مهابهاراتا · أدهيايا 6.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.86.1
विरथं तं समासाद्य चित्रसेनं यशस्विनम् ।
रथमारोपयामास विकर्णस्तनयस्तव ॥ ६.८६.१ ॥
ولما وصل إلى تشيتراسينا الشهير، الذي فقد عربته، أركبه ابنك فيكارنا على عربة.
6.86.2
तस्मिंस्तथा वर्तमाने तुमुले संकुले भृशम् ।
भीष्मः शान्तनवस्तूर्णं युधिष्ठिरमुपाद्रवत् ॥ ६.८६.२ ॥
وبينما كانت تلك المعركة الصاخبة المضطربة تشتد بعنف، اندفع بهيشما ابن شانتانو بسرعة نحو يودهيشثيرا.
6.86.3
ततः सरथनागाश्वाः समकम्पन्त सृञ्जयाः ।
मृत्योरास्यमनुप्राप्तं मेनिरे च युधिष्ठिरम् ॥ ६.८६.३ ॥
فارتعد السرنجايا جميعاً مع عرباتهم وفيلتهم وخيلهم، واعتقدوا أن يودهيشثيرا قد وصل إلى فم الموت.
6.86.4
युधिष्ठिरोऽपि कौरव्यो यमाभ्यां सहितः प्रभुः ।
महेष्वासं नरव्याघ्रं भीष्मं शान्तनवं ययौ ॥ ६.८६.४ ॥
وذهب يودهيشثيرا أيضاً، سيد سلالة الكورو، برفقة التوأمين ياما، نحو بهيشما ابن شانتانو، الرامي العظيم، النمر بين الرجال.
6.86.5
ततः शरसहस्राणि प्रमुञ्चन्पाण्डवो युधि ।
भीष्मं संछादयामास यथा मेघो दिवाकरम् ॥ ६.८६.५ ॥
ثم أطلق الباندافا آلاف السهام في المعركة، فغطى بهيشما تماماً كما تغطي السحابة الشمس.
6.86.6
तेन सम्यक्प्रणीतानि शरजालानि मारिष ।
प्रतिजग्राह गाङ्गयः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.८६.६ ॥
أيها الكريم، إن شباك السهام التي أطلقها بمهارة تلقاها ابن الغانج بهيشما، مئات ومئات الألوف.
6.86.7
तथैव शरजालानि भीष्मोणास्तानि मारिष ।
आकाशे समदृश्यन्त स्वगमानां व्रजा इव ॥ ६.८६.७ ॥
وكذلك، أيها النبيل، انطلقت شبكات سهام بهيشما الملتهبة، وظهرت في السماء كأسراب من البجع وهي تمضي.
6.86.8
निमेषार्धेन कौन्तेयं भीष्मः शान्तनवो युधि ।
अदृश्यं समरे चक्रे शरजालेन भारत ॥ ६.८६.८ ॥
في نصف لمحة، يا بهاراتا، جعل بهيشما ابن شانتانو ابن كونتي غير مرئي في المعركة بشبكة من السهام.
6.86.9
ततो युधिष्ठिरे राजा कौरव्यस्य महात्मनः ।
नाराचं प्रेषयामास क्रुद्ध आशीविषोपमम् ॥ ६.८६.९ ॥
ثم أرسل ملك الكوراف العظيم الروح، غاضباً، نحو يودهيشتيرا سهماً حديدياً يشبه أفعى سامة.
6.86.10
असंप्राप्तं ततस्तं तु क्षुरप्रेण महारथः ।
चच्छेद समरे राजन्भीष्मस्तस्य धनुश्च्युतम् ॥ ६.८६.१० ॥
ثم، أيها الملك، قطع المحارب العظيم بهيشما ذلك السهم في المعركة بسهم ذي نصل كالموسى قبل أن يصل إليه، فسقطت قوسه.
6.86.11
तं तु च्छित्वा रणे भीष्मो नाराचं कलसंमितम् ।
नजघ्ने कौरवेन्द्रस्य हयान्काञ्चनभूषणान् ॥ ६.८६.११ ॥
بعد أن قطع بهيشما ذلك السهم في المعركة، أسقط بسهم آخر يشبه السهم المقدر، الخيول المزينة بالذهب لسيد الكورافا.
