ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 6.64
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.64.1
ततो भूरिश्रवा राजन्सात्यकिं नवभिः शरैः ।
प्राविध्यद्भृशसंक्रुद्धस्तोत्रैरिव महाद्विपम् ॥ ६.६४.१ ॥
ಆಗ ಓ ರಾಜನೇ, ಅತಿಕೋಪಗೊಂಡ ಭೂರಿಶ್ರವಸ್ ಒಂಬತ್ತು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಸಾತ್ಯಕಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದನು; ಅಂಕುಶದಿಂದ ಮಹಾ ಆನೆಯನ್ನು ಚುಚ್ಚುವಂತೆ.
6.64.2
कौरवं सात्यकिश्चैव शरैः सन्नतपर्वभिः ।
अवारयदमेयात्मा सर्वलोकस्य पश्यतः ॥ ६.६४.२ ॥
ಅಪರಿಮಿತ ಆತ್ಮವುಳ್ಳ ಸಾತ್ಯಕಿ, ಎಲ್ಲರೂ ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗ, ಬಾಗಿದ ಗಂಟುಗಳ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಕೌರವನನ್ನು ತಡೆದನು.
6.64.3
ततो दुर्योधनो राजा सोदर्यैः परिवारितः ।
सोमदत्तिं रणे यत्तः समन्तात्पर्यवारयत् ॥ ६.६४.३ ॥
ಆಗ ರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನನು ಸಹೋದರರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದು, ರಣದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧನಾಗಿ, ಸೋಮದತ್ತಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಿಂದಲೂ ರಕ್ಷಿಸಿದನು.
6.64.4
तं चैव पाण्डवाः सर्वे सात्यकिं रभसं रणे ।
परिवार्य स्थिताः सङ्ख्ये समन्तात्सुमहौजसः ॥ ६.६४.४ ॥
ಮಹಾ ತೇಜಸ್ವಿಗಳಾದ ಎಲ್ಲ ಪಾಂಡವರೂ, ರಣದಲ್ಲಿ ವೇಗದಿಂದಿದ್ದ ಆ ಸಾತ್ಯಕಿಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದು, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಿಂದಲೂ ನಿಂತರು.
6.64.5
भीमसेनस्तु संक्रुद्धो गजामुद्यम्य भारत ।
दुर्योधनमुखान्सर्वान्पुत्रांस्ते पर्यवारयत् ॥ ६.६४.५ ॥
ಆದರೆ ಓ ಭಾರತನೇ, ಕ್ರುದ್ಧನಾದ ಭೀಮಸೇನನು ಗದೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ, ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ ನಿನ್ನ ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳನ್ನೂ ಸುತ್ತುವರಿದನು.
6.64.6
रथैरनेकसाहस्रैः क्रोधामर्षसमन्वितः ।
नन्दकस्तव पुत्रस्तु भीमसेनं महाबलम् ॥ ६.६४.६ ॥
ಕೋಪ ಮತ್ತು ಅಸಹನೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ನಿನ್ನ ಮಗ ನಂದಕನು, ಅನೇಕ ಸಾವಿರ ರಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಹಾಬಲಿ ಭೀಮಸೇನನನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದನು.
6.64.7
विव्याध विशिखैः षड्भिः कङ्कपत्रैः शिलाशितैः ।
दुर्योधनस्तदा राजन्भीमसेनं महारथम् ॥ ६.६४.७ ॥
ಆಗ ಓ ರಾಜನೇ, ದುರ್ಯೋಧನನು ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಹರಿತಗೊಳಿಸಿದ, ಕಂಕ ಪಕ್ಷಿಯ ಗರಿಗಳ ಆರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಮಹಾರಥ ಭೀಮಸೇನನನ್ನು ಇರಿದನು.
6.64.8
आजघानोरसि क्रुद्धो मार्गणैर्नवभिः शितैः ।
ततो भीमो महाबाहुः स्वरथं सुमहाबलः ॥ ६.६४.८ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡ ಅವನು ಒಂಬತ್ತು ಹರಿತ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಭೀಮಸೇನನ ಎದೆಗೆ ಹೊಡೆದನು. ಆಗ ಮಹಾಬಾಹುವಾದ, ಅತಿ ಬಲಶಾಲಿ ಭೀಮನು ತನ್ನ ರಥದ ಮೇಲೆ...
6.64.9
आरुरोह रथश्रेष्ठं विशोकं चेदमब्रवीत् ।
एते महारथाः शूरा धार्तराष्ट्राः समागताः ॥ ६.६४.९ ॥
ಅವನು ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಥವನ್ನೇರಿ ವಿಶೋಕನಿಗೆ ಹೀಗೆಂದನು: "ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವ ಈ ಮಹಾರಥರು, ಶೂರರು, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರು…"
6.64.10
मामेव भृशसंक्रुद्धा हन्तुमभ्युद्यता युधि ।
मनोरथद्रुमोऽस्माकं चिन्तितो बहुवार्षिकः ॥ ६.६४.१० ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡು ಅವರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನೇ ಕೊಲ್ಲಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ನಾವು ಬಹು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಚಿಂತಿಸಿದ ನಮ್ಮ ಮನೋರಥವೃಕ್ಷ…
6.64.11
सफलः सूत चाद्येह योऽहं पश्यामि सोदरान् ।
यत्राशोकसमुत्क्षिप्ता रेणवो रथनेमिभिः ॥ ६.६४.११ ॥
ಓ ಸಾರಥಿಯೇ! ಇಂದು ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ನನ್ನ ಸೋದರರನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿರುವುದು ಫಲಪ್ರದವಾಯಿತು.
6.64.12
प्रयास्यन्त्यन्तरिक्षं हि शरबृन्दैर्दिगन्तरे ।
तत्र तिष्ठति सन्नद्धः स्वयं राजा सुयोधनः ॥ ६.६४.१२ ॥
ಬಾಣಗಳ ಸಮೂಹಗಳು ದಿಕ್ಕುಗಳ ನಡುವೆ ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತಿವೆ. ಅಲ್ಲಿ ಕವಚ ಧರಿಸಿದ ರಾಜ ಸುಯೋಧನನೇ ನಿಂತಿದ್ದಾನೆ.
