ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 6.95
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.95.1
तस्मिन्महति संक्रन्दे राजा दुर्योधनस्तदा ।
पराजयं राक्षसेन नामृष्यत परंतपः।
गाङ्गेयमुपसंगम्य विनयेनाभिवाद्य च ॥ ६.९५.१ ॥
ସେହି ମହା କୋଳାହଳରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ତାପ ଦେଉଥିବା ରାଜା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ହାତରେ ହୋଇଥିବା ପରାଜୟ ସହ୍ୟ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ। ସେ ଗାଙ୍ଗେୟଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ବିନୟରେ ପ୍ରଣାମ କଲେ।
6.95.2
तस्य सर्वं यथावृत्तमाख्यातुमुपचक्रमे ।
घटोत्कचस्य विजयमात्मनश्च पराजयम् ॥ ६.९५.२ ॥
ଯାହା ଯେପରି ଘଟିଥିଲା ସବୁ ସେ କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ — ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କ ବିଜୟ ଓ ନିଜର ପରାଜୟ।
6.95.3
कथयामास दुर्धर्षो विनिःश्वस्य पुनःपुनः ।
अब्रवीच्च तदा राजन्भीष्मं कुरुपितामहम् ॥ ६.९५.३ ॥
ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ସେ ବାରମ୍ବାର ନିଶ୍ୱାସ ପକାଇ କହିଲେ। ହେ ରାଜନ୍, ସେତେବେଳେ ସେ କୁରୁପିତାମହ ଭୀଷ୍ମଙ୍କୁ କହିଲେ।
6.95.4
भवन्तं समुपाश्रित्य द्रोणं चैव पितामह ।
पाण्डवैर्विग्रहो घोरः समारब्धो मया प्रभो ॥ ६.९५.४ ॥
ଆପଣଙ୍କୁ ଓ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଶ୍ରୟ କରି, ହେ ପିତାମହ, ମୁଁ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହିତ ଘୋର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ କରିଛି, ହେ ପ୍ରଭୁ।
6.95.5
एकादश समाख्याता अक्षौहिण्यश्च या मम ।
निदेशे तव तिष्ठन्ति मया सार्धं परंतप ॥ ६.९५.५ ॥
ଗଣାଯାଇଥିବା ମୋର ଏଗାର ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନା ଆପଣଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଓ ମୋ ସହିତ ଠିଆ ହୋଇଛନ୍ତି, ହେ ଶତ୍ରୁତାପକ।
6.95.6
सोऽहं भरतशार्दूल भीमसेनपुरोगमैः ।
घटोत्कचं समाश्रित्य पाण्डवैर्युधि निर्जितः ॥ ६.९५.६ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେହି ମୁଁ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖିଥିବା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ କରିବା ପରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ ହୋଇଛି।
6.95.7
तन्मे दहति गात्राणि शुष्कवृक्षमिवानलः ।
तदिच्छामि महाभाग त्वत्प्रसादात्परंतप ॥ ६.९५.७ ॥
ଶୁଖିଲା ଗଛକୁ ଅଗ୍ନି ଯେପରି ଦହେ, ସେହିପରି ତାହା ମୋ ଅଙ୍ଗକୁ ଦହୁଛି। ଅତଏବ ହେ ମହାଭାଗ, ହେ ଶତ୍ରୁତାପନ, ତୁମ୍ଭ ଅନୁଗ୍ରହରେ ମୁଁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
6.95.8
राक्षसापशदं हन्तुं स्वयमेव पितामह ।
त्वां समाश्रित्य दुर्धर्षं तन्मे कर्तुं त्वमर्हसि ॥ ६.९५.८ ॥
ରାକ୍ଷସର ସେହି ଅଧମକୁ ମୁଁ ନିଜେ ବଧ କରିବାକୁ ଚାହେଁ, ହେ ପିତାମହ। ଅଜେୟ ତୁମ୍ଭକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ତାହା ମୋ ପାଇଁ କରିବା ତୁମ୍ଭର ଉଚିତ।
6.95.9
एतच्छ्रुत्वा तु वचनं राज्ञो भरतसत्तम ।
दुर्योधनमिदं वाक्यं भीष्मः शान्तनवोऽब्रवीत् ॥ ६.९५.९ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାଜାଙ୍କ ଏହି ବଚନ ଶୁଣି ଶାନ୍ତନୁଙ୍କ ପୁତ୍ର ଭୀଷ୍ମ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
6.95.10
शृणु राजन्मम वचो यत्त्वां वक्ष्यामि कौरव ।
यथा त्वया महाराज वर्तितव्यं परंतप ॥ ६.९५.१० ॥
ହେ ରାଜନ୍, ମୁଁ ତୁମ୍ଭକୁ ଯାହା କହିବି ମୋର ସେ ବଚନ ଶୁଣ, ହେ କୌରବ। ହେ ମହାରାଜ, ହେ ଶତ୍ରୁତାପନ, ତୁମ୍ଭେ କିପରି ଆଚରଣ କରିବ।
6.95.11
आत्मा रक्ष्यस्त्वया तात सर्वावस्थास्वरिन्दम ।
धर्मराजेन संग्रामस्त्वया कार्यः सदाऽनघ ॥ ६.९५.११ ॥
ହେ ତାତ, ହେ ଶତ୍ରୁଦମନ, ସମସ୍ତ ଅବସ୍ଥାରେ ତୁମ୍ଭେ ନିଜକୁ ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ। ହେ ନିଷ୍ପାପ, ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ସହ ତୁମ୍ଭେ ସର୍ବଦା ଯୁଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ।
6.95.12
अर्जुनेन यमाभ्यां वा भीमसेनेन वा पुनः ।
