మహాభారతం · అధ్యాయం 6.65
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.65.1
भयं मे सुमहञ्जातं विस्मयश्चैव सञ्जय ।
श्रुत्वा पाण्डुकुमाराणां कर्म देवैः सुदुष्करम् ॥ ६.६५.१ ॥
ఓ సంజయా, పాండు కుమారుల కర్మ, దేవతలకైనా అతి దుష్కరమైనది, విని నాలో గొప్ప భయమూ విస్మయమూ కలిగాయి.
6.65.2
पुत्राणां च पराभावं श्रुत्वा सञ्जय सर्वशः ।
चिन्ता मे महती सूत भविष्यति कथं त्विति ॥ ६.६५.२ ॥
ఓ సంజయా, కుమారుల పరాజయాన్ని పూర్తిగా విని, ఓ సూతా, 'ఇక ఏమవుతుందో' అని నాకు గొప్ప చింత కలుగుతుంది.
6.65.3
ध्रुवं विदुरवाक्यानि धक्ष्यन्ति हृदयं मम ।
तथा हि दृश्यते सर्वं दैवयोगेन सञ्जय ॥ ६.६५.३ ॥
ఓ సంజయా, విదురుని మాటలు నిశ్చయంగా నా హృదయాన్ని దహిస్తాయి; దైవ యోగం వలన అంతా అలాగే కనిపిస్తోంది.
6.65.4
यत्र भीष्ममुखान्सर्वाञ्शस्त्रज्ञान्योधसत्तमान् ।
पाण्डवानामनीकेषु योधयन्ति प्रहारिणः ॥ ६.६५.४ ॥
భీష్ముని ముందుంచుకుని ఆయుధ విద్యలో నిపుణులైన శ్రేష్ఠ యోధులు, పాండవుల సేనల్లో ప్రహారం చేస్తూ యుద్ధం చేస్తున్నారు.
6.65.5
केनावध्या महात्मानः पाण्डुपुत्रा महाबलाः ।
केन दत्तवरास्तात किं वा ज्ञानं विदन्ति ते ॥ ६.६५.५ ॥
ఓ తాతా, ఈ మహాత్ములు, మహాబలులైన పాండుపుత్రులు ఎవరి వల్ల అవధ్యులు? వారికి ఎవరు వరాలిచ్చారు? లేదా వారికి ఏ జ్ఞానం తెలుసు?
6.65.6
येन क्षयं न गच्छन्ति दिवि तारागणा इव ।
पुनःपुनर्न मृष्यामि हतं सैन्यं तु पाण्डवैः ॥ ६.६५.६ ॥
ఆకాశంలోని తారాగణాల వలె వారు నశించకుండా ఉండటానికి కారణమేమిటి? పాండవుల చేత నా సేన హతమవడాన్ని నేను మళ్లీ మళ్లీ సహించలేకపోతున్నాను.
6.65.7
मय्येव दण्डः पतति दैवात्परमदारुणः ।
यथाऽवध्याः पाण्डुसुता यथा वाध्याश्च मे सुताः ॥ ६.६५.७ ॥
దైవవశాత్తు నా మీదే అత్యంత భయంకరమైన దండం పడుతోంది; పాండు పుత్రులు అవధ్యులు, నా పుత్రులు వధ్యులు అన్నట్టు.
6.65.8
एतन्मे सर्वमाचक्ष्व याथातथ्येन सञ्जय ।
न हि पारं प्रपश्यामि दुःखस्यास्य कथंचन ॥ ६.६५.८ ॥
సంజయా, ఇవన్నీ యథార్థంగా నాకు చెప్పు. ఈ దుఃఖానికి అంతం నేను ఏ విధంగానూ చూడలేకున్నాను.
6.65.9
समुद्रस्येव महतो भुजाभ्यां प्रतरन्नरः ।
पुत्राणां व्यसनं मन्ये ध्रुवं प्राप्तं सुदारुणम् ॥ ६.६५.९ ॥
ఒకడు తన బాహువులతో మహాసముద్రాన్ని దాటినట్టుగా, పుత్రులపై అత్యంత భయంకరమైన వినాశం ఖచ్చితంగా వచ్చిపడిందని నేను భావిస్తున్నాను.
6.65.10
घातयिष्यति मे स्रवान्पुत्रान्भीमो न शंसयः ।
न हि पश्यामि तं वीरं यो मे रक्षेत्सुतान्रणे ॥ ६.६५.१० ॥
భీముడు నా పుత్రులను సంహరింపజేయడం సందేహం లేదు; యుద్ధంలో నా పుత్రులను రక్షించే ఆ వీరుడు నాకు కనబడటం లేదు.
