ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 6.6
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.6.1
उक्तो द्वीपस्य संक्षेपो विधिवद्बुद्धिमंस्त्वया ।
तत्त्वज्ञश्चासि सर्वस्य विस्तारं ब्रूहि सञ्जय ॥ ६.६.१ ॥
ଦ୍ୱୀପର ସଂକ୍ଷେପ ତୁମେ ବିଧିବତ୍ କହିଛ। ହେ ସଞ୍ଜୟ, ତୁମେ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଏବଂ ସର୍ବତତ୍ତ୍ୱଜ୍ଞ; ଏବେ ଏହାର ବିସ୍ତାର କୁହ।
6.6.2
यावान्भूम्यवकाशोऽयं दृश्यते शशलक्षणे ।
तस्य प्रमाणं प्रब्रूहि ततो वक्ष्यसि पिप्पलम् ॥ ६.६.२ ॥
ଚନ୍ଦ୍ରରେ ଶଶଚିହ୍ନ ଦେଖାଯାଏ ପରି ଏହି ଭୂମିର ଯେତେ ବିସ୍ତାର ଦେଖାଯାଏ, ତାହାର ପରିମାଣ କୁହ; ତା ପରେ ପିପ୍ପଳ (ଜମ୍ବୁ) ବିଷୟରେ କହିବ।
6.6.3
एवं राज्ञा स पृष्टस्तु संजयो वाक्यमब्रवीत्। ॥ ६.६.३ ॥
ରାଜା ଏହିପରି ପଚାରିବାରୁ ସଞ୍ଜୟ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
6.6.4
हिमवान्हेमकूटश्च निषधश्च नगोत्तमः ।
नीलश्च वैदूर्यमयः श्वेतश्च शशिसन्निभः ॥ ६.६.४ ॥
ହିମବାନ୍, ହେମକୂଟ ଏବଂ ପର୍ବତୋତ୍ତମ ନିଷଧ; ବୈଦୂର୍ଯ୍ୟମୟ ନୀଳ ଏବଂ ଚନ୍ଦ୍ରସଦୃଶ ଶ୍ୱେତ।
6.6.5
सर्वधातुविचित्रश्च श्रृङ्गवान्नाम पर्वतः ।
एते वै पर्वता राजन्सिद्धचारणसेविताः ॥ ६.६.५ ॥
ସର୍ବଧାତୁରେ ବିଚିତ୍ର ଶୃଙ୍ଗବାନ୍ ନାମକ ପର୍ବତ ମଧ୍ୟ। ହେ ରାଜନ୍, ଏ ସବୁ ପର୍ବତ ସିଦ୍ଧ ଓ ଚାରଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ।
6.6.6
एषामन्तरविष्कम्भा योजनानि सहस्रशः ।
तत्र पुण्या जनपदास्तानि वर्षाणि भारत ॥ ६.६.६ ॥
ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟବଧାନ ସହସ୍ର ସହସ୍ର ଯୋଜନ। ସେଠାରେ ପୁଣ୍ୟ ଜନପଦ ଅଛି; ହେ ଭାରତ, ସେମାନେ ହିଁ ବର୍ଷ।
6.6.7
वसन्ति तेषु सत्वानि नानाजातीनि सर्वशः ।
इदं तु भारतं वर्षं ततो हैमवतं परम्
ततः किंपुरुषावासं वर्षं हिमवतः परम् ।
हेमकूटात्परं चैव हरिवर्षं प्रचक्षते ॥ ६.६.७ ॥
ସେଥିରେ ନାନା ଜାତିର ପ୍ରାଣୀ ସର୍ବତ୍ର ବାସ କରନ୍ତି। ଏହା ଭାରତବର୍ଷ; ତା'ପରେ ହୈମବତବର୍ଷ; ତା'ପରେ ହିମାଳୟ ପାରରେ କିମ୍ପୁରୁଷଙ୍କ ବାସବର୍ଷ; ଏବଂ ହେମକୂଟ ପାରରେ ହରିବର୍ଷ କୁହାଯାଏ।
6.6.9
दक्षिणेन तु नीलस्य निषधस्योत्तरेण तु ।
व्रागायतो महाभाग माल्यवान्नाम पर्वतः ॥ ६.६.९ ॥
ନୀଳର ଦକ୍ଷିଣରେ ଓ ନିଷଧର ଉତ୍ତରରେ, ହେ ମହାଭାଗ, ପୂର୍ବ ଦିଗକୁ ବିସ୍ତୃତ ମାଲ୍ୟବାନ ନାମକ ପର୍ବତ ଅଛି।
6.6.10