अन्यैर्वा पृथिवीपालै राजा राजानमृच्छति ॥ ६.९५.१२ ॥
ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ସହ, କିମ୍ବା ଯମଳମାନଙ୍କ ସହ, କିମ୍ବା ଭୀମସେନଙ୍କ ସହ, କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ ଭୂପାଳମାନଙ୍କ ସହ, ଜଣେ ରାଜା ଅନ୍ୟ ରାଜାଙ୍କୁ ସମ୍ମୁଖୀନ ହୁଏ।
6.95.13
न तु कार्यस्त्वया राजन्हैडिम्बेन दुरात्मा ।
अहं द्रोणः कृपो द्रौणिः कृतवर्मा च सात्वतः।
शल्यश्च वृषसेनश्च विकर्णश्च महारथः ॥ ६.९५.१३ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ହିଡିମ୍ବାର ପୁତ୍ର ସେହି ଦୁରାତ୍ମା ପାଇଁ ଆପଣ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ମୁଁ, ଦ୍ରୋଣ, କୃପ, ଦ୍ରୋଣପୁତ୍ର, କୃତବର୍ମା, ସାତ୍ଵତ, ଶଲ୍ୟ, ବୃଷସେନ ଏବଂ ମହାରଥ ବିକର୍ଣ୍ଣ—
6.95.14
शेषाश्च भ्रातरस्त्वन्ये दुःशासनपुरोगमाः ।
त्वदर्थे प्रतियोत्स्यामो राक्षसं तं महाबलम् ॥ ६.९५.१४ ॥
ଦୁଃଶାସନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଥିବା ଅବଶିଷ୍ଟ ଭାଇମାନେ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ସେହି ମହାବଳୀ ରାକ୍ଷସ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ।
6.95.15
रौद्रे तस्मिन्राक्षसेन्द्रे यदि ते हृच्छयो महान् ।
अयमागच्छतु रणं तस्य युद्धाय दुर्मतेः ॥ ६.९५.१५ ॥
ସେହି ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସରାଜ ପ୍ରତି ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ହୃଦୟରେ ମହାନ ବିଦ୍ୱେଷ ଥାଏ, ତେବେ ସେହି ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଏ ରଣକୁ ଆସୁ।
6.95.16
भगदत्तो महीपालः पुरन्दरसमो युधि ।
एतावदुक्त्वा राजानं भगदत्तमथाब्रवीत् ॥ ६.९५.१६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଇନ୍ଦ୍ରସମ ମହୀପାଳ ଭଗଦତ୍ତ — ରାଜାଙ୍କୁ ଏତିକି କହି ଭଗଦତ୍ତଙ୍କୁ କହିଲେ।
6.95.17
समक्षं पार्थिवेन्द्रस्य वाक्यं वाक्यविशारदः ।
गच्छ शीघ्रं महाराज हैडिम्बं युद्धदुर्मदम् ॥ ६.९५.१७ ॥
ରାଜାଧିରାଜଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ, ବାକ୍ୟବିଶାରଦ କହିଲେ — ହେ ମହାରାଜ, ଯୁଦ୍ଧରେ ମଦମତ୍ତ ହିଡିମ୍ବାପୁତ୍ରଙ୍କ ପାଖକୁ ଶୀଘ୍ର ଯାଆନ୍ତୁ।
6.95.18
वारयस्व रणे यत्तो मिषतां सर्वधन्विनाम् ।
राक्षसं क्रूरकर्माणं यथेन्द्रस्तारकं पुरा ॥ ६.९५.१८ ॥
ରଣରେ ସତର୍କ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଧନୁର୍ଦ୍ଧରଙ୍କ ଦେଖାରେ ସେହି କ୍ରୂରକର୍ମା ରାକ୍ଷସକୁ ରୋକ — ପୂର୍ବରେ ଇନ୍ଦ୍ର ତାରକଙ୍କୁ ଯେପରି ରୋକିଥିଲେ।
6.95.19
तव दिव्यानि चास्त्राणि विक्रमश्च परंतप ।
समागमश्च बहुभिः पुराऽभूदमरैः सह ॥ ६.९५.१९ ॥
ହେ ପରନ୍ତପ, ତୁମର ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ବିକ୍ରମ, ଏବଂ ପୂର୍ବରେ ବହୁ ଅମରଙ୍କ ସହ ତୁମର ସଂଘର୍ଷ ହୋଇଥିଲା।
6.95.20
त्वं तस्य नृपशार्दूल प्रतियोद्धा महाहवे ।
स्वबलेनावृतो गच्छ जहि राक्षसपुङ्गवम् ॥ ६.९५.२० ॥
ହେ ନୃପଶାର୍ଦୂଳ, ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱୀ ତୁମେ। ନିଜ ସେନାରେ ଘେରି ଯାଅ ଏବଂ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାକ୍ଷସକୁ ବଧ କର।
6.95.21
एतच्छ्रुत्वा तु वचनं भीष्मस्य पृतनापतेः ।
प्रययौ सिंहनादेन परानभिमुखको द्रुतम् ॥ ६.९५.२१ ॥
ସେନାପତି ଭୀଷ୍ମଙ୍କ ଏହି ବଚନ ଶୁଣି, ସିଂହନାଦ କରି ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଶୀଘ୍ର ଅଗ୍ରସର ହେଲା।
6.95.22
तमापतन्तं संप्रेक्ष्य गर्जन्तमिव तोयदम् ।
अभ्यवर्तन्त संक्रुद्धाः पाण्डवानां महारथाः ॥ ६.९५.२२ ॥
ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ମେଘ ପରି ଆକ୍ରମଣ କରି ଆସୁଥିବା ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, କ୍ରୋଧିତ ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ମହାରଥୀମାନେ ତାଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ।
6.95.23
भीमसेनोऽभिमन्युश्च राक्षसश्च घटोत्कचः ।
द्रौपदेयाः सत्यधृतिः क्षत्रदेवश्च भारत ॥ ६.९५.२३ ॥
ଭୀମସେନ, ଅଭିମନ୍ୟୁ, ରାକ୍ଷସ ଘଟୋତ୍କଚ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ, ସତ୍ୟଧୃତି, କ୍ଷତ୍ରଦେବ — ହେ ଭାରତ!
