മഹാഭാരതം · അധ്യായം 6.86
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.86.1
विरथं तं समासाद्य चित्रसेनं यशस्विनम् ।
रथमारोपयामास विकर्णस्तनयस्तव ॥ ६.८६.१ ॥
രഥമില്ലാതായ യശസ്വിയായ ചിത്രസേനനെ സമീപിച്ച്, നിങ്ങളുടെ പുത്രൻ വികർണൻ അവനെ രഥത്തിൽ കയറ്റി.
6.86.2
तस्मिंस्तथा वर्तमाने तुमुले संकुले भृशम् ।
भीष्मः शान्तनवस्तूर्णं युधिष्ठिरमुपाद्रवत् ॥ ६.८६.२ ॥
ആ ഘോരവും കലുഷിതവുമായ യുദ്ധം അതിതീവ്രമായി നടക്കുമ്പോൾ, ശന്തനുവിന്റെ പുത്രൻ ഭീഷ്മൻ വേഗത്തിൽ യുധിഷ്ഠിരനുനേരെ പാഞ്ഞടുത്തു.
6.86.3
ततः सरथनागाश्वाः समकम्पन्त सृञ्जयाः ।
मृत्योरास्यमनुप्राप्तं मेनिरे च युधिष्ठिरम् ॥ ६.८६.३ ॥
അപ്പോൾ രഥങ്ങളും ആനകളും കുതിരകളുമായി സൃഞ്ജയർ എല്ലാവരും വിറച്ചു; യുധിഷ്ഠിരൻ മരണത്തിന്റെ വായിലെത്തിയെന്ന് അവർ കരുതി.
6.86.4
युधिष्ठिरोऽपि कौरव्यो यमाभ्यां सहितः प्रभुः ।
महेष्वासं नरव्याघ्रं भीष्मं शान्तनवं ययौ ॥ ६.८६.४ ॥
കൗരവവംശത്തിലെ പ്രഭുവായ യുധിഷ്ഠിരനും രണ്ടു യമന്മാരോടൊപ്പം (നകുല-സഹദേവന്മാർ) ചേർന്ന്, ശന്തനുപുത്രനും മഹാധനുർധരനും നരശ്രേഷ്ഠനുമായ ഭീഷ്മന്റെ നേർക്ക് പോയി.
6.86.5
ततः शरसहस्राणि प्रमुञ्चन्पाण्डवो युधि ।
भीष्मं संछादयामास यथा मेघो दिवाकरम् ॥ ६.८६.५ ॥
അപ്പോൾ യുദ്ധത്തിൽ പാണ്ഡവൻ ആയിരക്കണക്കിന് അമ്പുകൾ വർഷിച്ച് മേഘം സൂര്യനെ മറയ്ക്കുന്നതുപോലെ ഭീഷ്മനെ മൂടി.
6.86.6
तेन सम्यक्प्रणीतानि शरजालानि मारिष ।
प्रतिजग्राह गाङ्गयः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.८६.६ ॥
ഹേ മാന്യാ, അവൻ നന്നായി തൊടുത്ത അമ്പുവലകളെ ഗംഗാപുത്രനായ ഭീഷ്മൻ നൂറും ആയിരവുമായി തടുത്തു.
6.86.7
तथैव शरजालानि भीष्मोणास्तानि मारिष ।
आकाशे समदृश्यन्त स्वगमानां व्रजा इव ॥ ६.८६.७ ॥
ഓ മാരിഷ, അതുപോലെ ഭീഷ്മന്റെ ചൂടുള്ള അമ്പിൻകൂട്ടങ്ങൾ അയയ്ക്കപ്പെട്ടു; അവ ആകാശത്ത് ഹംസക്കൂട്ടങ്ങൾ പോലെ കാണപ്പെട്ടു.
6.86.8
निमेषार्धेन कौन्तेयं भीष्मः शान्तनवो युधि ।
अदृश्यं समरे चक्रे शरजालेन भारत ॥ ६.८६.८ ॥
ഓ ഭാരത, ശന്തനുവിന്റെ പുത്രൻ ഭീഷ്മൻ യുദ്ധത്തിൽ അര നിമിഷം കൊണ്ട് അമ്പിൻവലയാൽ കൗന്തേയനെ യുദ്ധഭൂമിയിൽ കാണാതാക്കി.