ततः परं माल्यवतः पर्वतो गन्धमादनः ।
परिमण्डलस्तयोर्मध्ये मेरुः कनकपर्वतः ।
तरुणादित्यसंकाशो विधूम इव पावकः ॥ ६.६.१० ॥
ତା'ପରେ ମାଲ୍ୟବାନ ପର୍ବତ, ତା'ପରେ ଗନ୍ଧମାଦନ। ସେ ଦୁଇଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପରିମଣ୍ଡଳ ମେରୁ; ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପର୍ବତ, ଉଦୀୟମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି, ଧୂମହୀନ ଅଗ୍ନି ପରି।
6.6.11
योजनानां सहस्राणि षोडशाधः किल स्मृतः ।
ऊर्ध्वं च चतुरशीतिर्द्वात्रिंशन्मूर्ध्नि विस्तृतः।
अधस्ताच्चतुरशीतिर्योजनानां महीपते ॥ ६.६.११ ॥
ତଳେ ଷୋଳ ହଜାର ଯୋଜନ ବୋଲି ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ଉପରେ ଚୌରାଅଶି, ଶିଖରରେ ବତ୍ରିଶ ଯୋଜନ ବିସ୍ତୃତ। ହେ ମହୀପତି, ତଳେ ମଧ୍ୟ ଚୌରାଅଶି ଯୋଜନ।
6.6.12
ऊर्ध्वंमधश्च तिर्यक्व मेरुरावृत्य तिष्ठति ।
तस्य पार्श्वेष्वमी द्वीपाश्चत्वारः सस्थिता विभो ॥ ६.६.१२ ॥
ଉପର, ତଳ ଓ ଆଡ଼ରେ ମେରୁ ବେଷ୍ଟନ କରି ଠିଆ ହୋଇଛି। ହେ ବିଭୋ, ତାର ପାର୍ଶ୍ବରେ ଏହି ଚାରିଟି ଦ୍ୱୀପ ଅବସ୍ଥିତ।
6.6.13
भद्राश्वः केतुमालश्च जम्बूद्वीपश्च भारत ।
उत्तराश्चैव कुरवः कृतपुण्यप्रतिश्रयाः ॥ ६.६.१३ ॥
ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ଓ କେତୁମାଳ, ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପ ମଧ୍ୟ, ହେ ଭାରତ; ଉତ୍ତରକୁରୁମାନେ ମଧ୍ୟ — ପୁଣ୍ୟକର୍ମୀଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ।
6.6.14
विहगः सुमुखो यस्तु सुपर्णस्यात्मजः किल ।
स वै विचिन्तयामास सौवर्णान्वीक्ष्य वायसान् ॥ ६.६.१४ ॥
ସୁପର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ବିହଗ ସୁମୁଖ, ଶୁଣାଯାଏ, ସୁନା କାଉମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ଚିନ୍ତା କଲେ।
6.6.15
मेरुरुत्तममध्यानामधमानां च पक्षिणाम् ।
अविशेषकरो यस्मात्तस्मादेनं त्यजाम्यहम् ॥ ६.६.१५ ॥
ମେରୁ ଉତ୍ତମ, ମଧ୍ୟମ ଓ ଅଧମ ପକ୍ଷୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭେଦ କରେ ନାହିଁ; ତେଣୁ ମୁଁ ଏହାକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ।
6.6.16
तमादित्योऽनुपर्येति सततं ज्योतिषां वरः ।
चन्द्रमाश्च सनक्षत्रो वायुश्चैव प्रदक्षिणः ॥ ६.६.१६ ॥