6.86.12
हताश्वं तु रथं त्यक्त्वा धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
आरुरोह रथं तूर्णं नकुलस्य महात्मनःक ॥ ६.८६.१२ ॥
ولما قُتلت خيوله، ترك ابن دارما يودهيشتيرا عربته وصعد بسرعة إلى عربة ناكولا العظيم النفس.
6.86.13
यमावपि हि संक्रुद्धः समासाद्य रणे तदा ।
शरैः संछादयामास भीष्मः परपुरंजयः ॥ ६.८६.१३ ॥
ثم في المعركة، اغتاظ بهيشما، فاقترب من التوأمين ياما وغطاهما بالسهام؛ وكان فاتح مدن الأعداء.
6.86.14
तौ तु दृष्ट्वा महाराज भीष्मबाणप्रपीडितौ ।
जगाम परमां चिन्तां भीष्मस्य वधकाङ्क्षया ॥ ६.८६.१४ ॥
يا ملكي العظيم، لما رأى ذينك الاثنين يتألمان من سهام بهيشما، وقع في همّ عظيم راغبًا في قتل بهيشما.
6.86.15
ततो युधिष्ठिरो वश्यान्राज्ञस्तान्समचोदयत् ।
भीष्मं शान्तनवं सर्वे निहतेति सुहृद्गणान् ॥ ६.८६.१५ ॥
ثم حثّ يودهيشثيرا أولئك الملوك الخاضعين، قائلاً لكل جماعات الحلفاء إن بهيشما ابن شانتانو قد قُتل.
6.86.16
ततस्ते पार्थिवाः सर्वे श्रुत्वा पार्थस्य भाषितम् ।
महता रथवंशेन परिवव्रुः पितामहम् ॥ ६.८६.१६ ॥
ثم إن أولئك الملوك جميعًا، لما سمعوا كلام بارثا، أحاطوا بالجد بجيش عظيم من العربات.
6.86.17
स समन्तात्परिवृतः पिता देवव्रतस्तव ।
चिक्रीड धनुषा राजन्पातयानो महारथान् ॥ ६.८६.१७ ॥
أيها الملك، أبوك ديفافراتا (بهيشما) كان محاطًا من كل جانب؛ يلعب بقوسه، يُسقط العربيين العظماء.
6.86.18
तं चरन्तं रणे पार्था ददृशुः कौरवं युधि ।
मृगमध्यं प्रविश्येव यथा सिंहशिशुं वने ॥ ६.८६.१८ ॥
رأى أبناء بريثا ذلك الكوراوي يتحرك في المعركة، كشبل أسد دخل وسط الغزلان في الغابة.
6.86.19
तर्जयानं रमे वीरांस्त्रासयानं च सायकैः ।
दृष्ट्वा त्रेसुर्महाराज सिंहं मृगगणा इव ॥ ६.८६.१९ ॥
أيها الملك العظيم، لما رأوا ذلك الأسد يتوعد الأبطال ويرهبهم بالسهام، ارتعدوا كقطعان الغزلان.
6.86.20
रणे भारत सिंहस्य ददृशुः क्षत्रिया गतिम् ।
अग्नेर्वायुसहायस्य यथा कक्षं दिधक्षतः ॥ ६.८६.२० ॥
يا بهاراتا، في المعركة رأى المحاربون حركة ذلك الأسد، كنار يذكيها الريح فتحرق الأدغال.
6.86.21
शिरांसि रथिनां भीष्मः पातयामास संयुगे ।
तालेभ्यः परिपक्वानि फलानि कुशलो नरः ॥ ६.८६.२१ ॥
في المعركة أسقط بهيشما رؤوس الفرسان كما يُسقط الرجل الماهر الثمار الناضجة من أشجار النخيل.
6.86.22
पतद्भिश्च महाराज शिरोभिर्धरणीतले ।
बभूव तुमुलः शब्दः पततामश्मनामिव ॥ ६.८६.२२ ॥
أيها الملك العظيم، لما سقطت الرؤوس على الأرض ارتفع صوت هائل كصوت الحجارة المتساقطة.
6.86.23
तस्मिन्सुतुमुले युद्धे वर्तमाने भयानके ।
सर्वेषामेव सैन्यानामासीद्व्यतिकरो महान् ॥ ६.८६.२३ ॥
وبينما كانت تلك المعركة الهائلة المروعة دائرة، نشأت فوضى عظيمة بين جميع الجيوش.
