マハーバーラタ · 章 6.96
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.96.1
पुत्रं विनिहतं श्रुत्वा इरावन्तं धनञ्जयः ।
दुःखेन महताऽऽविष्टो निःश्वसन्पन्नगो यथा ॥ ६.९६.१ ॥
息子イラーヴァトが殺されたと聞き、ダナンジャヤは深い悲しみに襲われ、蛇のように長く息を吐いた。
6.96.2
अब्रवीत्समरे राजन्वासुदेवमिदं वचः ।
इदं नूनं महाप्राज्ञो विदुरो दृष्टवान्पुरा ॥ ६.९६.२ ॥
王よ、戦場でアルジュナはヴァースデーヴァに次の言葉を語った。「まさに大智者ヴィドゥラは、かつてこれを見通していたのだ。」
6.96.3
कुरूणां पाण्डवानां च क्षयं घोरं महामतिःक ।
स ततो निवारितवान्धृतराष्ट्रं जनेश्वरम् ॥ ६.९६.३ ॥
その大智の人は、クルとパーンダヴァの恐ろしい滅びを見通し、人々の王ドリタラーシュトラをそれから諫めたのである。
6.96.4
अन्ये च बहवो वीराः संग्रामे मधुसूदन ।
निहताः कौरवैः सङ्ख्ये तथाऽस्माभिश्च कौरवाः ॥ ६.९६.४ ॥
マドゥスーダナよ、戦いで他の多くの勇士がカウラヴァに殺され、同様にカウラヴァもわれわれによって殺された。
6.96.5
अर्थहेतोर्नरश्रेष्ठ क्रियते कर्म कुत्सितम् ।
धिगर्थान्यत्कृते ह्येवं क्रियते ज्ञातिसंक्षयः ॥ ६.९६.५ ॥
人の中の最上の者よ、富のために卑しむべき行いがなされる。そのように親族の滅亡がなされる富に、恥あれ！
6.96.6
अधनस्य मृतं श्रेयो न च ज्ञातिवधाद्वनम् ।
किं नु प्राप्स्यामहे कृष्ण हत्वा ज्ञातीन्समागतान् ॥ ६.९६.६ ॥
富なき者には死の方がまだよい。親族を殺して森へ行くことすらよくない。クリシュナよ、ここに集まった親族を殺して、我々は何を得られるだろうか。
6.96.7
दुर्योधनापराधेन शकुनेः सौबलस्य च ।
क्षत्रिया निधनं यान्ति कर्णदुर्मन्त्रितेन च ॥ ६.९६.७ ॥
ドゥルヨーダナの過ち、スバラの子シャクニの過ち、そしてカルナの悪い謀りによって、クシャトリヤたちは滅びへと向かっている。
6.96.8
इदानीं च विजानामि सुकृतं मधुसूदन ।
कृतं राज्ञा महाबाहो याचता त सुयोधनम् ॥ ६.९६.८ ॥
今こそ分かる、マドゥスーダナよ。大腕の者よ、王がスヨーダナに乞うたのは善い行いだったのだ。
6.96.9
राज्यार्धं पञ्च वा ग्रामान्नाकार्षीत्स च दुर्मतिःक ।
दृष्ट्वा हि क्षत्रियाञ्शूराञ्शयानान्धरणीतले ॥ ६.९६.९ ॥
あの邪な者は王国の半分も、五つの村も与えなかった。大地の上に横たわる勇ましいクシャトリヤたちを見て――
6.96.10
निन्दामि भृशमात्मानं धिगस्तु क्षत्रिजीविकाम् ।
अशक्तमिति मामेते ज्ञास्यन्ते क्षत्रिया रणे ॥ ६.९६.१० ॥
私は自分を深く責める。クシャトリヤの生き方など恥だ。戦場でこのクシャトリヤたちは私を無力だと知るだろう。
6.96.11
एतदर्थं मया युद्धं रोचितं मधुसूदन ।
संचोदय हयाञ्शीघ्रं धार्तराष्ट्रचमूं प्रति ॥ ६.९६.११ ॥