6.64.13
भ्रातरश्चास्य सन्नद्धाः कुलपुत्रा मदोत्कटाः ।
एतानद्य हनिष्यामि पश्यतस्ते न संशयः ॥ ६.६४.१३ ॥
ಇವನ ಸಹೋದರರು, ಕವಚ ಧರಿಸಿದ ಕುಲೀನ ಪುತ್ರರು, ಮದದಿಂದ ಉನ್ಮತ್ತರಾದವರು ಇದ್ದಾರೆ. ಇಂದು ಇವರನ್ನೆಲ್ಲ ಕೊಲ್ಲುತ್ತೇನೆ; ನೀನು ನೋಡುತ್ತಿರು, ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ.
6.64.14
तस्मान्ममाश्वान्संग्रमे यत्तः संयच्छ सारथे ।
एवमुक्त्वा ततः पार्थस्तव पुत्रं विशांपते ॥ ६.६४.१४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾರಥಿಯೇ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರದಿಂದ ನನ್ನ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸು. ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಓ ಪ್ರಜಾಪತಿ, ಪಾರ್ಥನು ನಿನ್ನ ಮಗನ ಕಡೆಗೆ (ರಥವನ್ನು ನಡೆಸಿದನು).
6.64.15
विव्याध निशितैस्तीक्ष्णैः शरैः कनकभूषणैः ।
नन्दकं च त्रिभिर्भाणैरभ्यविध्यत्स्तनान्तरे ॥ ६.६४.१५ ॥
ಅವನು ಹರಿತವಾದ, ತೀಕ್ಷ್ಣ, ಚಿನ್ನದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ ಬಾಣಗಳಿಂದ (ಅವನನ್ನು) ಗಾಯಗೊಳಿಸಿದನು; ನಂದಕವನ್ನು ಮೂರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಅವನ ಎದೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಚುಚ್ಚಿದನು.
6.64.16
तं तु दुर्योधनः षष्ट्या विद्ध्वा भीमं महाबलम् ।
त्रिभिरन्यैः सुनिशितैर्विशोकं प्रत्यविध्यत ॥ ६.६४.१६ ॥
ಆದರೆ ದುರ್ಯೋಧನನು ಆ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಭೀಮನನ್ನು ಅರವತ್ತು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಚುಚ್ಚಿ, ಇನ್ನೂ ಮೂರು ಅತಿ ಹರಿತವಾದ ಬಾಣಗಳಿಂದ ವಿಶೋಕನನ್ನು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಚುಚ್ಚಿದನು.
6.64.17
भिमस्य च रणे राजन्धनुश्चिच्छेद भासुरम् ।
मुष्टिदेशे भृशं तीक्ष्णौस्त्रिभिर्भल्लैर्हसन्निव ॥ ६.६४.१७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನು ಭೀಮನ ಹೊಳೆಯುವ ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಹಿಡಿಯುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಬಲವಾಗಿ ಮೂರು ತೀಕ್ಷ್ಣ ಭಲ್ಲ ಬಾಣಗಳಿಂದ ತುಂಡರಿಸಿದನು, ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ.
6.64.18
समरे प्रेक्ष्य यन्तारं विशोकं तु वृकोदरः ।
पीडितं विशिखैस्तीक्ष्णैस्तव पुत्रेण धन्विना ॥ ६.६४.१८ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಾರಥಿ ವಿಶೋಕನನ್ನು ನೋಡಿ, ನಿನ್ನ ಧನುರ್ಧಾರಿ ಮಗನ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದ ವೃಕೋದರನು (ಭೀಮನು) (ಕಳವಳಗೊಂಡನು).
6.64.19
अमृष्यमाणः संरब्धो धनुर्दिव्यं परामृशम् ।
पुत्रस्य ते महाराज वधार्थं भरतर्षभ ॥ ६.६४.१९ ॥
ಸಹಿಸಲಾಗದ ಕೋಪದಿಂದ ಅವನು ದಿವ್ಯ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದನು, ಓ ಮಹಾರಾಜ, ಭರತರ್ಷಭ, ನಿನ್ನ ಮಗನನ್ನು ವಧಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ.
6.64.20
समादधत्सुसंक्रुद्धः क्षुरप्रं रोमवाहिनम् ।
तेन चिच्छेद नृपतेर्भीमः कार्मुकमुत्तमम् ॥ ६.६४.२० ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪದಿಂದ ಅವನು ರೋಮವಾಹಿನ ಎಂಬ ಕ್ಷುರಪ್ರ ಬಾಣವನ್ನು ಹೂಡಿದನು; ಅದರಿಂದ ಭೀಮನು ರಾಜನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದನು.
6.64.21
सोऽपविद्ध्य धनुश्छिन्नं पुत्रस्ते क्रोधमूर्च्छितः ।
अन्यत्कार्मुकमादत्त सत्वरं वेगवत्तरम् ॥ ६.६४.२१ ॥
ಮುರಿದ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಎಸೆದು, ಕೋಪದಿಂದ ಮೂರ್ಛಿತನಾದ ನಿನ್ನ ಮಗ ಬೇರೆಯ, ಅತಿವೇಗದ ಧನುಸ್ಸನ್ನು ಬೇಗನೆ ಎತ್ತಿಕೊಂಡನು.
6.64.22
संदधे विशिखं घोर कालमृत्युसमप्रभम् ।
तेनाजघान संक्रुद्धो भीमसेनं स्तनान्तरे ॥ ६.६४.२२ ॥
ಕಾಲ-ಮೃತ್ಯುವಿನಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಘೋರ ಬಾಣವನ್ನು ಹೂಡಿ, ಕೋಪದಿಂದ ಭೀಮಸೇನನ ಎದೆಗೆ ಅದರಿಂದ ಹೊಡೆದನು.