ଜ୍ୟୋତିଷ୍କଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆଦିତ୍ୟ ସର୍ବଦା ତାହାକୁ ପରିକ୍ରମା କରନ୍ତି; ନକ୍ଷତ୍ର ସହିତ ଚନ୍ଦ୍ର ଓ ବାୟୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣ କରନ୍ତି।
6.6.17
सपर्वतो महाराज दिव्यपुष्पफलान्वितः ।
भवनैरावृतः सर्वैर्जाम्बूनदपरिष्कृतैः ॥ ६.६.१७ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ପର୍ବତ ସହିତ ତାହା ଦିବ୍ୟ ପୁଷ୍ପ ଓ ଫଳରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ; ଜାମ୍ବୂନଦ ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ଭବନମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ରହିଛି।
6.6.18
तत्र देवगणा राजन्गन्धर्वासुरराक्षसाः ।
अप्सरोगणसंयुक्ताः शैले क्रीडन्ति सर्वदा ॥ ६.६.१८ ॥
ହେ ରାଜନ, ସେଠାରେ ଦେବଗଣ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅସୁର ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ଅପ୍ସରାଗଣଙ୍କ ସହିତ ସର୍ବଦା ସେହି ପର୍ବତରେ କ୍ରୀଡ଼ା କରନ୍ତି।
6.6.19
तत्र ब्रह्मा च रुद्रश्च शक्रश्चापि सुरेश्वरः ।
समेत्य विविधैर्यज्ञैर्यजन्तेऽनेकदक्षिणैः ॥ ६.६.१९ ॥
ସେଠାରେ ବ୍ରହ୍ମା, ରୁଦ୍ର ଏବଂ ଦେବତାଙ୍କ ଅଧିପତି ଶକ୍ର ମଧ୍ୟ ଏକତ୍ର ହୋଇ ଅନେକ ଦକ୍ଷିଣାଯୁକ୍ତ ବିବିଧ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଯଜନ କରନ୍ତି।
6.6.20
तुम्बुरुर्नारदश्चैव विश्वावसुर्हहाहुहूः ।
अभिगम्यामरश्रेष्ठांस्तुष्टुवुर्विविधैः स्तवैः ॥ ६.६.२० ॥
ତୁମ୍ବୁରୁ, ନାରଦ, ବିଶ୍ୱାବସୁ, ହହା ଏବଂ ହୁହୂ ଅମରଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ବିବିଧ ସ୍ତୋତ୍ର ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତି କରନ୍ତି।
6.6.21
सप्तर्षयो महात्मानः कश्यपश्च प्रजापतिः ।
तत्र गच्छन्ति भद्रं ते सदा पर्वणि पर्वणि ॥ ६.६.२१ ॥
ସପ୍ତର୍ଷି, ମହାତ୍ମା କଶ୍ୟପ ଏବଂ ପ୍ରଜାପତି ସେଠାକୁ ଯା'ନ୍ତି। ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ; ସେମାନେ ସର୍ବଦା ପ୍ରତି ପର୍ବରେ ସେଠାକୁ ଯା'ନ୍ତି।
6.6.22
तस्यैव मूर्धन्युशनाः काव्यो दैत्यैर्महीपते ।
इमानि तस्य रत्नानि तस्येमे रत्नपर्वताः ॥ ६.६.२२ ॥
ତାହାର ଶିଖରରେ, ହେ ମହୀପତି, ଦୈତ୍ୟମାନଙ୍କ ସହିତ ଉଶନା କାବ୍ୟ (ଶୁକ୍ରାଚାର୍ଯ୍ୟ) ଥା'ନ୍ତି। ଏହି ରତ୍ନଗୁଡ଼ିକ ତାହାର; ଏହି ରତ୍ନପର୍ବତଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ ତାହାର।