まさにこのために私は戦いを選んだのだ、マドゥスーダナよ。馬を速やかに、ドリタラーシュトラの子らの軍勢へ向けて駆り立てよ。
6.96.12
प्रतरिष्ये महापारं भुजाभ्यां समरोदधिम् ।
नायं क्लीबायितुं कालो विद्यते माधव क्वचित् ॥ ६.९६.१२ ॥
私はこの腕で戦いという大海を渡ろう。マーダヴァよ、今は臆病にふるまうべき時ではない。
6.96.13
एवमुक्तस्तु पार्थेन केशवः परवीरहा ।
चोदयामास तानश्वान्पाण्डुरान्वातरंहसः ॥ ६.९६.१३ ॥
パールタにそう言われ、敵の英雄を倒すケーシャヴァは、風のように速い白い馬を駆り立てた。
6.96.14
अथ शब्दो महानासीत्तव सैन्यस्य भारत ।
मारुतोद्धूतवेगस्य सागरस्येव पर्वणि ॥ ६.९६.१४ ॥
バーラタよ、そのとき君の軍勢に、風に煽られた海の満潮のような大きな轟きが起こった。
6.96.15
अपराह्णे महाराज संग्रामः समपद्यत ।
पर्जन्यसमनिर्घोषो भीष्मस्य सह पाण्डवैः ॥ ६.९६.१५ ॥
大王よ、午後になって、雨雲のような轟きをあげて、ビーシュマとパーンダヴァたちの戦いが起こった。
6.96.16
ततो राजंस्तव सुता भीमसेनमुपाद्रवन् ।
परिवार्य रणे द्रोणं वसवो वासवं यथा ॥ ६.९६.१६ ॥
王よ、そのとき君の息子たちはビーマセーナに襲いかかり、戦場でドローナを取り囲んだ。ヴァスたちがインドラを囲むように。
6.96.17
ततः शान्तनवो भीष्मः कृपश्च रथिनां वरः ।
भगदत्तः सुशर्मा च धनंजयमुपाद्रवन् ॥ ६.९६.१७ ॥
そのとき、シャンタヌの子ビーシュマ、戦車兵の中で最も優れたクリパ、バガダッタとスシャルマンはダナンジャヤに襲いかかった。
6.96.18
हार्दिक्यो बाह्लिकश्चैव सात्यकिं समभिद्रुतौ ।
अम्बष्ठकस्तु नृपतिरभिमन्युमवस्थितः ॥ ६.९६.१८ ॥
ハールディキヤ（クリタヴァルマン）とバーリーカは二人ともサーティヤキに襲いかかり、アンバシュタカ王はアビマニユに立ちはだかった。
6.96.19
शेषास्त्वन्ये महाराज शेषानेव महारथान् ।
ततः प्रववृते युद्धं घोररूपं भयावहम् ॥ ६.९६.१९ ॥
偉大な王よ、残りの者たちは残りの大戦車兵と戦った。そして恐ろしく、恐怖をもたらす戦いが始まった。
6.96.20
भीमसेनस्तु संप्रेक्ष्य पुत्रांस्तव विशांपते ।
प्रजज्वाल रणे क्रुद्धो हविषा हव्यवाडिव ॥ ६.९६.२० ॥
人主よ、ビーマセーナはあなたの息子たちを見て、怒りに燃え、清浄バターを注がれた供犠の火のように戦場で燃え上がった。
6.96.21
पुत्रास्तु तव कौन्तेयं छादयांचक्रिरे शरैः ।
प्रावृषीव महाराज जलदा इव पर्वतम् ॥ ६.९६.२१ ॥
偉大な王よ、あなたの息子たちはクンティーの息子を矢で覆った。雨季に雲が山を覆うように。
6.96.22
स च्छाद्यमानो बहुधा पुत्रैस्तव विशांपते ।
सृक्विणी संलिहन्वीरः शार्दूल इव दर्पितः ॥ ६.९६.२२ ॥
人主よ、あなたの息子たちに様々に覆われたその英雄は、口の端をなめながら、誇り高い虎のようであった。
6.96.23
व्यूढोरस्कस्ततो भीमः पोथयामास पार्थिवम् ।