6.95.24
चेदिपो वसुदानश्च दशार्णाधिपतिस्तथा ।
सुप्रतीकेन तांश्चापि भगदत्तोऽप्युपाद्रवत् ॥ ६.९५.२४ ॥
ଚେଦିପତି ବସୁଦାନ, ଦଶାର୍ଣ୍ଣାଧିପତି, ସେହିପରି ସୁପ୍ରତୀକଙ୍କ ସହ ଭଗଦତ୍ତ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ଝାସିପଡ଼ିଲେ।
6.95.25
ततः समभवद्युद्धं घोररूपं भयानकम् ।
पाण्डूनां भगदत्तेन यमराष्ट्रविवर्धनम् ॥ ६.९५.२५ ॥
ତା'ପରେ ପାଣ୍ଡବ ଓ ଭଗଦତ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘୋର ଓ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ଯାହା ଯମରାଜ୍ୟକୁ ବଢ଼ାଇଲା।
6.95.26
प्रयुक्ता रथिभिर्बाणा भीमवेगाः सुतेजनाः ।
ते निपेतुर्महाराज नागेषु च रथेषु च ॥ ६.९५.२६ ॥
ରଥୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରୟୋଗିତ ଭୟଙ୍କର ବେଗଯୁକ୍ତ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣସବୁ, ହେ ମହାରାଜ, ହାତୀ ଓ ରଥ ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ।
6.95.27
प्रभिन्नाश्च महानागा विनीता हस्तिसादिभिः ।
परस्परं समासाद्य संनिपेतुरभीतवत् ॥ ६.९५.२७ ॥
ମଦମତ୍ତ ମହାହସ୍ତୀମାନେ, ହସ୍ତୀ ସବାରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶିକ୍ଷିତ, ପରସ୍ପର ନିକଟ ଆସି ନିର୍ଭୟ ପରି ସଂଘର୍ଷ କଲେ।
6.95.28
मदान्धा रोषसंरब्धा विषाणाग्रैर्महाहवे ।
बिभिदुर्दन्तमुसलैः समासाद्य परस्परम् ॥ ६.९५.२८ ॥
ମଦାନ୍ଧ ଓ କ୍ରୋଧରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ସେହି ମହାହସ୍ତୀମାନେ ସେହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ପରସ୍ପର ନିକଟ ଆସି ଦାନ୍ତର ଅଗ୍ର ଓ ମୁଷଳ ପରି ଦାନ୍ତରେ ପରସ୍ପରକୁ ବିନ୍ଧିଲେ।
6.95.29
हयाश्च चामरापीडाः प्रासपाणिभिरास्थिताः ।
चोदिताः सादिभिः क्षिप्रं निजघ्रुरितरेतरम् ॥ ६.९५.२९ ॥
ଚାମର ଓ ଅଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ ଅଶ୍ୱମାନେ, ହାତରେ ପ୍ରାସ ଧରିଥିବା ସବାରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ପରସ୍ପରକୁ ଆଘାତ କଲେ।
6.95.30
पादाताश्च पदात्योघैस्ताडिताः शक्तितोमरैः ।
न्यपतन्त तदा भूमौ शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ६.९५.३० ॥
ପଦାତିକମାନେ, ପଦାତିକ ଦଳଦ୍ୱାରା ଶକ୍ତି ଓ ତୋମର ଦ୍ୱାରା ଆହତ ହୋଇ, ସେତେବେଳେ ଶହ ଶହ ଓ ହଜାର ହଜାର ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
6.95.31
रथिनश्च रथाकंश्चित्रान्कर्णिनालीकतोमरैः ।
निहत्य समरे वीरान्सिंहनादान्विनेदिरे ॥ ६.९५.३१ ॥
ରଥୀ ଓ ରଥାଙ୍କ ବିଚିତ୍ର ଯୋଦ୍ଧାମାନେ କର୍ଣୀ, ନାଳୀକ ଓ ତୋମର ଅସ୍ତ୍ରରେ ସମରରେ ବୀରମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ସିଂହନାଦ କଲେ।
6.95.32
तस्मिंस्तथा वर्तमाने संग्रामे रोमहर्षणे ।
भगतत्तो महेष्वासो भीमसेनमथाद्रवत् ॥ ६.९५.३२ ॥
ଏହିପରି ରୋମାଞ୍ଚକର ସଂଗ୍ରାମ ଚାଲୁଥିବା ବେଳେ ମହାଧନୁର୍ଧର ଭଗଦତ୍ତ ଭୀମସେନ ଉପରେ ଧାଇଁଲେ।
6.95.33
कुञ्जरेण प्रभिन्नेन सप्तधा स्रवता मदम् ।
पर्वतेन यथा तोयं स्रवमाणेन सर्वशः ॥ ६.९५.३३ ॥
ସାତ ଧାରାରେ ମଦ ବହାଉଥିବା ମଦମତ୍ତ ହାତୀ ସହ, ପର୍ବତରୁ ସବୁ ଆଡ଼େ ଜଳ ବହିଲା ପରି।
6.95.34
किरञ्छरसहस्राणि सुप्रतीकशिरोगतः ।
ऐरावतस्थो मघवान्वारिधारा इवानघ ॥ ६.९५.३४ ॥
ସୁପ୍ରତୀକର ମସ୍ତକରେ ଐରାବତ ଉପରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ହଜାର ହଜାର ବାଣ ବର୍ଷାଉ, ହେ ନିଷ୍ପାପ, ଜଳଧାରା ପରି।
