Mahābhārata · Adhyāya 6.85
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.85.1
स ताड्यमानस्तु शरैर्धनंजयः ।
पदाहतो नाग इव श्वसन्बली ।
बाणांश्च बाणेन महारथानां ।
चिच्छेद चापानि रणे प्रसह्य ॥ ६.८५.१ ॥
Aunque alcanzado por flechas, Dhanaṃjaya, resoplando como un poderoso elefante pisoteado, cortó con fuerza en la batalla las flechas de los grandes guerreros de carro y sus arcos.
6.85.2
संछिद्य चापानि च तानि राज्ञां ।
तेषां रणे वीर्यवतां क्षणेन।
विव्याध बाणैर्युगपन्महात्मा ।
निःशेषतां तेष्वथ मन्यमानः ॥ ६.८५.२ ॥
Habiendo cortado los arcos de aquellos reyes, aquel magnánimo, pensando en aniquilar por completo a aquellos valientes guerreros, en un instante los atravesó a todos a la vez con flechas.
6.85.3
निपेतुराजौ रुधिरप्रदिग्धा-
स्ते ताडिताः शक्रसुतेन राजन्।
विभिन्नगात्राः पतितोत्तमाङ्गा ।
गतासवश्छिन्नतनुक्रकायाः ॥ ६.८५.३ ॥
Oh rey, golpeados por el hijo de Indra, untados de sangre, cayeron en el campo de batalla, con los cuerpos desgarrados, las cabezas caídas, sin vida, los miembros y cuerpos cortados.
6.85.4
महीं गताः पर्थबलाभिभूता ।
विचित्ररूपा युगपद्विनेशुः।
दृष्ट्वा हतांस्तान्युधि राजपुत्रां-
स्त्रिगर्तराजः प्रययौ रथेन ॥ ६.८५.४ ॥
Dominados por el poder de Pārtha, aquellos de formas variadas cayeron todos a la tierra y perecieron a la vez. Al ver a aquellos príncipes muertos en la batalla, el rey de los Trigarta se alejó en su carro.
6.85.5
तेषां रथानामथ पृष्ठगोपा ।
द्वात्रिंशदन्येऽभ्यपतन्त पार्थम्।
तथैव ते तं परिवार्य पार्थं ।
विकृष्य चापानि महारवाणि ॥ ६.८५.५ ॥
Entonces treinta y dos otros, guardias de retaguardia de aquellos carros, se lanzaron contra Pārtha. Asimismo rodearon a Pārtha y tensaron sus arcos, que emitían fuertes estallidos.
6.85.6
अवीवृषन्बाणमहौघवृष्ट्या ।
यथा गिरिं तोयधरा जलौघैः।
संपीड्यमानस्तु शरौघवृष्ट्या ।
धनंजयस्तान्युधि जातरोषः ॥ ६.८५.६ ॥
Como las nubes que cargan agua vierten torrentes sobre una montaña, así ellos lo cubrieron con una gran lluvia de flechas. Acosado por la lluvia de un torrente de flechas, Dhanaṃjaya, con la ira despierta en la batalla,
6.85.7
षष्ट्या शरैः संयति तैलधौतै-
र्जघान तानप्यथ पृष्ठगोपान्।
रथांश्च तांस्तनवजित्य सङ्ख्ये ।
धनञ्जयः प्रीतमना यशस्वी ॥ ६.८५.७ ॥
En la batalla, con sesenta flechas pulidas con aceite, abatió también a aquellos guardianes de retaguardia; y tras vencer sin esfuerzo aquellos carros, el famoso Dhanaṃjaya quedó con el ánimo complacido.
6.85.8
अथात्वरद्भीष्मवधाय जिष्णु-
र्बलानि राजन्समरे निहत्य।
त्रिगर्तराजो निहतान्समीक्ष्य ।
महात्मना तानथ बन्धुवर्गान् ॥ ६.८५.८ ॥
Entonces, oh rey, Jiṣṇu (Arjuna) se apresuró a dar muerte a Bhīṣma; tras abatir a los ejércitos en la batalla, y viendo a sus parientes muertos, el rey de los Trigarta, el magnánimo...
6.85.9
रणे पुरस्कृत्य नराधिपांस्तान् ।
जगाम पार्थं त्वरितो वधाय
अभिद्रुतं चास्त्रभृतां वरिष्ठं ।
धनंजयं वीक्ष्य शिखण्डिमुख्याः ॥ ६.८५.९ ॥
En la batalla, poniendo delante a aquellos señores de hombres, se dirigió rápido hacia Pārtha para matarlo; y al ver a Dhanaṃjaya, el primero de los portadores de armas, lanzándose al ataque, Śikhaṇḍin y los principales guerreros...
