ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 6.93
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.93.1
विमुखीकृत्य वर्सांस्तु तावकान्युधि राक्षसः ।
जिघांसुभरतश्रेष्ठ दुर्योधनमुपाद्रवत् ॥ ६.९३.१ ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼ਰੇਸ਼ਠ! ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਸੈਨਾ ਦੀਆਂ ਟੁਕੜੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਹਟਾ ਕੇ, ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਦੁਰਯੋਧਨ ਵੱਲ ਝਪਟ ਮਾਰੀ।
6.93.2
तमापतन्तं संप्रेक्ष्य राजानं प्रति वेगितम् ।
अभ्यधावञ्जिघांसन्तस्तावका युद्धदुर्मदाःक ॥ ६.९३.२ ॥
ਰਾਜੇ ਵੱਲ ਵੇਗ ਨਾਲ ਆਉਂਦੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਯੁੱਧ ਦੇ ਮਦ ਵਿੱਚ ਮਸਤ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧੇ ਉਸਨੂੰ ਮਾਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਉਸ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਏ।
6.93.3
तालमात्राणि चापानि विकर्षन्तो महारथाः ।
तमेकमभ्यधावन्त नदन्तः सिंहसङ्घवत् ॥ ६.९३.३ ॥
ਤਾੜ ਦੇ ਰੁੱਖ ਜਿੱਡੇ ਲੰਬੇ ਧਨੁਸ਼ ਖਿੱਚਦੇ, ਸ਼ੇਰਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵਾਂਗ ਗਰਜਦੇ ਮਹਾਰਥੀ ਉਸ ਇਕੱਲੇ ਉੱਤੇ ਦੌੜ ਪਏ।
6.93.4
अथैनं शरवर्षेण समन्तात्पर्यवाकिरन् ।
पर्वतं वारिधाराभिः शरदीव वलाहकाः ॥ ६.९३.४ ॥
ਫਿਰ ਜਿਵੇਂ ਪਤਝੜ ਦੇ ਬੱਦਲ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਢਕ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਢਕ ਦਿੱਤਾ।
6.93.5
स गाढविद्धो व्यथितस्तोत्रार्दित इव द्विपः ।
उत्पपात तदाऽऽकाशं समन्ताद्वैनतेयवत् ॥ ६.९३.५ ॥
ਡੂੰਘੇ ਵਿੱਝ ਕੇ ਦੁਖੀ ਹੋਇਆ ਉਹ, ਅੰਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ, ਫਿਰ ਗਰੁੜ ਵਾਂਗ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਉਛਲ ਪਿਆ।
6.93.6
व्यनदत्सुमहानादं जीमूत इव शारदः ।
दिशः खं विदिशश्चैव नादयन्भैरवस्वनः ॥ ६.९३.६ ॥
ਸ਼ਰਦ ਰੁੱਤ ਦੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ ਉਸਨੇ ਵੱਡੀ ਗਰਜ ਕੀਤੀ; ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ ਨਾਲ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ, ਆਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਉਪਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾ ਦਿੱਤਾ।
6.93.7
राक्षसस्य तु तं शब्दं श्रुत्वा राजा युधिष्ठिरः ।
उवाच भरतश्रेष्ठ भीमसेनमरिन्दमम् ॥ ६.९३.७ ॥
ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੀ ਉਸ ਆਵਾਜ਼ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
6.93.8
युध्यते राक्षसो नूनं धार्तराष्ट्रैर्महारथैः ।
यथाऽस्य श्रूयते शब्दो नदतो भैरवं स्वनम् ॥ ६.९३.८ ॥
ਯਕੀਨਨ ਇਹ ਰਾਕਸ਼ਸ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਲੜ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਉਸਦੀ ਭਿਆਨਕ ਗਰਜ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ।
6.93.9
अतिभारं च पश्यामि तस्मिन्राक्षसपुङ्गवे ।
पितामहश्च संक्रुद्धः पाञ्चालान्हन्तुमुद्यतः ॥ ६.९३.९ ॥
ਉਸ ਰਾਕਸ਼ਸ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉੱਤੇ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਭਾਰ ਵੇਖਦਾ ਹਾਂ; ਪਿਤਾਮਹ ਵੀ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹਨ।