क्षुरप्रेण सुतीक्ष्णेन सुमुक्तेन महारणे ॥ ६.९६.२३ ॥
そして広い胸のビーマは、大戦において非常に鋭く、よく放たれた剃刀型の矢で、その王を打ち倒した。
6.96.24
ताडयामास संक्रुद्धः सोऽभवद्व्यथितेन्द्रियः ।
अपरेण तु भल्लेन पीतेन निशितेन तु।
अपातयत्कुण्डलितं सिंहः क्षुद्रमृगं यथा ॥ ६.९६.२४ ॥
怒って彼を打つと、彼の感覚は揺さぶられた。そして別の黄色い柄の鋭いバッラ矢で、身を縮めていた彼を、獅子が小鹿を倒すように打ち倒した。
6.96.25
ततः सुनिशितान्बाणान्भीमसेनः शिलाशितान् ।
स सप्त संदधे हन्तुं पुत्रास्ते भरतर्षभ ॥ ६.९६.२५ ॥
そのときビーマセーナは石で研いだ極めて鋭い七本の矢を弓につがえた。バラタ族の牡牛よ、おまえの息子たちを殺すために。
6.96.26
प्रेषिता भिमसेनेन शरास्ते दृढधन्वना ।
अपातयन्त पुत्रांस्ते रथेभ्यः सुमहारथान् ॥ ६.९६.२६ ॥
堅固な弓を持つビーマセーナが放った矢によって、おまえの偉大な戦車戦士たちの息子らは戦車から射落とされた。
6.96.27
अनाधृष्टिं कुण्डभेदिं विराजं दीप्तलोचनम् ।
दीर्घबाहुं सुबाहुं च तथैव मकरध्वजम् ॥ ६.९६.२७ ॥
アナーディシュティ、クンダベーディン、ヴィラージャ、輝く眼の者、長い腕の者、スバーフ、そして同じくマカラドワジャ。
6.96.28
प्रपतन्तिस्म वीरास्ते विरेजुर्भरतर्षभ ।
वसन्ते पुष्पशबलाः किंशुकाः पतिता इव ॥ ६.९६.२८ ॥
倒れゆくおまえの勇士たちは輝いた。バラタ族の牡牛よ、春に花々で斑になったキンシュカの木が倒れたかのように。
6.96.29
ततः प्रदुद्रुवुः शेषास्तव पुत्रा महाहवे ।
तं कालमिव मन्यन्तो भीमसेनं महाबलम् ॥ ६.९६.२९ ॥
そのとき大戦で、おまえの残りの息子たちは逃げ去った。かの大力のビーマセーナを死神そのものと見なして。
6.96.30
द्रोणस्तु समरे वीरं निर्दहनक्तं सुतांस्तव ।
यथाद्रिं वारिधाराभिः समन्ताद्व्यकिरच्छरैः ॥ ६.९६.३० ॥
しかしドローナは戦場で、おまえの息子たちを焼き尽くしていたその英雄を、水の流れが山を覆うように四方から矢で覆い尽くした。
6.96.31
तत्राद्भुतमपश्याम कुन्तीपुत्रस्य पौरुषम् ।
द्रोणेन वार्यमाणोऽपि निजघ्ने यत्सुतांस्तव ॥ ६.९६.३१ ॥
そこで我々はクンティーの子の驚くべき武勇を見た。ドローナが阻んでも、彼はあなたの息子たちを打ち倒した。
6.96.32
यथा गोवृषभो वर्षं संधारयति स्वात्पतत् ।
भीमस्तथा द्रोणमुक्तं शरवर्षमदीधरत् ॥ ६.९६.३२ ॥
牛の群れの雄牛が自分に降る雨を受け止めるように、ビーマはドローナの放った矢の雨を受け止めた。
6.96.33
अद्भुतं च महाराज तत्र चक्रे वृकोदरः ।
यत्पुत्रांस्तेऽवधीत्सङ्ख्ये द्रोणं चैव न्यवारयत् ॥ ६.९६.३३ ॥
大王よ、そこでヴリコーダラは驚くべき働きをした。戦いであなたの息子たちを殺し、ドローナをも阻んだのだ。
6.96.34
पुत्रेषु तव वीरेषु चिक्रीडार्जुनपूर्वजः ।