6.86.9
ततो युधिष्ठिरे राजा कौरव्यस्य महात्मनः ।
नाराचं प्रेषयामास क्रुद्ध आशीविषोपमम् ॥ ६.८६.९ ॥
അപ്പോൾ കൗരവവംശത്തിലെ മഹാത്മാവായ രാജാവ് കോപത്തോടെ യുധിഷ്ഠിരന്റെ നേർക്ക് വിഷസർപ്പത്തിനു സമാനമായ ഒരു നാരാചം അയച്ചു.
6.86.10
असंप्राप्तं ततस्तं तु क्षुरप्रेण महारथः ।
चच्छेद समरे राजन्भीष्मस्तस्य धनुश्च्युतम् ॥ ६.८६.१० ॥
ഓ രാജാവേ, അപ്പോൾ ആ മഹാരഥൻ ഭീഷ്മൻ യുദ്ധത്തിൽ അത് എത്തുന്നതിനു മുൻപേ ക്ഷുരപ്രം കൊണ്ട് അതിനെ മുറിച്ചു; അവന്റെ വില്ലും താഴെ വീണു.
6.86.11
तं तु च्छित्वा रणे भीष्मो नाराचं कलसंमितम् ।
नजघ्ने कौरवेन्द्रस्य हयान्काञ्चनभूषणान् ॥ ६.८६.११ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ആ നാരാചം മുറിച്ച ഭീഷ്മൻ, കൗരവേന്ദ്രന്റെ സ്വർണ്ണാഭരണം അണിഞ്ഞ കുതിരകളെ മറ്റൊരു അമ്പുകൊണ്ട് വധിച്ചു.
6.86.12
हताश्वं तु रथं त्यक्त्वा धर्मपुत्रो युधिष्ठिरः ।
आरुरोह रथं तूर्णं नकुलस्य महात्मनःक ॥ ६.८६.१२ ॥
കുതിരകൾ വീണതിനാൽ രഥം ഉപേക്ഷിച്ച ധർമ്മപുത്രൻ യുധിഷ്ഠിരൻ ഉടൻ മഹാത്മാവായ നകുലന്റെ രഥത്തിൽ കയറി.
6.86.13
यमावपि हि संक्रुद्धः समासाद्य रणे तदा ।
शरैः संछादयामास भीष्मः परपुरंजयः ॥ ६.८६.१३ ॥
അപ്പോൾ യുദ്ധത്തിൽ കോപിച്ച ഭീഷ്മർ ആ ഇരട്ടകളായ യമന്മാരെ സമീപിച്ച് അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവരെ മൂടി; ശത്രുനഗരങ്ങളെ ജയിക്കുന്നവനാണ് അദ്ദേഹം.
6.86.14
तौ तु दृष्ट्वा महाराज भीष्मबाणप्रपीडितौ ।
जगाम परमां चिन्तां भीष्मस्य वधकाङ्क्षया ॥ ६.८६.१४ ॥
മഹാരാജാവേ, ഭീഷ്മന്റെ അമ്പുകളാൽ പീഡിതരായ അവരെ കണ്ട് ഭീഷ്മനെ വധിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ അദ്ദേഹം വലിയ ചിന്തയിലായി.
6.86.15
ततो युधिष्ठिरो वश्यान्राज्ञस्तान्समचोदयत् ।
भीष्मं शान्तनवं सर्वे निहतेति सुहृद्गणान् ॥ ६.८६.१५ ॥
പിന്നെ യുധിഷ്ഠിരൻ വിധേയരായ ആ രാജാക്കന്മാരെ പ്രേരിപ്പിച്ചു; ശന്തനുവിന്റെ പുത്രനായ ഭീഷ്മർ വധിക്കപ്പെട്ടുവെന്ന് എല്ലാ സുഹൃത്സംഘങ്ങളോടും പറഞ്ഞു.
6.86.16
ततस्ते पार्थिवाः सर्वे श्रुत्वा पार्थस्य भाषितम् ।
महता रथवंशेन परिवव्रुः पितामहम् ॥ ६.८६.१६ ॥
പിന്നെ പാർത്ഥന്റെ വാക്കു കേട്ട ആ രാജാക്കന്മാരെല്ലാം വലിയ രഥസംഘത്തോടെ പിതാമഹനായ ഭീഷ്മരെ വളഞ്ഞു.