6.95.35
स भीमं शरधाराभिस्ताजयामास पार्थिवः ।
पर्वतं वारिधाराभिस्तपान्ते जलदो यथा ॥ ६.९५.३५ ॥
ସେହି ରାଜା ଭୀମଙ୍କୁ ବାଣଧାରାରେ ଆଘାତ କଲେ, ଗ୍ରୀଷ୍ମାନ୍ତରେ ମେଘ ପର୍ବତକୁ ଜଳଧାରାରେ ଆଘାତ କରିବା ପରି।
6.95.36
भीमसेनस्तु संक्रुद्धः पादरक्षान्परःशतान् ।
निजघान महेष्वासः संरब्धः शरवृष्टिभिः ॥ ६.९५.३६ ॥
କିନ୍ତୁ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଭୀମସେନ, ମହାଧନୁର୍ଧର, ରୋଷରେ ବାଣବର୍ଷାରେ ଶହ ଶହ ପାଦରକ୍ଷକ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବଧ କଲେ।
6.95.37
तान्दृष्ट्वा निहतान्क्रुद्धो भगदत्तः प्रतापवान् ।
चोदयामास नागेन्द्रं भीमसेनरथं प्रति ॥ ६.९५.३७ ॥
ସେମାନଙ୍କୁ ନିହତ ଦେଖି କ୍ରୁଦ୍ଧ ପ୍ରତାପୀ ଭଗଦତ୍ତ ଗଜରାଜଙ୍କୁ ଭୀମସେନଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଚଳାଇଲେ ।
6.95.38
स नागः प्रेषितस्तेन बाणो ज्याचोदितो यथा ।
अभ्यधावत वेगेन भीमसेनपुरोगमाः ॥ ६.९५.३८ ॥
ସେ ପଠାଇଥିବା ସେ ହାତୀ, ଧନୁର ଗୁଣରୁ ଛୁଟିଥିବା ବାଣ ପରି ବେଗରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ଅଗ୍ରଗାମୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲା ।
6.95.39
तमापतन्तं संप्रेक्ष्य पाण्डवानां महारथाः ।
अभ्यवर्तन्त वेगेन भीमसेनपुरोगमाः ॥ ६.९५.३९ ॥
ତାକୁ ଆକ୍ରମଣ କରି ଆସୁଥିବା ଦେଖି ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ମହାରଥୀମାନେ, ଭୀମସେନଙ୍କ ଅଗ୍ରଗାମୀ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ବେଗରେ ତା ଆଡ଼କୁ ଫେରିଲେ ।
6.95.40
केकयाश्चाभिमन्युश्च द्रौपदेयाश्च सर्वशः ।
दशार्णाधिपतिः शूरः क्षत्रदेवश्च मारिष ॥ ६.९५.४० ॥
କେକୟମାନେ, ଅଭିମନ୍ୟୁ, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ସମସ୍ତ ପୁତ୍ର, ଦଶାର୍ଣର ଶୂର ଅଧିପତି କ୍ଷତ୍ରଦେବ, ଓ ହେ ମାରିଷ !
6.95.41
चेदिपो धृष्टकेतुश्च संरब्धाः सर्व एव ते ।
उत्तमास्त्राणि दिव्यानि दर्शयन्तो महाबलाः ॥ ६.९५.४१ ॥
ଚେଦିରାଜ ଧୃଷ୍ଟକେତୁ ଓ ସେ ସମସ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ମହାବଳୀମାନେ ଉତ୍ତମ ଦିବ୍ୟାସ୍ତ୍ର ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ।
6.95.42
तमेकं कुञ्जरं क्रुद्धाः समन्तात्पर्यवारयन् ।
स विद्धो बहुभिर्बाणैर्व्यरोचत महाद्विपः ॥ ६.९५.४२ ॥
କ୍ରୁଦ୍ଧ ସେମାନେ ସେହି ଏକ ହାତୀକୁ ଚାରିଆଡ଼ୁ ଘେରି ରହିଲେ; ଅନେକ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ ସେ ମହାଦ୍ୱିପ ଶୋଭା ପାଇଲା ।
6.95.43
संजातरुधिरोत्पीडो धातुचित्र इवाद्रिराट् ।
दशार्णाधिपतिश्चाऽपि गजं भूमिधरोपमम् ॥ ६.९५.४३ ॥
ରକ୍ତରେ ସିକ୍ତ, ଧାତୁର ରଙ୍ଗରେ ଚିତ୍ରିତ ପର୍ବତରାଜ ପରି; ଦଶାର୍ଣ୍ଣାଧିପତି ମଧ୍ୟ ସେହି ହାତୀ ପରି, ପୃଥିବୀ ଧାରଣକାରୀ ପର୍ବତ ସଦୃଶ।
6.95.44
समास्थितोऽभिदुद्राव भगदत्तस्य वारणम् ।
तमापतन्तं समरे जगं जगपतिः स च ॥ ६.९५.४४ ॥
ଚଢ଼ି ସେ ଭଗଦତ୍ତଙ୍କ ହାତୀ ଉପରେ ଧାଇଁଲା; ଯୁଦ୍ଧରେ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବା ତାକୁ ଜଗତ୍ପତି (ଭଗଦତ୍ତ) ମଧ୍ୟ ସାମ୍ନା କଲେ।
6.95.45
दधार सुप्रतीकोऽपि वेलेव मकरालयम् ।
वारितं प्रेक्ष्य नागेन्द्रं दशार्णस्य महात्मनः ॥ ६.९५.४५ ॥