6.86.24
भिन्नेषु तेषु व्यूहेषु क्षत्रिया इतरेतरम् ।
एकमेकं समाहूय युद्धायैवावतस्थिरे ॥ ६.८६.२४ ॥
ولما انكسرت تلك التشكيلات، تحدى المحاربون بعضهم بعضًا، ووقفوا للقتال واحدًا تلو الآخر.
6.86.25
शिखण्डी तु समासाद्य भरतानां पितामहम् ।
अभिदुद्राव वेगेन तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ६.८६.२५ ॥
فاقترب شيخانْدين من جد البهاراتا وانقض عليه بسرعة وقال: «قف، قف!»
6.86.26
अनादृत्य ततो भीष्मस्तं शिखण्डिनमाहवे ।
प्रययौ सृञ्जयान्क्रुद्धः स्त्रीत्वं तस्य विचिन्तयन् ॥ ६.८६.२६ ॥
فتجاهل بهيشما شيخانْدين في المعركة، وغاضبًا يفكر في أنوثته، مضى نحو السرينجايا.
6.86.27
सृंजयास्तु ततो दृष्ट्वा हृष्टं भीष्म महारणे ।
सिंहनादांश्च विविधांश्चक्रुः शङ्खविमिश्रितान् ॥ ६.८६.२७ ॥
ثم رأى السرينجايا بهيشما مبتهجًا في المعركة العظيمة، فأطلقوا زئيرات أسد متنوعة ممزوجة بصوت الأصداف.
6.86.28
ततः प्रववृते युद्धं व्यतिषक्तरथद्विपम् ।
पश्चिमां दिशमासाद्य स्थिते सवितरि प्रभो ॥ ६.८६.२८ ॥
ثم، أيها السيد، لما بلغت الشمس الجهة الغربية ووقفت هناك، بدأ القتال، تختلط فيه العربات بالفيلة.
6.86.29
धृष्टद्युम्नोऽथ पाञ्चाल्यः सात्यकिश्च महारथः ।
पीडयन्तौ भृशं सैन्यं शक्तितोमरवृष्टिभिः ॥ ६.८६.२९ ॥
ثم ضغط دهريشطديومنا أمير البانشالا والمحارب العظيم ساتياكي على الجيش بوابل من الرماح والسهام الطويلة.
6.86.30
शस्त्रैश्च बहुभी राजञ्जघ्नतुस्तावकान्रणे ।
ते हन्यमानाः समरे तावका भरतर्षभ ॥ ६.८६.३० ॥
وبأسلحة كثيرة، أيها الملك، ضرب الاثنان جنودك في المعركة. وجنودك، يا ثور البهاراتا، كانوا يُقتلون في القتال.
6.86.31
आर्यां युद्धे मतिं कृत्वा न त्यजन्ति स्म संयुगम् ।
यथोत्साहं तु समरे निजघ्नुस्तावका रणे ॥ ६.८६.३१ ॥
وقد عقدوا العزم النبيل في القتال فلم يتركوا النزال؛ وعلى قدر حماستهم ضرب رجالك في الوغى.
6.86.32
तत्राक्रन्दो महानासीत्तावकानां महात्मानाम् ।
वध्यतां समरे राजन्पार्षतेन महात्मना ॥ ६.८६.३२ ॥
وعلا هناك صراخ عظيم من أبطالك النبلاء، أيها الملك، إذ كانوا يُقتلون في الحرب على يد ابن برشتا النبيل.
6.86.33
तं श्रुत्वा निनदं घोरं तावकानां महारथौ ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ पार्षतं प्रत्युपस्थितौ ॥ ६.८६.३३ ॥
وما إن سمع فينداً وأنوفيندا، الفارسان العظيمان من أفانتي، ذلك الصراخ الرهيب لرجالك حتى تقدّما نحو ابن برشتا.
6.86.34
तौ तस्य तुरगान्हत्वा त्वरमाणौ महारथौ ।
छादयामासतुरुभौ शरवर्षेण पार्षतम् ॥ ६.८६.३४ ॥
فقتل الفارسان العظيمان خيله مسرعين، وغطّياه كلاهما بوابل من السهام، ابن برشتا.