6.86.17
स समन्तात्परिवृतः पिता देवव्रतस्तव ।
चिक्रीड धनुषा राजन्पातयानो महारथान् ॥ ६.८६.१७ ॥
രാജാവേ, നിന്റെ പിതാവായ ദേവവ്രതൻ ഭീഷ്മർ എല്ലാ വശങ്ങളിൽനിന്നും വളയപ്പെട്ടിരുന്നു; വില്ലുകൊണ്ട് കളിക്കുന്നതുപോലെ മഹാരഥന്മാരെ വീഴ്ത്തിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
6.86.18
तं चरन्तं रणे पार्था ददृशुः कौरवं युधि ।
मृगमध्यं प्रविश्येव यथा सिंहशिशुं वने ॥ ६.८६.१८ ॥
യുദ്ധത്തിൽ സഞ്ചരിച്ച ആ കൗരവനെ പാർത്ഥന്മാർ കണ്ടു; കാട്ടിൽ മാനുകളുടെ നടുവിലേക്ക് കടന്ന സിംഹക്കുട്ടിപോലെ.
6.86.19
तर्जयानं रमे वीरांस्त्रासयानं च सायकैः ।
दृष्ट्वा त्रेसुर्महाराज सिंहं मृगगणा इव ॥ ६.८६.१९ ॥
മഹാരാജാവേ, വീരന്മാരെ വെല്ലുവിളിക്കുകയും അമ്പുകളാൽ ഭയപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന ആ സിംഹത്തെ കണ്ട് അവർ മൃഗക്കൂട്ടങ്ങളെപ്പോലെ വിറച്ചു.
6.86.20
रणे भारत सिंहस्य ददृशुः क्षत्रिया गतिम् ।
अग्नेर्वायुसहायस्य यथा कक्षं दिधक्षतः ॥ ६.८६.२० ॥
ഭാരതാ, യുദ്ധത്തിൽ ക്ഷത്രിയന്മാർ ആ സിംഹത്തിന്റെ ഗതി കണ്ടു; കാറ്റിന്റെ സഹായത്തോടെ കാട്ടുപൊന്തയെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന അഗ്നിപോലെ.
6.86.21
शिरांसि रथिनां भीष्मः पातयामास संयुगे ।
तालेभ्यः परिपक्वानि फलानि कुशलो नरः ॥ ६.८६.२१ ॥
ഭീഷ്മർ യുദ്ധത്തിൽ രഥികളുടെ തലകൾ വീഴ്ത്തി; നിപുണനായ മനുഷ്യൻ പനമരങ്ങളിൽ നിന്ന് പഴുത്ത ഫലങ്ങൾ വീഴ്ത്തുന്നതുപോലെ.
6.86.22
पतद्भिश्च महाराज शिरोभिर्धरणीतले ।
बभूव तुमुलः शब्दः पततामश्मनामिव ॥ ६.८६.२२ ॥
മഹാരാജാവേ, നിലത്തു വീണ തലകളാൽ വീഴുന്ന കല്ലുകളുടേതുപോലെ ഭയങ്കരമായ ശബ്ദം ഉയർന്നു.
6.86.23
तस्मिन्सुतुमुले युद्धे वर्तमाने भयानके ।
सर्वेषामेव सैन्यानामासीद्व्यतिकरो महान् ॥ ६.८६.२३ ॥
ആ ഭയങ്കരവും അതിതീവ്രവുമായ യുദ്ധം നടക്കുമ്പോൾ എല്ലാ സൈന്യങ്ങളിലും വലിയ കലക്കം ഉണ്ടായി.
6.86.24
भिन्नेषु तेषु व्यूहेषु क्षत्रिया इतरेतरम् ।
एकमेकं समाहूय युद्धायैवावतस्थिरे ॥ ६.८६.२४ ॥
ആ വ്യൂഹങ്ങൾ ഭേദിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ക്ഷത്രിയന്മാർ പരസ്പരം വെല്ലുവിളിച്ച്, ഓരോരുത്തരായി യുദ്ധത്തിനായി നിലയുറപ്പിച്ചു.
