มหาภารตะ · อัธยายะ 6.56
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.56.1
प्रभातायां च शर्वर्यां भीष्मः शान्तनस्तदा ।
अनीकान्यनुसंयाने व्यादिदेशाय भारत ॥ ६.५६.१ ॥
เมื่อราตรีผ่านไปและอรุณรุ่งแล้ว ภีษมะบุตรของศานตนุจึงสั่งให้กองทัพเคลื่อนพล ข้าแต่พระภารตะ
6.56.2
गारुडं च महाव्यूहं चक्रे शान्तनवस्तदा ।
पुत्राणां ते जयाकाङ्क्षी भीष्मः कुरुपितामहः । ॥ ६.५६.२ ॥
ครั้งนั้น ภีษมะบุตรของศานตนุ ปู่แห่งเหล่ากุรุ ผู้ปรารถนาชัยชนะแก่บุตรของท่าน ได้จัดกระบวนทัพใหญ่ที่เรียกว่าครุฑ
6.56.3
गरुडस्य स्वयं तुण्डे पिता देवव्रतस्तव ।
चक्षुषी च भरज्वाजः कृतवर्मा च सात्वतः ॥ ६.५६.३ ॥
ที่จงอยปากของครุฑคือบิดาของท่าน คือเทวพรตเอง (ภีษมะ) ส่วนที่ดวงตาทั้งสองคือภารัทวาชะ (โทรณะ) และกฤตวรมันแห่งสาตวตะ
6.56.4
अश्वत्थामा कृपश्चैव शिर आस्तां यशस्विनौ ।
त्रैगर्त्तैरथ कैकेयैर्वाटधानैश्च संयुगे ॥ ६.५६.४ ॥
อัศวัตถามันและกฤปะ ผู้มีชื่อเสียงทั้งสองนั้น ประจำอยู่ที่ศีรษะ และในการรบกับไตรคารตะ ไกเกยะ และวาฏธานะ
6.56.5
भूरिश्रवाः शलः शल्यो भगदत्तश्च मारिष ।
मद्रकाः सिन्धुसौवीरास्तथा पाञ्चनदाश्च ये ॥ ६.५६.५ ॥
ภูริศรวัส ศละ ศัลยะ และภคทัตตะ ข้าแต่พระองค์ผู้เป็นที่รัก และมัทรกะ สินธุ เผ่าเสาวีระ และชาวปัญจนทะที่อยู่ที่นั่นด้วย
6.56.6
जयद्रथेन सहिता ग्रीवायां सन्निवेशिताः ।
पृष्ठे दुर्योधनो राजा सोदर्यैः सानुगैर्वृतः ॥ ६.५६.६ ॥
พร้อมกับชัยทรถ พวกเขาประจำอยู่ที่คอ ส่วนที่ด้านหลังมีพระเจ้าทุรโยธน์ล้อมรอบด้วยพี่น้องและบริวาร
6.56.7
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ काम्भोजश्च शकैः सह ।
पच्छमासन्महाराज शूरसेनाश्च सर्वशः ॥ ६.५६.७ ॥
วินทะและอนุวินทะสองกษัตริย์แห่งอวันตี กัมโพชกษัตริย์พร้อมด้วยศกะ และชาวศูรเสนะทั้งหมด ยืนอยู่ที่ท้ายกระบวน ข้าแต่มหาราชา
6.56.8
मागधाश्च कलिङ्गाश्च दासेरकगणैः सह ।
दक्षिणं पक्षमासाद्य स्थिता व्यूहस्य दंशिताः ॥ ६.५६.८ ॥
ชาวมคธและกลิงคะ พร้อมด้วยกองทหารทาสะและอีระกะ มาถึงปีกขวาของกระบวนทัพและยืนอยู่ในเกราะพร้อมรบ
6.56.9
काकरुशा विकुञ्चाश्च मुण्डाः कुण्डीवृषास्तथा ।
बृहद्वलेन सहिता वामं पार्श्वमवस्थिताः ॥ ६.५६.९ ॥
กากรูศะ วิกุญจะ มุณฑะ และกุณฑีวฤษะเช่นกัน พร้อมด้วยพฤหัทพละ ประจำอยู่ที่ปีกซ้าย
6.56.10
व्यूढं दृष्ट्वा तु तत्सैन्यं सव्यसाची परंतपः ।
धृष्टद्युम्नेन सहितः प्रत्यव्यूहत संयुगे ॥ ६.५६.१० ॥
เมื่อเห็นกองทัพนั้นเรียงรายแล้ว สัวยสาจีผู้ทำลายศัตรู พร้อมด้วยธฤษฏทยุมนะ ได้จัดกระบวนทัพตอบโต้ในการรบ
6.56.11
अर्धचन्द्रेण व्यूहेन व्यूहन्तमतिदारुणम् ।
दक्षिणं शृङ्गमास्वय भिमसेनो व्यरोचत ॥ ६.५६.११ ॥
ภีมเสนะจัดกระบวนทัพรูปพระจันทร์ครึ่งซีกอันน่าสะพรึงกลัวยิ่ง แล้วรับปีกขวาไว้ จึงส่องประกายเรืองรอง
6.56.12
नानासंस्त्रौपसंषत्रैर्नानादेश्यैर्नृपैर्वृतः ।