6.65.11
ध्रुवं विनाशः संप्राप्तः पुत्रामां मम सञ्जय ।
तस्मान्मे कारणं सूत शक्तिं चैव विशेषतः ॥ ६.६५.११ ॥
సంజయా, నా పుత్రుల వినాశం ఖచ్చితంగా వచ్చింది. కాబట్టి, సూతా, దాని కారణాన్ని, వారి శక్తిని ప్రత్యేకంగా నాకు చెప్పు.
6.65.12
पृच्छतो वै यथातत्त्वं सर्वमाख्यातुमर्हसि ।
दुर्योधनश्च यच्चक्रे दृष्ट्वा स्वान्विमुखान्रणे ॥ ६.६५.१२ ॥
నేను అడుగుతున్నాను కాబట్టి యథార్థంగా అంతా చెప్పాలి — యుద్ధంలో తన వారు విముఖులై పోవడం చూసి దుర్యోధనుడు ఏమి చేశాడో కూడా.
6.65.13
भीष्मद्रोणौ कृपश्चैव सौबलश्च जयद्रथः ।
द्रौणिर्वापि महेष्वासो विकर्णो वा महाबलः ॥ ६.६५.१३ ॥
భీష్ముడు, ద్రోణుడు, కృపుడు, సౌబలుడు, జయద్రథుడు, ద్రోణపుత్రుడైన మహాధనుర్ధరుడు, లేదా మహాబలుడైన వికర్ణుడు—
6.65.14
निश्चयो वापि कस्तेषां तदा ह्यासीन्महात्मानाम् ।
विमुखेषु महाप्राज्ञ मम पुत्रेषु सञ्जय ॥ ६.६५.१४ ॥
మహాప్రాజ్ఞుడవైన సంజయా, నా కుమారులు వెనుదిరిగినప్పుడు ఆ మహాత్ముల నిశ్చయం ఏమిటి?
6.65.15
श्रृणु राजन्नवहितः श्रुत्वा चैवावधारय ।
नैव मन्त्रकृतं किंचिन्नैव मायां तथाविधाम् ॥ ६.६५.१५ ॥
రాజా, శ్రద్ధగా విను, విని మనసులో ఉంచుకో. ఇది ఆలోచనతో కల్పించినదీ కాదు, అటువంటి మాయా కాదు.
6.65.16
न वै विभीषिकां कांचिद्राजन्कुर्वन्ति पाण्डवाः ।
युध्यन्ति ते यथान्यायं शक्तिमन्तश्च संयुगे ॥ ६.६५.१६ ॥
రాజా, పాండవులు ఎలాంటి భయాన్నీ సృష్టించరు. వారు శక్తిమంతులై యుద్ధంలో న్యాయంగా పోరాడుతున్నారు.
6.65.17
धर्मेण सर्वकार्याणि जीवितादीनि भारत ।
आरभन्ते सदा पार्थाः प्रार्थयाना महद्यशः ॥ ६.६५.१७ ॥
భారతా, పార్థులు ఎల్లప్పుడూ ధర్మంతోనే అన్ని కార్యాలను, జీవితాన్ని కూడా ఆరంభిస్తారు; వారు గొప్ప కీర్తిని కోరుకుంటారు.
6.65.18
न ते युद्धान्निवर्तन्ते धर्मोपेता महाबलाः ।
श्रिया परमया युक्ता यतो धर्मस्ततो जयः ॥ ६.६५.१८ ॥
ధర్మవంతులైన ఆ మహాబలులు యుద్ధం నుండి వెనుదిరగరు. ఎక్కడ ధర్మమో, అక్కడ జయం.
6.65.19
तेनावध्या रणे पार्था जययुक्ताश्च पार्थिव ।
तव पुत्रा दुरात्मानः पापेष्वभिरताः सदा ॥ ६.६५.१९ ॥
కాబట్టి యుద్ధంలో పృథ కుమారులు అవధ్యులు; ఓ రాజా, వారు విజయంతో కూడినవారు. నీ దుష్టాత్ములైన కుమారులు ఎల్లప్పుడూ పాపకార్యాలలో ఆసక్తులై ఉన్నారు.