6.93.10
तेषां च रक्षणार्थाय युध्यते फल्गुनः परैः ।
एतज्ज्ञात्वा महाबाहो कार्यद्वयमुपस्थितम् ॥ ६.९३.१० ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਫਲਗੁਨ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨਾਲ ਲੜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੋ, ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਦੋ ਕਾਰਜ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਏ ਹਨ।
6.93.11
गच्छ रक्षस्व हैडिम्बं शंशयं परमं गतम् ।
भ्रातुर्वचनमाज्ञाय त्वरमाणो वृकोदरः ॥ ६.९३.११ ॥
ਜਾਹ, ਪਰਮ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਹੈਡਿੰਬ (ਘਟੋਤਕਚ) ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰ। ਭਰਾ ਦੇ ਬਚਨ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ ਵ੍ਰਿਕੋਦਰ (ਭੀਮ) ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਤੁਰ ਪਿਆ।
6.93.12
प्रययौ सिंहनादेन त्रासयन्सर्वपार्थिवान् ।
वेगेन महता राजन्पर्वकाले यथोदधिःक ॥ ६.९३.१२ ॥
ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਗਰਜ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦਾ ਉਹ ਤੁਰ ਪਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪੂਰਨਮਾਸ਼ੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਾਂਗ ਮਹਾਨ ਵੇਗ ਨਾਲ।
6.93.13
तमन्वगात्सत्यधृतिः सौचित्तिर्युद्धदुर्मदः ।
श्रेणिमान्वसुदानश्च पुत्रः काश्यस्य चाभिभूः ॥ ६.९३.१३ ॥
ਸਤਿਆਧ੍ਰਿਤੀ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਦਮੱਤ ਸੌਚਿੱਤੀ, ਸ਼੍ਰੇਣਿਮਾਨ, ਵਸੁਦਾਨ ਅਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਰਾਜੇ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਅਭਿਭੂ ਉਸਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਏ।
6.93.14
अभिमन्युमुखाश्चैव द्रौपदेया महारथाः ।
क्षत्रदेवश्च विक्रन्तः क्षत्रधर्मा तथैव च ॥ ६.९३.१४ ॥
ਅਭਿਮੰਨਯੂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਮਹਾਰਥੀ ਪੁੱਤਰ, ਬਹਾਦਰ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਦੇਵ ਅਤੇ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਧਰਮਾ ਵੀ।
6.93.15
अनूपाधिपतिश्चैव नीलः स्वबलमास्थितः ।
महता रथवंशेन हैडिम्बं पर्यवारयन् ॥ ६.९३.१५ ॥
ਅਨੂਪ ਦਾ ਰਾਜਾ ਨੀਲ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਡਟ ਕੇ, ਵੱਡੇ ਰਥ-ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਹੈਡਿੰਬ (ਘਟੋਤਕਚ) ਨੂੰ ਘੇਰਨ ਲੱਗਾ।
6.93.16
कुञ्चरैश्च सदा मत्तैः षट्सहस्रैः प्रहारिभिःक ।
अभ्यरक्षन्त सहिता राक्षसेन्द्रं घटोत्कचम् ॥ ६.९३.१६ ॥
ਛੇ ਹਜ਼ਾਰ ਮਦਮੱਤ, ਵਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸਰਾਜ ਘਟੋਤਕਚ ਦੀ ਸਦਾ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੀ।
6.93.17
सिंहनादेन महता नेमिघोषेण चैव ह ।
खुरशब्दनिपातैश्च कम्पयन्तो वसुंधराम् ॥ ६.९३.१७ ॥
ਵੱਡੇ ਸ਼ੇਰ-ਗਰਜਣ, ਪਹੀਆਂ ਦੀ ਘਰਘਰਾਹਟ ਅਤੇ ਖੁਰਾਂ ਦੀ ਧਮਕ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕੰਬਾਉਂਦੇ ਹੋਏ।
6.93.18
तेषामापततां श्रुत्वा शब्दं तं तावकं बलम् ।