ସୁପ୍ରତୀକ ମଧ୍ୟ ତାକୁ ରୋକିଲେ, ଯେପରି ତଟ ସମୁଦ୍ରକୁ ରୋକେ; ଦଶାର୍ଣ୍ଣ ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଗଜେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ରୋକାଯାଇଥିବାର ଦେଖି।
6.95.46
साधुसाध्विति सैन्यानि त्वदीयान्यभ्यपूजयन् ।
ततः प्राग्ज्योतिषः क्रुद्धस्तोमरान्वै चतुर्दश ॥ ६.९५.४६ ॥
'ସାଧୁ, ସାଧୁ' କହି ଆପଣଙ୍କ ସେନା ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କଲେ। ତା'ପରେ ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷ ରାଜା କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଚଉଦଟି ତୋମର [ଫିଙ୍ଗିଲେ]।
6.95.47
प्राहिणोत्तस्य नागस्य प्रमुखे नृपसत्तम ।
तस्य कुम्भपरित्राणां शातकुम्भपरिष्कृतम् ॥ ६.९५.४७ ॥
ହେ ନୃପଶ୍ରେଷ୍ଠ! ସେ ସେହି ହାତୀର ଅଗ୍ରଭାଗକୁ [ଫିଙ୍ଗିଲେ]; ତାହାର କୁମ୍ଭ-ରକ୍ଷାକବଚ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ ଥିଲା।
6.95.48
विदार्य प्राविशन्क्षिप्रं वल्मीकमिव पन्नगाः ।
स गाढविद्धो व्यथितो नागो भरतसत्तम ॥ ६.९५.४८ ॥
ସେଗୁଡ଼ିକ ବିଦାରି ଶୀଘ୍ର ଭିତରକୁ ପଶିଲା, ଯେପରି ସର୍ପମାନେ ବଲ୍ମୀକରେ ପଶନ୍ତି। ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ସେହି ହାତୀ ଗଭୀର ଭାବେ ଆହତ ହୋଇ ବ୍ୟଥିତ ହେଲା।
6.95.49
उपावृत्तमदः क्षिप्रमभ्यवर्तत वेगिनः ।
स प्रदुद्राव वेगेन प्रणदन्भैरवं रवम् ॥ ६.९५.४९ ॥
ତାର ମଦ ଶୀଘ୍ର ଉପଶମିତ ହେଲା, ଏବଂ ସେ ବେଗବାନ ହସ୍ତୀ ଫେରିଲା। ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କରି ସେ ବେଗରେ ଧାଇଁଲା।
6.95.50
संमर्दमानः स्वबलं वायुर्वृक्षानिवौजसा ।
तस्मिन्पराजिते नागे पाण्डवानां महारथाः ॥ ६.९५.५० ॥
ପବନ ବଳରେ ଗଛ ଉପାଡ଼ିବା ପରି, ସେ ନିଜ ସେନାକୁ ଦଳୁଥିଲା। ସେ ହସ୍ତୀ ପରାଜିତ ହେଲେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ମହାରଥୀମାନେ…
6.95.51
सिंहनादं विनद्योच्चैर्युद्धायैवावतस्थिरे ।
ततो भीमं पुरस्कृत्य भगदत्तमुपाद्रवन् ॥ ६.९५.५१ ॥
ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ ସିଂହନାଦ କରି ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଛିଡ଼ା ହେଲେ। ତା'ପରେ ଭୀମଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ସେମାନେ ଭଗଦତ୍ତ ଆଡ଼େ ଧାଇଁଲେ।
6.95.52
किरन्तो विविधान्बाणाञ्शस्त्राणि विविधानि च ।
तेषामापततां राजन्संक्रुद्धानाममर्षिणाम् ॥ ६.९५.५२ ॥
ବିବିଧ ବାଣ ଓ ବିବିଧ ଶସ୍ତ୍ର ବର୍ଷଣ କରି, ହେ ରାଜନ୍, କ୍ରୋଧିତ ଓ ଅସହିଷ୍ଣୁ ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ସେମାନେ ଝାଂପି ପଡ଼ିଲେ।
6.95.53
श्रुत्वा स निनदंक घोरममर्षाद्गतसाध्वसः ।
भगदत्तो महेष्वासः स्वनागं प्रत्यचोदयत् ॥ ६.९५.५३ ॥
ସେହି ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଶୁଣି, କ୍ରୋଧରେ ଭୟହୀନ ହୋଇ ମହାଧନୁର୍ଧର ଭଗଦତ୍ତ ନିଜ ହସ୍ତୀକୁ ଆଗକୁ ପ୍ରେରଣ କଲା।
6.95.54
अङ्कुशाङ्गुष्ठनुदितः स गजप्रवरो युधि ।
तस्मिन्क्षणे समभवत्सांवर्तक इवानलः ॥ ६.९५.५४ ॥
ଅଙ୍କୁଶ ଓ ଆଙ୍ଗୁଠିର ପ୍ରେରଣାରେ ଚାଳିତ ସେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଗଜରାଜ ଯୁଦ୍ଧରେ ସେହି କ୍ଷଣରେ ପ୍ରଳୟାଗ୍ନି ସଦୃଶ ହୋଇଗଲା।
6.95.55
रथसङ्घांस्तथा नागान्हयांश्च हयसादिनः ।
पादातांश्च सुसंक्रुद्धः शतशोऽथ सहस्रशःक ॥ ६.९५.५५ ॥
ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧରେ ରଥସମୂହ, ହାତୀ, ଘୋଡା, ଅଶ୍ୱାରୋହୀ ଓ ପଦାତିକଙ୍କୁ ଶହ ଶହ ଓ ହଜାର ହଜାରରେ (ଦଳିଦେଲା)।