6.6.23
तस्मात्कुबेरो भगवांश्चतुर्थं भागमश्नुते ।
ततः कलांशं वित्तस्य मनुष्येभ्यः प्रयच्छति ॥ ६.६.२३ ॥
ତାହାଠାରୁ ଭଗବାନ କୁବେର ଚତୁର୍ଥ ଭାଗ ଭୋଗ କରନ୍ତି; ତାପରେ ସମ୍ପଦର ଏକ କଳାଂଶ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଦିଅନ୍ତି।
6.6.24
पार्श्वे तस्योत्तरे दिव्यं सर्वर्तुकुसुमैश्चितम् ।
कर्णिकारवनं रम्यं शिलाजालसमुद्गतम् ॥ ६.६.२४ ॥
ତାହାର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ସବୁ ଋତୁର ପୁଷ୍ପରେ ସଜ୍ଜିତ, ଶିଳାସମୂହରୁ ଉଦ୍ଗତ ଦିବ୍ୟ ଓ ରମଣୀୟ କର୍ଣିକାର ବନ ଅଛି।
6.6.25
तत्र साक्षात्पशुपतिर्दिव्यैर्भूतैः समावृतः ।
उमासहायो भगवान्रमते भूतभावनः ॥ ६.६.२५ ॥
ସେଠାରେ ସାକ୍ଷାତ୍ ପଶୁପତି, ଦିବ୍ୟ ଭୂତଗଣରେ ଘେରି, ଉମାଙ୍କ ସହ ଭଗବାନ ଭୂତଭାବନ ରମଣ କରନ୍ତି।
6.6.26
कर्णिकारमयी मालां बिभ्रत्पादावलम्बिनीम् ।
त्रिभिर्नेत्रैः कृतोद्योतस्त्रिभिः सूर्यैरिवोदितैः ॥ ६.६.२६ ॥
କର୍ଣିକାର ପୁଷ୍ପର ମାଳା ଧାରଣ କରି, ଚରଣ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଝୁଲୁଥିବା, ତିନି ନୟନରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଉଦିତ ତିନି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି।
6.6.27
तमुग्रतपसः सिद्धाः सुव्रताः सत्यवादिनः ।
पश्यन्ति नहि दुर्वृत्तैः शक्यो द्रुष्टुं महेश्वरः ॥ ६.६.२७ ॥
ଉଗ୍ର ତପସ୍ୱୀ, ସୁବ୍ରତୀ, ସତ୍ୟବାଦୀ ସିଦ୍ଧମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖନ୍ତି; ଦୁରାଚାରୀମାନେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖିପାରନ୍ତି ନାହିଁ।
6.6.28
तस्य शैलस्य शिखरात्क्षीरधारा नरेश्वर ।
विश्वरूपाऽपरिमिता भीमनिर्घातनिःस्वना ॥ ६.६.२८ ॥
ହେ ନରେଶ୍ୱର! ସେହି ପର୍ବତର ଶିଖରରୁ କ୍ଷୀରଧାରା ବହେ; ତାହା ବିଶ୍ୱରୂପା, ଅପରିମିତ, ଭୀଷଣ ବଜ୍ରନିନାଦ ପରି ଶବ୍ଦ କରେ।
6.6.29
पुण्या पुण्यतमैर्जुष्टा गङ्गा भागीरथी शुभा ।
प्लवन्तीव प्रवेगेन ह्रदे चन्द्रमसः शुभे ॥ ६.६.२९ ॥
ପବିତ୍ର, ପରମ ପବିତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ, ଶୁଭ ଭାଗୀରଥୀ ଗଙ୍ଗା, ଚନ୍ଦ୍ରର ଶୁଭ ହ୍ରଦରେ ବେଗରେ ଭାସିଯାଉଥିବା ପରି।
6.6.30
तया ह्युत्पादितः पुण्यः स ह्रदः सागरोपमः ।
तां धारयामास तदा दुर्धरां पर्वतैरपि ॥ ६.६.३० ॥
