Mahābhārata · Adhyāya 6.45
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.45.1
पूर्वाह्णे तस्य रौद्रस्य युद्धमह्नो विशांपते ।
प्रावर्तत महाघोरं राज्ञां देहावकर्तनम् ॥ ६.४५.१ ॥
En la mañana de aquel día terrible, oh señor del pueblo, comenzó una batalla espantosa que desgarraba los cuerpos de los reyes.
6.45.2
कुरूणां सृञ्जयानां च जिगीषूणां परस्परम् ।
सिंहानामिव संह्रादो दिवमुर्वी च नादयन् ॥ ६.४५.२ ॥
Los kurus y los sṛñjayas, deseosos de vencerse mutuamente, rugieron como leones, llenando el cielo y la tierra con su estruendo.
6.45.3
आसीत्किलकिलाशब्दस्तलशङ्खरवैः सह ।
जझिरे सिंहनादाश्च शूराणां प्रतिगर्जताम् ॥ ६.४५.३ ॥
Hubo un clamor de gritos alegres, mezclado con el golpeteo de palmas y el sonido de conchas, y los rugidos de león de los héroes que se respondían resonaron.
6.45.4
तलत्राभिहताश्चैव ज्याशब्दा भरतर्षभ ।
पत्तीनां पादशब्दश्च वाजिनां च महास्वनः ॥ ६.४५.४ ॥
Oh toro de los Bharatas, también surgieron el zumbido de las cuerdas de arco golpeadas contra los protectores de brazo, el paso de los soldados de infantería y el gran relincho de los caballos.
6.45.5
तोत्राङ्कुशनिपातश्च आयुधानां च निःस्वनः ।
घण्टाशब्दश्च नागानामन्योन्यमभिधावताम् ॥ ६.४५.५ ॥
Sonaron los golpes de aguijones y ganchos, el estrépito de las armas y el tintineo de las campanas de los elefantes que se lanzaban unos contra otros.
6.45.6
तस्मिन्समुदिते शब्दे तुगुले रोमहर्षणे ।
बभूव रथनिर्घोषः पर्जन्यनिनदोपमःक ॥ ६.४५.६ ॥
En medio de aquel estruendo tumultuoso que erizaba el cabello, el retumbar de los carros surgió como el trueno de una nube de lluvia.
6.45.7
ते मनः क्रूरमाधाय समभित्यक्तजीविताः ।
पाण्डवानभ्यवर्तन्त सर्व एवोच्छ्रितध्वजाः ॥ ६.४५.७ ॥
Habiendo fijado sus mentes crueles y entregado por completo sus vidas, todos avanzaron contra los Pāṇḍavas con los estandartes en alto.
6.45.8
अथ शान्तनवो राजन्नभ्यधावद्धनञ्जयम् ।
प्रगृह्य कार्मुकं घोरं कालदण्डोपमं रणे ॥ ६.४५.८ ॥
Entonces, oh rey, Bhīṣma, hijo de Śantanu, arremetió contra Dhanañjaya, tomando en la batalla un terrible arco semejante al bastón de la Muerte.
6.45.9
अर्जुनोऽपि धनुर्गृह्य गाण्डीवं लोकविश्रुतम् ।
अभ्यधावत तेजस्वी गाङ्गेयं रणमूर्धनि ॥ ६.४५.९ ॥
Arjuna también, tomando el arco Gāṇḍīva renombrado en el mundo, resplandeciente, arremetió contra Gāṅgeya en el frente de la batalla.
6.45.10
तावुभौ कुरुशार्दूलौ परस्परवधैषिणौ ।
गाङ्गेयस्तु रणे पार्थं विद्ध्वा नाकम्पयद्बली ॥ ६.४५.१० ॥
Aquellos dos tigres entre los Kurus, deseosos de la muerte mutua; pero el poderoso Gāṅgeya, aunque hirió a Pārtha en la batalla, no logró hacerlo temblar.