6.64.23
स गाढविद्धो व्यथितः स्यान्दनोपस्थ आविशत् ।
स निषण्णो रथोपस्थे मूर्च्छामभिजगाम ह ॥ ६.६४.२३ ॥
ಆಳವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡು, ನೋವಿನಿಂದ ಅವನು ರಥದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಕುಸಿದನು; ರಥದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತವನಾಗಿ ಮೂರ್ಛೆಗೆ ಒಳಗಾದನು.
6.64.24
तं दृष्ट्वा व्यथितं भीममभिमन्युपुरोगमाः ।
नामृष्यन्त महेष्वासाः पाण्डवानां महारथः ॥ ६.६४.२४ ॥
ಭೀಮನು ನೋವಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಅಭಿಮನ್ಯುವಿನ ನೇತೃತ್ವದ ಪಾಂಡವರ ಮಹಾರಥರು, ಮಹಾಧನುರ್ಧರರು ಅದನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರದೆ ಹೋದರು.
6.64.25
ततस्तु तुमुलां वृष्टिं शस्त्राणां तिग्मतेजसाम् ।
पातयामासुरव्यग्राः पुत्रस्य तव मूर्धनि ॥ ६.६४.२५ ॥
ನಂತರ ಅಚಲರಾದ ಅವರು ನಿಮ್ಮ ಮಗನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ತೀಕ್ಷ್ಣ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಶಸ್ತ್ರಗಳ ಭೀಕರ ಮಳೆಯನ್ನು ಸುರಿಸಿದರು.
6.64.26
प्रतिलभ्य ततः संज्ञां भीमसेनो महाबलः ।
दुर्योधनं त्रिभिर्विद्ध्वा पुनर्विव्याध पञ्चभिः ॥ ६.६४.२६ ॥
ನಂತರ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮರಳಿ ಪಡೆದ ಮಹಾಬಲ ಭೀಮಸೇನನು ದುರ್ಯೋಧನನನ್ನು ಮೂರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆದು, ಮತ್ತೆ ಐದರಿಂದ ಹೊಡೆದನು.
6.64.27
शल्यं च पञ्चविंशत्या शरैर्विव्याध पाण्डवः ।
रुक्मपुङ्खैर्महेष्वासः स विद्धो व्यपयाद्रणात् ॥ ६.६४.२७ ॥
ಆ ಮಹಾಧನುರ್ಧರ ಪಾಂಡವನು ಚಿನ್ನದ ರೆಕ್ಕೆಯ ಇಪ್ಪತ್ತೈದು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಶಲ್ಯನನ್ನು ಹೊಡೆದನು; ಗಾಯಗೊಂಡ ಅವನು ರಣರಂಗದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿದನು.
6.64.28
प्रत्युद्ययुस्ततो भीमं तव पुत्राश्चतुर्दश ।
सेनापतिः सुषेणश्च जलसन्धः सुलोचनः ॥ ६.६४.२८ ॥
ನಂತರ ನಿಮ್ಮ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಮಕ್ಕಳು ಭೀಮನನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಮುಂದಾದರು — ಸೇನಾಪತಿ ಸುಷೇಣ, ಜಲಸಂಧ ಮತ್ತು ಸುಲೋಚನ.
6.64.29
उद्रो भीमरथो भीमो वीरबाहुरलोलुपः ।
दुर्मुखो दुष्प्रधर्षश्च विवित्सुर्विकटः समः ॥ ६.६४.२९ ॥
ಉದ್ರ, ಭೀಮರಥ, ಭೀಮ, ವೀರಬಾಹು, ಅಲೋಲುಪ, ದುರ್ಮುಖ, ದುಷ್ಪ್ರಧರ್ಷ, ವಿವಿತ್ಸು, ವಿಕಟ ಮತ್ತು ಸಮ.
6.64.30
विसृजन्तो बहून्बाणान्क्रोधसंरक्तलोचनाः ।
भीमसेनमभिद्रुत्य विव्यधुः सहिता भृशम् ॥ ६.६४.३० ॥
ಕೋಪದಿಂದ ಕೆಂಪೇರಿದ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹಲವು ಬಾಣಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾ ಅವರು ಭೀಮಸೇನನ ಮೇಲೆ ಎರಗಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಹೊಡೆದರು.
6.64.31
पुत्रांस्तु तव संप्रेक्ष्य भीमसेनो महाबलः ।
सृक्किणी विलिहन्वीरः पशुमध्ये यथा वृकः ॥ ६.६४.३१ ॥
ನಿಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ನೋಡಿದ ಮಹಾಬಲಶಾಲಿ ಭೀಮಸೇನನು, ಆ ವೀರನು, ತುಟಿಯ ಮೂಲೆಗಳನ್ನು ನೆಕ್ಕುತ್ತ, ಪಶುಗಳ ನಡುವೆ ತೋಳದಂತೆ (ಧಾವಿಸಿದನು).
6.64.32
अभिपत्य महाबाहुर्गरुत्मानिव वेगितः ।
सेनापतेः क्षुरप्रेण शिरश्चिच्छेद पाण्डवः ॥ ६.६४.३२ ॥
ಗರುಡನಂತೆ ವೇಗದಿಂದ ಧಾವಿಸಿ, ಆ ಮಹಾಬಾಹು ಪಾಂಡವನು ಕ್ಷುರಪ್ರ ಬಾಣದಿಂದ ಸೇನಾಪತಿಯ ತಲೆಯನ್ನು ಕಡಿದನು.
6.64.33
संप्रहस्य च हृष्टात्मा त्रिभिर्बाणैर्महाभुजः ।
जलसन्धं विनिर्भिद्य सोऽनयद्यमसादनम् ॥ ६.६४.३३ ॥
ಸಂತೋಷದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಜೋರಾಗಿ ನಕ್ಕು, ಆ ಮಹಾಭುಜನು ಮೂರು ಬಾಣಗಳಿಂದ ಜಲಸಂಧನನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು.
