മഹാഭാരതം · അധ്യായം 6.85
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.85.1
स ताड्यमानस्तु शरैर्धनंजयः ।
पदाहतो नाग इव श्वसन्बली ।
बाणांश्च बाणेन महारथानां ।
चिच्छेद चापानि रणे प्रसह्य ॥ ६.८५.१ ॥
അമ്പുകളാൽ പ്രഹരിക്കപ്പെട്ടവനായ ധനഞ്ജയൻ, കാലാൽ ചവിട്ടപ്പെട്ട ബലവാനായ ആനയെപ്പോലെ നെടുവീർപ്പിട്ട്, യുദ്ധത്തിൽ ബലപൂർവ്വം മഹാരഥന്മാരുടെ അമ്പുകളും വില്ലുകളും മുറിച്ചു.
6.85.2
संछिद्य चापानि च तानि राज्ञां ।
तेषां रणे वीर्यवतां क्षणेन।
विव्याध बाणैर्युगपन्महात्मा ।
निःशेषतां तेष्वथ मन्यमानः ॥ ६.८५.२ ॥
രാജാക്കന്മാരുടെ ആ വില്ലുകൾ മുറിച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ ആ വീരന്മാരെ ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട്, അവരെ പൂർണ്ണമായി നശിപ്പിക്കാൻ തീരുമാനിച്ച്, ആ മഹാത്മാവ് ഒരേസമയം അമ്പുകളാൽ തുളച്ചു.
6.85.3
निपेतुराजौ रुधिरप्रदिग्धा-
स्ते ताडिताः शक्रसुतेन राजन्।
विभिन्नगात्राः पतितोत्तमाङ्गा ।
गतासवश्छिन्नतनुक्रकायाः ॥ ६.८५.३ ॥
ഹേ രാജാവേ! ഇന്ദ്രപുത്രനാൽ പ്രഹരിക്കപ്പെട്ട അവർ രക്തത്തിൽ കുതിർന്ന് യുദ്ധഭൂമിയിൽ വീണു. ശരീരങ്ങൾ ഛിന്നഭിന്നമായി, തലകൾ വീണു, പ്രാണൻ പോയി, അവയവങ്ങൾ മുറിഞ്ഞു.
6.85.4
महीं गताः पर्थबलाभिभूता ।
विचित्ररूपा युगपद्विनेशुः।
दृष्ट्वा हतांस्तान्युधि राजपुत्रां-
स्त्रिगर्तराजः प्रययौ रथेन ॥ ६.८५.४ ॥
പാർത്ഥന്റെ ബലത്താൽ തോൽപ്പിക്കപ്പെട്ട അവർ, വിചിത്ര രൂപങ്ങളോടെ ഒരേസമയം ഭൂമിയിൽ വീണ് നശിച്ചു. യുദ്ധത്തിൽ ആ രാജകുമാരന്മാർ വധിക്കപ്പെട്ടത് കണ്ട്, ത്രിഗർത്തരാജാവ് രഥത്തിൽ കടന്നുപോയി.
6.85.5
तेषां रथानामथ पृष्ठगोपा ।
द्वात्रिंशदन्येऽभ्यपतन्त पार्थम्।
तथैव ते तं परिवार्य पार्थं ।
विकृष्य चापानि महारवाणि ॥ ६.८५.५ ॥
അപ്പോൾ ആ രഥങ്ങളുടെ പിൻകാവൽക്കാരായ മുപ്പത്തിരണ്ടു പേർ പാർത്ഥന്റെ നേർക്ക് ചാടിവീണു. അതുപോലെ അവർ പാർത്ഥനെ വളഞ്ഞ് ഉച്ചത്തിൽ ശബ്ദിക്കുന്ന വില്ലുകൾ വലിച്ചു.