6.85.10
अभ्यद्ययुस्ते शितशस्त्रहस्ता ।
रिरक्षिषन्तो रथमर्जुनस्य।
पार्थोऽपि तानापततः समीक्ष्य ।
त्रिगर्तराज्ञा सहितान्नृवीरान ॥ ६.८५.१० ॥
Con afiladas armas en la mano, deseando proteger el carro de Arjuna, se lanzaron contra él; y Pārtha también, viendo a aquellos héroes abalanzarse sobre él junto con el rey de los Trigarta,
6.85.11
विध्वंसयित्वा समरे धनुष्मान् ।
गाण्डीवमुक्तैर्निशितैः पृषत्कैः ।
भीष्मं यियासुर्युधि संददर्श ।
दुर्योधनं सैन्धवादींश्च राज्ञः ॥ ६.८५.११ ॥
Tras dispersar a los enemigos en la batalla, el arquero, deseando ir hacia Bhīṣma con flechas afiladas disparadas desde el Gāṇḍīva, vio en la lucha a Duryodhana y a los reyes, entre ellos Saindhava.
6.85.12
गाङ्गेयमाजौ शरचापपाणिः ॥ ६.८५.१२ ॥
Gāṅgeya (Bhīṣma), con arco y flecha en mano, en la batalla…
6.85.13
भीष्मोऽपि दृष्ट्वा समरे कृतास्त्रान् ।
स पाण्डवानां रथिनोऽभ्युदारान्।
विहाय संग्राममुखे धनंजयं ।
जवेन पार्थं पुनराजगाम ॥ ६.८५.१३ ॥
También Bhīṣma, al ver en la batalla a los nobles aurigas de los Pāṇḍavas, diestros en las armas, abandonó a Dhanaṃjaya al frente de la batalla y regresó velozmente junto a Pārtha.
6.85.14
र्भीष्मं ययौ शान्तनवं रणाय ॥ ६.८५.१४ ॥
…Bhīṣma, hijo de Śantanu, fue a la batalla.
6.85.15
तैः संप्रयुक्तैः स महारथाग्र्यै-
र्गङ्गासुतः समरे चित्रयोधी।
न विव्यधे शान्तनवो महात्मा ।
समागतैः पाण्डुसुतैः समस्तैः ॥ ६.८५.१५ ॥
Ninguna de las flechas disparadas por aquellos grandes aurigas, los mejores, hirió en la batalla al hijo del Ganges, el guerrero admirable, el magnánimo hijo de Śantanu; todos los hijos de Pāṇḍu se habían reunido.
6.85.16
अथैत्य राजा युधि सत्यसन्धो ।
जयद्रथोऽत्युग्रबलो मनस्वी।
चिच्छेद चापानि महारथानां ।
प्रसह्य तेषां धनुषा वरेण ॥ ६.८५.१६ ॥
Entonces el rey Jayadratha, fiel a su voto, de fuerza terrible y noble mente, avanzó en la batalla y cortó por la fuerza, con su excelente arco, los arcos de aquellos grandes aurigas.
6.85.17
युधिष्ठिरं भीमसेनं यमौ च ।
पार्थं कृष्णं युधि संजातकोपः ।
दुर्योदनः क्रोधविषो महात्मा ।
जघान बाणैरनलप्रकाशैः ॥ ६.८५.१७ ॥
En la batalla, el magnánimo Duryodhana, cuyo veneno era la ira, hirió a Yudhiṣṭhira, Bhīmasena, los dos Yamas, Pārtha y Kṛṣṇa con flechas que brillaban como fuego.
6.85.18
कृपेण शल्येन शलेन चैव ।
तथा विभो चित्रसेनेन चौजौ।
विद्धाः शरैस्तेऽतिविवृद्धकोपै-
र्देवा यथा दैत्यगणैः समेतैः ॥ ६.८५.१८ ॥
¡Oh poderoso!, Kṛpa, Śalya, Śala, Citrasena y los dos Ojas, con su ira muy aumentada, los atravesaron con flechas, como los dioses son atravesados por huestes de Daityas reunidas.
6.85.19
छिन्नायुधं शान्तनवेन राजा ।
शिखण्डिनं प्रेक्ष्य च जातकोपः।
अजातशत्रुः समरे महात्मा ।
शिखण्डिनं क्रुद्ध उवाच वाक्यम् ॥ ६.८५.१९ ॥
Al ver a Śikhaṇḍin, cuya arma había sido cortada por Bhīṣma, hijo de Śantanu, el rey Ajātaśatru, el magnánimo en la batalla, se enfureció y le habló con ira.
6.85.20
उक्त्वा तथा त्वं पितुरग्रतो मा-
महं हनिष्यामि महाव्रतं तम्।
भीष्मं शरौघैर्विमलार्कवर्णैः ।
सत्यं वदामीति कृता प्रतिज्ञा ॥ ६.८५.२० ॥
Habiéndolo dicho así ante tu padre, juraste: 'Mataré a ese Bhīṣma de gran voto con multitudes de flechas que brillan como el sol puro. Digo la verdad; este es mi voto.'