6.65.20
निष्ठुरा हीनकर्माणस्तेन हीयन्ति संयुगे ।
सुबहूनि नृशंसानि पुत्रैस्तव जनेश्वरे ॥ ६.६५.२० ॥
క్రూరులు, నీచకర్మలు చేసినవారు అయిన వారు ఆ కారణంగానే యుద్ధంలో క్షీణిస్తున్నారు. ఓ జనేశ్వరా, నీ కుమారులు ఎన్నో క్రూరకార్యాలు చేశారు.
6.65.21
निकृतानीह पाण्डूनां नीचैरिव यथा नरैः ।
सर्वं च तदनादृत्य पुत्राणां तव किल्बिषम् ॥ ६.६५.२१ ॥
ఇక్కడ పాండవులకు చేసిన అపకారాలు నీచ మనుషులు చేసినట్లుగా ఉన్నాయి. నీ కుమారుల ఆ పాపమంతటినీ లెక్కచేయకుండా.
6.65.22
धर्ममूलाः सदैवासन्पाण्डवाः पाण्डुपूर्वज ।
न चैतान्बहुमन्यन्ते पुत्रास्तव विशांपते । ॥ ६.६५.२२ ॥
పాండవులు ఎల్లప్పుడూ ధర్మమే ఆధారంగా ఉన్నవారు, ఓ పాండు పూర్వజా. నీ కుమారులు వీరిని గౌరవించడం లేదు, ఓ ప్రజాపతీ.
6.65.23
तस्य पापस्य सततं क्रियमाणस्य कर्मणः ।
सांप्रतं सुमहद्धोरं फलं प्राप्तं जनेश्वर ॥ ६.६५.२३ ॥
ఆ నిరంతరం చేయబడిన పాపకర్మ ఫలం ఇప్పుడు అత్యంత భయంకరంగా లభించింది, ఓ జనేశ్వరా.
6.65.24
स त्वं भुङ्क्ष्व महाराज सपुत्रः समुहृञ्जनः ।
नावबुध्यसि यद्राजन्वार्यमाणः सुहृज्जनैः ॥ ६.६५.२४ ॥
కాబట్టి నీవు, ఓ మహారాజా, నీ కుమారులు మరియు మిత్రజనులతో కలిసి దాని ఫలాన్ని అనుభవించు. ఓ రాజా, మిత్రులు నిన్ను వారిస్తున్నా నీవు గ్రహించలేకపోతున్నావు.
6.65.25
विदुरेणाथ भीष्मेण द्रोणेन न महात्मना ।
तथा मया चाप्यसकृद्वार्यमाणो न बुध्यसे ॥ ६.६५.२५ ॥
విదురుడు, భీష్ముడు, మహాత్ముడైన ద్రోణుడు, అలాగే నేను కూడా పదేపదే వారించినా నీవు గ్రహించడం లేదు.
6.65.26
वाक्यं हितं च पथ्यं च मर्त्यः पथ्यमिवौषधम् ।
पुत्राणां मतमास्थाय जितान्मन्यसि पाण्डवान् ॥ ६.६५.२६ ॥
హితమైన, పథ్యమైన మాటను మనిషి పథ్యమైన ఔషధంలా స్వీకరించడు; కుమారుల అభిప్రాయాన్ని పట్టుకొని పాండవులను జయించినవారిగా నీవు భావిస్తున్నావు.
6.65.27
शृणु भूयो यथातत्त्वं यन्मां त्वं परिपृच्छसि ।
कारणं भरतश्रेष्ठ पाण्डवानां जयं प्रति ॥ ६.६५.२७ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, పాండవుల విజయానికి కారణం గురించి నీవు నన్ను అడుగుతున్నావు; దానిని యథార్థంగా మళ్లీ వినుము.
6.65.28
तत्तेऽहं कथयिष्यामि यथाश्रुतमरिन्दम ।
दुर्योधनेन संपृष्ट एतमर्थं पितामहः ॥ ६.६५.२८ ॥
శత్రుదమనా, నేను విన్నట్లుగా దానిని నీకు చెబుతాను; దుర్యోధనుడు ఈ విషయాన్ని అడిగినప్పుడు పితామహుడు (భీష్ముడు) చెప్పినది.
6.65.29
दृष्ट्वा भ्रातॄन्रणे सर्वान्निर्जितांस्तु महारथान् ।
शोकसंमूढहृदयो निशाकाले स्म कौरवः ॥ ६.६५.२९ ॥
యుద్ధంలో తన సోదరులు, మహారథులు అందరూ ఓడిపోవడం చూసి, శోకంతో మోహితమైన హృదయంతో ఆ కౌరవుడు రాత్రివేళ.
