्यं ।
यस्मिन्गता न निवर्तन्ति भूयः ।
तमेव चाद्यं पुरुषं प्रपद्ये ।
यतः प्रवृत्तिः प्रसृता पुराणी ॥ ६.३९.४ ॥
ಆಗ ಆ ಪದವನ್ನು ಹುಡುಕಬೇಕು; ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದವರು ಮತ್ತೆ ಹಿಂತಿರುಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಆದಿಪುರುಷನನ್ನೇ ನಾನು ಶರಣಾಗುತ್ತೇನೆ; ಅವನಿಂದಲೇ ಈ ಪ್ರಾಚೀನ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಹರಡಿದೆ.
6.39.5
निर्मानमोहा जितसङ्गदोषा ।
अध्यात्मनित्या विनिवृत्तकामाः ।
द्वद्वैर्विमुक्ताः सुखदुःखसंज्ञै-
र्गच्छन्त्यमूढाः पदमव्ययं तत् ॥ ६.३९.५ ॥
ಅಹಂಕಾರ ಮತ್ತು ಮೋಹವಿಲ್ಲದವರು, ಸಂಗದೋಷವನ್ನು ಗೆದ್ದವರು, ಅಧ್ಯಾತ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯರಾದವರು, ಕಾಮನೆಗಳು ನಿವೃತ್ತರಾದವರು, ಸುಖ-ದುಃಖ ಎಂಬ ದ್ವಂದ್ವಗಳಿಂದ ವಿಮುಕ್ತರಾದವರು—ಮೋಹರಹಿತರಾದ ಅವರು ಆ ಅವ್ಯಯ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ.
6.39.6
न तद्भासयते सूर्यो न शशाङ्को न पावकः ।
यद्गत्वा न निवर्तन्ते तद्धाम परमं मम ॥ ६.३९.६ ॥
ಆ ಧಾಮವನ್ನು ಸೂರ್ಯನೂ ಬೆಳಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಚಂದ್ರನೂ ಅಲ್ಲ, ಅಗ್ನಿಯೂ ಅಲ್ಲ; ಅದನ್ನು ತಲುಪಿದವರು ಮರಳುವುದಿಲ್ಲ; ಅದೇ ನನ್ನ ಪರಮ ಧಾಮ.
6.39.7
ममैवांशो जीवलोके जीवभूतः सनातनः ।
मनःषष्ठानीन्द्रियाणि प्रकृतिस्थानि कर्षति ॥ ६.३९.७ ॥
ಜೀವಲೋಕದಲ್ಲಿ ಜೀವರೂಪವಾದ ಆ ಸನಾತನನು ನನ್ನದೇ ಅಂಶ; ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡ ಮನಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಆರು ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಅದು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
6.39.8
शरीरं यदवाप्नोति यच्चाप्युत्क्रामतीश्वरः ।
गृहीत्वैतानि संयाति वायुर्गन्धानिवाशयात् ॥ ६.३९.८ ॥
ಯಾವ ದೇಹವನ್ನು ಅದು ಪಡೆಯುತ್ತದೆಯೋ, ಯಾವುದನ್ನು ಬಿಡುತ್ತದೆಯೋ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅದು ಹೋಗುತ್ತದೆ; ಗಾಳಿ ಪರಿಮಳವನ್ನು ಅದರ ಆಶ್ರಯದಿಂದ ಒಯ್ಯುವಂತೆ.
6.39.9
श्रोत्रं चक्षुः स्पर्शनं च रसनं घ्राणमेव च ।
अधिष्ठाय मनश्चायं विषयानुपसेवते ॥ ६.३९.९ ॥
ಶ್ರವಣ, ದೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಪರ್ಶ, ರುಚಿ, ಘ್ರಾಣ—ಇವುಗಳನ್ನೂ ಮನಸ್ಸನ್ನೂ ಆಧಾರವಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಇವನು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ.
6.39.10
उत्क्रामन्तं स्थितं वाऽपि भुञ्जानं वा गुणान्वितम् ।
विमूढा नानुपश्यन्ति पश्यन्ति ज्ञानचक्षुषः ॥ ६.३९.१० ॥
ಹೊರಡುತ್ತಿರಲಿ, ಇರುತ್ತಿರಲಿ, ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿ ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರಲಿ—ಮೂಢರು ಇವನನ್ನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ; ಜ್ಞಾನಚಕ್ಷುವುಳ್ಳವರು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ.
6.39.11
यतन्तो योगिनश्चैनं पश्यन्त्यात्मन्यवस्थितम् ।
यतन्तोऽप्यकृतात्मानो नैनं पश्यन्त्यचेतसः ॥ ६.३९.११ ॥
ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ ಯೋಗಿಗಳು ತನ್ನೊಳಗೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಇವನನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ; ಆದರೆ ಆತ್ಮವನ್ನು ಶುದ್ಧಿಗೊಳಿಸದವರು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೂ, ವಿವೇಕವಿಲ್ಲದವರಾಗಿ ಇವನನ್ನು ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ.