मृगेष्विव महाराज चरन्व्याघ्रो महाबलः ॥ ६.९६.३४ ॥
大王よ、強力な虎が鹿の間をさまようように、アルジュナの兄は、あなたの勇敢な息子たちの間で暴れ回った。
6.96.35
यथा हि पशुमध्यस्थो द्रावयेत पशून्वृकः ।
वृकोदरस्तव सुतांस्तथा व्यद्रावयद्रणे ॥ ६.९६.३५ ॥
家畜の中に入った狼が獣たちを追い散らすように、ヴリコーダラは戦場であなたの息子たちを追い散らした。
6.96.36
गाङ्गेयो भगदत्तश्च गोतमश्च महारथाः ।
पाण्डवं रभसं युद्धे वारयामासुरर्जुनम् ॥ ६.९६.३६ ॥
大戦車兵であるガーンゲーヤ、バガダッタ、ゴータマは、猛然と戦いに突入してくるパーンダヴァのアルジュナを阻もうとした。
6.96.37
अस्त्रैरस्त्राणि संवार्य तेषां सोऽतिरथो रणे ।
प्रवीरांस्तव सैन्येषु प्रेषयामास मृत्यवे ॥ ६.९६.३७ ॥
彼は自らの武器で彼らの武器を防ぎ、戦場で汝の軍勢の勇士たちを死へと送り出した。
6.96.38
अभिमन्युस्तु राजानमम्बष्ठं लोकविश्रुतम् ।
विरथं रथिनां श्रेष्ठं कारयामास सायकैः ॥ ६.९६.३८ ॥
しかしアビマニユは、世に名高い王アンバシュタを、戦車の御者の中で最も優れた者を、矢によって戦車なき者とした。
6.96.39
विरथो वध्यमानस्तु सौभद्रेण यशस्विना ।
अवप्लुत्य रथात्तूर्णमम्बष्ठो वसुधाधिपः ॥ ६.९६.३९ ॥
名高いスバドラーの息子に打たれ、戦車を失った大地の主アンバシュタは、すばやく戦車から飛び降りた。
6.96.40
असिं चिक्षेप समरे सौभद्रस्य महात्मनः ।
आरुरोह रथं चैव हार्दिक्यस्य महाबलः ॥ ६.९६.४० ॥
その大力の者は戦場で、大いなる魂のスバドラーの息子に剣を投げつけ、ハールディキヤの戦車に登った。
6.96.41
आपतन्तं तु निस्त्रिंशं युद्धमार्गविशारदः ।
लाघवाद्व्यंसयामास सौभद्रः परवीरहा ॥ ६.९६.४१ ॥
戦いの道に通じ、敵の英雄を倒すスバドラーの息子は、身に降りかかる剣を俊敏さで打ち払った。
6.96.42
व्यंसितं वीक्ष्य निस्त्रिंशं सौभद्रेण रणे तदा ।
साधुसाध्विति सैन्यानां प्रणादोऽभूद्विशांपते ॥ ६.९६.४२ ॥
戦いの中でスバドラーの息子が剣を打ち払ったのを見て、ああ人の主よ、軍勢の中から「善いぞ、善いぞ」という喚声が上がった。
6.96.43
धृष्टद्युम्नमुखास्त्वन्ये तव सैन्यमयोधयन् ।
तथैव तावकाः सर्वे पाण्डुसैन्यमयोधयन् ॥ ६.९६.४३ ॥
ドリシュタデュムナを先頭とする他の者たちはあなたの軍と戦い、同様にあなたの全ての兵士たちもパーンドゥの軍と戦った。
6.96.44
तत्राक्रन्दो महानासीत्तव तेषां च भारत ।
निघ्नतां दृढमन्योन्यं कुर्वतां कर्म दुष्करम् ॥ ६.९६.४४ ॥
バーラタよ、そこであなたの兵と彼らの兵の間に大きな叫び声が起こった。互いに激しく打ち合い、困難な行いをしながら。
6.96.45
अन्योन्यं हि रणे शूराः केशेष्वाक्षिष्य मानिनः ।
नखदन्तैरयुध्यन्त मुष्टिभिर्जानुभिस्तथा ॥ ६.९६.४५ ॥
戦いの中で、誇り高い英雄たちは互いの髪をつかみ、爪と歯で、拳で、膝で戦った。
6.96.46
तलैश्चैवाथ निस्त्रिंशैर्बाहुभिश्च सुसंस्थितैः ।
विवरं प्राप्य चान्योन्यमनयन्यमसादनम् ॥ ६.९६.४६ ॥
掌で、剣で、よく構えた腕で、隙を見つけては互いをヤマの住処へと送った。
6.96.47
न्यहनच्च पिता पुत्रं पुत्रश्च पितरं तथा ।
व्याकुलीकृतसंकल्पा युयुधुस्तत्र मानवाः ॥ ६.९६.४७ ॥
父は息子を打ち倒し、息子は父を打ち倒した。こうして心を乱された人々がそこで戦った。
6.96.48
रणे चारूणि चापानि हेमपृष्ठानि मारिष ।
हतानामपविद्धानि कलापाश्च महाधनाः ॥ ६.९६.४८ ॥
戦場には、ああ主君よ、倒れた者たちの美しい金の背の弓と高価な箙が投げ捨てられていた。
6.96.49
जातरूपमयैः पुङ्खै राजतैर्निशिताः शराः ।
तैलधौता व्यराजन्त निर्मुक्तभुजगोपमाः ॥ ६.९६.४९ ॥
金の羽と銀の鏃を持つ鋭い矢は、油で洗われ、脱皮した蛇のように輝いていた。
6.96.50
खङ्गाश्च दान्तत्सरवो जातरूपपरिष्कृताः ।
चर्माणि चापविद्धानि रुक्मचित्राणि धन्विनां ॥ ६.९६.५० ॥
象牙の柄に金で飾られた剣と、弓兵の金の模様のある盾が、弓から投げ出されて散らばっていた。
6.96.51
सुवर्णाविकृताः प्रासाः प्रभग्ना हेमभूषिताः ।
जातरूपमया यष्ट्यः शक्त्यश्च कनकोज्ज्वलाः ॥ ६.९६.५१ ॥
金に飾られ、折れた槍。金の杖。そして黄金のように輝く投槍。
6.96.52
अवस्कन्दाश्च पतिता मुसलानि गुरूणि च ।
परिघाः पट्टसाश्चैव भिण्डिपालाश्च मारिष ॥ ६.९६.५२ ॥
倒れた突撃用の武器、重い棍棒、鉄の棒、幅広の剣、そして投槍も、ああ主よ。
6.96.53
पतिता विविधाश्चापाश्चित्रा हेमपरिष्कृताः ।
कुथा बहुविधाकाराश्चामरा व्यजनानि च ॥ ६.९६.५३ ॥
倒れた様々な弓は彩色され金で飾られている。様々な形の馬覆い、ヤクの尾の払子、そして扇。
6.96.54
नानाविधानि शस्त्राणि प्रगृह्य पतिता नराः ।
जीवन्त इव दृश्यनते गतसत्त्वा महारथाः ॥ ६.९६.५४ ॥
様々な武器を手に倒れた兵士たちは生きているかのように見えたが、大戦車兵たちは既に生命を失っていた。
6.96.55
गजाविमथितैर्गात्रैर्मुसलैर्भिन्नमस्तकाः ।
गजावाजिरथक्षुण्णाः शेरते स्म नराः क्षितौ ॥ ६.९६.५५ ॥
象に踏みつぶされた体と鉄杵で割られた頭をもつ人々が、象・馬・戦車に轢かれて地に横たわっていた。
6.96.56
तथैवाश्वनृनागानां शरीरैर्विबभौ तदा ।
संछन्ना वसुधा राजन्पर्वतैरिव शातितैः ॥ ६.९६.५६ ॥
同様に、王よ、その時大地は馬と人と象の屍に覆われ、打ち倒された山々のように輝いていた。
6.96.57
समरे पतितैश्चैव शक्त्यृष्टिशरतोमरैः ।
निस्त्रिंशैः पट्टसैः प्रासैरवस्कन्दैः परश्वथैः ॥ ६.९६.५७ ॥
戦場に落ちた槍・投槍・矢・標槍、そして剣・広刃の剣・槍・鉄棒・斧。
6.96.58
परिघैर्भिण्डिपालैश्च शतघ्नीभिश्च मारिष ।