6.65.30
पितामहं महाप्राज्ञं विनयोपगम्य ह ।
यदब्रवीत्सुतस्तेऽसौ तन्मे शृणु जनेश्वर ॥ ६.६५.३० ॥
మహాప్రాజ్ఞుడైన పితామహుని వద్దకు వినయంగా వెళ్లి నీ ఆ కుమారుడు ఏమన్నాడో, జనేశ్వరా, నా నుండి వినుము.
6.65.31
भवान्द्रोणश्च कर्णश्च कृपो द्रौणिस्तथैव च ।
कृतवर्मा च हार्दिक्यः काम्भोजश्च सुदक्षिणः ॥ ६.६५.३१ ॥
మీరు, ద్రోణుడు, కర్ణుడు, కృపుడు, ద్రోణుని కుమారుడు, అలాగే కృతవర్మ, హార్దిక్యుడు, కాంభోజరాజు, సుదక్షిణుడు.
6.65.32
भूरिश्रवा विकर्णश्च भगदत्तश्च वीर्यवान् ।
महारथाः समाख्याताः कुलपुत्रास्तनुत्यजः ॥ ६.६५.३२ ॥
భూరిశ్రవుడు, వికర్ణుడు, పరాక్రమవంతుడైన భగదత్తుడు కూడా. వీరు మహారథులుగా ప్రసిద్ధులు; ఉత్తమ కులాల పుత్రులు, ప్రాణత్యాగానికి సిద్ధమైనవారు.
6.65.33
त्रयाणामपि लोकानां पर्याप्ता इति मे मतिः ।
पाण्डवानां समस्ताश्च न तिष्ठन्ति पराक्रमे ॥ ६.६५.३३ ॥
మూడు లోకాలకూ వీరు సరిపోతారని నా అభిప్రాయం; కానీ పాండవులందరూ పరాక్రమంలో వీరిని ఎదుర్కోలేరు.
6.65.34
तत्र मे संशयो जातस्तत्त्वमाचक्ष्व पृच्छतः ।
यं समाश्रित्य कौन्तेय जयन्त्यस्मान्क्षणेक्षणे ॥ ६.६५.३४ ॥
అందువల్ల నాకు సందేహం కలిగింది. అడుగుతున్నాను, సత్యాన్ని చెప్పండి—కౌంతేయుడా, దేనిని ఆధారంగా చేసుకొని వారు ప్రతి క్షణం మమ్మల్ని జయిస్తున్నారు?
6.65.35
शृणु राजन्वचो मह्यं यथा वक्ष्यामि कौरव ।
बहुशश्च मयोक्तोऽसि न च मे तत्त्वया कृतम् ॥ ६.६५.३५ ॥
రాజా, నా మాట వినుము; నేను చెప్పినట్లు వినుము, కౌరవా. నేను నీకు ఎన్నోసార్లు చెప్పాను, కానీ నువ్వు నా మాటను పాటించలేదు.
6.65.36
क्रियतां पाण्डवैः सार्ध समो भरतसत्तम ।
एतत्क्षेममहं मन्ये पृथिव्यास्तव वा विभो ॥ ६.६५.३६ ॥
భరతశ్రేష్ఠా, పాండవులతో సమానంగా సంధి చేసుకో. ఇదే క్షేమమని నేను భావిస్తున్నాను—భూమికీ నీకూ, ఓ ప్రభూ.
6.65.37
भुङ्क्ष्वेमां पृथिवीं राजन्भ्रातृभिः सहितः सुखी ।
दुर्हृदस्तापयन्सर्वान्नन्दयंश्चापि बान्धवान् ॥ ६.६५.३७ ॥
రాజా, సోదరులతో కలిసి సుఖంగా ఈ భూమిని అనుభవించు; శత్రువులను బాధిస్తూ, బంధువులను సంతోషపెట్టు.
6.65.38
न च मे क्रोशतस्तात श्रुतवानसि वै पुरा ।
तदिदं समनुप्राप्तं यत्पाण्डूनवमन्यसे ॥ ६.६५.३८ ॥
ప్రియ కుమారా, నేను మొరపెట్టినప్పుడు నువ్వు ముందే విన్నావు కదా? పాండవులను నీవు అవమానిస్తున్నావు కాబట్టి, అదే ఇప్పుడు ప్రాప్తించింది.