6.64.34
सुषेणं च ततो हत्वा प्रेषयामास मृत्यवे ।
उग्रस्य सशिरस्त्राणं शिरश्चन्द्रोपमं भुवि ॥ ६.६४.३४ ॥
ಬಳಿಕ ಸುಷೇಣನನ್ನು ಕೊಂದು ಮೃತ್ಯುವಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು; ಉಗ್ರನ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣದೊಂದಿಗೆ ಚಂದ್ರನಂತಹ ತಲೆ ನೆಲದ ಮೇಲೆ (ಬಿದ್ದಿತು).
6.64.35
पातयामास भल्लेन कुण्डलाभ्यां विभूषितम् ।
वीरबाहुं च सप्तत्या साश्वकेतुं ससारथिम् ॥ ६.६४.३५ ॥
ಭಲ್ಲ ಬಾಣದಿಂದ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಶೋಭಿತವಾದ (ತಲೆಯನ್ನು) ಬೀಳಿಸಿದನು; ವೀರಬಾಹುವನ್ನು ಎಪ್ಪತ್ತು ಬಾಣಗಳಿಂದ, ಅವನ ಕುದುರೆಗಳು, ಧ್ವಜ ಮತ್ತು ಸಾರಥಿಯೊಂದಿಗೆ (ಕೆಡವಿದನು).
6.64.36
निनाय समरे वीरः परलोकाय पाण्डवः ।
भीमं भीमरथं चोभौ भीमसेनो हसन्निव ॥ ६.६४.३६ ॥
ಆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವೀರ ಪಾಂಡವನು ಅವರನ್ನು ಪರಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು; ಭೀಮ ಮತ್ತು ಭೀಮರಥ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಭೀಮಸೇನನು ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ (ಕೊಂದನು).
6.64.37
पुत्रौ ते दुर्मदौ राजन्ननयद्यमसादनम् ।
ततः सुलोचनं भीमः क्षुरप्रेण महामृधे ॥ ६.६४.३७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ನಿನ್ನ ಗರ್ವಿಷ್ಠ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಭೀಮನು ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು. ನಂತರ ಆ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭೀಮನು ಕ್ಷುರಪ್ರ ಬಾಣದಿಂದ ಸುಲೋಚನನನ್ನು (ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು).
6.64.38
मिषतां सर्वसैन्यानामनयद्यमसादनम् ।
पुत्रास्तु तव तं दृष्ट्वा भीमसेनपराक्रमम् ॥ ६.६४.३८ ॥
ಎಲ್ಲಾ ಸೇನೆಗಳು ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ (ಭೀಮನು ಅವರನ್ನು) ಯಮಲೋಕಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು. ಆದರೆ ನಿನ್ನ ಮಕ್ಕಳು ಭೀಮಸೇನನ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ನೋಡಿ (ಭಯಗೊಂಡರು).
6.64.39
शेषा येऽन्येऽभवंस्तत्र ते भीमस्य भयार्दिताः ।
विप्रद्रुता दिशो राजन्वध्यमाना महात्मना ॥ ६.६४.३९ ॥
ಅಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ಇತರರು ಭೀಮನ ಭಯದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ, ಓ ರಾಜನೇ, ಮಹಾತ್ಮನಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟು ದಿಕ್ಕುದಿಕ್ಕಿಗೆ ಚದುರಿ ಓಡಿದರು.
6.64.40
ततोऽब्रवीच्छान्तनवः सर्वानेव महारथान् ।
एष भीमो रणे क्रुद्धो धार्तराष्ट्रान्महारथान् ॥ ६.६४.४० ॥
ಆಗ ಶಂತನುವಿನ ಮಗ (ಭೀಷ್ಮ) ಎಲ್ಲಾ ಮಹಾರಥರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಇಗೋ ಕೋಪಗೊಂಡ ಭೀಮನು ರಣದಲ್ಲಿ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಹಾರಥ ಮಕ್ಕಳನ್ನು (ಸಂಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ).
6.64.41
यथा प्राग्र्यान्यथा ज्येष्ठान्यथा शूरांश्च संगतान् ।
निपातयत्युग्रधन्वा तं प्रगृह्णीत माचिरम् ॥ ६.६४.४१ ॥
ಈ ಉಗ್ರಧನ್ವಿ (ಭೀಮ) ಮುಂದಿನವರನ್ನು, ಹಿರಿಯರನ್ನು, ಒಟ್ಟುಗೂಡಿದ ಶೂರರನ್ನು ಬೀಳಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ, ಇವನನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಹಿಡಿಯಿರಿ; ತಡಮಾಡಬೇಡಿ.
6.64.42
एवमुक्त्वा ततः सर्वे धार्तराष्ट्रस्य सैनिकाः ।
अभ्यद्रवन्त संक्रुद्धा भीमसेनं महाबलम् ॥ ६.६४.४२ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಗನ ಎಲ್ಲಾ ಸೈನಿಕರು ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡು ಮಹಾಬಲ ಭೀಮಸೇನನ ಮೇಲೆ ಧಾವಿಸಿದರು.
6.64.43
भगदत्तः प्रभिन्नेन कुञ्जरेण विशांपते ।
अभ्ययात्सहसा तत्रयत्र भीमो व्यवस्थितः ॥ ६.६४.४३ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಮದೋನ್ಮತ್ತ ಆನೆಯೊಂದಿಗೆ ಭಗದತ್ತನು ಹಠಾತ್ತಾಗಿ ಭೀಮನು ನಿಂತಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ನುಗ್ಗಿದನು.
6.64.44
आपतन्नेव च रणे भीमसेनं शिलीमुखैः ।
अदृश्यं समरे चक्रे जीमूत इव भास्करम् ॥ ६.६४.४४ ॥
ರಣದಲ್ಲಿ ಅವನು ಭೀಮಸೇನನ ಮೇಲೆ ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಗರೆದು ಮೇಘವು ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಮರೆಮಾಡುವಂತೆ ಅವನನ್ನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕಾಣದಂತೆ ಮಾಡಿದನು.