शरीरैः शस्त्रनिर्भिन्नैः समास्तीर्यत मेदिनी ॥ ६.९६.५८ ॥
ああ尊者よ、鉄棍・投石具・標槍・百殺器によって、武器に貫かれた屍が大地に敷き詰められた。
6.96.59
विशब्दैरल्पशब्दैश्च शोणितौगपरिप्लुतैः ।
गतासुभिरमित्रघ्न विबभौ निचिता मही ॥ ६.९६.५९ ॥
敵を滅ぼす者よ、血の流れに浸り、声なく、あるいはかすかに呻く、命なき屍で大地は覆われ輝いていた。
6.96.60
सतलत्रैः सकेयूरैर्बाहुभिश्चन्दनोक्षितैः ।
हस्तिहस्तोपमैश्छिन्नैरूरुभिश्च तरस्विनाम् ॥ ६.९६.६० ॥
掌と腕輪を付け、白檀を振りかけられ、象の鼻のように断たれた腕と、勇者たちの腿。
6.96.61
बद्धचूजामणिवरैः शिरोभिश्च सकुण्डलैः ।
पातितै ऋषभाक्षाणां बभौ भारत मेदिनी ॥ ६.९६.६१ ॥
束ねた髻に最上の宝玉を付け、耳飾りも付いたままの首が落ち、バーラタよ、牛の目の勇士たちによって大地は輝いた。
6.96.62
कवचैः शोणितादिग्धैर्विप्रकीर्णैश्च काञ्चनैः ।
रराज सुभृशं भूमिः शान्तार्चिर्भिरिवानलैः ॥ ६.९६.६२ ॥
血に染まり四方に散らばった黄金の鎧で大地は大いに輝いた、炎の静まった火のように。
6.96.63
विप्रविद्धैः कलापैश्च पतितैश्च शरासनैः ।
विप्रकीर्णैः शरैश्चैव रुक्मपुङ्खैः समन्ततः ॥ ६.९६.६३ ॥
投げ捨てられた箙、倒れた弓、四方に散らばった金の羽の矢。
6.96.64
रथैश्च सर्वतो भग्नैः किङ्किणीजालभूषितैः ।
वाजिभिश्च हतैर्बाणैः स्रस्तजिह्वैः सशोणितैः ॥ ६.९६.६४ ॥
四方で砕けた戦車、小さな鈴の網で飾られたもの、矢に射られて舌を垂れ血に染まった馬。
6.96.65
अनुकर्षैः पताकाभिरुपासङ्गैर्ध्वजैरपि ।
प्रवीराणां महाशङ्खैर्विप्रकीर्णैश्च पाण्डुरैः ॥ ६.९६.६५ ॥
引きずられた綱、旗、馬具の革紐、軍旗、そして勇士たちの大きな白い法螺貝が散乱していた。
6.96.66
स्रस्तहस्तैश्च मातङ्गैः शयानैर्विबभौ मही ।
नानारूपेरलंकारैः प्रमदेवाभ्यलङ्कृता ॥ ६.९६.६६ ॥
鼻を垂らして横たわる象たちで大地は輝き、さまざまな装飾で飾られ、着飾った女性のように美しかった。
6.96.67
दन्तिभिश्चापरैस्तत्र सप्राणैर्गाढवेदनैः ।
करैः शब्दं विमुञ्चद्भिः शीकरं च मुहुर्मुहुः ॥ ६.९६.६७ ॥
そこには、まだ生きており深い苦痛にさいなまれる他の象たちが、鼻で叫び声を上げ、幾度も水しぶきを散らしながら横たわっていた。
6.96.68
विबभौ तद्रणस्थानं स्यन्दमानैरिवाचलैः ।
नानारागैः कम्बलैश्च परिस्तोमेश्च दन्तिनाम् ॥ ६.९६.६८ ॥
その戦場は、色とりどりの毛布と象の飾り布に輝き、流れ動く山々のようであった。
6.96.69
वैदूर्यमणिदण्डैश्च पतितैरङ्कुशैः शुभैः ।
घण्टाभिश्च गजेन्द्राणां पतिताभिः समन्ततः ॥ ६.९६.६९ ॥
ラピスラズリの宝石で飾られた柄の美しい象の鉤が落ちており、大象の鈴もあたり一面に散らばっていた。
6.96.70
विपाटितविचित्राभिः कुथाभिरङ्कुशैस्तथा ।