6.85.6
अवीवृषन्बाणमहौघवृष्ट्या ।
यथा गिरिं तोयधरा जलौघैः।
संपीड्यमानस्तु शरौघवृष्ट्या ।
धनंजयस्तान्युधि जातरोषः ॥ ६.८५.६ ॥
മേഘങ്ങൾ പർവതത്തിന്മേൽ ജലപ്രവാഹം ചൊരിയുന്നതുപോലെ അവർ മഹത്തായ അമ്പുമഴ ചൊരിഞ്ഞു. അമ്പുകളുടെ പ്രവാഹത്താൽ പീഡിതനായ ധനഞ്ജയൻ യുദ്ധത്തിൽ കോപം ജ്വലിപ്പിച്ചു.
6.85.7
षष्ट्या शरैः संयति तैलधौतै-
र्जघान तानप्यथ पृष्ठगोपान्।
रथांश्च तांस्तनवजित्य सङ्ख्ये ।
धनञ्जयः प्रीतमना यशस्वी ॥ ६.८५.७ ॥
യുദ്ധത്തിൽ എണ്ണകൊണ്ട് മിനുക്കിയ അറുപത് അമ്പുകളാൽ അവൻ പിൻകാവൽക്കാരെയും വധിച്ചു; ആ രഥങ്ങളെയും അനായാസം ജയിച്ചു യശസ്വിയായ ധനഞ്ജയൻ സന്തോഷിച്ചു.
6.85.8
अथात्वरद्भीष्मवधाय जिष्णु-
र्बलानि राजन्समरे निहत्य।
त्रिगर्तराजो निहतान्समीक्ष्य ।
महात्मना तानथ बन्धुवर्गान् ॥ ६.८५.८ ॥
അപ്പോൾ ഓ രാജാവേ, ജിഷ്ണു (അർജ്ജുനൻ) ഭീഷ്മവധത്തിനായി ത്വരിതപ്പെട്ടു; യുദ്ധത്തിൽ സേനകളെ വധിച്ച്, ത്രിഗർത്തരാജാവ് വധിക്കപ്പെട്ട ബന്ധുക്കളെ കണ്ട്...
6.85.9
रणे पुरस्कृत्य नराधिपांस्तान् ।
जगाम पार्थं त्वरितो वधाय
अभिद्रुतं चास्त्रभृतां वरिष्ठं ।
धनंजयं वीक्ष्य शिखण्डिमुख्याः ॥ ६.८५.९ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ആ നരാധിപരെ മുന്നിൽ നിർത്തി അവൻ വധത്തിനായി ത്വരിതമായി പാർത്ഥനെ സമീപിച്ചു; ആയുധധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ധനഞ്ജയൻ പാഞ്ഞടുക്കുന്നത് കണ്ട് ശിഖണ്ഡി മുതലായ പ്രധാനികൾ...
6.85.10
अभ्यद्ययुस्ते शितशस्त्रहस्ता ।
रिरक्षिषन्तो रथमर्जुनस्य।
पार्थोऽपि तानापततः समीक्ष्य ।
त्रिगर्तराज्ञा सहितान्नृवीरान ॥ ६.८५.१० ॥
മൂർച്ചയുള്ള ആയുധങ്ങൾ കൈയിലേന്തി അർജ്ജുനന്റെ രഥത്തെ സംരക്ഷിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച് അവർ എതിർത്ത് പാഞ്ഞു; പാർത്ഥനും ത്രിഗർത്തരാജാവിനോടൊപ്പം ആക്രമിച്ചുവരുന്ന ആ നരവീരന്മാരെ കണ്ടു.
6.85.11
विध्वंसयित्वा समरे धनुष्मान् ।
गाण्डीवमुक्तैर्निशितैः पृषत्कैः ।
भीष्मं यियासुर्युधि संददर्श ।
दुर्योधनं सैन्धवादींश्च राज्ञः ॥ ६.८५.११ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ശത്രുക്കളെ ചിതറിച്ച വില്ലാളി (അർജ്ജുനൻ), ഗാണ്ഡീവത്തിൽ നിന്ന് തൊടുത്ത മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളോടെ ഭീഷ്മനെ സമീപിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ ദുര്യോധനനെയും സൈന്ധവൻ മുതലായ രാജാക്കന്മാരെയും കണ്ടു.