6.65.39
यश्च हेतुरवध्यत्वे तेकषामक्लिष्टकर्मणाम् ।
तं शृणुष्व महाबाहो मम कीर्तयतः प्रभो ॥ ६.६५.३९ ॥
మహాబాహూ, ప్రభూ, ఆ అలసటలేని కర్మలు చేసేవారు అవధ్యులుగా ఉండటానికి కారణాన్ని నేను చెబుతున్నప్పుడు విను.
6.65.40
नास्ति लोकेषु तद्भूतं भविता नो भविष्यति ।
यो जयेत्पाण्डवान्सर्वान्पालिताञ्छार्ङ्गधन्वना ॥ ६.६५.४० ॥
శార్ఙ్గ ధనుస్సు ధరించినవాడు రక్షించే పాండవులందరినీ జయించగల వాడు లోకాలలో లేడు, ఉండబోడు.
6.65.41
यत्तु मे कथितं तात मुनिभिर्भावितात्मभिः ।
पुराणगीतं धर्मज्ञ तच्छृणुष्व यथातथम् ॥ ६.६५.४१ ॥
ప్రియ కుమారా, ధర్మజ్ఞుడా, శుద్ధమనస్కులైన మునులు నాకు చెప్పిన పురాతన గీతాన్ని యథాతథంగా విను.
6.65.42
पुरा किल सुराः सर्वे ऋषयश्च समागताः ।
पितामहमुपासेदुः पर्वत गन्धमादने ॥ ६.६५.४२ ॥
పూర్వం దేవతలూ ఋషులూ అందరూ కలిసి గంధమాదన పర్వతంపై పితామహుని (బ్రహ్మను) సమీపించారు.
6.65.43
तेषां मध्ये समासीनः प्रजापतिरपश्यत ।
विमानं प्रज्वलद्भासा स्थितं प्रवरमम्बरे ॥ ६.६५.४३ ॥
వారి మధ్య కూర్చున్న ప్రజాపతి, ఆకాశంలో నిలిచి ప్రకాశవంతమైన కాంతితో మెరుస్తున్న శ్రేష్ఠమైన విమానాన్ని చూశాడు.
6.65.44
ध्यानेनावेद्य तद्ब्रह्मा कृत्वा च नियतोऽञ्जलिम् ।
नमश्चकार हृष्टात्मा पुरुषं परमेश्वरम् ॥ ६.६५.४४ ॥
ధ్యానం ద్వారా దానిని గ్రహించిన బ్రహ్మ, నియమంతో అంజలి ఘటించి, సంతోషించిన మనసుతో పరమేశ్వరుడైన పురుషునికి నమస్కరించాడు.
6.65.45
ऋषयस्त्वथ देवाश्च दृष्ट्वा ब्रह्माणमुत्थितम् ।
स्थिताः प्राञ्जलयः सर्वे पश्यन्तो महदद्भुतम् ॥ ६.६५.४५ ॥
ఋషులు, దేవతలు కూడా బ్రహ్మ లేచి నిలవడం చూసి, ఆ మహాద్భుతాన్ని చూస్తూ, అందరూ అంజలి ఘటించి నిలబడ్డారు.
6.65.46
यथावच्च तमभ्यर्च्य ब्रह्मा ब्रह्मविदां वरः ।
जगाद जगतः स्रष्टा परं परमधर्मवित् ॥ ६.६५.४६ ॥
బ్రహ్మజ్ఞానులలో శ్రేష్ఠుడు, జగత్తును సృష్టించిన, పరమధర్మజ్ఞుడైన బ్రహ్మ అతనిని యథావిధిగా పూజించి ఇలా పలికాడు.
6.65.47
विश्वावसुर्विश्वमूर्तिर्हि विश्वे ।
विष्वक्सेनो विश्वकर्मा वशी च।
विश्वेश्वरो वासुदेवोऽसि तस्मा-
द्योगात्मानं देवतं त्वामुपैमि ॥ ६.६५.४७ ॥
నీవు విశ్వావసువు, విశ్వమూర్తి, విశ్వుడు, విష్వక్సేనుడు, విశ్వకర్మ, వశీ; నీవే విశ్వేశ్వరుడైన వాసుదేవుడవు. కాబట్టి, యోగాత్ముడవైన దేవా, నిన్ను చేరుతున్నాను.