6.85.21
त्वया च नैनां सफलां करोषि ।
देवव्रतं यन्न निहंसि युद्धे।
मिथ्याप्रतिज्ञो भव मात्र वीर ।
रक्षस्व धर्मं स्वकुलं यशश्च ॥ ६.८५.२१ ॥
Si en la batalla no matas a Devavrata, no haces que este voto se cumpla. ¡Oh héroe!, no te conviertas en quien incumple su palabra; protege el dharma, tu linaje y tu gloria.
6.85.22
प्रेक्षस्व भीष्मं युधि भीमवेगं ।
सर्वांस्तपन्तं मम सैन्यसङ्घान्।
शरौघजालैरतितिग्मवेगैः ।
कालं यथा कालकृतं क्षणेन ॥ ६.८५.२२ ॥
Mira a Bhīṣma en la batalla, cuya velocidad es terrible, abrasando a todas las huestes de mi ejército como el Tiempo, en un instante, lleva todo a la muerte, con redes de flechas y con una velocidad sumamente aguda.
6.85.23
निकृत्तचापः समरेऽनपेक्षः ।
पराजितः शान्तनवेन चाजौ ।
विहाय बन्धूनथ सदरांश्च ।
क्व यास्यसे नानुरूपं तवेदम् ॥ ६.८५.२३ ॥
Con el arco cortado, desdeñoso en la batalla, derrotado en el combate por el hijo de Śantanu, ¿adónde irás, abandonando a tus parientes y a tus esposas? Esto no te es propio.
6.85.24
दृष्ट्वा हि भीष्मं तमनन्तवीर्यं ।
भग्नं च सैन्यं द्रवमाणमेवम् ।
भीतोऽसि नूनं द्रुपदस्य पुत्र ।
तथा हि ते मुखवर्णोऽप्रहृष्टः ॥ ६.८५.२४ ॥
Al ver a Bhīṣma de valor infinito, y al ver el ejército roto y huyendo así, oh hijo de Drupada, sin duda estás asustado, pues el color de tu rostro no está animado.
6.85.25
अज्ञायमाने च धनंजये तु ।
महाहावे संप्रसक्ते नृवीरे।
कथं हि भीष्मात्प्रथितः पृथिव्यां ।
भयं त्वमद्य प्रकरोषि वीर ॥ ६.८५.२५ ॥
Con Dhanañjaya ausente y ocupado en la gran batalla, oh héroe, ¿cómo es que tú, famoso en la tierra por encima de Bhīṣma, hoy provocas miedo?
6.85.26
स धर्मराजस्य वचो निशम्य ।
रूक्षाक्षरं विप्रलापानुबद्धम् ।
प्रत्यादेशं मन्यमानो महात्मा ।
प्रतत्वरे भीष्मवधाय राजन् ॥ ६.८५.२६ ॥
Habiendo oído aquellas palabras duras del rey del dharma, mezcladas con lamentos, el magnánimo, tomándolas por una reprimenda, se apresuró, oh rey, a dar muerte a Bhīṣma.
6.85.27
तमापतन्तं महता जवेन ।
शिखण्डिनं भीष्ममभिद्रवन्तम्।
निवारयामास हि शल्य एन-
मस्त्रेण घोरेण सुदुर्जयेन ॥ ६.८५.२७ ॥
Śalya, con un arma terrible y difícil de vencer, en efecto contuvo a Śikhaṇḍin cuando se lanzaba contra Bhīṣma con gran velocidad.
6.85.28
शरैस्तदस्त्रं प्रतिबाधमानः ॥ ६.८५.२८ ॥
Contrarrestando aquella arma con flechas.
6.85.29
अथाददे वारुणमन्यदस्त्रं ।
शिखण्ड्यथोऽग्रं प्रतिघातमस्य।
तदस्त्रमस्त्रेण विदार्यमाणं ।
खस्थाः सुरा ददृशुः पार्थिवाश्च ॥ ६.८५.२९ ॥
Entonces Śikhaṇḍin tomó otra arma, de Varuṇa, como contraataque a la suya; y los dioses que estaban en el cielo y los reyes vieron aquella arma ser partida por otra arma.
6.85.30
भीष्मस्तु राजन्समरे महात्मा ।
धनुश्च चित्रं ध्वजमेव चापि।
छित्त्वाऽनदत्पाण्डुसुतस्य वीरो ।
युधिष्ठिरस्याजमीढस्य राज्ञः ॥ ६.८५.३० ॥
Pero, oh rey, el héroe magnánimo Bhīṣma, en la batalla, cortó el arco brillante y el estandarte de Yudhiṣṭhira, hijo de Pāṇḍu, rey del linaje de Ajamīḍha, y rugió.