ତାଙ୍କଠାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ସେହି ପବିତ୍ର ହ୍ରଦ ସାଗର ସମାନ; ସେତେବେଳେ ପର୍ବତମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ଧର ସେହି ଧାରାକୁ ସେ ଧାରଣ କଲା।
6.6.31
शतं वर्षसहस्राणां शिरसैव महेश्वरः ।
मेरोस्तु पश्चिमे पार्श्वे केतुमालो महीपते ॥ ६.६.३१ ॥
ମହେଶ୍ୱର ଶହେ ହଜାର ବର୍ଷ ମସ୍ତକରେ ହିଁ (ତପସ୍ୟା କଲେ)। ମେରୁର ପଶ୍ଚିମ ପାର୍ଶ୍ୱରେ କେତୁମାଳ ଅଛି, ହେ ମହୀପତି।
6.6.32
जम्बूखण्डे तु तत्रैव महाजनपदो नृप ।
आयुर्दशसहस्राणि वर्षाणां तत्र भारत ॥ ६.६.३२ ॥
ଜମ୍ବୂଖଣ୍ଡରେ ମଧ୍ୟ ସେଠାରେ ଏକ ମହାନ ଜନପଦ ଅଛି, ହେ ନୃପ। ସେଠାରେ ଆୟୁ ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ, ହେ ଭାରତ।
6.6.33
सुवर्णवर्णाश्च नराः स्त्रियश्चाप्सरसोपमाः ।
अनामया वीतशोका नित्यं मुदितमानसाः ॥ ६.६.३३ ॥
ସେଠାର ପୁରୁଷମାନେ ସୁବର୍ଣ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଅପ୍ସରା ସଦୃଶ। ସେମାନେ ରୋଗରହିତ, ଶୋକରହିତ ଏବଂ ସର୍ବଦା ପ୍ରସନ୍ନମନା।
6.6.34
जायन्ते मानवास्तत्र निष्टप्तकनकप्रभाः ।
गन्धमादनश्रृङ्गेषु कुबेरः सह राक्षसैः ॥ ६.६.३४ ॥
ସେଠାରେ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଜନ୍ମନ୍ତି, ତପ୍ତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଦୀପ୍ତିଯୁକ୍ତ ହୋଇ। ଗନ୍ଧମାଦନ ଶିଖରରେ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ସହିତ କୁବେର (ରହନ୍ତି)।
6.6.35
संवृतोऽप्सरसां सङ्घैर्मोदते गुह्यकाधिपः ।
गन्धमादनपार्श्वे तु पर त्वपरगण्डिकाः ॥ ६.६.३५ ॥
ଅପ୍ସରା ସମୂହ ଦ୍ୱାରା ବେଷ୍ଟିତ ଗୁହ୍ୟକାଧିପତି (କୁବେର) ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି। ଗନ୍ଧମାଦନର ପାର୍ଶ୍ୱରେ, ଆହୁରି, ଅପରଗଣ୍ଡିକା (ଅଛନ୍ତି)।
6.6.36
एकादशसहस्राणि वर्षाणां परमायुषः ।
तत्र कृष्णा नरा राजंस्तेजोयुक्ता महाबलाः ।
स्त्रियश्चोत्पलवर्णाभाः सर्वाः सुप्रियदर्शनाः ॥ ६.६.३६ ॥
ସେଠାରେ ପରମ ଆୟୁ ଏଗାର ହଜାର ବର୍ଷ। ହେ ରାଜନ, ସେଠାର ପୁରୁଷମାନେ କୃଷ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ, ତେଜସ୍ୱୀ ଓ ମହାବଳୀ; ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ନୀଳପଦ୍ମ ବର୍ଣ୍ଣର, ସମସ୍ତେ ଅତି ସୁନ୍ଦର ଦର୍ଶନୀୟା।
6.6.37
नीलात्परतरं श्वेतं श्वेताद्धैरण्यकं परम् ।
वर्षमैरावतं राजन्नानाजनपदावृतम् ॥ ६.६.३७ ॥
ନୀଳ ପର୍ବତ ପରେ ଶ୍ୱେତ; ଶ୍ୱେତ ପରେ ହୈରଣ୍ୟକ। ହେ ରାଜନ୍, ଅନେକ ଜନପଦରେ ଘେରା ଐରାବତ ବର୍ଷ।
6.6.38
धनुःसंस्थे महाराज द्वे वर्षे दक्षिणोत्तरे ।
इलावृत्तं मध्यमं तु पञ्च दीर्घाणि चैव हि ॥ ६.६.३८ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଧନୁ ଆକାରରେ ଥିବା ଦୁଇ ବର୍ଷ — ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଉତ୍ତର। ମଧ୍ୟରେ ଇଳାବୃତ; ଏବଂ ନିଶ୍ଚୟ ଲମ୍ବା ପାଞ୍ଚଟି ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।
6.6.39
उत्तरोत्तरमेतेभ्यो वर्षमुद्रिच्यते गुणैः ।
आयुःप्रमाणमारोग्यं धर्मतः कामतोऽर्थतः ॥ ६.६.३९ ॥
ଏମାନଙ୍କଠାରୁ ଉତ୍ତରୋତ୍ତର ବର୍ଷ ଗୁଣରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ବିବେଚିତ — ଆୟୁର ପରିମାଣ, ଆରୋଗ୍ୟ, ଧର୍ମ, କାମ ଓ ଅର୍ଥରେ।
6.6.40
समन्वितानि भूतानि तेषु वर्षेषु भारत ।
एवमेषा महाराज पर्वतैः पृथिवी चिता ॥ ६.६.४० ॥
ହେ ଭାରତ, ସେହି ବର୍ଷମାନଙ୍କରେ ପ୍ରାଣୀମାନେ (ନିଜ ଗୁଣ ସହିତ) ଯୁକ୍ତ। ହେ ମହାରାଜ, ଏହିପରି ଏହି ପୃଥିବୀ ପର୍ବତଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ବିଭକ୍ତ ଓ ଅଳଙ୍କୃତ।
6.6.41
हेमकूटस्तु सुमहान्कैलासो नाम पर्वतः ।
यत्र वैश्रवणो राजन्गुह्यकैः सह मोदते ॥ ६.६.४१ ॥
ହେମକୂଟ ଏବଂ ଅତି ମହାନ କୈଳାସ ନାମକ ପର୍ବତ ଅଛି; ହେ ରାଜନ୍, ସେଠାରେ ବୈଶ୍ରବଣ (କୁବେର) ଗୁହ୍ୟକମାନଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି।
6.6.42
तत्र देवो महादेवो नित्यमास्ते सहोमया ।
शीते शिलातले रम्ये देवर्षिगणपूजितःक ॥ ६.६.४२ ॥
ସେଠାରେ ଦେବ ମହାଦେବ ସର୍ବଦା ଉମାଙ୍କ ସହିତ ବାସ କରନ୍ତି — ଶୀତଳ, ରମଣୀୟ ଶିଳାତଳରେ, ଦେବର୍ଷି ଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହୋଇ।
6.6.43
अस्त्युत्तरेण कैलासं मैनाकं पर्वतं प्रति ।
हिरण्यश्रृङ्गः सुमहान्दिव्यो मणिमयो गिरिः ॥ ६.६.४३ ॥
ଉତ୍ତରରେ କୈଳାସ ଅଛି, ମୈନାକ ପର୍ବତ ଆଡ଼କୁ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଶିଖରବିଶିଷ୍ଟ, ଅତି ବିଶାଳ, ଦିବ୍ୟ, ମଣିମୟ ସେ ପର୍ବତ।
6.6.44
तस्य पार्श्वे महद्दिव्यं शुभ्रं काञ्चनवालुकम् ।
रम्यं बिन्दुसरो नाम यत्र राजा भगीरथः ॥ ६.६.४४ ॥
ତା'ର ପାର୍ଶ୍ବରେ ବିଶାଳ, ଦିବ୍ୟ, ଶୁଭ୍ର, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ବାଲୁକାମୟ, ରମ୍ୟ ବିନ୍ଦୁସର ନାମକ ସରୋବର ଅଛି; ଯେଉଁଠି ରାଜା ଭଗୀରଥ (ତପସ୍ୟା କଲେ)।