भीमसेनभयोद्विग्नं विवर्णवदनं तथा ॥ ६.९३.१८ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਹਮਲੇ ਦਾ ਉਹ ਸ਼ੋਰ ਸੁਣ ਕੇ ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਡਰ ਨਾਲ ਘਬਰਾਈ ਤੁਹਾਡੀ ਫੌਜ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਫਿੱਕੇ ਪੈ ਗਏ।
6.93.19
परिवृत्य महाराज परित्यज्य घटोत्कचम् ।
ततः प्रववृते युद्धंक तत्र तेषां महात्मनाम् ॥ ६.९३.१९ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਘਟੋਤਕਚ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ। ਫਿਰ ਉੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਤਮਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਯੁੱਧ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ।
6.93.20
तावकानां परेषां च संग्रामेष्वनिवर्तिनाम् ।
नानारूपाणि शस्त्राणि विसृजन्तो महारथाः ॥ ६.९३.२० ॥
ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿੱਛੇ ਨਾ ਹਟਣ ਵਾਲੇ ਤੁਹਾਡੇ ਅਤੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਮਹਾਰਥੀ ਅਨੇਕ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਸ਼ਸਤਰ ਛੱਡ ਰਹੇ ਸਨ।
6.93.21
अन्योन्यमभिधावन्तः संप्रहारं प्रचक्रिरे ।
व्यतिष्यक्तं महारौद्रं युद्धं भीरुभयावहम् ॥ ६.९३.२१ ॥
ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਦੌੜ ਕੇ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਟੱਕਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਉਹ ਯੁੱਧ ਰਲਗੱਡ, ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਕਾਇਰਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।
6.93.22
हया हयैः समाजग्मुः पादाताश्च पदातिभिः ।
रथा रथैः समागच्छन्नागा नागैश्च संयुगे
अन्योन्यं समरे राजन्प्रार्थयानाः समभ्ययुः ॥ ६.९३.२२ ॥
ਘੋੜਸਵਾਰ ਘੋੜਸਵਾਰਾਂ ਨਾਲ, ਪੈਦਲ ਪੈਦਲਾਂ ਨਾਲ, ਰਥ ਰਥਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਹਾਥੀ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭਿੜ ਗਏ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਉਹ ਰਣ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।
6.93.23
सहसा चाभवत्तीव्रं सन्निपातन्महद्रजः ।
गजाश्वरथपत्तीनां पादनेमिसमुद्धतम् ॥ ६.९३.२३ ॥
ਅਚਾਨਕ ਭਿਆਨਕ ਵੱਡੀ ਧੂੜ ਉੱਠੀ — ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਪੈਦਲਾਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਪਹੀਆਂ ਦੇ ਕਿਨਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਉੱਡੀ ਧੂੜ।
6.93.24
धूम्रारुणं रजस्तीव्रं रणभूमिं समावृणोत् ।
नैव स्वे न परे राजन्समजानन्परस्परम् ॥ ६.९३.२४ ॥
ਧੂੰਏਂ ਵਰਗੀ ਲਾਲੀ ਵਾਲੀ ਭਿਆਨਕ ਧੂੜ ਨੇ ਰਣਭੂਮੀ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲਿਆ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਨਾ ਆਪਣਿਆਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਸਕੇ ਨਾ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ।
6.93.25
पिता पुत्रं न जानीते पुत्रो वा पितरं तथा ।
निर्मर्यादे तथाभूते वैशसे रोमहर्षणे ॥ ६.९३.२५ ॥
ਪਿਤਾ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣਦਾ, ਨਾ ਪੁੱਤਰ ਪਿਤਾ ਨੂੰ; ਬੇਹੱਦ, ਰੌਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਕਤਲੇਆਮ ਵਿੱਚ।
6.93.26
शस्त्राणां भरतश्रेष्ठ मनुष्याणां च र्जताम् ।