6.86.35
अवप्लुत्याथ पाञ्चाल्यो रथात्तूर्णं महाबलः ।
आरुरोहक रथं तूर्णं सात्यकेस्तु महात्मनः ॥ ६.८६.३५ ॥
ثم قفز أمير البانتشالا القوي من عربته سريعًا، وصعد على الفور عربة ساتياكي النبيل.
6.86.36
ततो युधिष्ठिरो राजा महत्या सेनया वृतः ।
आवन्त्यौ समरे क्रुद्धावभ्ययात्स परंतपौ ॥ ६.८६.३६ ॥
ثم تقدّم الملك يُدهِشثِرا، محاطًا بجيش عظيم، نحو الأميرين الغاضبين من أفانتي، مُحرِقَي الأعداء، في القتال.
6.86.37
तथैव तव पुत्रोऽपि सर्वोद्योगेन मारिष ।
विन्दानुविन्दौ समरे परिवार्यावतस्थिवान् ॥ ६.८६.३७ ॥
وكذلك ابنك أيضًا، أيها المبجل، بكل جهده، وقف في المعركة محيطًا بفيندا وأنفيندا.
6.86.38
अर्जुनश्चापि संक्रुद्धः क्षत्रियान्क्षत्रियर्षभः ।
अयोधयत संग्रामे वज्रपाणिरिवासुरान् ॥ ६.८६.३८ ॥
وأرجونا، ثور بين المحاربين، المستشيط غضبًا، حارب المحاربين في المعركة كما يحارب إندرا حامل الصاعقة الأسورا.
6.86.39
द्रोणास्तु समरे क्रुद्धः पुत्रस्य प्रियकृत्तव ।
व्यधमत्सर्वपाञ्चालांस्तूलराशिमिवानलः ॥ ६.८६.३९ ॥
درونا، الذي يسرّ ابنك، غاضبًا في المعركة، بدّد جميع البانتشالا كما تبدّد النار كومة القطن.
6.86.40
दुर्योधनपुरोगास्तु पुत्रास्तव विशांपते ।
परिवार्य रणे भीष्मं युयुधुः पाण्डवैः सह ॥ ६.८६.४० ॥
وأبناؤك، بقيادة دوريودهانا، أيها سيد الرجال، أحاطوا بالبيشما في المعركة وقاتلوا مع البانداڤا.
6.86.41
ततो दुर्योधनो राजा लोहितायति भास्करे ।
अब्रवीत्तावकान्सर्वांस्त्वरध्वमिति भारत ॥ ६.८६.४१ ॥
ثم قال الملك دوريودهانا، والشمس تحمرّ، لجميع رجالك: «أسرعوا»، أيها السليل من بهاراتا.
6.86.42
युध्यतां तु तथा तेषां कुर्वतां कर्म दुष्करम् ।
अस्तं गिरिमथारूढे अप्रकाशति भास्करे ॥ ६.८६.४२ ॥
وبينما كانوا يقاتلون ويؤدون أعمالهم الصعبة، حين صعدت الشمس جبل الغروب، خفت نورها.
6.86.43
प्रावर्तत नदी घोरा शोणितौघतरङ्गिणी ।
गोमायुगणसंकीर्णा क्षणेन क्षणदामुखे ॥ ६.८६.४३ ॥
عند بداية الليل، في لحظة، جرى نهر مرعب، تتلاطم أمواجه بفيض من الدم، ومكتظ بقطعان بنات آوى.
6.86.44
शिवाभिरशिवाभिश्च रुवद्भिर्भैरवं रवम् ।
घोरमायोधनं जज्ञे भूतसङ्घैः समाकुलम् ॥ ६.८६.४४ ॥
وبنات آوى والإناث الشؤم تعوي بصوت مروّع، فامتلأت تلك الساحة الرهيبة بجموع الأرواح.
6.86.45
राक्षसाश्च पिशाचाश्च तथान्ये पिशिताशिनः ।
समन्ततो व्यदृश्यन्त शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.८६.४५ ॥
ظهر الراكشاسة والبيشاتشا وغيرهم من آكلي اللحوم من كل جانب بالمئات والآلاف.
6.86.46
अर्जुनोऽथ सुशर्मादीन्राज्ञस्तान्सपदानुगान् ।
विजित्य पृतनामध्ये ययौ स्वशिबिरं प्रति ॥ ६.८६.४६ ॥
ثم مضى أرجونا، بعد أن غلب في وسط الجيش أولئك الملوك، سوشارمان وغيره، مع مشاتهم وأتباعهم، نحو مخيمه.
6.86.47
युधिष्टिरोऽपि कौरव्यो भ्रातृभ्यां सहितस्तथा ।
ययौ स्वशिबिरं राजा निशायां सेनया वृतः ॥ ६.८६.४७ ॥
ومضى الملك يودهيشتهيرا، سليل الكورو، مع أخويه، محاطاً بالجيش، ليلاً إلى مخيمه.
6.86.48
भीमसेनोऽपि राजेन्द्र दुर्योधनमुखान्रथान् ।
अवजित्य ततः सङ्ख्ये ययौ स्वशिबिरं प्रति ॥ ६.८६.४८ ॥
يا سيد الملوك، ومضى بهيمسينا أيضاً بعد أن غلب في القتال الراكبين على العربات الذين يتقدمهم دوريودانا، نحو مخيمه.
6.86.49
दुर्योधनोऽपि नृपतिः परिवार्य महारणे ।
भीष्मं शान्तनवं तूर्णं प्रयातः शिबिरं प्रति ॥ ६.८६.४९ ॥
وذهب الملك دورّيودهانا أيضًا، بعد أن أحاط بـ بهيشما ابن شانتانو في المعركة العظيمة، مسرعًا نحو المعسكر.
6.86.50
द्रोणो द्रौणिः कृपः शल्यः कृतवर्मा च सात्वतः ।
परिवार्य चमूं सर्वाः प्रययुः शिबिरं प्रति ॥ ६.८६.५० ॥
ذهب درونا وابن درونا وكربا وشاليا وكريتافارمان السّاتفاتي، جميعهم محيطين بالجيش، نحو المعسكر.
6.86.51
तथैव सात्यकी राजन्धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ।
परिवार्य रणे योधान्ययतुः शिबिरं प्रति ॥ ६.८६.५१ ॥
وكذلك أيها الملك، ذهب ساتياكي ودريشتادyumna ابن بريشاتا، محيطين بالمحاربين في المعركة، نحو المعسكر.
6.86.52
एवमेते महाराज तावकाः पाण्डवैः सह ।
पर्यवर्तन्त सहिता निशाकाले परंतप ॥ ६.८६.५२ ॥
وهكذا أيها الملك العظيم، انسحب هؤلاء رجالك مع البانداڤا عند حلول الليل، يا محرق الأعداء.
6.86.53
ततः स्वशिबिरं गत्वा पाण्डवाः कुरवस्तथा ।
न्यवसन्त महाराज पूजयन्तः परस्परम् ॥ ६.८६.५३ ॥
ثم ذهب البانداڤا والكوروس إلى معسكرهم، وبقوا هناك كذلك، أيها الملك العظيم، يكرم بعضهم بعضًا.
6.86.54
रक्षां कृत्वा ततः शूरा न्यस्य गुल्मान्यथाविधि ।
अपनीय च शल्यानि स्नात्वा च विविधैर्जलैः ॥ ६.८६.५४ ॥
ثم أقام الأبطال الحراسة ووزّعوا الفرق وفق القاعدة، وأزالوا السهام، واغتسلوا بمياه شتى.
6.86.55
कृतस्वस्त्ययनाः सर्वे स्तूयमानाश्च बन्दिभिः ।
गीतवादित्रशब्देन व्यक्रीडन्त यशस्विनः ॥ ६.८६.५५ ॥
بعد أن أتم الأبطال المشهورون الطقوس المباركة، وأشاد بهم المنشدون، تسلّوا على وقع الغناء والآلات الموسيقية.
6.86.56
मुहूर्तादिव तत्सर्वमभवत्स्वर्गसन्निभम् ।
न हि युद्धकथां कांचित्तत्राकुर्वन्महारथाः ॥ ६.८६.५६ ॥
وفي لحظة صار ذلك كله شبيهًا بالجنة، ولم يتحدث الفرسان العظام هناك بأي كلام عن الحرب.
6.86.57
ते प्रसुप्ते बले तत्र परिश्रान्तजने नृप ।
हस्त्यश्वबहुले रात्रौ प्रेक्षणीये बभूवतुः ॥ ६.८६.५७ ॥
أيها الملك، حين نام ذلك الجيش الزاخر بالفيلة والخيل في الليل، واستراح جنوده المنهكون، صار مشهدًا يستحق النظر.