6.65.48
जय विश्वमहादेव जय लोकहिते रत ।
जय योगीश्वर विभो जय योगपरावर ॥ ६.६५.४८ ॥
విశ్వ మహాదేవా, జయము; లోకహితంలో నిమగ్నుడవైన నీకు జయము; యోగీశ్వరా, విభూ, జయము; యోగానికి పరమూ అవరమూ అయినవాడా, జయము.
6.65.49
पद्मगर्भविशालाक्ष जय लोकेश्वरेश्वर ।
भूतभव्यभवन्नाथ जय सौम्यात्मजात्मज ॥ ६.६५.४९ ॥
పద్మగర్భునిలా విశాలాక్షుడా, లోకేశ్వరులకు ఈశ్వరుడా, భూత-భవ్య-భవత్ నాథా, జయము. సౌమ్య ఆత్మజుని ఆత్మజుడా, జయము.
6.65.50
असङ्क्येयगुणाधार जय सर्वपरायण ।
नारायण सुदुष्पार जय शार्ङ्गधनुर्धर ॥ ६.६५.५० ॥
అసంఖ్యేయ గుణాధారా, సర్వ పరాయణా, నారాయణా, దుష్పారా, జయము. శార్ఙ్గ ధనుర్ధరా, జయము.
6.65.51
जय सर्वगुणोपेत विश्वमूर्ते निरामय ।
विश्वेश्वर महाबाहो जय लोकार्थतत्पर ॥ ६.६५.५१ ॥
సర్వగుణోపేతా, విశ్వమూర్తీ, నిరామయా, జయము. విశ్వేశ్వరా, మహాబాహూ, లోకార్థతత్పరా, జయము.
6.65.52
महोरगवराहाद्य हरिकेश विभो जय ।
हरिवासदिशामीश विश्ववासामिताव्यय ॥ ६.६५.५२ ॥
మహోరగ-వరాహాది, హరికేశా, విభో, జయము. హరివాస దిశల ఈశా, విశ్వవాసా, అమితా, అవ్యయా, జయము.
6.65.53
व्यक्ताव्यक्तामितस्थान नियतेन्द्रिय सत्त्क्रिय ।
असङ्ख्येयात्मभावज्ञ जय गम्भीर कामद ॥ ६.६५.५३ ॥
వ్యక్తావ్యక్తామిత స్థానా, నియతేంద్రియా, సత్క్రియా, అసంఖ్యేయాత్మభావజ్ఞా, జయము. గంభీరా, కామదా, జయము.
6.65.54
अनन्त विदित ब्रह्मन्नित्यभूतविभावन ।
कृतकार्य कृतप्रज्ञ धर्मज्ञ विजयावह ॥ ६.६५.५४ ॥
అనంతా, విదితా, బ్రహ్మన్, నిత్యభూతవిభావనా, జయము. కృతకార్యా, కృతప్రజ్ఞా, ధర్మజ్ఞా, విజయావహా, జయము.
6.65.55
गुह्यात्मन्सर्वयोगात्मन्स्फुटसंभूतसंभव ।
भूताद्य लोकत्त्वेश जय भूतविभावन ॥ ६.६५.५५ ॥
రహస్యాత్మా, సర్వయోగాత్మా, వ్యక్తమై ఉద్భవించిన జీవుల మూలమా, జీవులకు ఆదియైనవాడా, లోకాలకు ప్రభువా, జయము, జీవులను సృష్టించువాడా!
6.65.56
आत्मयोगे महाभाग कल्पसंक्षेपतत्पर ।
उद्भावनमनोभाव जय ब्रह्म जयप्रिय ॥ ६.६५.५६ ॥
ఆత్మయోగీ, మహాభాగ్యుడా, కల్పాన్ని సంక్షేపించుటలో నిమగ్నుడా, సృష్టిలో మనస్సు నిలిపినవాడా, జయము, బ్రహ్మమా, జయప్రియుడా!
6.65.57
निसर्गसर्गनिरत कामेश परमेश्वर ।
अमृतोद्भवसद्भाव मुक्तात्मन्विजयप्रद ॥ ६.६५.५७ ॥
సహజ సృష్టిలో రమించువాడా, కామేశ్వరా, పరమేశ్వరా, అమృతం నుండి ఉద్భవించిన సద్భావుడా, ముక్తాత్మా, విజయప్రదా!
