ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 6.98
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
6.98.1
वाक्शल्यैस्तव पुत्रेण सोऽतिविद्धो महामनाः ।
नोवाच दुःखोपहतो ह्यप्रियं प्रियमण्वपि ॥ ६.९८.१ ॥
ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਬੋਲਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਡੂੰਘਾ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਉਹ ਮਹਾਮਨਾ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਪਿਆਰਾ ਜਾਂ ਅਣਚਾਹਿਆ ਰਤਾ ਭਰ ਵੀ ਨਾ ਬੋਲਿਆ।
6.98.2
स ध्यात्वा सुचिरं कालं दुःखरोषसमन्वितः ।
श्वसन्निव महानागः प्रणुन्नो वाक्शलाकया ॥ ६.९८.२ ॥
ਉਹ ਬਹੁਤ ਚਿਰ ਸੋਚਦੇ ਰਹੇ; ਦੁੱਖ ਅਤੇ ਰੋਸ ਨਾਲ ਭਰੇ, ਬੋਲਾਂ ਦੀ ਸਲਾਖ ਨਾਲ ਛੇੜੇ ਮਹਾਗਜ ਵਾਂਗ ਸਾਹ ਛੱਡਦੇ।
6.98.3
उद्वृत्य चक्षुषी लोपान्निर्दहन्निव भारत ।
सदेवासुरगन्धर्वं लोकं काल इवापरः ॥ ६.९८.३ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਲਕਾਂ ਉੱਚੀਆਂ ਕਰਕੇ ਅੱਖਾਂ ਘੁਮਾਈਆਂ; ਦੇਵ, ਅਸੁਰ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਸਮੇਤ ਲੋਕ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦੇਣਗੇ ਜਿਵੇਂ, ਜਿਵੇਂ ਹੋਰ ਕਾਲ।
6.98.4
अब्रवीत्तव पुत्रं च सामपूर्वमिदं वचः ।
किं त्वं दुर्योधनैवं मां वाक्शल्यैरपकृन्तसि ॥ ६.९८.४ ॥
ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਸਾਮ ਨਾਲ ਇਹ ਬੋਲ ਕਹੇ: ਦੁਰਯੋਧਨ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੋਲਾਂ ਦੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕਿਉਂ ਵੱਢਦਾ ਹੈਂ?
6.98.5
घटमानं यथाशक्तिं कुर्वाणं च तव प्रियम् ।
जुह्वानं समरे प्राणांस्तव वै प्रियकाम्यया ॥ ६.९८.५ ॥
ਯਥਾਸ਼ਕਤੀ ਯਤਨ ਕਰਦੇ, ਤੇਰਾ ਪਿਆਰਾ ਕਾਰਜ ਕਰਦੇ, ਤੇਰੇ ਭਲੇ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਦੀ ਆਹੂਤੀ ਦਿੰਦੇ।
6.98.6
यदा तु पाण्डवः शूरः खाण्डवेऽग्निमतर्पयत् ।
पराजित्य रणे शक्रं पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.६ ॥
ਉਸ ਸੂਰਮੇ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਖਾਂਡਵ ਵਨ ਵਿੱਚ ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ, ਇਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਮਿਸਾਲ ਹੈ।
6.98.7
यदा च त्वां महाबाहो गन्धर्वैर्हृतमोजसा ।
अमोचयत्पाण्डुसुतः पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਜਦੋਂ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਬਲ ਨਾਲ ਹਰ ਲਿਆ ਸੀ, ਤਦ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਤੈਨੂੰ ਛੁਡਾਇਆ ਸੀ। ਇਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਹੈ।
6.98.8
द्रवमाणेषु शूरेषु सोदरेषु तव प्रभो ।
सूतपुत्रे च राधेये पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.८ ॥
ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਦੋਂ ਤੇਰੇ ਸੂਰਵੀਰ ਭਰਾ ਭੱਜ ਰਹੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸੂਤਪੁੱਤਰ ਰਾਧੇਯ ਵੀ ਭੱਜ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਹੈ।
6.98.9
यच्च नः सहितान्सर्वान्विराटनगरे तदा ।
एक एवाजयत्पार्थः पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.९ ॥
ਵਿਰਾਟ ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਸੀ, ਤਦ ਇਕੱਲੇ ਪਾਰਥ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਹੈ।
6.98.10
द्रोणं च युधि संरब्धं मां च निर्जित्य संयुगे ।