6.64.45
अभिमन्युमुखास्तत्तु नामृष्यन्त महारथाः ।
भीमस्याच्छादनं शङ्ख्ये स्वबाहुबलमाश्रिताः ॥ ६.६४.४५ ॥
ಅಭಿಮನ್ಯುವೇ ಮುಂದಾಳಾಗಿದ್ದ ಮಹಾರಥರು ಭೀಮನು ಹೀಗೆ ಮರೆಯಾದುದನ್ನು ಸಹಿಸಲಿಲ್ಲ; ತಮ್ಮ ತೋಳ್ಬಲವನ್ನು ನಂಬಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನುಗ್ಗಿದರು.
6.64.46
त एनं शरवर्षेण समन्तात्पर्यवारयन् ।
गजं च शरवृष्ट्या तु बिभिदुस्ते समन्ततः ॥ ६.६४.४६ ॥
ಅವರು ಅವನನ್ನು ಬಾಣಗಳ ಮಳೆಯಿಂದ ಸುತ್ತಲೂ ಆವರಿಸಿದರು; ಆನೆಯನ್ನೂ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಗಳಿಂದ ಬಾಣವರ್ಷದಿಂದ ಚುಚ್ಚಿದರು.
6.64.47
स शस्त्रवृष्ट्याऽभिहतः समस्तैस्तैर्महारथैः ।
प्राग्ज्योतिषगजो राजन्नानालिङ्गैः सुतेजनैः ॥ ६.६४.४७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಆ ಮಹಾರಥರೆಲ್ಲರ ಶಸ್ತ್ರವರ್ಷದಿಂದ ಪ್ರಾಗ್ಜ್ಯೋತಿಷದ ಆನೆ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು; ಅದು ನಾನಾ ವಿಧದ ಹರಿತ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡಿತು.
6.64.48
संजातरुधिरोत्पीडः प्रेक्षणीयोऽभवद्रणे ।
गभस्तिभिरिवार्कस्य संस्यूतो जलदो महान् ॥ ६.६४.४८ ॥
ರಕ್ತದ ಹೊಳೆ ಹರಿದ ಗಾಯಗಳಿಂದ ಅವನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಬೆಳಗಿದ ಮಹಾ ಮೇಘದಂತೆ ನೋಡಲು ಸುಂದರನಾಗಿ ಕಂಡನು.
6.64.49
संचोदितो मदस्रावी भगदत्तेन वारणः ।
अभ्यधावत तन्सर्वान्कालोत्सृष्ट इवान्तकः ॥ ६.६४.४९ ॥
ಭಗದತ್ತನಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ, ಮದವನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಆ ಆನೆ ಅವರೆಲ್ಲರ ಮೇಲೆ ಧಾವಿಸಿತು; ಕಾಲನಿಂದ ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟ ಯಮನಂತೆ.
6.64.50
द्विगुणं जवमास्थाय कम्पयंश्चरणैर्महीम् ।
तस्य तत्सुमहद्रूपं दृष्ट्वा सर्वे महारथाः ॥ ६.६४.५० ॥
ದ್ವಿಗುಣ ವೇಗವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಕಾಲುಗಳಿಂದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಡುಗಿಸುತ್ತ ಬಂದ ಅದರ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ರೂಪವನ್ನು ನೋಡಿ ಎಲ್ಲ ಮಹಾರಥರು.
6.64.51
असह्यं मन्यमानाश्च नातिप्रमनसोऽभवन् ।
ततस्तु नृपतिः क्रुद्धो भीमसेनं स्तनान्तरे ॥ ६.६४.५१ ॥
ಅದನ್ನು ಸಹಿಸಲಾಗದ್ದೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಅವರು ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ; ಆಗ ಕೋಪಗೊಂಡ ರಾಜನು ಭೀಮಸೇನನ ಎದೆಯ ಮೇಲೆ.
6.64.52
आजघान महाराज शरेणानतपर्वणा ।
सोऽतिविद्धो महेष्वासस्तेन राज्ञा महारथः । ॥ ६.६४.५२ ॥
ಮಹಾರಾಜನೇ, ಆ ರಾಜನು ಬಗ್ಗಿದ ಗಂಟುಗಳ ಬಾಣದಿಂದ ಹೊಡೆದನು; ಅದರಿಂದ ಅತಿಯಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡ ಆ ಮಹಾಧನುರ್ಧರ ಮಹಾರಥ.
6.64.53
मूर्च्छयाऽभिपरीतात्मा ध्वजयष्टिं समाश्रयत् ।
तांस्तु भीतान्समालक्ष्य भीमसेनं च मूर्च्छितम् ॥ ६.६४.५३ ॥
ಮೂರ್ಛೆಯಿಂದ ಆವೃತ ಮನಸ್ಸಿನವನಾಗಿ ಅವನು ಧ್ವಜದಂಡವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು; ಭಯಗೊಂಡ ಅವರನ್ನೂ ಮೂರ್ಛಿತನಾದ ಭೀಮಸೇನನನ್ನೂ ಕಂಡು.
6.64.54
ननाद बलवन्नादं भगदत्तः प्रतापवान् ।
ततो घटोत्कचो राजन्प्रेक्ष्य भीमं तथाऽऽगतं ॥ ६.६४.५४ ॥
ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿ ಭಗದತ್ತ ಬಲವಾದ ಗರ್ಜನೆ ಮಾಡಿದನು; ಆಗ, ಅರಸನೇ, ಘಟೋತ್ಕಚನು ಭೀಮನು ಹಾಗೆ ಬಂದಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ.
6.64.55
संक्रुद्धो राक्षसो घोरस्तत्रैवान्तरधीयत ।
स कृत्वा दारुणां मायां भूरूणां भयवर्धिनीम् ॥ ६.६४.५५ ॥
ಕೋಪಗೊಂಡ ಆ ಭಯಂಕರ ರಾಕ್ಷಸನು ಅಲ್ಲೇ ಅದೃಶ್ಯನಾದನು. ಅವನು ಭಯಂಕರವಾದ, ಭಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳ ಮಾಯೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು.