6.65.58
प्रजापतिपते देव पद्मनाभ महाबल ।
आत्मभूतमहाभूत सत्वात्मञ्जय सर्वदा ॥ ६.६५.५८ ॥
ప్రజాపతుల పతీ, దేవా, పద్మనాభా, మహాబలుడా, స్వయంభువా, మహాభూతాల ఆత్మా, సత్త్వాత్మా, సర్వదా జయము!
6.65.59
पादौ तव धा देवी दिशो बाहु दिवं शिरः ।
मूर्तिस्तेऽहं सुराः कायश्चन्द्रादित्यौ च चक्षुषी ॥ ६.६५.५९ ॥
నీ పాదాలు భూదేవి, దిక్కులు నీ బాహువులు, స్వర్గం నీ శిరస్సు; నేను నీ మూర్తిని, దేవతలు నీ కాయం, చంద్రుడు సూర్యుడు నీ నేత్రాలు.
6.65.60
बलं तपश्च सत्यं च कर्म धर्मात्मकं तव ।
तेजोऽग्निः पवनः श्वास आपस्ते स्वेदसंभवाः ॥ ६.६५.६० ॥
నీ బలం, తపస్సు, సత్యం, ధర్మాత్మకమైన కర్మ; నీ తేజస్సు అగ్ని, వాయువు నీ శ్వాస, జలాలు నీ స్వేదం నుండి జన్మించినవి.
6.65.61
अश्विनौ श्रवणौ नित्यं देवी जिह्वा सरस्वती ।
वेदाः संस्कारनिष्ठा हि त्वयीदं जगदाश्रितम् ॥ ६.६५.६१ ॥
అశ్వినులు ఎల్లప్పుడూ మీ చెవులు; దేవి సరస్వతి మీ నాలుక; సంస్కారాలలో నిలిచిన వేదాలు — ఈ జగత్తు నిజంగా మీపైనే ఆధారపడి ఉంది.
6.65.62
न सङ्ख्यानं परीमाणं न तेजो न पराक्रमम् ।
न बलं योगयोगीश जानीमस्ते परंतप ॥ ६.६५.६२ ॥
యోగీశ్వరా, శత్రుసంహారకా! మీ లెక్కను, పరిమాణాన్ని, తేజస్సును, పరాక్రమాన్ని, బలాన్ని మేము ఎరుగము.
6.65.63
त्वद्भक्तिनिरता देव नियमैस्त्वां समाश्रिताः ।
अर्चयामः सदा विष्णो परमेशं महेश्वरम् ॥ ६.६५.६३ ॥
దేవా, మీ భక్తిలో నిలిచినవారై, నియమాలతో మిమ్మల్ని ఆశ్రయించి, ఎల్లప్పుడూ మిమ్మల్ని పూజిస్తున్నాము — విష్ణూ, పరమేశ్వరా, మహేశ్వరా!
6.65.64
ऋषयो देवगन्धर्वा यक्षराक्षसपन्नगाः ।
पिशाचा मानुषाश्चैव मृगपक्षिसरीसृपाः ॥ ६.६५.६४ ॥
ఋషులు, దేవగంధర్వులు, యక్షరాక్షసపన్నగులు, పిశాచులు, మానవులు, మృగాలు, పక్షులు, సరీసృపాలు.
6.65.65
एवमादि मया सृष्टं पृथिव्यां त्वत्प्रसादजम् ।
पद्मनाभ विशालाक्ष कृष्ण दुःश्वप्रणाशन ॥ ६.६५.६५ ॥
ఇలాంటివి, ఇతరాలు నేను ఈ భూమిపై సృష్టించినవన్నీ మీ అనుగ్రహం వల్ల పుట్టినవే. పద్మనాభా, విశాలాక్షా, కృష్ణా, దుఃస్వప్ననాశనా!
6.65.66
त्वं गतिः सर्वभूतानां त्वं नेता त्वं जगद्गुरुः ।
त्वत्प्रसादेन देवेश सुखिनो विबुधाः सदा ॥ ६.६५.६६ ॥
మీరే సర్వ ప్రాణులకు గతి; మీరే నాయకులు; మీరే జగద్గురువు. దేవేశా, మీ అనుగ్రహంతో దేవతలు ఎల్లప్పుడూ సుఖంగా ఉంటారు.
6.65.67
पृथिवी निर्भया देव त्वत्प्रसादात्सदाऽभवत् ।
तस्माद्भव विशालाक्ष यदुवंशविवर्धनः ॥ ६.६५.६७ ॥
దేవా, నీ అనుగ్రహం వల్ల భూమి ఎల్లప్పుడూ భయరహితంగా మారింది. కావున ఓ విశాలాక్షా, యదువంశాన్ని వర్ధిల్లజేసేవాడా, నీవు అవతరించుము.
