Mahābhārata · Adhyāya 6.73
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.73.1
विराटोऽय त्रिभिर्बाणैर्भीष्ममार्च्छन्महारथम् ।
विव्याध तुरमांत्रास्य त्रिभिर्बाणैर्महारथः ॥ ६.७३.१ ॥
Virāṭa también atacó al gran guerrero Bhīṣma con tres flechas, y el gran guerrero atravesó sus caballos con tres flechas.
6.73.2
तं प्रत्यविध्यद्दशभिर्भीष्मः शान्तनवः शरैः ।
रुक्मपुङ्खैर्महेष्वासः कृतहस्तो महाबलः ॥ ६.७३.२ ॥
Bhīṣma, hijo de Śantanu, lo atravesó a su vez con diez flechas de plumas doradas; aquel gran arquero, diestro de mano, era poderoso.
6.73.3
द्रौणिर्गाण्डीवधन्वानं भीमधन्वा महारथः ।
अविध्यदिषुभिः षङ्भिर्दृढहस्तः स्तनान्तरे ॥ ६.७३.३ ॥
El hijo de Droṇa, gran guerrero de arco terrible y mano firme, atravesó a Arjuna, portador del Gāṇḍīva, en mitad del pecho con seis flechas.
6.73.4
कार्मुकं तस्य चिच्छेद फल्गुनः परवीरहा ।
अविध्यच्च भृशं तीक्ष्णैः पत्रिभिः शत्रुकर्शनः ॥ ६.७३.४ ॥
Phalguna, matador de héroes enemigos, cortó su arco, y el atormentador de enemigos lo atravesó con agudas flechas en gran medida.
6.73.5
सोऽन्यत्कार्मुकमादाय वेगवान्क्रोधमूर्च्छितः ।
अमृष्यमाणः पार्थेन कार्मुकच्छेदमाहवे ॥ ६.७३.५ ॥
Aquel guerrero veloz, abrumado por la ira, tomó otro arco, incapaz de soportar que Pārtha le cortara el arco en la batalla.
6.73.6
अविध्यत्फल्गुनं राजन्नवत्या निशितैः शरैः ।
वासुदेवं च सप्तत्या विव्याध परमेषुभिः ॥ ६.७३.६ ॥
¡Oh rey!, atravesó a Phalguna con noventa flechas afiladas, y a Vāsudeva con setenta flechas supremas.
6.73.7
ततः क्रोधाभिताम्राक्षः कृष्णेन सह फल्गुनः ।
दीर्घमुष्णं च निःश्वस्य चिन्तयित्वा पुनःपुनः ॥ ६.७३.७ ॥
Entonces Arjuna, con los ojos enrojecidos por la ira, junto a Kṛṣṇa, exhaló un suspiro largo y caliente y reflexionó una y otra vez.
6.73.8
धनुः प्रपीड्य वामेन करेणामित्रकर्शनः ।
गाण्डीवधन्वा संक्रुद्धः शितान्सन्नतपर्वणः ॥ ६.७३.८ ॥
Arjuna, azote de enemigos, el arquero del Gāṇḍīva, totalmente airado, apretó el arco con la mano izquierda y tomó flechas afiladas de nudos doblados.
6.73.9
जीवितान्तकरान्घोरान्समादत्त शिलीमुखान् ।
तैस्तूर्णं समरेऽविध्यद्रौणिं बलवतां वरः ॥ ६.७३.९ ॥
Tomando flechas terribles que traen la muerte, el mejor de los poderosos atravesó de inmediato al hijo de Droṇa en la batalla.
6.73.10
तस्य ते कवचं भित्त्वा पपुः शोणितमाहवे ।
न विव्यथे च निर्भिन्नो द्रौणिर्गाण्डीवधन्वना ॥ ६.७३.१० ॥
Atravesando su armadura, aquellas flechas bebieron sangre en la batalla, y el hijo de Droṇa, aunque atravesado por el arquero del Gāṇḍīva, no se angustió.
6.73.11
तथैव च शरान्द्रौणिः प्रविमुञ्चन्नविह्वलः ।
तस्थौ च समरे राजंस्त्रातुमिच्छन्महाव्रतम् ॥ ६.७३.११ ॥
Igualmente el hijo de Droṇa, inquebrantable, seguía disparando flechas, y, oh rey, se mantuvo en la batalla deseando proteger su gran voto.