6.95.56
अमृद्गात्समरे नागः संप्रधावंस्ततस्ततः ।
तेन संलोड्यमानं तु पाण्डवानां बलं महत् ॥ ६.९५.५६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ସେହି ହାତୀ ଏଣେତେଣେ ଦୌଡି ଦଳିଦେଲା; ତଦ୍ଦ୍ୱାରା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ମହାସେନା ଆଲୋଡିତ ହେଲା।
6.95.57
संचुकोच महाराज चर्मेवाग्नौ समाहितम् ।
भग्नं तु स्वबलं दृष्ट्वा भगदत्तेन धीमता ॥ ६.९५.५७ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଅଗ୍ନିରେ ରଖାଯାଇଥିବା ଚମଡ଼ା ପରି (ପାଣ୍ଡବ ସେନା) ସଙ୍କୁଚିତ ହେଲା; ବୁଦ୍ଧିମାନ ଭଗଦତ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଜ ସେନା ଭଗ୍ନ ହେବାର ଦେଖି (...)।
6.95.58
घटोत्कचोऽथ संक्रुद्धो भगदत्तमुपाद्रवत् ।
विकटः परुषो राजन्दीप्तास्यो दीप्तलोचनः ॥ ६.९५.५८ ॥
ତା'ପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଘଟୋତ୍କଚ ଭଗଦତ୍ତ ଉପରେ ଝାପଟି ପଡ଼ିଲା। ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଭୟଙ୍କର ଓ କଠୋର ଥିଲା; ତାର ମୁଖ ଜଳୁଥିଲା, ଆଖି ଅଗ୍ନି ପରି ଜଳୁଥିଲା।
6.95.59
रूपं विभीषणं कृत्वा रोषेण प्रज्वलन्निव ।
जग्राह विमलं शूलं गिरीणामपि दारणम् ॥ ६.९५.५९ ॥
ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଧାରଣ କରି, କ୍ରୋଧରେ ଯେମିତି ଜଳୁଥିବା ପରି, ସେ ପର୍ବତକୁ ମଧ୍ୟ ବିଦାରଣ କରୁଥିବା ନିର୍ମଳ ଶୂଳ ଧରିଲା।
6.95.60
नागं जिघांसुः सहसा चिक्षेप च महाबलः ।
स विस्फुलिङ्गमालाभिः समन्तात्परिवेष्टितम् ॥ ६.९५.६० ॥
ହାତୀକୁ ମାରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ମହାବଳ ହଠାତ୍ (ଶୂଳ) ନିକ୍ଷେପ କଲା; ତାହା ଚାରିପଟେ ସ୍ଫୁଲିଙ୍ଗ ମାଳାରେ ଘେରା ଥିଲା।
6.95.61
तमापतन्तं सहसा दृष्ट्वा प्राग्ज्योतिषो नृपः ।
चिक्षेप रुचिरं तीक्ष्णमर्धचन्द्रं सुदारुणम् ॥ ६.९५.६१ ॥
ତାକୁ ହଠାତ୍ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷର ରାଜା ଏକ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଓ ଅତି ଭୟଙ୍କର ଅର୍ଦ୍ଧଚନ୍ଦ୍ର ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲେ।
6.95.62
चिच्छेद तन्महच्छूलं तेन बाणेन वेगवान् ।
उत्पपात द्विधा च्छिन्नं शूलं हेमपरिष्कृतम् ॥ ६.९५.६२ ॥
ସେ ବେଗବାନ ବାଣ ସେଇ ବିଶାଳ ଶୂଳକୁ ଛେଦନ କଲା; ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ସେ ଶୂଳ ଦୁଇ ଖଣ୍ଡ ହୋଇ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱକୁ ଉଡ଼ିଗଲା।
6.95.63
महाशनिर्यथा भ्रष्टा शक्रमुक्ता नभोगता ।
शूलं निपतितं दृष्ट्वा द्विधा कृत्तं च पार्थिवः ॥ ६.९५.६३ ॥
ଇନ୍ଦ୍ର ନିକ୍ଷେପ କରିଥିବା ଆକାଶରେ ଗମନ କରୁଥିବା ମହାବଜ୍ର ଯେପରି ଖସିପଡ଼େ, ସେହିପରି ଦୁଇ ଖଣ୍ଡ ହୋଇ ପଡ଼ିଥିବା ଶୂଳ ଦେଖି ରାଜା…
6.95.64
रुक्मदण्डां महाशक्तिं जग्राहाग्निशिखोपमान् ।
चिक्षेप तां राक्षसस्य तिष्ठितिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ६.९५.६४ ॥
ସୁନାର ଦଣ୍ଡଯୁକ୍ତ, ଅଗ୍ନିଶିଖା ପରି ସେ ମହାଶକ୍ତିକୁ ରାଜା ଧରି "ଠିଆ ହୁଅ, ଠିଆ ହୁଅ!" କହି ରାକ୍ଷସ ଉପରେ ନିକ୍ଷେପ କଲେ।
6.95.65
तामापतन्तीं संप्रेक्ष्य वियत्स्थामशनीमिव ।
उत्पत्य राक्षसस्तूर्णं जग्राह च ननाद च ॥ ६.९५.६५ ॥
ଆକାଶରେ ବଜ୍ର ପରି ଧସି ଆସୁଥିବା ସେ ଶକ୍ତିକୁ ଦେଖି ରାକ୍ଷସ ଶୀଘ୍ର ଡେଇଁ ତାକୁ ଧରି ଗର୍ଜନ କଲା।