6.85.31
ततः समुत्सृज्य धनुः सबाणं ।
युधिष्ठिरं वीक्ष्य भयाभिभूतम्।
गदां प्रगृह्याभिपपात सङ्ख्ये ।
जयद्रथं भीमसेनः पदातिः ॥ ६.८५.३१ ॥
Entonces Bhīmasena, viendo a Yudhiṣṭhira dominado por el miedo, arrojó su arco con la flecha, tomó su maza y, a pie, se lanzó en la batalla contra Jayadratha.
6.85.32
तमापतन्तं सहसा जवेन ।
जयद्रथः सगदं भीमसेनम्।
विव्याध घोरैर्यमदण्डकल्पैः ।
शितैः शरैः पञ्चशरैः समन्तात् ॥ ६.८५.३२ ॥
Jayadratha, de pronto, atravesó por todos lados a Bhīmasena, que se le lanzaba con velocidad y maza, con flechas afiladas y terribles como el báculo de Yama, de cinco en cinco.
6.85.33
अचिन्तयित्वा स शरांस्तरस्वी ।
वृकोदरः क्रोधपरीतचेताः ।
जघान वाहान्समरे समन्तात् ।
सुसंमतान्सिन्धुराजस्य सङ्ख्ये ॥ ६.८५.३३ ॥
Sin hacer caso de las flechas, el veloz Vṛkodara, con la mente dominada por la ira, abatió por todas partes en la batalla a los caballos más queridos del rey de los Sindhus.
6.85.34
ततोऽभिवीक्ष्याप्रतिमप्रभाव-
स्तवात्मजस्त्वरमाणो रथेन
अभ्यायौ भीमसेनं निहन्तुं ।
समुद्यतास्त्रः सुरराजकल्पः ॥ ६.८५.३४ ॥
Entonces tu hijo, de poder incomparable, al ver a Bhīmasena, se apresuró en su carro a matarlo; con las armas en alto, parecía el rey de los dioses.
6.85.35
जयद्रथो भग्रवाहं रथं त ।
त्यक्त्वा ययौ यत्र राजा कुरूणाम् ।
भयेन भीमस्य समूढचेताः ।
ससौबलस्तत्र युद्धस्य भीतः ॥ ६.८५.३५ ॥
Abandonando su carro con los caballos destrozados, Jayadratha fue adonde estaba el rey de los Kurus; con la mente confundida por el temor a Bhīma, él, junto con Saubala, huyó allí espantado por la batalla.
6.85.36
भीमोऽप्यथैनं सहसा विनद्य ।
प्रत्युद्ययौ गदया तर्जयानः।
समुद्यतां तां यमदण्डकल्पां ।
दृष्ट्वा गदां ते कुरवः समन्तात् ॥ ६.८५.३६ ॥
Bhīma también, rugiendo de pronto y amenazando con su maza, se lanzó contra él; al ver aquella maza alzada como el bastón de Yama, los Kurus huyeron en todas direcciones.
6.85.37
विहाय सर्वे तव पुत्रमुग्नं ।
पातं गदायाः परिहर्तुकामाः।
अपक्रान्तास्तुमुले संप्रमर्दे ।
सुदूरुणे भारत मोहनीये ॥ ६.८५.३७ ॥
Oh Bhārata, abandonando a tu feroz hijo, todos ellos, deseando evitar la caída de la maza, se retiraron en aquel terrible y desconcertante tumulto de la batalla.
6.85.38
ज्जगामान्यं भ्रमप भूमिदेशम् ॥ ६.८५.३८ ॥
…se fue hacia otra región del terreno.
6.85.39
गदापि सा प्राप्य रथं सुचित्रं ।
साश्व ससूतं विनिहत्य सङ्ख्ये।
जगाम भूमिं ज्वलिता महोल्क ।
भ्रष्टाऽम्बराद्गामिव संपतन्ती ॥ ६.८५.३९ ॥
Aquella maza también alcanzó el carro magníficamente adornado y, en la batalla, lo destruyó junto con sus caballos y su auriga, cayendo a la tierra como un gran meteoro ardiente que se desprende del cielo.
6.85.40
आश्चर्यभूतं सुमहत्त्वदीया ।
दृष्ट्वैव तद्भारत संप्रहृष्टाः।
सर्वे विनेदुः सहिताः समन्ता-
त्पुपूजिरे तव पुत्रस्य शौर्यम् ॥ ६.८५.४० ॥
¡Oh Bhārata! Al ver aquel espectáculo sumamente asombroso, todos tus hombres, profundamente complacidos, rugieron juntos desde todos los lados y honraron el valor de tu hijo.