6.73.12
तस्य तत्सुमहत्कर्म शशंसुः कुरुसत्तमाः ।
यत्कृष्णाभ्यां समेताभ्यामभ्यापतत संयुगे ॥ ६.७३.१२ ॥
Los mejores de los kurus alabaron aquella gran hazaña suya: que en la batalla atacó a los dos Kṛṣṇas aunque estaban unidos.
6.73.13
स हि नित्यमनीकेषु युध्यतेऽभयमास्तितः ।
अस्त्रग्रामं ससंहारं द्रोणात्प्राप्य सुदुर्लभम् ॥ ६.७३.१३ ॥
Él siempre lucha sin miedo entre las huestes, habiendo obtenido de Droṇa el conjunto de armas, junto con su retirada, muy difícil de conseguir.
6.73.14
ममैष आचार्यसुतो द्रोणस्यापि प्रियः सुतः ।
ब्राह्मणश्च विशेषेण माननीयो ममेति च ॥ ६.७३.१४ ॥
"Este es el hijo de mi maestro, querido también para Droṇa, hijo y brahmán; especialmente es digno de honor por mi parte", así (piensa él).
6.73.15
समास्थआय मतिं वीरो बीभत्सुः सत्रुतापनः ।
कृपां चक्रे रथश्रेष्ठो भारद्वाजसुतं प्रति ॥ ६.७३.१५ ॥
Aquel héroe Bībhatsu (Arjuna), atormentador de enemigos, habiendo decidido su mente, el mejor de los aurigas, mostró compasión hacia el hijo de Bharadvāja (Aśvatthāman).
6.73.16
द्रौणिं त्यक्त्वा ततो युद्धे कौन्तेयः श्वेतवाहनः ।
युयुधे तावकान्निघ्नंस्त्वरमाणः पराक्रमी ॥ ६.७३.१६ ॥
Entonces, dejando en la batalla al hijo de Droṇa (Aśvatthāman), el hijo de Kuntī, el de caballos blancos (Arjuna), valiente y apresurado, luchó matando a tus hombres.
6.73.17
दुर्योधनस्तु दशभिर्गार्ध्रपत्रैः शिलाशितैः ।
भीमसेनं महेष्वासं रुक्मपुङ्खैः समार्पयत् ॥ ६.७३.१७ ॥
Pero Duryodhana golpeó por completo al gran arquero Bhīmasena con diez flechas afiladas en piedra, emplumadas con plumas de buitre y de puntas doradas.
6.73.18
भीमसेनः सुसंक्रुद्धः परासुकरणं दृढम् ।
चित्रं कार्मुकमादत्त शरांश्च निशितान्दश ॥ ६.७३.१८ ॥
Bhīmasena, muy enfurecido, tomó un arco fuerte y maravilloso que causa la muerte, y diez flechas afiladas.
6.73.19
आकर्णप्रहितैस्तीक्ष्णैर्वेगवद्भिरजिह्मगैः ।
अविध्यत्तूर्णमव्यग्रः कुरुराजं महोरसि ॥ ६.७३.१९ ॥
Con flechas afiladas, veloces y de vuelo recto, disparadas con la cuerda tensada hasta la oreja, él, sin turbarse, de inmediato atravesó el ancho pecho del rey de los Kurus.
6.73.20
तस्य काञ्चनसूत्रस्थः शरैः संछादितो मणिः ।
रराजोरसि खे सूर्यो ग्रहैरिव समावृतः ॥ ६.७३.२० ॥
La joya sujeta a un hilo de oro sobre su pecho, aunque cubierta de flechas, brillaba como el sol en el cielo rodeado de planetas.
6.73.21
पुत्रस्तु तव तेजस्वी भीमसेनेन ताडित ।
नामृष्यत यथा नागस्तलशब्दं मदोत्कटः ॥ ६.७३.२१ ॥
Tu hijo valiente, golpeado por Bhīmasena, no pudo soportarlo, como un elefante enfurecido por el celo no soporta el sonido de una palmada.