6.95.66
बभञ्ज चैनां त्वरितो जानुन्यारोप्य भारत ।
पश्यतः पार्थिवेन्द्रस्य तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ६.९५.६६ ॥
ହେ ଭରତ, ସେ ଶୀଘ୍ର ତାକୁ ଆଣ୍ଠୁ ଉପରେ ରଖି ଭାଙ୍ଗି ଦେଲା; ରାଜାଧିରାଜଙ୍କ ଆଖି ଆଗରେ ତାହା ଅଦ୍ଭୁତ ପରି ହେଲା।
6.95.67
तदवेक्ष्य कृतं कर्म राक्षसेन बलीयसा ।
दिवि देवाः सगन्धर्वा मुनयश्चापि विस्मिताः ॥ ६.९५.६७ ॥
ବଳବାନ ରାକ୍ଷସ ଯେଉଁ କର୍ମ କଲା ତାହା ଦେଖି ଆକାଶରେ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ମୁନିମାନେ ମଧ୍ୟ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।
6.95.68
पाण्डवाश्च महाराज भीमसेनपुरोगमाः ।
साधुसाध्विति नादेन पृथिवीमन्वनादयन् ॥ ६.९५.६८ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଅଗ୍ରଣୀ କରି ପାଣ୍ଡବମାନେ 'ସାଧୁ ସାଧୁ!' ଶବ୍ଦରେ ପୃଥିବୀକୁ ପ୍ରତିଧ୍ବନିତ କଲେ।
6.95.69
तं तु श्रुत्वा महानादं प्रहृष्टानां महात्मनाम् ।
नामृष्यत महेष्वासो भगदत्तः प्रतापवान् ॥ ६.९५.६९ ॥
ମହାତ୍ମାମାନଙ୍କ ସେହି ମହା ହର୍ଷଧ୍ୱନି ଶୁଣି ମହାଧନୁର୍ଧର ପ୍ରତାପୀ ଭଗଦତ୍ତ ତାହା ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ।
6.95.70
स विष्फार्य महच्चापमिन्द्राशानिसमप्रभम् ।
अभिदुद्राव वेगेन पाण्डवानां महारथान् ॥ ६.९५.७० ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସେହି ମହାଧନୁ ଟାଣି ସେ ବେଗରେ ପାଣ୍ଡବ ମହାରଥୀମାନଙ୍କ ଉପରେ ଧାବନ କଲା।
6.95.71
विसृजन्विमलांस्तीक्ष्णान्नाराचाञ्ज्वलनप्रभान् ।
भीममेकेन विव्याध राक्षसं नवभिः शरैः ॥ ६.९५.७१ ॥
ନିର୍ମଳ, ତୀକ୍ଷ୍ଣ, ଅଗ୍ନି ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ନାରାଚ ବାଣ ଛାଡ଼ି ସେ ଗୋଟିଏରେ ଭୀମଙ୍କୁ ଓ ନଅଟିରେ ରାକ୍ଷସଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲା।
6.95.72
अभिमन्युं त्रिभिश्चैव केकयान्पञ्च पञ्चभिः ।
पूर्णायतविसृष्टेन शरेणानतपर्वणा ॥ ६.९५.७२ ॥
ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କୁ ତିନିରେ ଓ କେକୟ ରାଜକୁମାରମାନଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚରେ ବିଦ୍ଧ କଲା; ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଟାଣି ଛାଡ଼ିଥିବା, ନତ ଗଣ୍ଠିଯୁକ୍ତ ବାଣରେ।
6.95.73
बिभेद दक्षिणं बाहुं क्षत्रेदवस्य चाहवे ।
पपात सहसा तस्य सशरं धनुरुत्तमम् ॥ ६.९५.७३ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ କ୍ଷତ୍ରେଡବଙ୍କ ଡାହାଣ ବାହୁକୁ ବିଦ୍ଧ କଲା; ତାଙ୍କ ଉତ୍ତମ ଧନୁ ଶର ସହିତ ହଠାତ୍ ପଡ଼ିଗଲା।
6.95.74
द्रौपदेयांस्ततः पञ्च पञ्चभिः समताडयत् ।
भीमसेनस्य च क्रोधान्निजघान तुरंगमान् ॥ ६.९५.७४ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପାଞ୍ଚ ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚ ପାଞ୍ଚ ଶରରେ ପ୍ରହାର କଲା; କ୍ରୋଧରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲା।
6.95.75
ध्वजं केसरिणं चास्य चिच्छेद विशिखैस्त्रिभिः ।
निर्बिभेद त्रिभिश्चान्यैः सारथिं चास्य पत्रिभिः ॥ ६.९५.७५ ॥
ତିନି ଶରରେ ତାହାର ସିଂହ-ଚିହ୍ନ ଧ୍ୱଜା କାଟିଦେଲା; ଅନ୍ୟ ତିନି ଶରରେ ତାହାର ସାରଥିକୁ ବିଦ୍ଧ କଲା।
6.95.76
स गाढविद्धो व्यथितो रथोपस्थ उपाविशत् ।
विशोको भरतश्रेष्ठ भगदत्तेन संयुगे ॥ ६.९५.७६ ॥