6.65.68
धर्मसंस्थापनार्थाय दैत्यानां च बधाय च ।
जगतो धारणार्थाय विज्ञाप्यं कुरु मे विभो ॥ ६.६५.६८ ॥
ధర్మ స్థాపన కోసం, దైత్యుల వధ కోసం, జగత్తును ధరించడం కోసం — ఓ విభూ, నా ఈ విన్నపాన్ని నెరవేర్చుము.
6.65.69
यत्तत्परमकं गुह्यं त्वत्प्रसादादिदं विभो ।
वासुदेव तदेतत्ते मयोद्गीतं यथातथम् ॥ ६.६५.६९ ॥
ఓ విభూ, నీ అనుగ్రహం వల్ల ఈ పరమ రహస్యం — ఓ వాసుదేవా, అది నీకు నేను యథార్థంగా చెప్పాను.
6.65.70
सृष्ट्वा संकर्षणं देवं स्वयमात्मानमात्मना ।
कृष्ण त्वमात्मनास्राक्षीः प्रद्युम्नं चात्मसंभवम् ॥ ६.६५.७० ॥
కృష్ణా, నీవు నిన్నే సంకర్షణ దేవుడిగా నిన్నే సృష్టించుకున్నావు; నీ నుండి పుట్టిన ప్రద్యుమ్నుణ్ణి కూడా సృష్టించావు.
6.65.71
प्रद्युम्नादनिरुद्धं त्वं यं विदुर्विष्णुमव्ययम् ।
अनिरुद्धोऽसृजन्मां वै ब्रह्माणं लोकधारिणम् ॥ ६.६५.७१ ॥
ప్రద్యుమ్నుని నుండి నీవు అనిరుద్ధుణ్ణి సృష్టించావు — అతడినే అవ్యయ విష్ణువని తెలుసుకుంటారు. అనిరుద్ధుడు లోకాలను ధరించే బ్రహ్మనైన నన్ను సృష్టించాడు.
6.65.72
वासुदेवमयः सोऽहं त्वयैवास्मि विनिर्मितः ।
तस्माद्याचामि लोकेश चतुरात्मानमात्मना।
विभज्य भागशोत्मानं व्रज मानुषतां विभो ॥ ६.६५.७२ ॥
వాసుదేవమయుడనైన నన్ను నీవే సృష్టించావు. కావున లోకేశా, నాలుగు ఆత్మలుగల నిన్ను నీవే భాగాలుగా విభజించుకుని, ఓ విభూ, మానవత్వాన్ని పొందుమని నేను వేడుకుంటున్నాను.
6.65.73
तत्रासुरवधं कृत्वा सर्वलोकसुखाय वै ।
धर्मं प्राप्य यशः प्राप्य योगं प्राप्स्यति तत्त्वतः ॥ ६.६५.७३ ॥
అక్కడ రాక్షసులను సంహరించి, సర్వలోకాల సుఖం కోసం, ధర్మాన్ని, కీర్తిని పొంది, నిజంగా యోగాన్ని పొందుతాడు.
6.65.74
त्वां हि ब्रह्मर्षयो लोके देवाश्चामितविक्रम ।
तैस्तैर्हि नामभिर्युक्ता गायन्ति परमात्मकम् ॥ ६.६५.७४ ॥
అపరిమిత పరాక్రమశాలీ! బ్రహ్మర్షులు, దేవతలు లోకంలో మిమ్మల్ని ఆ ఆ నామాలతో స్తుతిస్తూ పరమాత్మను గానం చేస్తారు.
6.65.75
स्थिताश्च सर्वे त्वयि भूतसङ्घाः ।
कृत्वाश्रयं त्वां वरदं सुबाहो।
अनादिमध्यान्तमपारयोगं ।
लोकस्य सेतुं प्रवदन्ति विप्राः ॥ ६.६५.७५ ॥
సమస్త ప్రాణి సమూహాలు మీలోనే స్థితమై ఉన్నాయి. ఓ సుబాహూ! వరదుడైన మిమ్మల్ని ఆశ్రయంగా చేసుకుని, ఆది మధ్యాంతాలు లేనివాడు, అపార యోగం కలవాడు అయిన మిమ్మల్ని, విప్రులు లోకానికి సేతువు అని చెబుతారు.