ग्रैवेयैश्चित्ररूपैश्च रुक्मकक्ष्याभिरेव च ॥ ६.९६.७० ॥
引き裂かれた色とりどりの覆い、象の鉤、様々な形の首飾り、金の腹帯が散らばっていた。
6.96.71
यन्त्रैश्च बहुधा च्छिन्नैस्तोमरैश्चापि काञ्चनैः ।
रराज सुभृशं भूमिस्तत्रतत्र विशांपते
अश्वानां रेणुकपिलै रुक्मच्छन्नैरुरश्छदैः ॥ ६.९६.७१ ॥
あちこちに砕けた戦車の部品や、金で飾られた折れた投槍が散らばり、大地は非常に輝いていた。人の王よ、ところどころに塵で赤茶けた馬の金の胸当てが横たわっていた。
6.96.72
सादिनां च भुजैश्छिन्नैः पतितैः साङ्गदैस्तथा ।
प्रासैश्च विमलैस्तीक्ष्णैर्विमलाभिस्तथर्ष्टिभिः ॥ ६.९६.७२ ॥
騎兵たちの切断された腕が腕輪とともに落ちており、輝く鋭い槍や光る剣もそこにあった。
6.96.73
उष्णीषैश्च तथा चित्रैर्विप्रविद्धैस्ततस्ततः ।
विचित्रैर्बाणवर्षैश्च जातरूपपरिष्कृतैः ॥ ६.९६.७३ ॥
色とりどりのターバンがあちこちに投げ散らされ、さまざまな矢の雨が降り、金で飾られたものが散らばっていた。
6.96.74
अश्वास्तरपरिस्तोमै राङ्कवैर्मृदितैस्तथा ।
नरेन्द्रचूडामणिभिर्विचित्रैश्च महाधनैः ॥ ६.९६.७४ ॥
馬の敷物の山、踏みつぶされたラーンカヴァの皮、王たちの冠の宝玉、そして色とりどりの高価な品々。
6.96.75
छत्रैस्तथापविद्धैश्च चामरैर्व्यजनैरपि ।
पद्मेन्दुद्युतिभिश्चैव वदनैश्चारुकुण्डलैः ॥ ६.९६.७५ ॥
投げ捨てられた傘蓋、ヤクの尾の払子と扇、そして蓮と月のように輝き、美しい耳飾りで飾られた顔々。
6.96.76
क्लृप्तश्मश्रुभिरत्यर्थं वीराणां समलङ्कृतैः ।
अपविद्धैर्महाराज सुवर्णाज्ज्वलकुण्डलैः ॥ ६.९६.७६ ॥
ひげを整えた、非常に飾られた英雄たちの捨てられた身体、大王よ、金のように輝く耳飾りとともに。
6.96.77
ग्रहनक्षत्रशबला द्यौरिवासीद्वसुंधरा ।
एवमेते महासेने मृदिते तत्र भारत ॥ ६.९६.७७ ॥
大地は惑星と星々にまだら模様の空のようになった。こうして、大軍の将よ、それらはそこで踏み砕かれて横たわっていた、バーラタよ。
6.96.78
परस्परं समासाद्य तव तेषां च संयुगे ।
तेषु श्रान्तेषु भग्नेषु मृदितेषु च भारत ॥ ६.९६.७८ ॥
あなたの兵と彼らの兵は戦いで互いに出会った。彼らが疲れ、崩れ、踏み砕かれたとき、バーラタよ。
6.96.79
रात्रिः समभवत्तत्र नापश्याम ततोऽनुगान् ।
ततोऽवहारं सैकन्यानां प्रचुक्रुः कुरुपाण्डवाः ॥ ६.९६.७९ ॥
そこで夜が訪れ、我々は従者たちを見ることができなかった。そこでクル族とパーンダヴァ族は各々の軍勢を率いて退いた。
6.96.80
घोरे निशामुखे रौद्रे वर्तमाने महाभये ।
अवहारं ततः कृत्वा सहिताः कुरुपाणड्वाः ।
न्यविशन्त निशाकाले गत्वा स्वशिबिरं तदा ॥ ६.९६.८० ॥
恐ろしく凄惨で大いなる恐怖に満ちた夜の始まりに、クル族とパーンダヴァ族は退き、共に夜のうちに各々の陣営へ入った。