6.6.45
दृष्ट्वा भागीरथीं गङ्गामुवास बहुलाः समाः ।
यूपा मणिमयास्तत्र चैत्याश्चापि हिरण्मयाः ॥ ६.६.४५ ॥
ଭାଗୀରଥୀ ଗଙ୍ଗାକୁ ଦେଖି (ସେ) ବହୁ ବର୍ଷ ସେଠାରେ ବାସ କଲେ; ସେଠାରେ ମଣିମୟ ଯୂପ ଏବଂ ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ ଚୈତ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅଛି।
6.6.46
तत्रेष्ट्वा तु गतः सिद्धिं सहस्राक्षो महायशाः ।
स्रष्टा भूतपतिर्यत्र सर्वलोकान्सनातनान् ॥ ६.६.४६ ॥
ସେଠାରେ ଯଜ୍ଞ କରି ସହସ୍ରାକ୍ଷ, ମହାଯଶସ୍ବୀ (ଇନ୍ଦ୍ର) ସିଦ୍ଧି ପାଇଲେ; ଯେଉଁଠି ଭୂତପତି ସ୍ରଷ୍ଟା ସନାତନ ସମସ୍ତ ଲୋକ ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
6.6.47
उपास्यते तिग्मतेजा यत्र भूतैः समन्ततः ।
नरनारायणौ ब्रह्मा मनुः स्थाणुश्च पञ्चमः ॥ ६.६.४७ ॥
ସେଠାରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତେଜ ବିଶିଷ୍ଟ (ଦେବ) ସବୁ ପାର୍ଶ୍ବରୁ ଭୂତମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉପାସିତ ହୁଅନ୍ତି; ନର-ନାରାୟଣ, ବ୍ରହ୍ମା, ମନୁ ଏବଂ ପଞ୍ଚମ ସ୍ଥାଣୁ (ଶିବ)।
6.6.48
तत्र दिव्या त्रिपथगा प्रथमं तु प्रतिष्ठिता ।
ब्रह्मलोकादपक्रान्ता सप्तधा प्रतिपद्यते ॥ ६.६.४८ ॥
ସେଠାରେ ଦିବ୍ୟ ତ୍ରିପଥଗା ପ୍ରଥମେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେଲେ; ବ୍ରହ୍ମଲୋକରୁ ଓହ୍ଲାଇ ସେ ସପ୍ତଧା ବିଭକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି।
6.6.49
वस्वौकसारा नलिनी पावनी च सरस्वती ।
जम्बूनदी च सीता च गङ्गा सिंधुश्च सप्तमी ॥ ६.६.४९ ॥
ବସ୍ୱୌକସାରା, ନଳିନୀ, ପାବନୀ ଓ ସରସ୍ୱତୀ, ଜମ୍ବୂନଦୀ ଓ ସୀତା, ଗଙ୍ଗା ଏବଂ ସପ୍ତମ ସିନ୍ଧୁ।
6.6.50
अचिन्त्या दिव्यसंकाशा प्रभोरेषैव संविधिः ।
उपासते यत्र सत्रं सहस्रयुगपर्यये ॥ ६.६.५० ॥
ଏହା ଅଚିନ୍ତ୍ୟ, ଦିବ୍ୟ ସଦୃଶ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ହିଁ ବିଧାନ; ସହସ୍ର ଯୁଗର ଶେଷରେ ସେଠାରେ ସେମାନେ ସତ୍ରରେ ଉପାସନା କରନ୍ତି।
6.6.51
दृश्याऽदृश्या च भवति तत्र तत्र सरस्वती ।
एता दिव्याः सप्त गङ्गास्त्रिषु लोकेषु विश्रुताः ॥ ६.६.५१ ॥
ସରସ୍ୱତୀ କେଉଁଠି ଦୃଶ୍ୟ ଓ କେଉଁଠି ଅଦୃଶ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ସାତ ଦିବ୍ୟ ଗଙ୍ଗା ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
6.6.52