6.64.56
अदृश्यत निमेषार्धाद्धोररूपं समास्थितः ।
ऐरावतं समारूढः स वै मायाकृतं स्वयम् ॥ ६.६४.५६ ॥
ಅರ್ಧ ಕಣ್ಣುರೆಪ್ಪೆ ಮಿಟುಕಿಸುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅವನು ಭಯಂಕರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡನು. ಮಾಯೆಯಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಐರಾವತದ ಮೇಲೆ ಅವನೇ ಆರೂಢನಾಗಿದ್ದನು.
6.64.57
तस्य चान्येऽपि दिङ्वागा बभूवुरनुयायिनः ।
अञ्जनो वमानश्चैव महापद्मश्च सुप्रभः ॥ ६.६४.५७ ॥
ಅವನ ಅನುಯಾಯಿಗಳಾಗಿ ಇತರ ದಿಗ್ಗಜಗಳೂ ಇದ್ದವು: ಅಂಜನ, ವಮಾನ, ಮಹಾಪದ್ಮ ಮತ್ತು ಸುಪ್ರಭ.
6.64.58
त्रय एते महानागा राक्षसैः समधिष्ठिताः ।
महाकायास्त्रिधा राजन्प्रस्रवन्तो मदं बहु ॥ ६.६४.५८ ॥
ಈ ಮೂರು ಮಹಾ ಆನೆಗಳು ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಅಧಿಷ್ಠಿತವಾಗಿದ್ದವು. ಓ ರಾಜನೇ, ಅವು ಮಹಾಕಾಯದವಾಗಿದ್ದು ಮೂರು ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಮದವನ್ನು ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
6.64.59
तेजोवीर्यबलोपेता महाबलपराक्रमाः ।
घटोत्कचस्तु स्वं नागं चोदयामास तं तदा ॥ ६.६४.५९ ॥
ತೇಜಸ್ಸು, ವೀರ್ಯ, ಬಲಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವು, ಮಹಾ ಶಕ್ತಿ ಪರಾಕ್ರಮಗಳುಳ್ಳವು. ಆಗ ಘಟೋತ್ಕಚನು ತನ್ನ ಆ ಆನೆಯನ್ನು ಮುಂದೆ ಓಡಿಸಿದನು.
6.64.60
सगजं भगदत्तं तु हन्तुकामः परंतपः ।
ते चान्ये चोदिता नागा राक्षसैस्तैर्महाबलैः ॥ ६.६४.६० ॥
ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ದಹಿಸುವ ಘಟೋತ್ಕಚನು ಭಗದತ್ತನನ್ನು ಅವನ ಆನೆಯೊಂದಿಗೆ ಕೊಲ್ಲಲು ಬಯಸಿದನು. ಆ ಮಹಾಬಲ ರಾಕ್ಷಸರಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾದ ಇತರ ಆನೆಗಳೂ (ಮುಂದೆ ನುಗ್ಗಿದವು).
6.64.61
परिपेतुः सुसंरब्धाश्चतुर्दंष्ट्राश्चतुर्दिशम् ।
भगदत्तस्य तं नागं विषाणैरभ्यपीडयन् ॥ ६.६४.६१ ॥
ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಗೊಂಡ ನಾಲ್ಕು ದಂತಗಳ ಆನೆಗಳು ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಧಾವಿಸಿ, ಭಗದತ್ತನ ಆ ಆನೆಯನ್ನು ತಮ್ಮ ದಂತಗಳಿಂದ ಒತ್ತಿ ಪೀಡಿಸಿದವು.
6.64.62
स पीड्यमानस्तैर्नागैर्वेदनार्तः शराहतः ।
अनदत्सुमहानादमिन्द्राशनिसमस्वनम् ॥ ६.६४.६२ ॥
ಆ ಆನೆಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತವಾಗಿ, ನೋವಿನಿಂದ ನರಳಿ, ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ ಅದು ಇಂದ್ರನ ವಜ್ರಧ್ವನಿಯಂತಹ ಮಹಾ ಘೋಷದಿಂದ ಘೀಳಿಟ್ಟಿತು.
6.64.63
व्यवर्तत महाघोषो भैमसेनिशरार्दितः ।
मृदित्वा सर्वसैन्यानि तव पुत्रस्य भारत ॥ ६.६४.६३ ॥
ಭೀಮಸೇನನ ಮಗನ ಬಾಣಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತವಾದ ಆ ಮಹಾ ಘೋಷ ಹಿಂದಿರುಗಿತು; ಓ ಭಾರತ, ನಿನ್ನ ಮಗನ ಎಲ್ಲ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ತುಳಿದು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾ.
6.64.64
तस्य तं नदतो नादं सुघोरं भीमनिःश्वनम् ।
श्रुत्वा भीष्मोऽब्रवीद्द्रोणं राजानं च सुयोधनम् ॥ ६.६४.६४ ॥
ಆ ಆನೆಯ ಆ ಭಯಂಕರ, ಭೀಕರ ಘೋಷವನ್ನು ಕೇಳಿ ಭೀಷ್ಮನು ದ್ರೋಣನಿಗೂ ರಾಜ ಸುಯೋಧನನಿಗೂ ಹೇಳಿದನು.
6.64.65
एष युध्यति संग्रामे हैडिम्बेन दुरात्मना ।
भगदत्तो महेष्वासः कृच्छ्रे च परिवर्तते ॥ ६.६४.६५ ॥
ಇಗೋ, ಮಹಾ ಧನುರ್ಧರ ಭಗದತ್ತನು ದುರಾತ್ಮ ಹೈಡಿಂಬನೊಂದಿಗೆ (ಘಟೋತ್ಕಚನೊಂದಿಗೆ) ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ಸಂಕಟದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ ಸುತ್ತಾಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
6.64.66
राक्षसश्च महामायः स च राजाऽतिकोपनः ।
एतौ समेतौ समरे कालमृत्युसमावुभौ ॥ ६.६४.६६ ॥
ಮಹಾಮಾಯಾವಿಯಾದ ರಾಕ್ಷಸನೂ, ಅತ್ಯಂತ ಕೋಪಿಷ್ಠ ರಾಜನೂ—ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಗಿದ್ದಾರೆ; ಕಾಲ ಮತ್ತು ಮೃತ್ಯುವಿನಂತೆ ಇಬ್ಬರೂ.