तदन्येव विराटश्च द्रुपदश्च महारथः ॥ ६.५६.१२ ॥
ล้อมรอบด้วยกษัตริย์จากแดนต่าง ๆ ที่ถืออาวุธหลากชนิด วิราฏะและทรุปทะผู้เป็นมหารถีก็อยู่ที่นั่นเช่นกัน
6.56.13
तदनन्तरमेवासीन्नीलो नीलायुधैः सह ।
नीलादनन्तरश्चैव धृष्टकेतुर्महाबलः ॥ ६.५६.१३ ॥
ถัดจากนั้นทันทีคือนีละพร้อมนักรบผู้ถืออาวุธสีคราม และถัดจากนีละคือธฤษฏเกตุผู้มีกำลังมหาศาล
6.56.14
चेदिकाशिकरूपेश्च पौरवैरपि संवृतः ।
धृष्टद्युम्नः शिखण्डी च पाञ्चालाश्च प्रभद्रकाः ॥ ६.५६.१४ ॥
ล้อมรอบด้วยกองทหารเจทิและกาศี และแม้ชาวเปารวะ ธฤษฏทยุมนะและศิขัณฑินยืนอยู่ พร้อมด้วยชาวปัญจาละและปรภัทรกะ
6.56.15
मध्ये सैन्यस्य महतः स्थिता युद्धाय भारत ।
तत्रैव धर्मराजोऽपि गजानीकेन संवृतः । ॥ ६.५६.१५ ॥
ข้าแต่พระภารตะ พวกเขายืนรบกันอยู่กลางกองทัพใหญ่ และที่นั่นเองพระธรรมราชาก็ยืนอยู่ ล้อมรอบด้วยกองช้าง
6.56.16
ततस्तु सात्यकी राजन्द्रौपद्याः पञ्च चात्मजाः ।
अभिमन्युस्ततः शूर इरावांश्च ततः परम् ॥ ६.५६.१६ ॥
ครั้นแล้ว ข้าแต่พระราชา สาตยกีและบุตรทั้งห้าของเทราปที จากนั้นอภิมันยุผู้กล้า และต่อจากเขาคืออิราวาน
6.56.17
भैमसेनिस्ततो राजन्केकयाश्च महारथाः ।
एते सर्वे महाराज वामं पार्श्वमुपाश्रिताः ॥ ६.५६.१७ ॥
ถัดมา ข้าแต่พระราชา คือบุตรของภีมเสนะและเหล่ามหารถีแห่งไกเกยะ ข้าแต่มหาราชา ทั้งหมดนี้ได้ตั้งมั่นอยู่ที่ปีกซ้าย
6.56.18
सर्वस्य जगतो गोप्ता गोप्ता यस्य जनार्दनः ।
तत्रानुरथिनां श्रेष्ठो वामश्रृङ्गे व्यवस्थितः।
एवमेतं महाव्यूहं प्रत्यव्यूहन्त पाण्डवाः ॥ ६.५६.१८ ॥
ผู้พิทักษ์ของโลกทั้งสิ้น และผู้ที่มีชนารทนะเป็นผู้พิทักษ์ ผู้เป็นเลิศในหมู่มหารถี ประจำอยู่ที่นั่น ที่ปลายปีกซ้าย ฝ่ายปาณฑพจัดกระบวนทัพตอบโต้มหาวยูหะนั้นดังนี้
6.56.19
वधार्थं तव पुत्रामां तत्पक्षे ये च सङ्गताः ।
ततः प्रववृते युद्धं व्यतिषक्तरथद्विपम् ॥ ६.५६.१९ ॥
เพื่อการสังหารบุตรของท่าน และผู้ที่รวมอยู่ฝ่ายนั้น จากนั้นการรบก็ปะทุขึ้น รถศึกและช้างเข้าปะทะกันยุ่งเหยิง
6.56.20
तावकानां परेषां च निघ्नतामितरेतरम् ।
हयौघाश्च रथौघाश्व तत्र तत्र विशांपते ॥ ६.५६.२० ॥
ขณะที่พลของท่านและพลของศัตรูต่างฟาดฟันกันและกัน และกองม้ากับกองรถพุ่งไปมาทั่วทุกทิศ ข้าแต่ผู้เป็นเจ้าของมนุษย์
6.56.21
संपतन्तो व्यदृश्यन्त निघ्नन्तस्ते परस्परम् ।
धावतां च रथोघानां निघ्नतां च पृथक् पृथक् ॥ ६.५६.२१ ॥
พวกเขาถูกเห็นว่ากำลังพุ่งเข้าใส่และฟาดฟันกันและกัน ท่ามกลางฝูงรถที่วิ่งกรูกันไปและกำลังฟาดฟันกันทีละคันต่างหาก
6.56.22
बभूव तुमुलः शब्दो विमिश्रो दुन्दुभिस्वनैः ।
दिवस्पृङ्वरवीराणां निघ्नतामितरेतरम् ।
संप्रहारे सुतुमुले तव तेषां च भारत ॥ ६.५६.२२ ॥
เกิดเสียงอึกทึกครึกโครม ปนกับเสียงกลองทุนทุภิ ดังก้องขึ้นถึงท้องฟ้า ขณะที่บรรดาวีรบุรุษผู้ยอดเยี่ยมกำลังฟาดฟันกันและกัน ในการปะทะกันอันดุเดือดยิ่งนั้น โอ ภารตะ ระหว่างพวกของท่านกับพวกของพวกเขา