वासांसि स समादत्त पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.१० ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਸੰਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਸਾਡੇ ਵਸਤਰ ਲੈ ਲਏ ਸਨ। ਉਹ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਹੈ।
6.98.11
तथा द्रौणिं महेष्वासं शारद्वतमथापि च ।
गोग्रहे जितवान्पूर्वं पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.११ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਧਨੁੱਖਧਾਰੀ ਦ੍ਰੌਣਿ (ਅਸ਼ਵੱਥਾਮਾ) ਅਤੇ ਸ਼ਾਰਦਵਤ (ਕ੍ਰਿਪ) ਨੂੰ ਗੋਗ੍ਰਹਣ ਸਮੇਂ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਹੈ।
6.98.12
विजित्य च यदा कर्णं सदा पुरुषमानिनम् ।
उत्तरायै ददौ वस्त्रं पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.१२ ॥
ਸਦਾ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੁਰਸ਼ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਕਰਨ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਰਾ ਨੂੰ ਵਸਤਰ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਸਬੂਤ ਹੈ।
6.98.13
निवातकवचान्युद्धे वासवेनापि दुर्जयान् ।
जितवान्समरे पार्थः पर्याप्तं तन्निदर्शनम् ॥ ६.९८.१३ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਲਈ ਵੀ ਅਜਿੱਤ ਨਿਵਾਤਕਵਚਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰਥ ਨੇ ਸਮਰ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਿਆ; ਇਹੀ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਮਾਣ ਹੈ।
6.98.14
को हि शक्तो रणे जेतुं पाण्डवं रभसं तदा ।
यस्य गोप्ता जगद्गोप्ता शङ्खचक्रगदाधरः ॥ ६.९८.१४ ॥
ਉਸ ਵੇਲੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਉਸ ਤੇਜ਼ ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਕੌਣ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਰੱਖਿਅਕ ਸ਼ੰਖ-ਚੱਕਰ-ਗਦਾਧਾਰੀ ਜਗਤ-ਰੱਖਿਅਕ ਹੈ?
6.98.15
वासुदेवोऽनन्तशक्तिः सृष्टिसंहारकारकः ।
सर्वेश्वरो देवदेवः परमात्मा सनातनः ॥ ६.९८.१५ ॥
ਵਾਸੁਦੇਵ ਅਨੰਤ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੇ ਸੰਹਾਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹਨ; ਸਰਵੇਸ਼ਵਰ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਪਰਮਾਤਮਾ, ਸਨਾਤਨ ਹਨ।
6.98.16
उक्तोऽस्ति बहुशो राजन्नारदाद्यैर्महर्षिभिः ।
त्वं तु मोहान्न जानीषे वाच्यावाच्यं सुयोधन ॥ ६.९८.१६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ! ਨਾਰਦ ਆਦਿ ਮਹਾਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਇਹ ਕਈ ਵਾਰ ਕਿਹਾ ਹੈ; ਪਰ ਹੇ ਸੁਯੋਧਨ, ਮੋਹ ਕਾਰਨ ਤੂੰ ਕਹਿਣ-ਯੋਗ ਤੇ ਨਾ-ਕਹਿਣ-ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ।
6.98.17
मुमूर्षुर्हि नरः सर्वान्वृक्षान्पश्यति काञ्चनान् ।
तथा त्वमपि गान्धारे विपरीतानि पश्यसि ॥ ६.९८.१७ ॥
ਮਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਦੇ ਦੇਖਦਾ ਹੈ; ਉਵੇਂ ਹੀ, ਹੇ ਗਾਂਧਾਰੀ-ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਵੀ ਉਲਟਾ ਹੀ ਦੇਖਦਾ ਹੈਂ।
6.98.18
स्वयं वैरं महत्कृत्वा पाण्डवैः सह सृञ्जयैः ।
युद्ध्यस्व तानद्य रणे पश्यामः पुरुषो भव।
अशक्याः पाण्डवा जेतुं देवैरपि सवासवैः ॥ ६.९८.१८ ॥
ਤੂੰ ਆਪ ਪਾਂਡਵਾਂ ਤੇ ਸ੍ਰਿੰਜਯਾਂ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਵੈਰ ਪਾ ਕੇ ਅੱਜ ਰਣ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਲੜ; ਅਸੀਂ ਵੇਖਾਂਗੇ, ਪੁਰਸ਼ ਬਣ। ਇੰਦਰ ਸਮੇਤ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਾਂਡਵ ਜਿੱਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ।