6.64.67
श्रीयते चैव हृष्टानां पाण्डवानां महास्वनः ।
हस्तिनश्चैव सुमहान्भीतस्य रुदितध्वनिः ॥ ६.६४.६७ ॥
ಸಂತೋಷಗೊಂಡ ಪಾಂಡವರ ಮಹಾ ಕೋಲಾಹಲ ಕೇಳಿಸಿತು; ಭಯಗೊಂಡ ಆನೆಗಳ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಆಕ್ರಂದನ ಧ್ವನಿಯೂ ಕೇಳಿಸಿತು.
6.64.68
तत्र गच्छाम भद्रं वो राजानं परिरक्षितुम् ।
अरक्ष्यमाणः समरे क्षिप्रं प्राणान्विमोक्ष्यति ॥ ६.६४.६८ ॥
ನಿಮಗೆ ಮಂಗಳವಾಗಲಿ; ರಾಜನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗೋಣ. ರಕ್ಷಣೆಯಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅವನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬೇಗನೆ ಪ್ರಾಣ ಬಿಡುವನು.
6.64.69
ते त्वरध्वं महावीर्याः किं चिरेण प्रयामहे ।
महान्हि वर्तते रौद्रः संग्रामो रोमहर्षणः ॥ ६.६४.६९ ॥
ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿಗಳೇ, ಬೇಗನೆ ಹೋಗಿರಿ; ತಡವಾಗಿ ಏಕೆ ಹೋಗಬೇಕು? ಇದು ಮಹಾ ಭಯಂಕರ, ರೋಮಾಂಚನಕಾರಿ ಯುದ್ಧ.
6.64.70
भक्तश्च कुलपुत्रश्च शूरश्च पृतनापतिः ।
युक्तं तस्य परित्राणं कर्तुमस्माभिरच्युत ॥ ६.६४.७० ॥
ಅವನು ಭಕ್ತ, ಕುಲೀನ, ಶೂರ, ಸೇನಾಪತಿ; ಅಚ್ಯುತ, ಅವನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವುದು ನಮಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿದೆ.
6.64.71
भीष्मस्य तद्वचः श्रुत्वा सर्व एव महारथाः ।
द्रोणभीष्मौ पुरस्कृत्य भगदत्तपरीप्सया ॥ ६.६४.७१ ॥
ಭೀಷ್ಮನ ಆ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ, ಎಲ್ಲ ಮಹಾರಥರು ದ್ರೋಣ ಮತ್ತು ಭೀಷ್ಮರನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಭಗದತ್ತನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದ ಹೊರಟರು.
6.64.72
उत्तमं जवमास्थाय प्रययुर्यत्र सोऽभवत् ।
तान्प्रयातान्समालोक्य युधिष्ठिरपुरोगमाः ॥ ६.६४.७२ ॥
ಅತ್ಯಂತ ವೇಗದಿಂದ ಅವರು ಅವನಿದ್ದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದರು. ಅವರು ಹೋಗುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಯುಧಿಷ್ಠಿರನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟವರು…
6.64.73
पञ्चालाः पाण्डवैः सार्धं पृष्ठतोऽनुययुः परान् ।
तान्यनीकान्यथालोक्य राक्षसेन्द्रः प्रतापवान् ॥ ६.६४.७३ ॥
ಪಾಂಚಾಲರು ಪಾಂಡವರೊಡನೆ ಹಿಂಬದಿಯಿಂದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದರು. ಆ ಸೇನೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ ಪ್ರತಾಪಶಾಲಿ ರಾಕ್ಷಸೇಂದ್ರ
6.64.74
ननाद सुमहानादं विस्फोटमशनेरिव ।
तस्य तं निनदं श्रुत्वा दृष्ट्वा नागांश्च युध्यतः ॥ ६.६४.७४ ॥
ಅವನು ಸಿಡಿಲಿನ ಸಿಡಿತದಂತೆ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಗರ್ಜನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ಅವನ ಆ ಗರ್ಜನೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ಯುದ್ಧಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಆನೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿ
6.64.75
भीष्मः शान्तनवो भूयो भारद्वाजमभाषत ।
न रोचते मे संग्रामो हैडिम्बेन दुरात्मना ॥ ६.६४.७५ ॥
ಶಂತನುವಿನ ಮಗ ಭೀಷ್ಮನು ಮತ್ತೆ ಭಾರದ್ವಾಜನಿಗೆ (ದ್ರೋಣನಿಗೆ) ಹೇಳಿದನು: "ದುಷ್ಟಾತ್ಮನಾದ ಹೈಡಿಂಬನೊಡನೆ ಈ ಯುದ್ಧ ನನಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ."
6.64.76
बलवीर्यमसाविष्टः ससहायश्च सांप्रतज् ।
नैष शक्यो युधा जेतुमपि वज्रभृता स्वयम् ॥ ६.६४.७६ ॥
ಇವನು ಬಲ ಮತ್ತು ವೀರ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದವನು, ಈಗ ಸಹಾಯಕರೊಡನಿದ್ದಾನೆ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಜ್ರಧರನಾದ ಇಂದ್ರನಿಂದಲೂ ಇವನನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
6.64.77
लब्धलक्षः प्रहारी च वयं च श्रान्तवाहनाः ।
पाञ्चालैः पाण्डवेयैश्च दिवसं क्षतविक्षताः ॥ ६.६४.७७ ॥
ಅವನು ಗುರಿ ತಪ್ಪದೆ ಹೊಡೆಯುವವನು; ನಾವೂ ವಾಹನಗಳು ದಣಿದವರಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಪಾಂಚಾಲರು ಮತ್ತು ಪಾಂಡವರಿಂದ ದಿನವಿಡೀ ನಾವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದೇವೆ.