6.45.11
तथैव पाण्डवो राजन्भीष्मं नाकम्पयद्युधि ।
सात्यकिस्तु महेष्वासः कृतवर्माणमभ्यात् ॥ ६.४५.११ ॥
Igualmente, oh rey, el hijo de Pāṇḍu no logró hacer temblar a Bhīṣma en la batalla. Y Sātyaki, el gran arquero, atacó a Kṛtavarman.
6.45.12
तयोः समभयवद्युद्धं तुमुलं रोमहर्षणम् ।
सात्यकिः कृतवर्माणं कृतवार्मा च सात्यकिम् ॥ ६.४५.१२ ॥
Entre ambos se libró una batalla tumultuosa y espeluznante: Sātyaki contra Kṛtavarman, y Kṛtavarman contra Sātyaki.
6.45.13
आनर्च्छतुः शरैर्घोरैस्तक्षमाणौ परस्परम् ।
तौ शराचितसर्वाङ्गौ शुशुभाते महाबलौ ॥ ६.४५.१३ ॥
Los dos se hirieron mutuamente con flechas feroces; y los dos poderosos brillaban, con todo el cuerpo cubierto de flechas.
6.45.14
वसन्ते पुष्पशबलौ पुष्पिताविव किंशुकौ ।
अभिमन्युर्महेष्वासं बृहद्बलमयोधयत् ॥ ६.४५.१४ ॥
Como dos árboles kiṃśuka en flor, moteados de flores en primavera, Abhimanyu luchó contra el gran arquero Bṛhadbala.
6.45.15
ततः कोसलराजाऽसावभिमन्योर्विशांपते ।
ध्वजं चिच्छेद समरे सारथिं च व्यपातयत् ॥ ६.४५.१५ ॥
Entonces el rey de Kosala, oh señor de los hombres, cortó en batalla el estandarte de Abhimanyu y derribó a su auriga.
6.45.16
सौभद्रस्तु ततः क्रुद्धः पातिते रथसारथौ ।
बृहद्बलं महाराज विव्याध नवभिः शरैः ॥ ६.४५.१६ ॥
Entonces, gran rey, cuando el auriga de su carro fue derribado, el hijo de Subhadrā, enfurecido, atravesó a Bṛhadbala con nueve flechas.
6.45.17
अथापराभ्यां भल्लाभ्यां शिताभ्यामरिमर्दनः ।
ध्वजमेकेन चिच्छेद पार्ष्णिमेकेन सारथिम् ॥ ६.४५.१७ ॥
Entonces el aplastador de enemigos, con otras dos flechas bhalla afiladas, cortó el estandarte con una y el talón del auriga con la otra.
6.45.18
अन्योन्यं च शरैः क्रुद्धौ ततक्षाते परस्परम् ।
मानिनं समरे दृप्तं कृतवैरं महारथम् ॥ ६.४५.१८ ॥
Los dos, enfurecidos, se hirieron mutuamente con flechas; el gran auriga orgulloso y arrogante, con una antigua enemistad, en la batalla.
6.45.19
भीमसेनस्तव सुतं दुर्योधनमयोधयत् ।
तावुभौ नरशार्दूलौ कुरुमुख्यौ महाबलौ ॥ ६.४५.१९ ॥
Bhīmasena luchó contra vuestro hijo Duryodhana. Ambos, tigres entre los hombres, principales de los Kurus, de gran fuerza.
6.45.20
अन्योन्यं शरवर्षाभ्यां ववृषाते रणाजिरे ।
तौ वीक्ष्य तु महात्मानौ कृतिनौ चित्रयोधिनौ ॥ ६.४५.२० ॥
En el campo de batalla llovían flechas el uno sobre el otro. Al ver a aquellos magnánimos, diestros y prodigiosos guerreros—
6.45.21
विस्मयः सर्वभूतानां समपद्यत भारत ।
दुःशासनस्तु नकुलं प्रत्युद्याय महाबलम् ॥ ६.४५.२१ ॥
¡Oh Bhārata! Asombro surgió entre todos los seres. Y Duḥśāsana avanzó contra el poderoso Nakula.