6.39.12
यदादित्यगतं तेजो जगद्भासयतेऽखिलम् ।
यच्चन्द्रमसि यच्चाग्नौ तत्तेजो विद्धि मार्मकम् ॥ ६.३९.१२ ॥
ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿರುವ ಯಾವ ತೇಜಸ್ಸು ಎಲ್ಲ ಜಗತ್ತನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುತ್ತದೆಯೋ, ಚಂದ್ರನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ನನ್ನದೆಂದು ತಿಳಿ.
6.39.13
गामाविश्य च भूतानि धारयम्यहमोजसा ।
पुष्णामि चौषधीः सर्वाः सोमो भूत्वा रसात्मकः ॥ ६.३९.१३ ॥
ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ನಾನು ನನ್ನ ಬಲದಿಂದ ಸಮಸ್ತ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಸೋಮನಾಗಿ, ರಸಸ್ವರೂಪನಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಓಷಧಿಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುತ್ತೇನೆ.
6.39.14
अहं वैश्वानरो भूत्वा प्राणिनां देहमाश्रितः ।
प्राणापानसमायुक्तः पचाम्यन्नं चतुर्विधम् ॥ ६.३९.१४ ॥
ನಾನು ವೈಶ್ವಾನರನಾಗಿ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಪ್ರಾಣಾಪಾನಗಳಿಂದ ಕೂಡಿ, ನಾಲ್ಕು ವಿಧದ ಅನ್ನವನ್ನು ಜೀರ್ಣಿಸುತ್ತೇನೆ.
6.39.15
सर्वस्य चाहं हृदि सन्निविष्टो ।
मत्तः स्मृतिर्ज्ञानमपोहनं च ।
वेदैश्च सर्वैरहमेव वेद्यो ।
वेदान्तकृद्वेदविदेव चाहम् ॥ ६.३९.१५ ॥
ನಾನು ಎಲ್ಲರ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದೇನೆ; ನನ್ನಿಂದಲೇ ಸ್ಮೃತಿ, ಜ್ಞಾನ, ವಿವೇಚನೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲ ವೇದಗಳಿಂದ ತಿಳಿಯಬೇಕಾದವನು ನಾನೇ; ವೇದಾಂತಕರ್ತನೂ ವೇದವಿದನೂ ನಾನೇ.
6.39.16
द्वाविमौ पुरुषौ लोके क्षरश्चाक्षर एव च ।
क्षरः सर्वाणि भूतानि कूटस्थोऽक्षर उच्यते ॥ ६.३९.१६ ॥
ಈ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪುರುಷರಿದ್ದಾರೆ: ಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರ. ಕ್ಷರ ಎಲ್ಲ ಭೂತಗಳು; ಕೂಟಸ್ಥನು ಅಕ್ಷರನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ.
6.39.17
उत्तमः पुरुषस्त्वन्यः परमात्मेत्युदाहृतः ।
यो लोकत्रयमाविश्य बिभर्त्यव्यय ईश्वरः ॥ ६.३९.१७ ॥
ಆದರೆ ಉತ್ತಮ ಪುರುಷನು ಬೇರೆಯವನು; ಅವನೇ ಪರಮಾತ್ಮನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಮೂರು ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವ ಅವ್ಯಯ ಈಶ್ವರನು ಅವನೇ.
6.39.18
यस्मात्क्षरमतीतोऽहमक्षरादपि चोत्तमः ।
अतोऽस्मि लोके वेदे च प्रस्थितः पुरुषोत्तमः ॥ ६.३९.१८ ॥
ಏಕೆಂದರೆ ನಾನು ಕ್ಷರವನ್ನು ಮೀರಿದವನು, ಅಕ್ಷರಕ್ಕಿಂತಲೂ ಉತ್ತಮನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಲೋಕದಲ್ಲಿಯೂ ವೇದದಲ್ಲಿಯೂ ನಾನು ಪುರುಷೋತ್ತಮನೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದೇನೆ.
6.39.19
यो मामेवमसंमूढो जानाति पुरुषोत्तमम् ।
स सर्वविद्भजति मां सर्वभावेन भारत ॥ ६.३९.१९ ॥
ಯಾರು ಮೋಹವಿಲ್ಲದೆ ನನ್ನನ್ನು ಹೀಗೆ ಪುರುಷೋತ್ತಮನೆಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಸರ್ವಜ್ಞನು; ಓ ಭಾರತ, ಅವನು ಪೂರ್ಣ ಭಾವದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸುತ್ತಾನೆ.
6.39.20
इति गुह्यतमं शास्त्रमिदमुक्तं मयाऽनघ ।
एवद्बुद्ध्वा बुद्धिमान्स्यात्कृतकृत्यश्च भारत ॥ ६.३९.२० ॥
ಓ ನಿರ್ದೋಷನೇ, ಹೀಗೆ ಅತ್ಯಂತ ರಹಸ್ಯವಾದ ಈ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ನಾನು ಹೇಳಿದ್ದೇನೆ. ಓ ಭಾರತ, ಇದನ್ನು ತಿಳಿದ ಬುದ್ಧಿವಂತನು ಕೃತಕೃತ್ಯನಾಗುತ್ತಾನೆ.