6.73.22
ततः शरैर्महाराज रुक्मपुङ्खैः शिलाशितैः ।
भीमं विव्याध संक्रुद्धस्त्रासयानो वरूथिनीम् ॥ ६.७३.२२ ॥
Entonces, gran rey, enfurecido, hirió a Bhīma con flechas de plumas doradas afiladas en piedra, aterrorizando al ejército.
6.73.23
तौ युध्यमानौ समरे भृशमन्योन्यविक्षतौ ।
पुत्रौ ते देवसंकाशौ व्यरोचेतां महाबलौ ॥ ६.७३.२३ ॥
Aquellos dos de tus hijos, semejantes a dioses y muy poderosos, combatiendo en la batalla y gravemente heridos el uno por el otro, resplandecían.
6.73.24
चित्रसेनं नरव्याघ्रं सौभद्रः परवीरहा ।
अविध्यद्दशभिर्बाणैः पुरुमित्रं च सप्तभिः ॥ ६.७३.२४ ॥
Saubhadra, matador de héroes enemigos, hirió a Citrasena, tigre entre los hombres, con diez flechas, y a Purumitra con siete.
6.73.25
सत्यव्रतं च सप्तत्या विद्ध्वा शक्रसमो युधि ।
नृत्यन्निव रणे वीर आर्तिं नः समजीजनत् ॥ ६.७३.२५ ॥
Aquel héroe, igual a Indra en la batalla, atravesó a Satyavrata con setenta flechas y, como si danzara en el combate, nos causó una gran aflicción.
6.73.26
तं प्रत्यविध्यद्दशभिश्चित्रसेनः शिलीमुखैः ।
सत्यव्रतश्च नवभिः पुरुमित्रश्च सप्तभिः ॥ ६.७३.२६ ॥
Citrasena lo hirió a su vez con diez flechas, Satyavrata con nueve y Purumitra con siete.
6.73.27
स विद्धो विक्षरन्रक्तं शत्रुसंवारणं महत् ।
चिच्छेद चित्रसेनस्य चित्रं कार्मुकमार्जुनिः ॥ ६.७३.२७ ॥
Herido y derramando sangre, el hijo de Arjuna, gran defensor contra los enemigos, cortó el maravilloso arco de Citrasena.
6.73.28
भित्त्वा चास्य तनुत्राणं शरेणोरस्यताडयत् ।
ततस्ते तावका वीरा राजपुत्रा महारथाः ॥ ६.७३.२८ ॥
Atravesando su armadura, lo golpeó en el pecho con una flecha. Entonces vuestros héroes, príncipes y grandes guerreros de carro—
6.73.29
समेत्य युधि संरब्धा विव्यधुर्निशितैः शरैः ।
तांश्च सर्वाञ्शरैस्तीक्ष्णैर्जघान परमास्त्रवित् ॥ ६.७३.२९ ॥
Reuniéndose en la batalla y encolerizados, lo atravesaron con agudas flechas; pero aquel conocedor de las armas supremas derribó a todos con flechas afiladas.
6.73.30
तस्य दृष्ट्वा तु तत्कर्म परिवव्रुः सुतास्तव ।
दहन्तं समरे सैन्यं वने कक्षं यथोल्बणम् ॥ ६.७३.३० ॥
Al ver aquella hazaña suya, vuestros hijos lo rodearon, mientras él abrasaba al ejército en la batalla como un feroz fuego quema una espesura en el bosque.
6.73.31
अपेतशिशिरे काले समिद्धमिव पावकम् ।
अत्यरोचत सौभद्रस्तव सैन्यानि नाशयन् ॥ ६.७३.३१ ॥
Cuando la estación fría había pasado, como un fuego encendido, el hijo de Subhadrā resplandeció extraordinariamente, destruyendo tus ejércitos.
6.73.32
तत्तस्य चरितं दृष्ट्वा पौत्रस्तव विशांपते ।
लक्ष्मणोऽभ्यपतत्तूर्णं सात्तीपुत्रमाहवे ॥ ६.७३.३२ ॥
Al ver su hazaña, tu nieto Lakṣmaṇa, oh señor de los hombres, se lanzó velozmente contra el hijo de Sātyaki en la batalla.