6.98.19
अहं तु सोमकान्सर्वान्पाञ्चालांश्च समागतान् ।
निहनिष्ये नरव्याघ्र वर्जयित्वा शिखण्डिनम् ॥ ६.९८.१९ ॥
ਹੇ ਨਰਵਿਆਘਰ, ਇੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਸਾਰੇ ਸੋਮਕਾਂ ਅਤੇ ਪਾਂਚਾਲਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮਾਰਾਂਗਾ; ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਛੱਡਾਂਗਾ।
6.98.20
तैर्वाऽहं निहतः सङ्ख्ये गमिष्ये यमसादनम् ।
तान्वा निहत्य समरे प्रीतिं दास्याम्यहं तव ॥ ६.९८.२० ॥
ਜਾਂ ਉਹਨਾਂ ਹੱਥੋਂ ਮੈਂ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਜਾ ਕੇ ਯਮਲੋਕ ਜਾਵਾਂਗਾ, ਜਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਰ ਕੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇਵਾਂਗਾ।
6.98.21
पूर्व हि स्त्री समुत्पन्ना शिखण्डी राजवेश्मनि ।
वरदानात्पुमाञ्जातः सैषा वे स्त्री शिखण्डिनी ॥ ६.९८.२१ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਰਾਜਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਇਸਤਰੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜੰਮੀ ਸੀ; ਵਰਦਾਨ ਕਾਰਨ ਉਹ ਪੁਰਸ਼ ਬਣੀ। ਇਹੀ ਇਸਤਰੀ ਸ਼ਿਖੰਡਿਨੀ ਹੈ।
6.98.22
तमहं न हनिष्यामि प्राणत्यागेऽपि भारत ।
याऽसौ प्राङ्वर्मिता धात्रा सैषा वै स्त्री शिखण्डिनी ॥ ६.९८.२२ ॥
ਹੇ ਭਰਤ-ਵੰਸ਼ੀ, ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਕੇ ਵੀ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਾਂਗਾ; ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਧਾਤਾ ਨੇ ਜਿਸਨੂੰ ਇਸਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਸੀ, ਉਹੀ ਇਹ ਇਸਤਰੀ ਸ਼ਿਖੰਡਿਨੀ ਹੈ।
6.98.23
सुखं स्वपिहि गान्धारे श्वोऽस्मि कर्ता महारणम् ।
यं जनाः कथयिष्यन्ति यावत्स्थास्यति मेदिनी ॥ ६.९८.२३ ॥
ਹੇ ਗੰਧਾਰੀ-ਪੁੱਤਰ, ਸੁਖ ਨਾਲ ਸੌਂ ਜਾ; ਭਲਕੇ ਮੈਂ ਇੱਕ ਮਹਾਯੁੱਧ ਕਰਾਂਗਾ, ਜਿਸਦੀ ਗੱਲ ਜਦ ਤੱਕ ਧਰਤੀ ਰਹੇਗੀ ਲੋਕ ਕਰਦੇ ਰਹਿਣਗੇ।
6.98.24
एवमुक्तस्तव सुतो निर्जगाम जनेश्वर ।
अभिवाद्य गुरुं मूर्ध्ना प्रययौ स्वं निवेशनम् ॥ ६.९८.२४ ॥
ਹੇ ਜਨੇਸ਼ਵਰ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ’ਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਗਿਆ; ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਉਹ ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ ਨੂੰ ਚਲਾ ਗਿਆ।
6.98.25
आगम्य तु ततो राजा विसृज्य च महाजनम् ।
प्रविवेश ततस्तूर्णं क्षयं शत्रुक्षयंकरः ॥ ६.९८.२५ ॥
ਰਾਜਾ ਵਾਪਸ ਆ ਕੇ ਵੱਡੀ ਭੀੜ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਕਰਕੇ, ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ।
6.98.26
प्रहृष्टः स निशां तां च गमयामास पार्थिवः ।
प्रभातायां च शर्वर्यां प्रातरुत्थाय तान्नृपः ॥ ६.९८.२६ ॥
ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਹ ਰਾਤ ਬਿਤਾਈ; ਸਵੇਰ ਹੋਣ ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਉਸ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ (ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ)।
6.98.27
राज्ञः समाज्ञापयत सेनां योजयतेति ह ।
अद्य भीष्मो रणे क्रद्धो निहनिष्यति सोमकान् ॥ ६.९८.२७ ॥
ਰਾਜੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਫੌਜ ਨੂੰ ਸਜਾਉਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ; ਅੱਜ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਭੀਸ਼ਮ ਸੋਮਕਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦੇਵੇਗਾ (ਇਹ ਆਖਿਆ)।
6.98.28
दुर्योधनस्य तच्छ्रुत्वा रात्रौ विलपितं बहु ।
मन्यमानः स तं राजन्प्रत्यादेशमिवात्मनः ॥ ६.९८.२८ ॥
ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੁਰਯੋਧਨ ਦਾ ਉਹ ਬਹੁਤ ਵਿਲਾਪ ਸੁਣ ਕੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਲਈ ਇੱਕ ਫਟਕਾਰ ਸਮਝਦਿਆਂ (ਸੋਚਣ ਲੱਗਾ)।
6.98.29
निर्वेदं परमं गत्वा विनिन्द्य परवश्यताम् ।
दीर्घं दध्यौ शान्तनवो योद्धुकामोऽर्जुनं रणे ॥ ६.९८.२९ ॥
ਬਹੁਤ ਉਦਾਸ ਹੋ ਕੇ, ਪਰਾਧੀਨਤਾ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਕੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਸ਼ਾਂਤਨੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਲੰਮਾ ਸੋਚਿਆ।
6.98.30
इङ्गितेन तु तज्ज्ञात्वा गाङ्गेयेन विचिन्तितम् ।
दुर्योधनो महाराज दुःशासनमचोदयत् ॥ ६.९८.३० ॥
ਪਰ ਗੰਗਾ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਇਸ਼ਾਰੇ ਤੋਂ ਉਸਦਾ ਵਿਚਾਰ ਜਾਣ ਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਆ।
6.98.31
दुःशासन रथास्तूर्णं युज्यन्तां भीष्मरक्षिणः ।
द्वाविंशतिमनीकानि सर्वाण्येवाभिचोदय ॥ ६.९८.३१ ॥
ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ, ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਥ ਤੁਰੰਤ ਜੋੜੇ ਜਾਣ। ਬਾਈ ਸੈਨਾ-ਟੁਕੜੀਆਂ ਸਭ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਰੋ।
6.98.32
अयं हि समनुप्राप्तो वर्षपूगाभिचिन्तितः ।
पाण्डवानां ससैन्यानां वधो राज्यस्य चागमः ॥ ६.९८.३२ ॥
ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਸੋਚਿਆ ਗਿਆ ਇਹ ਮੌਕਾ ਹੁਣ ਆ ਗਿਆ ਹੈ: ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦਾ ਵਧ ਅਤੇ ਰਾਜ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ।
6.98.33
तत्र कार्यमहं मन्ये भीष्मस्यैवाभिरक्षणम् ।
स नो गुप्तः सहायः स्याद्धन्यात्पार्थांश्च संयुगे ॥ ६.९८.३३ ॥
ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਭੀਸ਼ਮ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨਾ ਹੀ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਹੈ। ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿ ਕੇ ਉਹ ਸਾਡੇ ਸਹਾਇਕ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿਥਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਨਗੇ।
6.98.34
अब्रवीद्धि विशुद्धात्मा नाहं हन्यां शिखण्डिनम् ।
स्त्रीपूर्वको ह्यसौ राजंस्तस्माद्वर्ज्यो मया रणे ॥ ६.९८.३४ ॥
ਵਿਸ਼ੁੱਧ-ਆਤਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਮੈਂ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਾਰਾਂਗਾ; ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਔਰਤ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਉਸ ਤੋਂ ਬਚਾਂਗਾ।
6.98.35
लोकस्तद्वेद यदहं पितुः प्रियचिकीर्षया ।
राज्यं स्फीतं महाबाहो स्त्रियश्च त्यक्तवान्पुरा ॥ ६.९८.३५ ॥
ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖ਼ੁਸ਼ਹਾਲ ਰਾਜ ਅਤੇ ਇਸਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਤਿਆਗਿਆ ਸੀ, ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਜਾਣਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ।
6.98.36
नैव चाहं स्त्रियं जातु न स्त्रीपूर्वं कथंचन ।
हन्यां युधि नरश्रेष्ठ सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ६.९८.३६ ॥
ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਇਸਤਰੀ ਨੂੰ, ਜਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਸਤਰੀ ਰਹੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਮਾਰਾਂਗਾ। ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਹ ਸੱਚ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ।
6.98.37
अयं स्त्रीपूर्वको राजञ्छिखण्डी यदि ते श्रुतः ।
उद्योगे कथितं सर्वं यथा जाता शिखण्डिनी ॥ ६.९८.३७ ॥
ਰਾਜਨ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਪਹਿਲਾਂ ਔਰਤ ਸੀ। ਉਦਯੋਗ ਪਰਵ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਖੰਡਿਨੀ ਕਿਵੇਂ ਜੰਮੀ, ਇਹ ਸਭ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
6.98.38
कन्या भूत्वा पुमाञ्जातः स च योत्स्यति भारत ।
तस्याहं प्रमुखे बाणान्न मुञ्चेयं कथंचन ॥ ६.९८.३८ ॥
ਕੁੜੀ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਮਰਦ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਹ ਲੜੇਗਾ। ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਕਦੇ ਵੀ ਤੀਰ ਨਹੀਂ ਛੱਡਾਂਗਾ।
6.98.39
युद्धे हि क्षत्रियांस्तात पाण्डवानां जयैषिणः ।
सर्वानन्यान्हनिष्यामि संप्राप्तान्रणमूर्धनि ॥ ६.९८.३९ ॥
ਹੇ ਤਾਤ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਜਿੱਤ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਖੱਤਰੀਆਂ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਰਣ-ਮੋਰਚੇ ਉੱਤੇ ਆਏ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਮੈਂ ਮਾਰ ਦਿਆਂਗਾ।
6.98.40
एवं मां भरतश्रेष्ठ गाङ्गेयः प्राह शास्त्रवित् ।
तत्र सर्वात्मना मन्ये गाङ्गेयस्यैव पालनम् ॥ ६.९८.४० ॥
ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਗਾਂਗੇਯ (ਭੀਸ਼ਮ) ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਪੂਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਗਾਂਗੇਯ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਹੀ ਯੋਗ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ।
6.98.41
अरक्ष्यमाणं हि वृको हन्यात्सिंहं महाहवे ।
मा वृकेणेव गाङ्गेयं घातयेम शिखण्डिना ॥ ६.९८.४१ ॥
ਬਿਨਾਂ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੇ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਵੀ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਬਘਿਆੜ ਮਾਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਬਘਿਆੜ ਵਾਂਗ, ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਦੇ ਹੱਥੋਂ ਅਸੀਂ ਗਾਂਗੇਯ ਨੂੰ ਮਾਰਨ ਨਾ ਦੇਈਏ।
6.98.42
मातुलः शकुनिः शल्यः कृपो द्रोणो विविंशतिः ।
यत्ता रक्षन्तु गाङ्गेयं तस्मिन्गुप्ते ध्रुवो जयः ॥ ६.९८.४२ ॥
ਮਾਮਾ ਸ਼ਕੁਨੀ, ਸ਼ਲਯ, ਕ੍ਰਿਪ, ਦ੍ਰੋਣ, ਵਿਵਿੰਸ਼ਤਿ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿ ਕੇ ਗਾਂਗੇਯ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ। ਉਹ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਜਿੱਤ ਪੱਕੀ ਹੈ।
6.98.43
एतच्छ्रुत्वा तु ते सर्वे दुर्योधनवचस्तदा ।
सर्वतो रथवंशेन गाङ्गेयं पर्यवारयन् ॥ ६.९८.४३ ॥
ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਉਦੋਂ ਰਥਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਨਾਲ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਗਾਂਗੇਯ (ਭੀਸ਼ਮ) ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਖੜ੍ਹ ਗਏ।
6.98.44
पुत्राश्च तव गाङ्गेयं परिवार्य ययुर्मुदा ।
कम्पयन्तो भुवं द्यां च क्षोभयन्तश्च पाण्डवान् ॥ ६.९८.४४ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਗਾਂਗੇਯ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ; ਧਰਤੀ ਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਕੰਬਾਉਂਦੇ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਵਿਚਲਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।
6.98.45
ते रथैः सुप्रसंयुक्तैर्दन्तिभिश्च महारथाः ।
परिवार्य रणे भीष्मं दंशिताः समवस्थिताः ॥ ६.९८.४५ ॥
ਉਹ ਮਹਾਰਥੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੁੜੇ ਰਥਾਂ ਅਤੇ ਹਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਬਸਤਰ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਘੇਰ ਕੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹ ਗਏ।
6.98.46
यथा देवासुरे युद्धे त्रिदशा वज्रधारिणम् ।
सर्वे ते स्म व्यतिष्ठन्त रक्षन्तस्तं महारथम् ॥ ६.९८.४६ ॥
ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਾਸੁਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤੇ ਵਜ੍ਰਧਾਰੀ (ਇੰਦਰ) ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਖੜ੍ਹੇ ਸਨ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਸਾਰੇ ਉਸ ਮਹਾਰਥੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ।
6.98.47
ततो दुर्योधनो राजा पुनर्भ्रातरमब्रवीत् ।
सव्यं चक्रं युधामन्युरुत्तमौजाश्च दक्षिणम्।
गोप्तारावर्जुनस्यैतावर्जुनोऽपि शिखण्डिनः ॥ ६.९८.४७ ॥
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਨੂੰ ਫਿਰ ਕਿਹਾ — 'ਖੱਬੇ ਚੱਕਰ ਤੇ ਯੁਧਾਮਨਯੂ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਚੱਕਰ ਤੇ ਉੱਤਮੌਜਾ, ਇਹ ਦੋਵੇਂ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਰਖਵਾਲੇ ਹਨ; ਅਰਜੁਨ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹੈ।'
6.98.48
रक्ष्यमाणः स पार्थेन तथास्माभिर्विवर्जितः ।
यथा भीष्मं न नो हन्याद्दुःशासन तथा कुरु ॥ ६.९८.४८ ॥
'ਹੇ ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ, ਅਰਜੁਨ ਦੁਆਰਾ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਹ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਸਾਡੇ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰੇ, ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਕਰ।'
6.98.49
भ्रातुस्तद्वचनं श्रुत्वा पुत्रो दुःशासनस्तव ।
भीष्मं प्रमुखतः कृत्वा प्रययौ सह सेनया ॥ ६.९८.४९ ॥
ਭਰਾ ਦੇ ਉਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਤੁਹਾਡਾ ਪੁੱਤਰ ਦੁਃਸ਼ਾਸਨ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਕਰਕੇ ਫ਼ੌਜ ਸਮੇਤ ਤੁਰ ਪਿਆ।
6.98.50
भीष्मं तु रथवंशेन दृष्ट्वा समभिसंवृतम् ।
अर्जुनो रथिनां श्रेष्ठो धृष्टद्युम्नमुवाच ह ॥ ६.९८.५० ॥
ਰੱਥਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਰਥੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
6.98.51
शिखण्डिनं नरव्याघ्रं भीष्मस्य प्रमुखे नृप ।
स्थापयस्वाद्य पाञ्चाल्य तस्य गोप्ताऽहमित्युत ॥ ६.९८.५१ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੇ ਪਾਂਚਾਲ੍ਯ! ਅੱਜ ਨਰਵਿਆਘ੍ਰ ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਭੀਸ਼ਮ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ; 'ਮੈਂ ਉਸਦਾ ਰਖਵਾਲਾ ਹਾਂ' ਇਹ ਵੀ ਆਖ।