6.86.25
शिखण्डी तु समासाद्य भरतानां पितामहम् ।
अभिदुद्राव वेगेन तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ६.८६.२५ ॥
എന്നാൽ ശിഖണ്ഡി ഭരതവംശത്തിന്റെ പിതാമഹനായ ഭീഷ്മരെ സമീപിച്ച്, വേഗത്തിൽ അദ്ദേഹത്തിനു നേരെ പാഞ്ഞുചെന്ന് "നിൽക്കൂ, നിൽക്കൂ!" എന്നു പറഞ്ഞു.
6.86.26
अनादृत्य ततो भीष्मस्तं शिखण्डिनमाहवे ।
प्रययौ सृञ्जयान्क्रुद्धः स्त्रीत्वं तस्य विचिन्तयन् ॥ ६.८६.२६ ॥
അപ്പോൾ ഭീഷ്മൻ യുദ്ധത്തിൽ ആ ശിഖണ്ഡിയെ അവഗണിച്ച്, കോപത്തോടെ അവന്റെ സ്ത്രീത്വത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട് സൃഞ്ജയരുടെ നേർക്ക് പോയി.
6.86.27
सृंजयास्तु ततो दृष्ट्वा हृष्टं भीष्म महारणे ।
सिंहनादांश्च विविधांश्चक्रुः शङ्खविमिश्रितान् ॥ ६.८६.२७ ॥
അപ്പോൾ സൃഞ്ജയർ മഹായുദ്ധത്തിൽ സന്തോഷിച്ചിരിക്കുന്ന ഭീഷ്മനെ കണ്ട്, ശംഖനാദങ്ങളോടു കലർന്ന പലവിധ സിംഹഗർജ്ജനങ്ങൾ മുഴക്കി.
6.86.28
ततः प्रववृते युद्धं व्यतिषक्तरथद्विपम् ।
पश्चिमां दिशमासाद्य स्थिते सवितरि प्रभो ॥ ६.८६.२८ ॥
അപ്പോൾ, പ്രഭോ, സൂര്യൻ പടിഞ്ഞാറൻ ദിശയിലെത്തി നിന്നപ്പോൾ, രഥങ്ങളും ആനകളും കലർന്ന യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
6.86.29
धृष्टद्युम्नोऽथ पाञ्चाल्यः सात्यकिश्च महारथः ।
पीडयन्तौ भृशं सैन्यं शक्तितोमरवृष्टिभिः ॥ ६.८६.२९ ॥
അപ്പോൾ പാഞ്ചാല രാജകുമാരൻ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനും മഹാരഥനായ സാത്യകിയും ശക്തികളും തോമരങ്ങളും വർഷിച്ച് ശത്രുസൈന്യത്തെ ഏറെ പീഡിപ്പിച്ചു.
6.86.30
शस्त्रैश्च बहुभी राजञ्जघ्नतुस्तावकान्रणे ।
ते हन्यमानाः समरे तावका भरतर्षभ ॥ ६.८६.३० ॥
ഹേ രാജാവേ, അവർ ഇരുവരും യുദ്ധത്തിൽ പലതരം ആയുധങ്ങളാൽ നിന്റെ യോദ്ധാക്കളെ കൊന്നു. ഹേ ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, നിന്റെ വീരന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ വധിക്കപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്നു.
6.86.31
आर्यां युद्धे मतिं कृत्वा न त्यजन्ति स्म संयुगम् ।
यथोत्साहं तु समरे निजघ्नुस्तावका रणे ॥ ६.८६.३१ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ആര്യമായ ഉറപ്പ് കൈക്കൊണ്ട് അവർ യുദ്ധം ഉപേക്ഷിച്ചില്ല; തങ്ങളുടെ ഉത്സാഹത്തിനൊത്ത് നിന്റെ ആളുകൾ രണത്തിൽ പ്രഹരിച്ചു.
6.86.32
तत्राक्रन्दो महानासीत्तावकानां महात्मानाम् ।
वध्यतां समरे राजन्पार्षतेन महात्मना ॥ ६.८६.३२ ॥
അവിടെ നിന്റെ മഹാത്മാക്കളുടെ വലിയ നിലവിളി ഉയർന്നു, രാജാവേ; യുദ്ധത്തിൽ മഹാത്മാവായ പാർഷതന്റെ കൈയാൽ അവർ വധിക്കപ്പെടുകയായിരുന്നു.