6.73.33
अभिमन्युस्तु संक्रुद्धो लक्ष्मणं शुभलक्षणम् ।
विव्याध निशितैः षङभिः सारथिं च त्रिभिः शरैः ॥ ६.७३.३३ ॥
Pero Abhimanyu, muy airado, atravesó a Lakṣmaṇa, de auspiciosas marcas, con seis flechas afiladas, y a su auriga con tres.
6.73.34
तथैव लक्ष्मणो राजन्सौभद्रं निशितैः शरैः ।
अविध्यत महाराज तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.७३.३४ ॥
Igualmente Lakṣmaṇa, oh rey, atravesó al hijo de Subhadrā con flechas afiladas; oh gran rey, aquello pareció maravilloso.
6.73.35
तस्याश्वांश्चतुरो हत्वा सारथिं च महाबलः ।
अभ्यद्रवत सौभद्रो लक्ष्मणं निशितैः शरैः ॥ ६.७३.३५ ॥
Tras matar sus cuatro caballos y a su auriga, el poderoso hijo de Subhadrā se abalanzó sobre Lakṣmaṇa con flechas afiladas.
6.73.36
हताश्वे तु रथे तिष्ठँल्लक्ष्मणः परवीरहा ।
शक्तिं चिक्षेप संक्रुद्धः सौभद्रस्य रथं प्रति ॥ ६.७३.३६ ॥
Erguido en su carro con los caballos muertos, Lakṣmaṇa, matador de héroes enemigos, enfurecido, lanzó una lanza hacia el carro de Abhimanyu.
6.73.37
तामापतन्तीं सहसा घोररूपां दुरासदाम् ।
अभिमन्युः शरैस्तीक्ष्णैश्चिच्छेद भुजगोपमाम् ॥ ६.७३.३७ ॥
Abhimanyu cortó aquella lanza, que se abalanzó de repente, de forma terrible e imposible de resistir, con flechas afiladas, como a una serpiente.
6.73.38
ततः स्वरथमारोप्य लक्ष्मणं गौतमस्तदा ।
अपोवाह रथेनाजौ सर्वसैन्यस्य पश्यतः ॥ ६.७३.३८ ॥
Entonces Gautama, subiendo a Lakṣmaṇa a su propio carro, lo llevó lejos en el combate mientras todo el ejército miraba.
6.73.39
ततः समाकुले तस्मिन्वर्तमाने महाभये ।
अभ्यद्रवञ्जिघांसन्तः परस्परवधैषिणः ॥ ६.७३.३९ ॥
Entonces, en aquel gran y aterrador tumulto, deseosos de matarse unos a otros, se lanzaron unos contra otros.
6.73.40
तावकाश्च महेष्वासाः पाण्डवाश्च महारथाः ।
जुह्वन्तः समरे प्राणान्निजघ्नुरितरेतरम् ॥ ६.७३.४० ॥
Vuestros grandes arqueros y los grandes guerreros en carro de los Pāṇḍavas, ofreciendo sus vidas en el combate, se mataron unos a otros.
6.73.41
मुक्तकेशा विकवचा विरथाश्छिन्नकार्मुकाः ।
बाहुभइः समयुध्यन्त सृञ्जयाः कुरुभिः सह ॥ ६.७३.४१ ॥
Con el cabello suelto, sin armadura, sin carros y con los arcos rotos, los Sṛñjayas lucharon con sus brazos junto a los Kurus.
6.73.42
ततो भीष्मो महाबाहुः पाण्डवानां महात्मनाम् ।
सेनां जघान संक्रुद्धो दिव्यैरस्त्रैर्महाबलः ॥ ६.७३.४२ ॥
Entonces Bhīṣma, de brazos poderosos y gran fuerza, encolerizado, derribó al ejército de los magnánimos Pāṇḍavas con armas divinas.
6.73.43
हतेश्वरैर्गजैस्तत्र नरैरश्वैश्च पातितैः ।
रथिभिः सादिभिश्चैव समास्तीर्यत मेदिनी ॥ ६.७३.४३ ॥
Allí, con elefantes privados de sus jinetes, con hombres y caballos caídos, y con guerreros de carro y jinetes, la tierra quedó completamente cubierta.