ଗଭୀରଭାବେ ଆହତ ଓ ବ୍ୟଥିତ ହୋଇ ସେ ରଥର ତଳେ ବସିଗଲା। ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଭଗଦତ୍ତ ଦ୍ୱାରା।
6.95.77
ततो भीमो महाबाहुर्विरथो रथिनां वरः ।
गदां प्रगृह्य वेगेन प्रचस्कन्द रथोत्तमात् ॥ ६.९५.७७ ॥
ତା'ପରେ ମହାବାହୁ ଭୀମ, ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରଥହୀନ ହୋଇ ଗଦା ଧରି ବେଗରେ ଉତ୍ତମ ରଥରୁ ଡେଇଁ ପଡ଼ିଲେ।
6.95.78
तमुद्यतगदं दृष्ट्वा सशृङ्गमिव पर्वतम् ।
तावकानां भयं घोरं समपद्यत भारत ॥ ६.९५.७८ ॥
ଗଦା ଉଠାଇଥିବା ତାହାକୁ ଶିଖରବିଶିଷ୍ଟ ପର୍ବତ ପରି ଦେଖି ତୁମ ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘୋର ଭୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ହେ ଭାରତ।
6.95.79
एतस्मिन्नेव काले तु पाण्डवः कृष्णसारथिः ।
आजगाम महाराज निघ्नञ्शत्रून्समन्ततः ॥ ६.९५.७९ ॥
ସେହି ସମୟରେ କୃଷ୍ଣ ଯାହାର ସାରଥି, ସେହି ପାଣ୍ଡବ (ଅର୍ଜୁନ), ହେ ମହାରାଜ, ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ସେଠାକୁ ଆସିଲେ।
6.95.80
यत्र तौ पुरुषव्याघ्रौ पितापुत्रौ महाबलौ ।
प्राग्ज्योतिषेण संयुक्तौ भीमसेनघटोत्कचौ ॥ ६.९५.८० ॥
ସେଠାରେ ସେହି ଦୁଇ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ମହାବଳୀ ପିତାପୁତ୍ର ଭୀମସେନ ଓ ଘଟୋତ୍କଚ, ପ୍ରାଗ୍ଜ୍ୟୋତିଷ ରାଜା ସହିତ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିୟୋଜିତ ଥିଲେ।
6.95.81
दृष्ट्वा च पाण्डवो भ्रातॄन्युध्यमानान्महारथान् ।
त्वरितो भरतश्रेष्ठ तत्रायुध्यत्किरञ्छरान् ॥ ६.९५.८१ ॥
ପାଣ୍ଡବ ନିଜ ଭାଇମାନଙ୍କୁ ଓ ଯୁଦ୍ଧରତ ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶୀଘ୍ର ସେଠାରେ ବାଣ ବର୍ଷଣ କରି ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
6.95.82
ततो दुर्योधनो राजा त्वरमाणो महारथः ।
सेनामचोदयत्क्षिप्रं रथनागाश्वसंकुलाम् ॥ ६.९५.८२ ॥
ତା'ପରେ ମହାରଥୀ ରାଜା ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଶୀଘ୍ର ରଥ, ହାତୀ ଓ ଘୋଡ଼ାରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଜ ସେନାକୁ ତୁରନ୍ତ ଆଗକୁ ଠେଲିଲେ।
6.95.83
तामापतन्तीं सहसा कौरवाणां महाचमूम् ।
अभिदुद्राव वेगेन पाण्डवः श्वेतवाहनः ॥ ६.९५.८३ ॥
କୌରବଙ୍କ ସେହି ମହାସେନା ହଠାତ୍ ଧାଇଁ ଆସୁଥିବାର ଦେଖି, ଧଳା ଘୋଡ଼ାଥିବା ପାଣ୍ଡବ ବେଗରେ ତା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।
6.95.84
भगदत्तश्च समरे तेन नागेन भारत ।
विमृद्गन्पाण्डवबलं युधिष्ठिरमुपाद्रवत् ॥ ६.९५.८४ ॥
ହେ ଭାରତ, ଭଗଦତ୍ତ ସେହି ହାତୀ ଉପରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପାଣ୍ଡବ ସେନାକୁ ଦଳି ଦଳି ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲେ।
6.95.85
तदासीत्सुमहद्युद्धं भगदत्तस्य मारिष ।
पाञ्चालैः पाण्डवेयैश्च केकयैश्चोद्यतायुधैः ॥ ६.९५.८५ ॥
ତା'ପରେ ଉଦ୍ୟତ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ପାଞ୍ଚାଳ, ପାଣ୍ଡବ ଓ କେକୟମାନଙ୍କ ସହ ଭଗଦତ୍ତଙ୍କର ଅତି ମହାନ ଯୁଦ୍ଧ ହେଲା, ହେ ମାନ୍ୟ।
6.95.86
भीमसेनोऽपि समरे तावुभौ केशवार्जिनौ ।
अश्रावयद्यथावृत्तमिरावद्वधतुत्तमम् ॥ ६.९५.८६ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୀମସେନ ମଧ୍ୟ ସେହି ଦୁଇଜଣ, କେଶବ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ, ଇରାବାନଙ୍କ ବଧର ଯଥାର୍ଥ ବୃତ୍ତାନ୍ତ, ଯାହା ଅତି ଉତ୍ତମ, ଶୁଣାଇଲେ।