6.85.12
गाङ्गेयमाजौ शरचापपाणिः ॥ ६.८५.१२ ॥
യുദ്ധത്തിൽ വില്ലും അമ്പും കയ്യിലേന്തിയ ഗാംഗേയൻ (ഭീഷ്മർ)…
6.85.13
भीष्मोऽपि दृष्ट्वा समरे कृतास्त्रान् ।
स पाण्डवानां रथिनोऽभ्युदारान्।
विहाय संग्राममुखे धनंजयं ।
जवेन पार्थं पुनराजगाम ॥ ६.८५.१३ ॥
ഭീഷ്മരും യുദ്ധത്തിൽ അസ്ത്രവിദ്യയിൽ നിപുണരായ, പാണ്ഡവരുടെ ഉദാരരായ രഥികരെ കണ്ട്, യുദ്ധമുഖത്ത് ധനഞ്ജയനെ വിട്ട് വേഗത്തിൽ പാർത്ഥന്റെ അടുത്തേക്ക് വീണ്ടും വന്നു.
6.85.14
र्भीष्मं ययौ शान्तनवं रणाय ॥ ६.८५.१४ ॥
…ഭീഷ്മൻ, ശന്തനുവിന്റെ പുത്രൻ, യുദ്ധത്തിനായി പോയി.
6.85.15
तैः संप्रयुक्तैः स महारथाग्र्यै-
र्गङ्गासुतः समरे चित्रयोधी।
न विव्यधे शान्तनवो महात्मा ।
समागतैः पाण्डुसुतैः समस्तैः ॥ ६.८५.१५ ॥
ആ ശ്രേഷ്ഠ മഹാരഥന്മാർ തൊടുത്ത അമ്പുകളാൽ യുദ്ധത്തിൽ ഗംഗാസുതനും വിചിത്ര യോദ്ധാവും മഹാത്മാവുമായ ശന്തനുപുത്രൻ മുറിവേറ്റില്ല; പാണ്ഡുപുത്രന്മാർ എല്ലാവരും ഒന്നിച്ചുചേർന്നിരുന്നു.
6.85.16
अथैत्य राजा युधि सत्यसन्धो ।
जयद्रथोऽत्युग्रबलो मनस्वी।
चिच्छेद चापानि महारथानां ।
प्रसह्य तेषां धनुषा वरेण ॥ ६.८५.१६ ॥
അപ്പോൾ യുദ്ധത്തിൽ സത്യസന്ധനും അത്യുഗ്രബലനും മനസ്വിയുമായ രാജാവ് ജയദ്രഥൻ മുന്നോട്ടുവന്ന് ശ്രേഷ്ഠമായ വില്ലുകൊണ്ട് ആ മഹാരഥന്മാരുടെ വില്ലുകൾ ബലമായി മുറിച്ചു.
6.85.17
युधिष्ठिरं भीमसेनं यमौ च ।
पार्थं कृष्णं युधि संजातकोपः ।
दुर्योदनः क्रोधविषो महात्मा ।
जघान बाणैरनलप्रकाशैः ॥ ६.८५.१७ ॥
യുദ്ധത്തിൽ കോപം കൊണ്ട മഹാത്മാവായ ദുര്യോധനൻ, കോപമാകുന്ന വിഷമുള്ളവൻ, യുധിഷ്ഠിരനെയും ഭീമസേനനെയും യമന്മാരെയും പാർത്ഥനെയും കൃഷ്ണനെയും അഗ്നിപോലെ ജ്വലിക്കുന്ന ബാണങ്ങളാൽ പ്രഹരിച്ചു.
6.85.18
कृपेण शल्येन शलेन चैव ।
तथा विभो चित्रसेनेन चौजौ।
विद्धाः शरैस्तेऽतिविवृद्धकोपै-
र्देवा यथा दैत्यगणैः समेतैः ॥ ६.८५.१८ ॥
ഓ വിഭോ, കൃപൻ, ശല്യൻ, ശലൻ, ചിത്രസേനൻ, ഓജസ്സ് എന്ന ഇരുവരും അത്യധികം കോപത്തോടെ അവരെ ബാണങ്ങളാൽ മുറിവേൽപ്പിച്ചു, ഒന്നിച്ചുകൂടിയ ദൈത്യസംഘങ്ങൾ ദേവന്മാരെ എന്നപോലെ.
6.85.19
छिन्नायुधं शान्तनवेन राजा ।
शिखण्डिनं प्रेक्ष्य च जातकोपः।
अजातशत्रुः समरे महात्मा ।
शिखण्डिनं क्रुद्ध उवाच वाक्यम् ॥ ६.८५.१९ ॥
ശന്തനുപുത്രൻ ഭീഷ്മരാൽ ആയുധം മുറിക്കപ്പെട്ട ശിഖണ്ഡിയെ കണ്ട് യുദ്ധത്തിലെ മഹാത്മാവായ അജാതശത്രു രാജാവ് കോപിച്ച് ശിഖണ്ഡിയോട് വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.
6.85.20
उक्त्वा तथा त्वं पितुरग्रतो मा-
महं हनिष्यामि महाव्रतं तम्।
भीष्मं शरौघैर्विमलार्कवर्णैः ।
सत्यं वदामीति कृता प्रतिज्ञा ॥ ६.८५.२० ॥
നിന്റെ പിതാവിന്റെ മുമ്പിൽ നീ എന്നോട് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: 'ശുദ്ധമായ സൂര്യവർണ്ണമുള്ള ബാണസമൂഹത്താൽ മഹാവ്രതനായ ഭീഷ്മരെ ഞാൻ കൊല്ലും; സത്യം പറയുന്നു, ഇതാണ് എന്റെ പ്രതിജ്ഞ.'
6.85.21
त्वया च नैनां सफलां करोषि ।
देवव्रतं यन्न निहंसि युद्धे।
मिथ्याप्रतिज्ञो भव मात्र वीर ।
रक्षस्व धर्मं स्वकुलं यशश्च ॥ ६.८५.२१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ദേവവ്രതനായ ഭീഷ്മരെ നീ കൊല്ലുന്നില്ലെങ്കിൽ ഈ പ്രതിജ്ഞ നീ സഫലമാക്കുന്നില്ല. വീരാ, കള്ളപ്രതിജ്ഞയുള്ളവനാകരുത്; ധർമ്മവും നിന്റെ കുലവും യശസ്സും രക്ഷിക്കുക.
6.85.22
प्रेक्षस्व भीष्मं युधि भीमवेगं ।
सर्वांस्तपन्तं मम सैन्यसङ्घान्।
शरौघजालैरतितिग्मवेगैः ।
कालं यथा कालकृतं क्षणेन ॥ ६.८५.२२ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മനെ നോക്കൂ, അവന്റെ വേഗം ഭയങ്കരമാണ്; എന്റെ സേനയുടെ സകല കൂട്ടങ്ങളെയും അവൻ ചുട്ടെരിക്കുന്നു, കാലം ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് ജീവികളെ നശിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, അമ്പുകളുടെ വലകളാലും അതിതീക്ഷ്ണമായ വേഗത്താലും.
6.85.23
निकृत्तचापः समरेऽनपेक्षः ।
पराजितः शान्तनवेन चाजौ ।
विहाय बन्धूनथ सदरांश्च ।
क्व यास्यसे नानुरूपं तवेदम् ॥ ६.८५.२३ ॥
വില്ല് മുറിഞ്ഞവനായി, യുദ്ധത്തിൽ അലംഭാവമില്ലാതെ, ശന്തനുവിന്റെ പുത്രനാൽ യുദ്ധത്തിൽ തോൽപ്പിക്കപ്പെട്ടവനായി, ബന്ധുക്കളെയും ഭാര്യമാരെയും ഉപേക്ഷിച്ച് നീ എവിടേക്കു പോകും? ഇത് നിനക്ക് യോജിച്ചതല്ല.
6.85.24
दृष्ट्वा हि भीष्मं तमनन्तवीर्यं ।
भग्नं च सैन्यं द्रवमाणमेवम् ।
भीतोऽसि नूनं द्रुपदस्य पुत्र ।
तथा हि ते मुखवर्णोऽप्रहृष्टः ॥ ६.८५.२४ ॥
അനന്തവീര്യനായ ഭീഷ്മനെ കണ്ടും, ഇങ്ങനെ തകർന്നോടുന്ന സേനയെ കണ്ടും, ദ്രുപദപുത്രാ, നീ തീർച്ചയായും ഭയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; നിന്റെ മുഖവർണ്ണം സന്തോഷമില്ലാത്തതാണ്.
6.85.25
अज्ञायमाने च धनंजये तु ।
महाहावे संप्रसक्ते नृवीरे।
कथं हि भीष्मात्प्रथितः पृथिव्यां ।
भयं त्वमद्य प्रकरोषि वीर ॥ ६.८५.२५ ॥
ധനഞ്ജയൻ അദൃശ്യനായും മഹായുദ്ധത്തിൽ മുഴുകിയിരിക്കുമ്പോഴും, വീരാ, ഭൂമിയിൽ ഭീഷ്മനാൽ പ്രസിദ്ധനായ നീ ഇന്ന് എങ്ങനെ ഭയം ഉണ്ടാക്കുന്നു?
6.85.26
स धर्मराजस्य वचो निशम्य ।
रूक्षाक्षरं विप्रलापानुबद्धम् ।
प्रत्यादेशं मन्यमानो महात्मा ।
प्रतत्वरे भीष्मवधाय राजन् ॥ ६.८५.२६ ॥
ധർമ്മരാജന്റെ കഠിനവാക്കുകളും വിലാപംകലർന്ന വാക്കുകളും കേട്ട്, ആ മഹാത്മാവ് അതിനെ നിന്ദയായി കരുതി, രാജാവേ, ഭീഷ്മവധത്തിനായി വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ട് പാഞ്ഞു.
6.85.27
तमापतन्तं महता जवेन ।
शिखण्डिनं भीष्ममभिद्रवन्तम्।
निवारयामास हि शल्य एन-
मस्त्रेण घोरेण सुदुर्जयेन ॥ ६.८५.२७ ॥
മഹാവേഗത്തോടെ ഭീഷ്മരെ ആക്രമിക്കാൻ പാഞ്ഞടുത്ത ശിഖണ്ഡിയെ ശല്യൻ ഭയങ്കരവും അതിദുർജയവുമായ ഒരു അസ്ത്രംകൊണ്ട് തടഞ്ഞു.
6.85.28
शरैस्तदस्त्रं प्रतिबाधमानः ॥ ६.८५.२८ ॥
അമ്പുകൾകൊണ്ട് ആ അസ്ത്രത്തെ പ്രതിരോധിച്ചുകൊണ്ട് (അവൻ അതിനെ തടുത്തു).
6.85.29
अथाददे वारुणमन्यदस्त्रं ।
शिखण्ड्यथोऽग्रं प्रतिघातमस्य।
तदस्त्रमस्त्रेण विदार्यमाणं ।
खस्थाः सुरा ददृशुः पार्थिवाश्च ॥ ६.८५.२९ ॥
പിന്നെ ശിഖണ്ഡി വരുണസംബന്ധിയായ മറ്റൊരു അസ്ത്രം എടുത്തു; അത് അവന്റെ അസ്ത്രത്തിനുള്ള പ്രതിഘാതമായിരുന്നു. ആ അസ്ത്രം മറ്റൊരു അസ്ത്രത്താൽ പിളർക്കപ്പെടുന്നത് ആകാശത്ത് നിന്ന ദേവന്മാരും രാജാക്കന്മാരും കണ്ടു.
6.85.30
भीष्मस्तु राजन्समरे महात्मा ।
धनुश्च चित्रं ध्वजमेव चापि।
छित्त्वाऽनदत्पाण्डुसुतस्य वीरो ।
युधिष्ठिरस्याजमीढस्य राज्ञः ॥ ६.८५.३० ॥
ഹേ രാജാവേ! എന്നാൽ മഹാത്മാവായ ഭീഷ്മൻ യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡുപുത്രനും അജമീഢവംശജനുമായ രാജാവ് യുധിഷ്ഠിരന്റെ വിചിത്രമായ വില്ലും കൊടിയും മുറിച്ച് ഗർജിച്ചു.
6.85.31
ततः समुत्सृज्य धनुः सबाणं ।
युधिष्ठिरं वीक्ष्य भयाभिभूतम्।
गदां प्रगृह्याभिपपात सङ्ख्ये ।
जयद्रथं भीमसेनः पदातिः ॥ ६.८५.३१ ॥
പിന്നെ ഭീമസേനൻ, ഭയത്താൽ അഭിഭൂതനായ യുധിഷ്ഠിരനെ കണ്ടപ്പോൾ, അമ്പോടുകൂടിയ വില്ല് വലിച്ചെറിഞ്ഞ്, ഗദ കൈയിലെടുത്ത് കാൽനടയായി യുദ്ധത്തിൽ ജയദ്രഥന്റെ നേർക്ക് പാഞ്ഞു.
6.85.32
तमापतन्तं सहसा जवेन ।
जयद्रथः सगदं भीमसेनम्।
विव्याध घोरैर्यमदण्डकल्पैः ।
शितैः शरैः पञ्चशरैः समन्तात् ॥ ६.८५.३२ ॥
പെട്ടെന്ന് വേഗത്തിൽ പാഞ്ഞടുത്ത ഗദയേന്തിയ ഭീമസേനനെ ജയദ്രഥൻ യമദണ്ഡത്തിനു തുല്യമായ ഭയങ്കരവും മൂർച്ചയേറിയതുമായ അഞ്ച് അമ്പുകൾകൊണ്ട് എല്ലാ വശത്തുനിന്നും തുളച്ചു.
6.85.33
अचिन्तयित्वा स शरांस्तरस्वी ।
वृकोदरः क्रोधपरीतचेताः ।
जघान वाहान्समरे समन्तात् ।
सुसंमतान्सिन्धुराजस्य सङ्ख्ये ॥ ६.८५.३३ ॥
അമ്പുകളെ വകവെക്കാതെ, കോപത്താൽ കലങ്ങിയ മനസ്സോടെ ആ വേഗശാലിയായ വൃകോദരൻ യുദ്ധത്തിൽ സിന്ധുരാജന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട കുതിരകളെ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും വധിച്ചു.
6.85.34
ततोऽभिवीक्ष्याप्रतिमप्रभाव-
स्तवात्मजस्त्वरमाणो रथेन
अभ्यायौ भीमसेनं निहन्तुं ।
समुद्यतास्त्रः सुरराजकल्पः ॥ ६.८५.३४ ॥
അപ്പോൾ അതുല്യ പ്രഭാവനായ നിങ്ങളുടെ പുത്രൻ ഭീമസേനനെ കണ്ട് അവനെ കൊല്ലാൻ രഥത്തിൽ വേഗത്തിൽ മുന്നോട്ട് വന്നു; ആയുധമുയർത്തിയ അവൻ ദേവേന്ദ്രനു തുല്യനായിരുന്നു.
6.85.35
जयद्रथो भग्रवाहं रथं त ।
त्यक्त्वा ययौ यत्र राजा कुरूणाम् ।
भयेन भीमस्य समूढचेताः ।
ससौबलस्तत्र युद्धस्य भीतः ॥ ६.८५.३५ ॥
കുതിരകൾ ഒടിഞ്ഞ രഥം ഉപേക്ഷിച്ച് ജയദ്രഥൻ കുരുരാജാവുള്ളിടത്തേക്ക് പോയി; ഭീമന്റെ ഭയത്താൽ മനസ്സ് കലങ്ങി, സൗബലനോടൊപ്പം യുദ്ധഭയത്താൽ അവിടേക്കുതന്നെ പോയി.
6.85.36
भीमोऽप्यथैनं सहसा विनद्य ।
प्रत्युद्ययौ गदया तर्जयानः।
समुद्यतां तां यमदण्डकल्पां ।
दृष्ट्वा गदां ते कुरवः समन्तात् ॥ ६.८५.३६ ॥
ഭീമനും പെട്ടെന്ന് ഗർജ്ജിച്ച് ഗദകൊണ്ട് ഭീഷണിപ്പെടുത്തി അവനുനേരെ ചാടി; ഉയർത്തിയ യമദണ്ഡംപോലുള്ള ആ ഗദ കണ്ട് കൗരവർ എല്ലാ ഭാഗത്തേക്കും ചിതറി ഓടി.
6.85.37
विहाय सर्वे तव पुत्रमुग्नं ।
पातं गदायाः परिहर्तुकामाः।
अपक्रान्तास्तुमुले संप्रमर्दे ।
सुदूरुणे भारत मोहनीये ॥ ६.८५.३७ ॥
ഭാരതാ, നിന്റെ ആ ഭയങ്കര പുത്രനെ വിട്ടുകളഞ്ഞ് എല്ലാവരും ഗദയുടെ പതനം ഒഴിവാക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, ആ ഭീകരവും മോഹിപ്പിക്കുന്നതുമായ യുദ്ധക്കലഹത്തിൽ പിൻവാങ്ങി ഓടി.
6.85.38
ज्जगामान्यं भ्रमप भूमिदेशम् ॥ ६.८५.३८ ॥
…അവൻ മറ്റൊരു ഭൂപ്രദേശത്തേക്ക് പോയി.
6.85.39
गदापि सा प्राप्य रथं सुचित्रं ।
साश्व ससूतं विनिहत्य सङ्ख्ये।
जगाम भूमिं ज्वलिता महोल्क ।
भ्रष्टाऽम्बराद्गामिव संपतन्ती ॥ ६.८५.३९ ॥
ആ ഗദയും ആ മനോഹര രഥത്തിലെത്തി, യുദ്ധത്തിൽ കുതിരകളെയും സാരഥിയെയും സഹിതം നശിപ്പിച്ച്, ആകാശത്തുനിന്ന് വീഴുന്ന ജ്വലിക്കുന്ന മഹോല്കയെപ്പോലെ ഭൂമിയിൽ വീണു.
6.85.40
आश्चर्यभूतं सुमहत्त्वदीया ।
दृष्ट्वैव तद्भारत संप्रहृष्टाः।
सर्वे विनेदुः सहिताः समन्ता-
त्पुपूजिरे तव पुत्रस्य शौर्यम् ॥ ६.८५.४० ॥
ഭാരതാ, ആ അത്യത്ഭുത കാഴ്ച കണ്ട് നിന്റെ ആളുകളെല്ലാം അതിയായി സന്തോഷിച്ച് എല്ലാ ദിക്കിൽനിന്നും ഒരുമിച്ച് ആർത്തുവിളിച്ച്, നിന്റെ പുത്രന്റെ ശൗര്യത്തെ പൂജിച്ചു.