6.86.33
तं श्रुत्वा निनदं घोरं तावकानां महारथौ ।
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ पार्षतं प्रत्युपस्थितौ ॥ ६.८६.३३ ॥
നിന്റെ ആളുകളുടെ ആ ഭയങ്കര നിനാദം കേട്ട്, അവന്തിയിലെ രണ്ടു മഹാരഥന്മാരായ വിന്ദനും അനുവിന്ദനും പാർഷതന്റെ നേരെ മുന്നോട്ട് വന്നു.
6.86.34
तौ तस्य तुरगान्हत्वा त्वरमाणौ महारथौ ।
छादयामासतुरुभौ शरवर्षेण पार्षतम् ॥ ६.८६.३४ ॥
ആ രണ്ടു മഹാരഥന്മാരും ത്വരിതമായി അവന്റെ കുതിരകളെ വധിച്ച്, അമ്പുമഴകൊണ്ട് പാർഷതനെ ഇരുവരും മൂടി.
6.86.35
अवप्लुत्याथ पाञ्चाल्यो रथात्तूर्णं महाबलः ।
आरुरोहक रथं तूर्णं सात्यकेस्तु महात्मनः ॥ ६.८६.३५ ॥
അപ്പോൾ പാഞ്ചാലനായ മഹാബലൻ തന്റെ തേരിൽ നിന്ന് ചാടിയിറങ്ങി, ഉടനെ മഹാത്മാവായ സാത്യകിയുടെ തേരിൽ കയറി.
6.86.36
ततो युधिष्ठिरो राजा महत्या सेनया वृतः ।
आवन्त्यौ समरे क्रुद्धावभ्ययात्स परंतपौ ॥ ६.८६.३६ ॥
അപ്പോൾ മഹാസേനയാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട യുധിഷ്ഠിര രാജാവ്, യുദ്ധത്തിൽ കോപിച്ച ആ രണ്ടു ശത്രുതാപകരായ അവന്തി രാജകുമാരന്മാർക്ക് നേരെ മുന്നേറി.
6.86.37
तथैव तव पुत्रोऽपि सर्वोद्योगेन मारिष ।
विन्दानुविन्दौ समरे परिवार्यावतस्थिवान् ॥ ६.८६.३७ ॥
അതുപോലെ നിങ്ങളുടെ പുത്രനും, ഹേ മാന്യാ, സർവ്വ യത്നത്തോടെ, യുദ്ധത്തിൽ വിന്ദനെയും അനുവിന്ദനെയും വളഞ്ഞു നിന്നു.
6.86.38
अर्जुनश्चापि संक्रुद्धः क्षत्रियान्क्षत्रियर्षभः ।
अयोधयत संग्रामे वज्रपाणिरिवासुरान् ॥ ६.८६.३८ ॥
ക്ഷത്രിയരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ അർജ്ജുനനും അതിരോഷത്തോടെ, വജ്രപാണിയായ ഇന്ദ്രൻ അസുരന്മാരോട് പൊരുതുംപോലെ യുദ്ധത്തിൽ ക്ഷത്രിയരോട് പൊരുതി.
6.86.39
द्रोणास्तु समरे क्रुद्धः पुत्रस्य प्रियकृत्तव ।
व्यधमत्सर्वपाञ्चालांस्तूलराशिमिवानलः ॥ ६.८६.३९ ॥
നിങ്ങളുടെ പുത്രന് പ്രിയനായ ദ്രോണൻ യുദ്ധത്തിൽ കോപിച്ച്, തീ പഞ്ഞിക്കൂമ്പാരത്തെ ചിതറിക്കുംപോലെ എല്ലാ പാഞ്ചാലന്മാരെയും ചിതറിച്ചു.
6.86.40
दुर्योधनपुरोगास्तु पुत्रास्तव विशांपते ।
परिवार्य रणे भीष्मं युयुधुः पाण्डवैः सह ॥ ६.८६.४० ॥
ഹേ രാജാവേ, ദുര്യോധനനെ മുൻനിർത്തിയ നിങ്ങളുടെ പുത്രന്മാർ യുദ്ധത്തിൽ ഭീഷ്മരെ വളഞ്ഞ് പാണ്ഡവരോടൊപ്പം പൊരുതി.