6.45.22
अविध्यन्निशितैर्बाणैर्बहुभिर्मर्मभेदिभिः ।
तस्य माद्रीसुतः केतुं सशरं च शरासनम् ॥ ६.४५.२२ ॥
Lo hirió con muchas flechas afiladas que penetraban los puntos vitales. Entonces el hijo de Mādrī alcanzó su estandarte y su arco, junto con la flecha—
6.45.23
चिच्छेद निशितैर्बाणैः प्रहसन्निव भारत ।
अथैनं पञ्चविंशत्या क्षुद्रकाणां समार्पयत् ॥ ६.४५.२३ ॥
Lo cortó con flechas afiladas, como riendo, ¡oh Bhārata! Luego lo alcanzó con veinticinco flechas pequeñas.
6.45.24
पुत्रस्तु तव दुर्धर्षो नकुलस्य महाहवे ।
तुरङ्गांश्चिच्छिदे बाणैर्ध्वजं चैवाभ्यपातयत् ॥ ६.४५.२४ ॥
Tu hijo invencible, en aquella gran batalla, derribó con flechas los caballos de Nakula y también abatió su estandarte.
6.45.25
दुर्मुखः सहदेवं च प्रत्युद्याय महाबलम् ।
विव्याध शरवर्षेण यतमानं महाहवे ॥ ६.४५.२५ ॥
Duḥmukha avanzó para enfrentar al poderoso Sahadeva y lo hirió con una lluvia de flechas mientras luchaba en la gran batalla.
6.45.26
सहदेवस्ततो वीरो दुर्मुखस्य महारणे ।
शरेण भृतशीक्ष्णेन पातयामास सारथिम् ॥ ६.४५.२६ ॥
Entonces el héroe Sahadeva, en la gran batalla, derribó al auriga de Duḥmukha con una flecha bien afilada y aguda.
6.45.27
तावन्योन्यं समासाद्य समरे युद्धदुर्मदौ ।
त्रासयेतां शरैर्घोरैः कृतप्रतिकृतैषिणौ ॥ ६.४५.२७ ॥
Los dos, embriagados de guerra, se acercaron el uno al otro y, buscando devolver golpe por golpe, se aterrorizaron mutuamente con flechas terribles.
6.45.28
युधिष्टिरः स्वयं राजा मद्रराजानमभ्ययात् ।
तस्य मद्राधिपश्चापं द्विधा चिच्छेद मारिष ॥ ६.४५.२८ ॥
El rey Yudhiṣṭhira avanzó él mismo hacia el rey de los Madras, y el señor de los Madras, ¡oh noble!, partió su arco en dos.
6.45.29
तदपास्य धनुश्छिन्नं कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
अन्यत्कार्मुकमादाय वेगवद्बलवत्तरम् ॥ ६.४५.२९ ॥
Entonces Yudhiṣṭhira, hijo de Kuntī, arrojó el arco roto y tomó otro, veloz y muy poderoso.
6.45.30
ततो मद्रेश्वरं राजा शरैः सन्नतपर्वभिः ।
छादयामास संक्रुद्धस्तिष्ठ तिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ६.४५.३० ॥
Entonces el rey, enfurecido, cubrió al señor de los Madras con flechas de juntas curvas y dijo: '¡Detente, detente!'
6.45.31
धृष्टद्युम्नस्ततो द्रोणमभ्यद्रवत भारत ।
तस्य द्रोणः सुसंक्रुद्धः परासुकरणं दृढम् ॥ ६.४५.३१ ॥
Entonces Dhṛṣṭadyumna se lanzó contra Droṇa, oh Bhārata. Droṇa, sumamente enfurecido contra él, disparó una firme (flecha) que arrebata la vida.
6.45.32
त्रिधा चिच्छेद समरे पाञ्चाल्यस्य तु कार्मुकम् ।
शरं चैव महाघोरं कालदण्डमिवापरम् ॥ ६.४५.३२ ॥
En la batalla cortó en tres pedazos el arco del príncipe de los Pāñcāla, y también otra flecha terrible, como el cetro de la Muerte.
6.45.33
प्रेषयामास समरे सोऽस्य काये न्यमञ्जत ।
अथान्यद्धनुरादाय सायकांश्च चतुर्दश ॥ ६.४५.३३ ॥
En la batalla lanzó flechas que se hundieron en su cuerpo. Luego, tomando otro arco, (disparó) catorce flechas.
6.45.34
द्रोणं द्रुपदपुत्रस्तु प्रतिविव्याध संयुगे ।
तावन्योन्यं सुसंक्रुद्धौ चक्रतुः शुभृशं रणम् ॥ ६.४५.३४ ॥
El hijo de Drupada también contraatacó a Droṇa en la batalla. Ambos, sumamente enfurecidos el uno contra el otro, libraron un combate muy feroz.
6.45.35
सौमदत्तिं रणे शङ्खो रभसं रभसो युधि ।
प्रत्युद्ययौ महाराज तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ६.४५.३५ ॥
En la batalla Śaṅkha se lanzó con furia contra Saumadatti, y Rabhasa también se abalanzó sobre él en el combate. Oh gran rey, exclamó: '¡Detente, detente!'
6.45.36
तस्य वै दक्षिणं वीरो निर्बिभेद रणे भुजम् ।
समदत्तिस्तथा शङ्खं जत्रुदेशे समाहनत् ॥ ६.४५.३६ ॥
Aquel héroe le atravesó el brazo derecho en la batalla; y Saumadatti, hijo de Somadatta, golpeó a Śaṅkha en la clavícula.
6.45.37
तयोस्तदभवद्युद्धं घोररूपं विशांपते ।
दृप्तयोः समरे पूर्वं वृत्रवासवयोरिव ॥ ६.४५.३७ ॥
Entre aquellos dos surgió un combate terrible, oh señor de los hombres, como el que antaño hubo entre el orgulloso Vṛtra y Vāsava.
6.45.38
बाह्लीकं तु रणे क्रुद्ध क्रुद्धरूपो विशांपते ।
अभ्यद्रवदमेयात्मा धृष्टकेतुर्महारथः ॥ ६.४५.३८ ॥
Entonces Dhṛṣṭaketu, gran guerrero de carro de espíritu inconmensurable y de aspecto furioso, se lanzó contra el enfurecido Bāhlīka en la batalla, oh señor de los hombres.
6.45.39
बाह्लीकस्तु रणे राजन्धृष्टकेतुममर्षणः ।
शरैर्बहुभिरानर्च्छत्सिंहनादमथानदत् ॥ ६.४५.३९ ॥
Entonces Bāhlīka, intolerante en la batalla, oh rey, hirió a Dhṛṣṭaketu con muchas flechas y lanzó un rugido de león.
6.45.40
चेदिराजस्तु संक्रुद्धो बाह्लीकं नवभिः शरैः ।
विव्याध समरे तूर्णं मत्तो मत्तमिव द्विपम् ॥ ६.४५.४० ॥
Pero el rey de los Cedi, muy enfurecido, atravesó rápidamente a Bāhlīka en la batalla con nueve flechas, como un elefante enloquecido embiste a otro.
6.45.41
तौ तत्र समरे क्रुद्धौ नर्दन्तौ च पुनः पुनः ।
समीयतुः सुसंक्रुद्धावङ्गारवबुधाविव ॥ ६.४५.४१ ॥
Allí en la batalla, los dos, enfurecidos y rugiendo una y otra vez, se encontraron con ira feroz, como dos brasas ardientes que chocan entre sí.
6.45.42
राक्षसं रौद्रकर्माणं क्रूरकर्मा घटोत्कचः ।
अलम्बुसं प्रत्युदियाद्बलं शक्र इवाहवे ॥ ६.४५.४२ ॥
Ghaṭotkaca, cruel en sus actos, avanzó con su fuerza contra el rākṣasa Alambusa, de obras terribles, como Indra avanza en la batalla.
6.45.43
घटोत्कचस्ततः क्रुद्धो राक्षसं तं महाबलम् ।
नवत्या सायकैस्तीक्ष्णैर्दारयामास भारत ॥ ६.४५.४३ ॥
Entonces Ghaṭotkaca, enfurecido, atravesó a aquel rākṣasa de gran fuerza con noventa flechas afiladas, oh Bhārata.
6.45.44
अलम्बुसस्तु समरे भैमसेनिं महाबलम् ।
बहुधा दारयामास शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.४५.४४ ॥
Pero Alambusa, en la batalla, atravesó de muchas maneras al poderoso hijo de Bhīmasena con flechas de nudos encorvados.
6.45.45
व्यभ्राजेतां ततस्तौ तु संयुगे शरविक्षतौ ।
यथा देवासुरे युद्धे बलशक्रौ महाबलौ ॥ ६.४५.४५ ॥
Entonces aquellos dos, heridos por flechas, resplandecieron en la batalla como los poderosos Bala y Śakra resplandecieron en la guerra de dioses y asuras.
6.45.46
शिखण्डी समरे राजन्द्रौणिमभ्युद्ययौ बली ।
अश्वत्थामा ततः क्रुद्दः शिखण्डिनमुपस्थितम् ॥ ६.४५.४६ ॥
Oh rey, el poderoso Śikhaṇḍin avanzó en la batalla contra el hijo de Droṇa. Entonces Aśvatthāman, enfurecido, atacó a Śikhaṇḍin, que se le había presentado.
6.45.47
नाराचेन सुतीक्ष्णेन भृशं विद्ध्वा ह्यकम्पयत् ।
शिखण्ड्यपि ततो राजन्द्रोणपुत्रमताडयत् ॥ ६.४५.४७ ॥
Atravesándolo profundamente con una flecha de hierro muy afilada, en verdad lo hizo estremecer. Entonces, oh rey, Śikhaṇḍin también golpeó al hijo de Droṇa.
6.45.48
सायकेन सुपीतेन तीक्ष्णेन निशितेन च ।
तौ जघ्नतुस्तदान्योन्यं शरैर्बहुविधैर्मृधे ॥ ६.४५.४८ ॥
Con flechas bien pulidas, agudas y afiladas, entonces ambos se golpearon mutuamente en la batalla con flechas de muchas clases.
6.45.49
भगदत्तं रणे शूरं विराटो वाहिनीपतिः ।
अभ्ययात्त्वरितो राजंस्ततो युद्धमवर्तत ॥ ६.४५.४९ ॥
Oh rey, en la batalla Virāṭa, comandante del ejército, avanzó con prisa contra el valiente Bhagadatta, y entonces comenzó el combate.
6.45.50
विराटो भगदत्तं तु शरवर्षण भारत ।
अभ्यवर्षत्सुसंक्रुद्धो मेघो वृष्ट्या इवाचलम् ॥ ६.४५.५० ॥
Oh Bhārata, Virāṭa, muy airado, llovió una lluvia de flechas sobre Bhagadatta, como una nube vierte lluvia sobre una montaña.
6.45.51
भगदत्तस्ततस्तूर्णं विराटं पृथिवीपतिम् ।
छादयामास समरे मेघः सूर्यमिवोदितम् ॥ ६.४५.५१ ॥
Entonces Bhagadatta cubrió rápidamente en la batalla al rey Virāṭa, como una nube cubre al sol que ha salido.
6.45.52
बृहत्क्षत्रं तु कैकेयं कृपः शारद्वतो ययौ ।
तं कृपः शरवर्षेण च्छादयामास भारत ॥ ६.४५.५२ ॥
Kṛpa, hijo de Śaradvat, avanzó contra el kaikeya Bṛhatkṣatra; oh Bhārata, Kṛpa lo cubrió con una lluvia de flechas.
6.45.53
गौतमं कैकयः क्रुद्धः शरवृष्ट्याऽभ्यपूरयत् ।
तावन्योन्यं हयान्हत्वा धनुश्छित्वा च भारत ॥ ६.४५.५३ ॥
El kaikeya, airado, llenó a Gautama (Kṛpa) con una lluvia de flechas; oh Bhārata, ambos, habiendo matado los caballos del otro y cortado sus arcos,
6.45.54
विरथावसियुद्धाय समीयतुरमर्षणौ ।
तयोस्तदभवद्युद्धं घोररूपं सुदारुणम् ॥ ६.४५.५४ ॥
Ambos, sin carros e inflexibles, se encontraron para un combate de espadas; y su batalla se volvió terrible en su forma y sumamente espantosa.
6.45.55
द्रुपदस्तु ततो राजन्सैन्धवं वै जयद्रथम् ।
अभ्युद्ययौ हृष्टरूपो हृष्टरूपं परंतपः ॥ ६.४५.५५ ॥
Oh rey, entonces Drupada, atormentador de enemigos, con semblante alegre, avanzó contra Jayadratha, rey de los Sindhus.
6.45.56
ततः सैन्धवको राजा द्रुपदं विशिखैस्त्रिभिः ।
ताजयामास समरे स च तं प्रत्यबिध्यत ॥ ६.४५.५६ ॥
Entonces el rey de los Sindhus hirió a Drupada en la batalla con tres flechas, y él le devolvió el golpe.
6.45.57
तयोस्तदभवद्युद्धं घोररूपं सुदारुणम् ।
ईक्षणप्रीतिजननं शुक्राङ्गरकयोरिव ॥ ६.४५.५७ ॥
Su combate se volvió terrible en su aspecto y sumamente espantoso, agradable a la vista como la batalla de Śukra y Aṅgaraka.
6.45.58
विकर्णस्तु सुतस्तुभ्यं सुतसोमं महाबलम् ।
अभ्ययाञ्जवनैरश्वैस्ततो युद्धमवर्तत ॥ ६.४५.५८ ॥
Tu hijo Vikarṇa avanzó con caballos veloces contra el poderoso Sutasoma, y entonces comenzó la batalla.
6.45.59
विकर्णः सुतसोमं तु विद्ध्वा नाकम्पयच्छरैः ।
सुतसोमो विकर्णं च तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.४५.५९ ॥
Vikarṇa hirió a Sutasoma con flechas, pero no logró hacerle temblar; y Sutasoma hirió a Vikarṇa, y aquello pareció un prodigio.
6.45.60
सुशर्माणं नरव्याघ्रश्चेकितानो महारथः ।
अभ्यद्रवत्सुसंक्रुद्धः पाण्डवार्थे पराक्रमी ॥ ६.४५.६० ॥
El gran guerrero de carro Cekitāna, tigre entre los hombres, muy airado, valiente por causa de los Pāṇḍava, arremetió contra Suśarman.
6.45.61
शुशर्मा तु महाराज चेकितानं महारथम् ।
महता शरवर्षेण वारयामास संयुगे ॥ ६.४५.६१ ॥
Oh gran rey, Suśarmā contuvo al gran carrista Cekitāna en la batalla con una gran lluvia de flechas.
6.45.62
चेकितानोऽपि संरब्धः सुशर्माणां महाहवे ।
प्राच्छादयत्तमिषुभिर्महामेघ इवाचलम् ॥ ६.४५.६२ ॥
Cekitāna también, enfurecido, en aquella gran batalla cubrió a Suśarmā con flechas, como una gran nube cubre una montaña.
6.45.63
शकुनिः प्रतिविन्ध्यं तु पराक्रान्तं पराक्रमी ।
अभ्यद्रवत राजेन्द्र मत्तः सिंह इव द्विपम् ॥ ६.४५.६३ ॥
Oh señor de reyes, el poderoso Śakuni atacó al valiente Prativindhya, como un león enfurecido cae sobre un elefante.
6.45.64
यौधिष्ठिरस्तु संक्रुद्धः सौबलं निशितैः शरैः ।
व्यदारयत संग्रामे मघवानिव दानवम् ॥ ६.४५.६४ ॥
El hijo de Yudhiṣṭhira, enfurecido, desgarró a Saubala (Śakuni) en la batalla con afiladas flechas, como Indra desgarra a un demonio.
6.45.65
शकुनिः प्रतिविन्ध्यं तु प्रतिविध्यन्तमाहवे ।
व्यदारयन्महाप्राज्ञः शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ६.४५.६५ ॥
Pero el muy sabio Śakuni, en la batalla, desgarró a Prativindhya que contraatacaba, con flechas de articulaciones curvadas.
6.45.66
सुदक्षिणं तु राजेन्द्र काम्भोजानां महारथम् ।
श्रुतकर्मा पराक्रान्तमभ्यद्रवत संयुगे ॥ ६.४५.६६ ॥
Oh señor de reyes, el valiente Śrutakarman atacó en batalla a Sudakṣiṇa, gran carrista de los Kāmbojas.
6.45.67
सुदक्षिणस्तु समरे साहदेविं महारथम् ।
विद्ध्वा नाकम्पयत वै मैनाकमिव पर्वतम् ॥ ६.४५.६७ ॥
En la batalla, Sudakṣiṇa hirió al gran carrista Sāhadevi, pero él no se movió, como la montaña Mainaka.
6.45.68
श्रुतकर्मा ततः क्रुद्धः काम्भोजानां महारथम् ।
शरैर्बहुभिरानर्च्छद्दारयन्निव सर्वशः ॥ ६.४५.६८ ॥
Entonces el airado Śrutakarman golpeó al gran carrista de los Kāmbojas por todos lados con muchas flechas, como si lo desgarrara.
6.45.69
इरावानथ संक्रुद्धः श्रुतायुषमरिन्दमम् ।
प्रत्युद्ययौ रणे यत्तो यत्तरूपं परंतपः ॥ ६.४५.६९ ॥
Entonces Irāvān, muy airado, avanzó en la batalla contra Śrutāyus, el domeñador de enemigos, dispuesto y resuelto, atormentador de adversarios.
6.45.70
आर्जुनिस्तस्य समरे हयान्हत्वा महारथः ।
ननाद बलवान्नादं तत्सैन्यं प्रत्यपूरयत् ॥ ६.४५.७० ॥
El hijo de Arjuna, gran carrista, mató sus caballos en la batalla y rugió poderosamente; aquel rugido llenó el ejército.
6.45.71
श्रुतायुस्तु ततः क्रुद्धः फाल्गुनेः समरे हयान् ।
निजघान गदाग्रेण ततो युद्धमवर्तत ॥ ६.४५.७१ ॥
Entonces Śrutāyus, airado, derribó los caballos de Phālguni en la batalla con la punta de su maza, y la lucha se encendió.
6.45.72
विन्दानिविन्दावावन्त्यौ कुन्तिभोजं महारथम् ।
ससेनं ससुतं वीरं संससञ्जतुराहवे ॥ ६.४५.७२ ॥
Los dos príncipes de Avantī, Vinda y Anuvinda, en la batalla atacaron al gran carrista Kuntibhoja, junto con su ejército y su hijo.
6.45.73
तत्राद्भुतमपश्याम तयोर्घोरं पराक्रमम् ।
अयुध्येतां स्थिरौ भूत्वा महत्या सेनया सह ॥ ६.४५.७३ ॥
Allí vimos el prodigioso y terrible valor de ambos; firmes, combatieron junto con un gran ejército.
6.45.74
अनुविन्दस्तु गदया कुन्तिभोजमताडयत् ।
कुन्तिभोजश्च तं तूर्णं शरव्रातैरवाकिरत् ॥ ६.४५.७४ ॥
Anuvinda golpeó a Kuntibhoja con su maza, y Kuntibhoja rápidamente lo cubrió con lluvias de flechas.
6.45.75
कुन्तिभोजसुतश्चापि विन्दं विव्याध सायकैः ।
स च तं प्रतिविव्याध तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.४५.७५ ॥
El hijo de Kuntibhoja también hirió a Vinda con flechas, y él lo hirió a su vez; aquello pareció prodigioso.
6.45.76
केकया भ्रातरः पञ्च गान्धारान्पञ्च मारिष ।
ससैन्यास्ते ससैन्यांश्च योधयामासुराहवे ॥ ६.४५.७६ ॥
Oh señor, los cinco hermanos de los Kekaya y cinco de los Gandhara, con sus ejércitos, combatieron en la batalla unos contra otros.
6.45.77
वीरबाहुश्च ते पुत्रो वैराटिं रथसत्तमम् ।
उत्तरं योधयामास विव्याध निशितैः शरैः ॥ ६.४५.७७ ॥
Vuestro hijo Vīrabāhu combatió con Uttara, hijo de Virāṭa, el mejor de los aurigas, y lo hirió con flechas afiladas.
6.45.78
उत्तरश्चापि तं वीरं विव्याध निशितैः शरैः ।
चेदिराट् समरे राजन्नुलूकं समभिद्रवत् ॥ ६.४५.७८ ॥
Uttara también hirió a ese héroe con flechas afiladas. Oh rey, el rey de los Cedi se lanzó contra Ulūka en la batalla.
6.45.79
तथैव शरवर्षेण उलूकं समविद्ध्यत ।
उलूकश्चापि तं बाणैर्निशितैर्लोमवाहिभिः ॥ ६.४५.७९ ॥
De igual modo, con una lluvia de flechas atravesó bien a Ulūka; y Ulūka también lo atravesó con flechas afiladas emplumadas.
6.45.80
तयोर्युद्धं समभवद्धोररूपं विशांते ।
दारयेतां सुसंक्रुद्धावन्योन्यमपराजितौ ॥ ६.४५.८० ॥
Entre ellos se produjo un combate de forma terrible, oh señor de los hombres; muy enfurecidos y cada uno invicto frente al otro, se desgarraban mutuamente.
6.45.81
एवं द्वन्द्वसहस्राणि रथवारणवाजिनाम् ।
पदातीनां च समरे तव तेषां च संकुले ॥ ६.४५.८१ ॥
Así, en la batalla hubo miles de combates singulares entre aurigas, jinetes de elefantes, de caballos e infantes, en la confusión de tus hombres y los de ellos.
6.45.82
मुहूर्तमिव तद्युद्धमासीन्मधुरदर्शनम् ।
तत उन्मत्तवद्राजन्न प्राज्ञायत किंचन ॥ ६.४५.८२ ॥
Aquel combate pareció por un instante grato a la vista; luego, oh rey, como enloquecido, nada podía discernirse.
6.45.83
गजो गजेन समरे रथिनं च रथी ययौ ।
अश्वोऽश्वं समभिप्रायात्पदातिश्च पदातिनम् ॥ ६.४५.८३ ॥
En la batalla un elefante se encontró con otro elefante, y un guerrero de carro con otro; un caballo embistió a otro caballo, y un soldado de a pie a otro.
6.45.84
ततो युद्धं सुदुर्धर्षं व्याकुलं समपद्यत ।
शूराणां समरे तत्र समासाद्येतरेतरम् ॥ ६.४५.८४ ॥
Entonces aquel combate se volvió sumamente difícil de resistir y tumultuoso; allí, en la batalla, los héroes, enfrentados unos a otros, combatieron.
6.45.85
तत्र देवर्षयः सिद्धाश्चारणाश्च समागताः ।
प्रेक्षन्त तद्रणं घोरं देवासुरसमं भुवि ॥ ६.४५.८५ ॥
Allí se habían reunido los sabios divinos, los seres perfectos y los bardos celestiales, y contemplaban aquella terrible batalla, semejante a la lucha de dioses y demonios, sobre la tierra.
6.45.86
ततो दन्तिसहस्राणि र्थानां चापि मारिष ।
अश्वौघाः पुरुषौघाश्च विपरीतं समाययुः ॥ ६.४५.८६ ॥
Entonces, oh noble, miles de elefantes, carros, multitudes de caballos y multitudes de hombres se lanzaron unos contra otros en confusión.
6.45.87
तत्रतत्र प्रदृश्यन्ते रथवारणपत्तयः ।
सादिनश्च नरव्याघ्र युध्यमाना मुहुर्मुहुः ॥ ६.४५.८७ ॥
Aquí y allá, oh tigre entre los hombres, se veían guerreros en carros, guerreros en elefantes, soldados de a pie y jinetes combatiendo una y otra vez.