सुमहानभवच्छब्दः प्रेतानामिव भारत ॥ ६.९३.२६ ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਅਤੇ ਗਰਜਦੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸ਼ੋਰ ਉੱਠਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪ੍ਰੇਤਾਂ ਦਾ ਕੋਲਾਹਲ ਹੋਵੇ।
6.93.27
गजवाजिमनुष्याणां शोणितान्रतरङ्गिणी ।
प्राववर्तत नदी तत्र केशशैवलशाद्वला ॥ ६.९३.२७ ॥
ਹਾਥੀਆਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਲਹੂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਨਦੀ ਉੱਥੇ ਵਹਿ ਤੁਰੀ; ਵਾਲ ਜਿਵੇਂ ਸਿਵਾਰ ਅਤੇ ਘਾਹ।
6.93.28
नराणां चैव कायेभ्यः शिरसां पततां रणे ।
शुश्रुवे सुमहाञ्छब्दः पततामश्मनामिव ॥ ६.९३.२८ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਅਤੇ ਸਿਰਾਂ ਤੋਂ, ਡਿੱਗਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਵਾਂਗ ਵੱਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀ।
6.93.29
विशिरस्कैर्मनुष्यैश्च छिन्नगात्रैश्च वारणैः ।
अश्वैः संभिन्नदेहैश्च संकीर्णाऽभूद्वसुंधरा ॥ ६.९३.२९ ॥
ਸਿਰ-ਰਹਿਤ ਮਨੁੱਖਾਂ, ਅੰਗ ਕੱਟੇ ਹਾਥੀਆਂ ਅਤੇ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਾਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਭਰ ਗਈ।
6.93.30
नानाविधानि शस्त्राणि विसृजन्तो महारथाः ।
अन्योन्यमभिधावन्तः संप्रहारार्थमुद्यताः ॥ ६.९३.३० ॥
ਮਹਾਰਥੀ ਅਨੇਕਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਸ਼ਸਤਰ ਛੱਡਦੇ, ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਝਪਟਦੇ, ਵਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਸਨ।
6.93.31
हया हयान्समासाद्य प्रेषिता हयसादिभिः ।
समाहत्य रणेऽन्योन्यं निपेतुर्गतजीविताः ॥ ६.९३.३१ ॥
ਘੋੜੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਭਿੜ ਕੇ, ਘੋੜਸਵਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅੱਗੇ ਧੱਕੇ ਜਾ ਕੇ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਕੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਕੇ ਡਿੱਗ ਪਏ।
6.93.32
नरा नरान्समासाद्य क्रोधरक्तेक्षणा भृशम् ।
उरांस्युरोभिरन्योन्यं समाश्लिष्य निजघ्निरे ॥ ६.९३.३२ ॥
ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਯੋਧੇ ਯੋਧਿਆਂ ਉੱਤੇ ਬਹੁਤ ਵੇਗ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਪਏ, ਛਾਤੀ ਨਾਲ ਛਾਤੀ ਜੋੜ ਕੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਲੱਗੇ।
6.93.33
प्रेषिताश्च महामात्रैर्वारणाः परवारणैः ।
अभ्यघ्नन्त विषणाग्रैर्वारणानेव संयुगे ॥ ६.९३.३३ ॥
ਮਹਾਵਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅੱਗੇ ਧੱਕੇ ਹਾਥੀ ਵੈਰੀ ਹਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਭਿੜ ਗਏ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਨੋਕਾਂ ਨਾਲ ਹਾਥੀਆਂ ਉੱਤੇ ਹੀ ਵਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
6.93.34
ते जातरुधिरोत्पीडाः पताकाभिरलङ्कृताः ।
संसक्ताः प्रत्यदृश्यन्त मेघा इव सविद्युतः ॥ ६.९३.३४ ॥
ਲਹੂ ਵਗਦੇ, ਝੰਡਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ, ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਉਲਝੇ ਉਹ ਬਿਜਲੀ ਸਹਿਤ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਸਨ।
6.93.35
केचिद्भिन्ना विषाणाग्रैर्भिन्नकुम्भाश्च तोमरैः ।
विनदन्तोऽभ्यधावन्त गर्जमाना धना इव ॥ ६.९३.३५ ॥