6.86.41
ततो दुर्योधनो राजा लोहितायति भास्करे ।
अब्रवीत्तावकान्सर्वांस्त्वरध्वमिति भारत ॥ ६.८६.४१ ॥
അപ്പോൾ രാജാവായ ദുര്യോധനൻ, സൂര്യൻ ചുവന്നുതുടങ്ങിയപ്പോൾ, നിങ്ങളുടെ എല്ലാവരോടും, 'വേഗം ചെയ്യുവിൻ' എന്നു പറഞ്ഞു, ഹേ ഭാരതാ.
6.86.42
युध्यतां तु तथा तेषां कुर्वतां कर्म दुष्करम् ।
अस्तं गिरिमथारूढे अप्रकाशति भास्करे ॥ ६.८६.४२ ॥
അവർ യുദ്ധം ചെയ്തും ദുഷ്കരമായ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തും നിൽക്കവേ, സൂര്യൻ അസ്തഗിരിയിൽ കയറിയപ്പോൾ പ്രകാശം മങ്ങി.
6.86.43
प्रावर्तत नदी घोरा शोणितौघतरङ्गिणी ।
गोमायुगणसंकीर्णा क्षणेन क्षणदामुखे ॥ ६.८६.४३ ॥
രാത്രിയുടെ ആരംഭത്തിൽ ഒരു നിമിഷം കൊണ്ട് രക്തപ്രവാഹത്തിന്റെ തിരമാലകളുള്ള ഭയങ്കരമായ ഒരു നദി ഒഴുകി; അത് കുറുനരിക്കൂട്ടങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞിരുന്നു.
6.86.44
शिवाभिरशिवाभिश्च रुवद्भिर्भैरवं रवम् ।
घोरमायोधनं जज्ञे भूतसङ्घैः समाकुलम् ॥ ६.८६.४४ ॥
കുറുനരികളും അശുഭമായ പെൺകുറുനരികളും ഭയങ്കരമായി ഓരിയിടവേ, ആ ഘോരമായ യുദ്ധഭൂമി ഭൂതഗണങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞു.
6.86.45
राक्षसाश्च पिशाचाश्च तथान्ये पिशिताशिनः ।
समन्ततो व्यदृश्यन्त शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.८६.४५ ॥
രാക്ഷസന്മാരും പിശാചുക്കളും മറ്റ് മാംസഭോജികളും എല്ലാ ഭാഗത്തും നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും കാണപ്പെട്ടു.
6.86.46
अर्जुनोऽथ सुशर्मादीन्राज्ञस्तान्सपदानुगान् ।
विजित्य पृतनामध्ये ययौ स्वशिबिरं प्रति ॥ ६.८६.४६ ॥
പിന്നീട് അർജുനൻ സുശർമ്മനും മറ്റ് രാജാക്കന്മാരെയും അവരുടെ കാലാളുകളും അനുചരന്മാരുമായി സൈന്യമധ്യത്തിൽ ജയിച്ച്, തന്റെ പാളയത്തിലേക്ക് പോയി.
6.86.47
युधिष्टिरोऽपि कौरव्यो भ्रातृभ्यां सहितस्तथा ।
ययौ स्वशिबिरं राजा निशायां सेनया वृतः ॥ ६.८६.४७ ॥
കൗരവവംശജനായ യുധിഷ്ഠിരനും തന്റെ രണ്ടു സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം സൈന്യത്താൽ വലയം ചെയ്യപ്പെട്ട് രാത്രിയിൽ തന്റെ പാളയത്തിലേക്ക് പോയി.
6.86.48
भीमसेनोऽपि राजेन्द्र दुर्योधनमुखान्रथान् ।
अवजित्य ततः सङ्ख्ये ययौ स्वशिबिरं प्रति ॥ ६.८६.४८ ॥
രാജേന്ദ്ര! ഭീമസേനനും ദുര്യോധനൻ മുഖ്യനായ രഥികളെ യുദ്ധത്തിൽ ജയിച്ച്, പിന്നീട് തന്റെ പാളയത്തിലേക്ക് പോയി.
6.86.49
दुर्योधनोऽपि नृपतिः परिवार्य महारणे ।
भीष्मं शान्तनवं तूर्णं प्रयातः शिबिरं प्रति ॥ ६.८६.४९ ॥
രാജാവായ ദുര്യോധനനും മഹായുദ്ധത്തിൽ ശാന്തനുവിന്റെ പുത്രനായ ഭീഷ്മരെ വളഞ്ഞ് വേഗത്തിൽ പാളയത്തിലേക്ക് പോയി.