6.64.78
इदानीं युधि निर्जेतुं न शक्योऽसौ स राक्षसः ।
अस्तमभ्येति सविता रात्रौ योद्धुं कन शक्यते।
अवहारमतः कुर्मः श्वो योत्स्यामः परै सह ॥ ६.६४.७८ ॥
ಈಗ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಆ ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸೂರ್ಯ ಅಸ್ತಮಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ; ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧಮಾಡುವುದು… ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವು ಹಿಂದೆ ಸರಿಯೋಣ; ನಾಳೆ ಶತ್ರುಗಳೊಡನೆ ಹೋರಾಡೋಣ.
6.64.79
पितामहवचः श्रुत्वा यथा चक्रुःस्म कौरवाः ।
उपायेनापयानं ते घटोत्कचभयार्दिताः ॥ ६.६४.७९ ॥
ಪಿತಾಮಹನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಕೌರವರು ಹೇಳಿದಂತೆಯೇ ಮಾಡಿದರು; ಘಟೋತ್ಕಚನ ಭಯದಿಂದ ಪೀಡಿತರಾಗಿ ಒಂದು ಉಪಾಯದಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದರು.
6.64.80
कौरवेषु निवृत्तेषु पाण्डवा जितकाशिनः ।
सिंहनादान्भृशं चक्रुः शङ्खान्दध्मुश्च भारत ॥ ६.६४.८० ॥
ಕೌರವರು ಹಿಂದಿರುಗಿದಾಗ, ಜಯಿಸಿದೆವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ ಪಾಂಡವರು ಬಹಳವಾಗಿ ಸಿಂಹನಾದ ಮಾಡಿ ಶಂಖಗಳನ್ನು ಊದಿದರು, ಓ ಭಾರತ.
6.64.81
एवं तदभवद्युद्धं दिवसं भरतर्षभ ।
पाण्डवानां कुरूणां च पुरस्कृत्य घटोत्कचम् ॥ ६.६४.८१ ॥
ಓ ಭರತರ್ಷಭ, ಹೀಗೆ ಹಗಲು ಪೂರ್ತಿ ಪಾಂಡವರು ಮತ್ತು ಕೌರವರ ನಡುವೆ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯಿತು; ಘಟೋತ್ಕಚನನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು.
6.64.82
कौरवास्तु ततो राजन्प्रययुः शिबिरं स्वकम् ।
व्रीडमाना निशाकाले पाण्डवेयैः पराजिताः ॥ ६.६४.८२ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಆಗ ಕೌರವರು ನಾಚಿಕೆಯಿಂದ, ರಾತ್ರಿಯ ವೇಳೆಗೆ ಪಾಂಡವರಿಂದ ಸೋತು ತಮ್ಮ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು.
6.64.83
शरविक्षतगात्रास्तु पाण्डपपुत्रा महारथाः ।
युद्धे सुमनसो भूत्वा जग्मुः स्वशिबिरं प्रति ॥ ६.६४.८३ ॥
ಬಾಣಗಳಿಂದ ಗಾಯಗೊಂಡ ದೇಹಗಳುಳ್ಳ ಪಾಂಡುವಿನ ಮಹಾರಥ ಪುತ್ರರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷಚಿತ್ತರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಶಿಬಿರದ ಕಡೆಗೆ ಹೋದರು.
6.64.84
पुरस्कृत्य महाराज भीमसेनघटोत्कचौ ।
पूजयन्तस्तदान्योन्यं मुदा परमया युताः ॥ ६.६४.८४ ॥
ಓ ಮಹಾರಾಜ, ಭೀಮಸೇನ ಮತ್ತು ಘಟೋತ್ಕಚರನ್ನು ಮುಂದಿಟ್ಟು, ಆಗ ಪರಮ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾ.
6.64.85
नदन्तो विविधान्नादांस्तूर्यस्वनविमिश्रितान् ।
सिंहनादांश्च कुर्वन्तो विमिश्राञ्शङ्खनिः स्वनैः ॥ ६.६४.८५ ॥
ವಿವಿಧ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ, ತೂರ್ಯ ಧ್ವನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತ, ಶಂಖ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ಮಿಶ್ರಿತ ಸಿಂಹನಾದಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾ.
6.64.86
विनदन्तो महात्मानः कम्पयन्तश्च मेदिनीम् ।
घट्टयन्तश्च मर्माणि तव पुत्रस्य मारिष । ॥ ६.६४.८६ ॥
ಮಹಾತ್ಮರು ಗರ್ಜಿಸುತ್ತಾ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಡುಗಿಸುತ್ತಾ, ಓ ಮಾರಿಷ, ನಿನ್ನ ಮಗನ ಮರ್ಮಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತಾ.
6.64.87
प्रयाताः शिबिरायैव निशाकाले परंतप ।
दुर्योधनस्तु नृपतिर्दीनो भ्रातृवधेन च ॥ ६.६४.८७ ॥
ರಾತ್ರಿಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಹೊರಟುಹೋದರು. ಓ ಪರಂತಪ, ಆದರೆ ರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನನು ಸಹೋದರರ ವಧೆಯಿಂದ ದೀನನಾದನು.
6.64.88
मुहूर्तं चिन्तयामास बाष्पशोकसमाकुलः ।
ततः कृत्वा विधिं सर्वं शिबिरस्य यथाविधि ।
प्रदध्यौ शोकसंतप्तो भ्रातृव्यसनकर्शितः ॥ ६.६४.८८ ॥
ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಕಣ್ಣೀರು ಮತ್ತು ಶೋಕದಿಂದ ತುಂಬಿದವನಾಗಿ ಚಿಂತಿಸಿದನು. ನಂತರ ಶಿಬಿರದ ಎಲ್ಲಾ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ಯಥಾವಿಧಿ ನೆರವೇರಿಸಿ, ಶೋಕದಿಂದ ಸಂತಪ್ತನಾಗಿ, ಸಹೋದರರ ವಿನಾಶದಿಂದ ಕುಗ್ಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಿದನು.