มหาภารตะ · อัธยายะ 6.51
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.51.1
क्रौञ्चं दृष्ट्वा ततो व्यूहमभेद्यं तनयस्तव ।
रक्षमाणं महाघोरं पार्थेनामिततेजसा ॥ ६.५१.१ ॥
ครั้นเห็นกระบวนทัพกระเรียนที่ไม่อาจทลวงได้ อันน่าสะพรึงกลัวยิ่ง ซึ่งอรชุนผู้มีเดชไม่มีประมาณเป็นผู้คุ้มกัน บุตรของท่านจึง
6.51.2
आचार्यमुपसंगम्य कृपं शल्यं च पार्थिव ।
सौमदत्तिं विकर्णं च सोऽश्वत्थामानमेव च ॥ ६.५१.२ ॥
เข้าไปหาอาจารย์ ท่านกฤปะ ศัลยะ โสมทัตติ วิกรรณ และอัศวัตถามา ข้าแต่พระราชา
6.51.3
दुःशाकसनादीन्भ्रातॄंश्च सर्वनेव च भारत ।
अन्यांश्च सुबहूञ्शूरान्युद्धाय समुपागतान् ॥ ६.५१.३ ॥
ข้าแต่ทายาทแห่งภรตะ กับบรรดาพี่น้องมีทุรศาสนะเป็นต้น กับทุกผู้ทุกคน และนักรบผู้กล้าอื่น ๆ อีกมากที่มาประชุมกันเพื่อการรบ
6.51.4
प्राहेदं वचनं काले हर्षयंस्तनयस्तव ।
नानाशस्त्रप्रहरणाः सर्वे युद्धविशारदाः ॥ ६.५१.४ ॥
บุตรของท่านกล่าววาจานี้ในเวลาอันควร เพื่อปลุกใจพวกเขาว่า "ท่านทั้งหลายล้วนถืออาวุธนานาชนิดและชำนาญในการรบ"
6.51.5
एकैकशः समर्था हि यूयं सर्वे महारथाः ।
पाण्डुपुत्रान्रणे हन्तुं ससैन्यान्किमु संहताः ॥ ६.५१.५ ॥
ท่านทั้งหลายผู้เป็นมหารถีคนละคนก็สามารถสังหารบุตรของปาณฑุพร้อมด้วยกองทัพในการรบได้ จะกล่าวไปไยถึงเมื่อรวมพลกันอยู่
6.51.6
अपर्याप्तं तदस्माकं बलं भीष्माभिरक्षितम् ।
पर्याप्तमिदमेतेषां बलं भीमाभिरक्षितम् ॥ ६.५१.६ ॥
กองทัพของเรานี้ซึ่งภีษมะคุ้มกันอยู่ยังไม่เพียงพอ ส่วนกองทัพของฝ่ายนั้นซึ่งภีมะคุ้มกันอยู่นั้นเพียงพอแล้ว
6.51.7
संस्थानाः शूरसेनाश्च वेत्रिकाः कुकुरास्तथा ।
आरोचकास्त्रिगर्ताश्च मद्रका यवनास्तथा ॥ ६.५१.७ ॥
พวกสังสถาน ศูรเสนะ เวตริกะ กุกุระ เช่นเดียวกับอารโจกะ ตริคารตะ มัทรกะ และยวนะ
6.51.8
शत्रुंजयेन सहितास्तथा दुःशासनेन च ।
विकर्णेन च वीरेण तथा नन्दोपनन्दकैः ॥ ६.५१.८ ॥
พร้อมด้วยศัตรุญชยะ ทุรศาสนะ วีรบุรุษวิกรรณ และนันทะกับอุปนันทะ
6.51.9
चित्रसेनेन सहिताः सहिताः पारिभद्रकैः ।
भीष्ममेवाभिरक्षन्तु सह सैन्यपुरस्कृताः ॥ ६.५१.९ ॥
พร้อมด้วยจิตรเสนะและพวกปาริภัทรกะ ให้จัดกองทัพไว้ข้างหน้า แล้วคุ้มกันเพียงภีษมะผู้เดียวเถิด
6.51.10
ततो भीष्मश्च द्रोणश्च तव पुत्राश्च मारिष ।
अव्यूहन्त महाव्यूहं पाण्डूनां प्रतिबाधकम् ॥ ६.५१.१० ॥
ครั้นนั้น ข้าแต่ท่านผู้ทรงเกียรติ ภีษมะ โทรณะ และบรรดาบุตรของท่านจึงจัดกระบวนทัพใหญ่ขึ้น เพื่อขัดขวางพวกปาณฑพ
6.51.11
भीष्मः सैन्येन महता समनन्तात्परिवारितः ।
ययौ प्रकर्षन्महतीं वाहिनीं सरराडिव ॥ ६.५१.११ ॥
ภีษมะถูกล้อมรอบทุกด้านด้วยกองทัพใหญ่ ได้ยกทัพเคลื่อนไปข้างหน้า ดุจพระสมุทรผู้เป็นใหญ่แห่งแม่น้ำ ที่ดึงกระแสน้ำอันมหาศาลให้ไหลมาข้างหน้า
6.51.12
तमन्वायान्महेष्वासो भारद्वाजः प्रतापवान् ।
कुन्तलैश्च दशार्णैश्च मागधैश्च विशांपते ॥ ६.५१.१२ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งประชาชน โทรณะผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ผู้มีอานุภาพ ตามเสด็จไปพร้อมด้วยพวกกุนตละ ทศารณะ และมาคธะ
6.51.13
विदमर्भैर्मेकलैश्चैव कर्णप्रावरणैरपि ।
सहिताः सर्वसैन्येन भीष्ममहावशोभिनम् ॥ ६.५१.१३ ॥
พวกวิทรรภ เมกละ และกรรณประวรณะ ก็มาร่วมกับกองทัพทั้งหมด ยืนล้อมภีษมะผู้รุ่งเรืองในการรบใหญ่
6.51.14
गान्धाराः सिन्धुसौवीराः शिबयोऽथ वसातयः ।
शकुनिश्च स्वसैन्येन भीष्ममाहवशोभिनम् ॥ ६.५१.१४ ॥
พวกคันธาระ สินธุ เสาวีระ ศิพิ และวสาติ กับศกุนิพร้อมกองทัพของตน ยืนอยู่ใกล้ภีษมะผู้รุ่งเรืองในการรบ
6.51.15
ततो दुर्योधनो राजा सहितः सर्वसोदरैः ।
अश्वातर्केर्विकर्णैश्च तथा चाम्बष्ठकोसलैः ॥ ६.५१.१५ ॥
ครั้นนั้น พระเจ้าทุรโยธน์ พร้อมด้วยพี่น้องร่วมอุทรทั้งหมด กับพวกอัศวาตรรกะ วิกรรณ อัมพัษฐะ และโกศละ ก็ยกทัพไป
6.51.16
दरदैश्च शकैश्चैव तथा क्षुद्रकमालवैः ।
अभ्यरक्षत संहृष्टः सौबलेयस्य वाहिनीम् ॥ ६.५१.१६ ॥
ทรงปลื้มพระทัย พร้อมด้วยพวกทรทะ ศกะ และพวกกษุทรกะกับมาลวะ ทรงคุ้มกันกองทัพของศกุนิบุตรแห่งสุพละ
6.51.17
भूरिश्रवाः शलः शल्यो भगदत्तश्च मारिषः ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ वामं पार्श्वमपालयन् ॥ ६.५१.१७ ॥
ภูริศรวัส ศละ ศัลยะ ภคทัตต์ และมาริษะผู้ประเสริฐ กับวินทะและอนุวินทะแห่งอวันตี คุ้มกันปีกซ้าย
6.51.18
सौमदत्तिः सुशर्मा च काम्भोजश्च सुदक्षिणः ।
श्रुतायुश्चाच्युतायुश्च दक्षिणं पक्षमास्थिताः ॥ ६.५१.१८ ॥
บุตรของโสมทัตติ สุศรมัน กัมโพชะ สุทักษิณะ ศรุตายุส และอัจยุตายุส ตั้งมั่นอยู่บนปีกขวา
6.51.19
अश्वत्थामा कृपश्चैव कृतवर्मा च सात्वतः ।
महत्या सेनया सार्धं सेनापृष्टे व्यवस्थिताः ॥ ६.५१.१९ ॥
อัศวัตถามา กฤปะ และกฤตวรมันแห่งสาตวตะ พร้อมด้วยกองทัพใหญ่ ประจำอยู่ท้ายกองทัพ
6.51.20
पृष्ठगोपास्तु तस्यासन्नानादेश्या जनेश्वराः ।
केतुमान्वसुदानश्च पुत्रः काश्यस्य चाभिभूः ॥ ६.५१.२० ॥
ผู้คุ้มกันท้ายทัพนั้นคือเจ้าแห่งมนุษย์จากดินแดนต่าง ๆ ได้แก่ เกตุมาน วสุทานะ และบุตรของกาศยะ อภิภู
6.51.21
ततस्ते तावकाः सर्वे हृष्टा युद्धाय भारत ।
दध्मुः शङ्खान्मुदा युक्ताः सिंहनादांस्तथोन्नदन् ॥ ६.५१.२१ ॥
ครั้นนั้น บรรดาพวกของท่านทั้งหมดเปี่ยมด้วยความยินดีและกระตือรือร้นเพื่อการรบ โอ ภารตะ ต่างเป่าสังข์ด้วยความปีติ และส่งเสียงคำรามดุจสิงโต
6.51.22
तेषां श्रुत्वा तु हृष्टानां वृद्धः कुरुपितामहः ।
सिंहनादं विनद्योच्चैः शङ्खं दध्मौ प्रतापवान् ॥ ६.५१.२२ ॥
ครั้นได้ยินเสียงของพวกที่ยินดีเหล่านั้น ปู่ผู้ชราของตระกูลกุรุ ผู้ทรงอานุภาพ คำรามดุจสิงโตเสียงดัง แล้วเป่าสังข์ของตน
6.51.23
ततः शङ्खाश्च भेर्यश्च पेश्यश्च विविधाः परैः ।
आनकाश्चाभ्यहन्यन्त स शब्दस्तुमुलोऽभवत् ॥ ६.५१.२३ ॥
ครั้นนั้น สังข์ กลอง ใหญ่ เครื่องดนตรีต่าง ๆ และกลองเล็ก ถูกตีโดยฝ่ายศัตรู เสียงนั้นจึงดังอึกทึกครึกโครม
6.51.24
ततः श्वेतैर्हयैर्युक्ते महति स्यन्दने स्थितौ ।
प्रदध्मतुः शङ्खवरौ हेमरत्नपरिष्कृतौ ॥ ६.५१.२४ ॥
ครั้นนั้น ทั้งสองผู้ยืนอยู่บนรถศึกคันใหญ่ที่เทียมด้วยม้าขาว เป่าสังข์ชั้นเลิศของตนซึ่งประดับด้วยทองและอัญมณี
6.51.25
पाञ्चजन्यं हृषीकेशो देवदत्तं धनंजयः ।
पौण्ड्रं दध्मौ महाशङ्खं भीमकर्मा वृकोदरः ॥ ६.५१.२५ ॥
พระหฤษีเกศเป่าสังข์ปาญจชันยะ ธนัญชัยเป่าสังข์เทวทัตตะ และวฤโกทระ ผู้มีการกระทำอันน่าสะพรึง เป่าสังข์ใหญ่ชื่อเปาณฑระ
6.51.26
अन्तविजयं राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
नकुलः सहदेवश्च सुघोषमणिपुष्पकौ ॥ ६.५१.२६ ॥
พระราชายุธิษฐิระ พระโอรสของนางกุนตี เป่าสังข์อนันตวิชัย ส่วนนกุลและสหเทวะเป่าสังข์สุโฆษะและมณีปุษปกะ
6.51.27
काशिराजश्च शैब्यश्च शिखण्डी च महारथः ।
धृष्टद्युम्नो विराटश्च सात्यकिश्च महारथः ॥ ६.५१.२७ ॥
พระราชาแห่งกาศี ศัยพยะ ศิขัณฑินผู้เป็นมหารถี ธฤษฏทยุมนะ วิราฏะ และสาตยกีผู้เป็นมหารถี
6.51.28
पाञ्चाल्याश्च महेष्वासा द्रौपद्याः पञ्च चात्मजाः ।
सर्वे दध्युर्महाशङ्खान्सिंहनादांश्च नेदिरे ॥ ६.५१.२८ ॥
นักยิงธนูผู้ยิ่งใหญ่ของปาญจาละ และโอรสทั้งห้าของเทราปที ต่างเป่าสังข์ใหญ่ของตนและส่งเสียงคำรามดุจสิงโต
6.51.29
स घोषः सुमहांस्तत्र वीरैस्तैः समुदीरितः ।
नभश्च पृथिवीं चैव तुमुलो व्यनुनादयन् ॥ ६.५१.२९ ॥
เสียงอันยิ่งใหญ่นั้นที่วีรบุรุษเหล่านั้นเปล่งขึ้น กลายเป็นความอื้ออึงที่ทำให้ท้องฟ้าและแผ่นดินก้องกังวาน
6.51.30
एवमेते महाराज प्रहृष्टाः कुरुपाण्डवाः ।
पुनर्युद्धाय संजग्मुस्तापयानाः परस्परम् ॥ ६.५१.३० ॥
ดังนี้แล โอ มหาราช พวกกุรุและปาณฑพผู้ปีติเหล่านี้ ได้มาประจันหน้ากันอีกครั้งเพื่อการรบ ต่างแผดเผาซึ่งกันและกัน