6.86.50
द्रोणो द्रौणिः कृपः शल्यः कृतवर्मा च सात्वतः ।
परिवार्य चमूं सर्वाः प्रययुः शिबिरं प्रति ॥ ६.८६.५० ॥
ദ്രോണനും ദ്രോണപുത്രനും കൃപനും ശല്യനും സാത്വതനായ കൃതവർമ്മാവും സേനയെ വളഞ്ഞ് പാളയത്തിലേക്ക് പോയി.
6.86.51
तथैव सात्यकी राजन्धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः ।
परिवार्य रणे योधान्ययतुः शिबिरं प्रति ॥ ६.८६.५१ ॥
അതുപോലെ രാജാവേ, സാത്യകിയും പൃഷതപുത്രനായ ധൃഷ്ടദ്യുമ്നനും യുദ്ധത്തിൽ യോദ്ധാക്കളെ വളഞ്ഞ് പാളയത്തിലേക്ക് പോയി.
6.86.52
एवमेते महाराज तावकाः पाण्डवैः सह ।
पर्यवर्तन्त सहिता निशाकाले परंतप ॥ ६.८६.५२ ॥
ഇങ്ങനെ മഹാരാജാവേ, അങ്ങയുടെ ഈ ആളുകൾ പാണ്ഡവരോടൊപ്പം ചേർന്ന് ശത്രുനാശകാ, രാത്രിസമയത്ത് തിരിച്ചുപോയി.
6.86.53
ततः स्वशिबिरं गत्वा पाण्डवाः कुरवस्तथा ।
न्यवसन्त महाराज पूजयन्तः परस्परम् ॥ ६.८६.५३ ॥
പിന്നെ സ്വന്തം പാളയങ്ങളിലേക്ക് പോയി പാണ്ഡവരും കൗരവരും അവിടെ താമസിച്ചു, മഹാരാജാവേ, പരസ്പരം ബഹുമാനിച്ചുകൊണ്ട്.
6.86.54
रक्षां कृत्वा ततः शूरा न्यस्य गुल्मान्यथाविधि ।
अपनीय च शल्यानि स्नात्वा च विविधैर्जलैः ॥ ६.८६.५४ ॥
പിന്നെ വീരന്മാർ കാവൽ ഏർപ്പെടുത്തി, വിധിപ്രകാരം സേനാവിഭാഗങ്ങളെ നിർത്തി, അമ്പുകൾ നീക്കി, വിവിധ ജലങ്ങളിൽ കുളിച്ചു.
6.86.55
कृतस्वस्त्ययनाः सर्वे स्तूयमानाश्च बन्दिभिः ।
गीतवादित्रशब्देन व्यक्रीडन्त यशस्विनः ॥ ६.८६.५५ ॥
മംഗളകർമ്മങ്ങൾ ചെയ്ത യശസ്വികളെല്ലാം, ബന്ദികളാൽ സ്തുതിക്കപ്പെട്ടുകൊണ്ട്, പാട്ടിന്റെയും വാദ്യങ്ങളുടെയും ശബ്ദത്തോടെ ആനന്ദിച്ചു.
6.86.56
मुहूर्तादिव तत्सर्वमभवत्स्वर्गसन्निभम् ।
न हि युद्धकथां कांचित्तत्राकुर्वन्महारथाः ॥ ६.८६.५६ ॥
ഒരു നിമിഷത്തിനകം ആ സ്ഥലമെല്ലാം സ്വർഗ്ഗതുല്യമായി. അവിടെ മഹാരഥന്മാർ യുദ്ധകഥ ഒന്നും പറഞ്ഞില്ല.
6.86.57
ते प्रसुप्ते बले तत्र परिश्रान्तजने नृप ।
हस्त्यश्वबहुले रात्रौ प्रेक्षणीये बभूवतुः ॥ ६.८६.५७ ॥
രാജാവേ, ആനകളും കുതിരകളും നിറഞ്ഞ ആ സേന ആ രാത്രിയിൽ ഉറങ്ങുകയും ക്ഷീണിതരായ ജനം വിശ്രമിക്കുകയും ചെയ്തപ്പോൾ അവ കാണാൻ യോഗ്യമായി.