ਕੁਝ ਦੰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਨੋਕਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਕੁਝ ਤੋਮਰਾਂ ਨਾਲ ਮੱਥੇ ਪਾਟ ਕੇ, ਚਿੰਘਾੜਦੇ, ਗਰਜਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਦੌੜ ਪਏ।
6.93.36
केचिद्धस्तैर्द्विधाच्छिन्नैश्छिन्नगात्रास्तथाऽपरे ।
निपेतुस्तुमुले तस्मिंश्छिन्नपक्षा इवाद्रयः ॥ ६.९३.३६ ॥
ਕੁਝ ਹਾਥੀ ਸੁੰਡਾਂ ਦੋ ਟੁਕੜੇ ਹੋਣ ਨਾਲ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅੰਗ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਨਾਲ, ਉਸ ਰੌਲੇ ਵਿੱਚ ਪੰਖ ਕੱਟੇ ਪਹਾੜਾਂ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗ ਪਏ।
6.93.37
पार्श्वैस्तु दारितैरन्ये वारणैर्वरवारणाः ।
मुमुचुः शोणितं भूरि धातूनिव महीधराः ॥ ६.९३.३७ ॥
ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਪਾੜੇ ਗਏ ਹੋਰ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਹਾਥੀ ਪਰਬਤ ਧਾਤੂਆਂ ਵਹਾਉਂਦੇ ਵਾਂਗ ਬਹੁਤ ਲਹੂ ਵਹਾਉਣ ਲੱਗੇ।
6.93.38
नाराचनिहतास्त्वन्ये तथा विद्धाश्च तोमरैः ।
विनदन्तोऽभ्यधावन्त विशृङ्गा इव पर्वताः ॥ ६.९३.३८ ॥
ਨਾਰਾਚਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਗਏ ਅਤੇ ਤੋਮਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹੇ ਗਏ ਹੋਰ ਗਰਜਦੇ ਹੋਏ ਅੱਗੇ ਦੌੜੇ, ਬਿਨਾਂ ਸਿੰਗਾਂ ਦੇ ਪਰਬਤਾਂ ਵਾਂਗ।
6.93.39
केचित्क्रोधसमाविष्टा मदान्धा निरवग्रहाः ।
रथान्हयान्पदातींश्च ममृदुः शतशो रणे ॥ ६.९३.३९ ॥
ਕੁਝ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਮਦ ਨਾਲ ਅੰਨ੍ਹੇ ਅਤੇ ਬੇਕਾਬੂ ਹੋ ਕੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਸੈਂਕੜੇ ਰਥਾਂ, ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਪੈਦਲਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲਣ ਲੱਗੇ।
6.93.40
तथा हया हयारोहैस्ताडिताः प्रासतोमरैः ।
तेन तेनाभ्यवर्तन्त कुर्वन्तो व्याकुला दिशः ॥ ६.९३.४० ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੋੜਸਵਾਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਾਸਾਂ ਅਤੇ ਤੋਮਰਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਗਏ ਘੋੜੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵਿਆਕੁਲ ਕਰਦੇ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਦੌੜੇ।
6.93.41
रथिनो रथिभिः सार्धं कुलपुत्रास्तनुत्यजः ।
परां शक्तिं समास्थाय चक्रुः कर्माण्यभीतवत् ॥ ६.९३.४१ ॥
ਰਥੀ ਰਥੀਆਂ ਨਾਲ, ਕੁਲ-ਪੁੱਤਰ, ਸਰੀਰ ਤਿਆਗਣ ਲਈ ਤਿਆਰ, ਪਰਮ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ ਨਿਡਰਾਂ ਵਾਂਗ ਕਰਮ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
6.93.42
स्वयंवर इवामर्दे प्रजह्रुरितरेतरम् ।
प्रार्थयाना यशो राजन्स्वर्गं वा युद्धशालिनः ॥ ६.९३.४२ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਸਵੈਂਬਰ ਵਾਂਗ ਇਸ ਭਿਆਨਕ ਟਾਕਰੇ ਵਿੱਚ ਯੁੱਧ-ਪ੍ਰੇਮੀ ਯੋਧੇ ਯਸ਼ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
6.93.43
तस्मिंस्तथा वर्तमाने संग्रामे रोमहर्षणे ।
धार्तराष्ट्रं महत्सैन्यं प्रययौ विमुखीकृतम् ॥ ६.९३.४३ ॥
ਰੋਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਉਸ ਯੁੱਧ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੱਲਦਿਆਂ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸੈਨਾ ਮੂੰਹ ਮੋੜ ਕੇ ਭੱਜ ਗਈ।