रक्षांसि वै हिमवति हेमकूटे तु गुह्यकाः ।
सर्पा नागाश्च निषधे गोकर्णं च तपोवनम् ॥ ६.६.५२ ॥
ହିମବାନରେ ରାକ୍ଷସମାନେ, ହେମକୂଟରେ ଗୁହ୍ୟକମାନେ; ନିଷଧରେ ସର୍ପ ଓ ନାଗମାନେ; ଗୋକର୍ଣ୍ଣ ଏକ ତପୋବନ।
6.6.53
देवासुराणां सर्वेषां श्वेतपर्वत उच्यते ।
गन्धर्वा निषधे नित्यं नीले ब्रह्मर्षयस्तथा ।
श्रृङ्गवांस्तु महाराज देवानां प्रतिसंचरः ॥ ६.६.५३ ॥
ଦେବ ଓ ଅସୁର ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ତାହା ଶ୍ୱେତପର୍ବତ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ନିଷଧରେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ସର୍ବଦା; ନୀଳରେ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନେ। ହେ ମହାରାଜ, ଶୃଙ୍ଗବାନ ଦେବତାଙ୍କ ସଞ୍ଚାର ମାର୍ଗ।
6.6.54
इत्येतानि महाराज सप्त वर्षाणि भागशः ।
भूतान्युपनिविष्टानि गतिमन्ति ध्रुवाणि च ॥ ६.६.५४ ॥
ଏହିପରି, ହେ ମହାରାଜ, ଏହି ସାତ ବର୍ଷ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ; ସେଥିରେ ପ୍ରାଣୀମାନେ ବାସ କରନ୍ତି, କେହି ଗତିଶୀଳ ଓ କେହି ସ୍ଥିର।
6.6.55
तेषामृद्धिर्बहुविधा दृश्यते दैवमानुषी ।
अशक्या परिसंख्यातुं श्रद्धेया तु बुभूषता ॥ ६.६.५५ ॥
ସେମାନଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧି ବହୁବିଧ, ଦୈବିକ ଓ ମାନବିକ; ତାହାକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଗଣନା କରିବା ଅସମ୍ଭବ, ତଥାପି ଜାଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ବ୍ୟକ୍ତି ତାହା ବିଶ୍ୱାସ କରିବା ଉଚିତ।
6.6.56
यां तु पृच्छसि मां राजन्दिव्यामेतां शशाकृतिम् ।
पार्श्वे शशस्य द्वे वर्षे उक्ते ये दक्षिणोत्तरे ।
कर्णौ तु शाकद्वीपश्च काश्यपद्वीप एव च ॥ ६.६.५६ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ତୁମେ ମୋତେ ପଚାରୁଥିବା ଏହି ଦିବ୍ୟ ଶଶାକୃତିରେ, ଶଶର ଦୁଇ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଦକ୍ଷିଣ ଓ ଉତ୍ତରରେ କୁହାଯାଇଥିବା ଦୁଇ ବର୍ଷ; ତାହାର କାନ ହେଉଛି ଶାକଦ୍ୱୀପ ଓ କାଶ୍ୟପଦ୍ୱୀପ।
6.6.57
ताम्रपर्णीशिरो राजञ्छ्रीमान्मलयपर्वतः ।
एतद्द्वितीयं द्वीपस्य दृश्यते शशसंस्थितम् ॥ ६.६.५७ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ତାମ୍ରପର୍ଣୀର ଶିର ଏବଂ ଶ୍ରୀମାନ ମଳୟ ପର୍ବତ; ଦ୍ୱୀପର ଏହି ଦ୍ୱିତୀୟଟି ଶଶରେ ଅବସ୍ଥିତ ବୋଲି ଦେଖାଯାଏ।