มหาภารตะ · อัธยายะ 7.105
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.105.1
ध्वजान्बहुविधाकारान्भ्राजमानानतिश्रिया ।
पार्थानां मामकानां च तान्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ ७.१०५.१ ॥
สัญชัยเอ๋ย ขอท่านจงบอกข้าพเจ้าถึงธงทั้งหลายของบุตรแห่งปฤถา และของฝ่ายข้าพเจ้า ธงที่มีรูปร่างหลากหลาย ส่องประกายด้วยความงามอันยิ่งใหญ่
7.105.2
ध्वजान्बहुविधाकाराञ्शृणु तेषां महात्मनाम् ।
रूपतो वर्णतश्चैव नामतश्च निबोध मे ॥ ७.१०५.२ ॥
ขอท่านจงฟังถึงธงของบรรดาผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่เหล่านั้น ที่มีรูปร่างหลากหลาย จงเรียนรู้จากข้าพเจ้าถึงรูปร่าง สี และชื่อของธงเหล่านั้น
7.105.3
तेषां तु रथमुख्यानां रथेषु विविधा ध्वजाः ।
प्रत्यदृश्यन्त राजेन्द्र ज्वलिता इव पावकाः ॥ ७.१०५.३ ॥
บนรถศึกของบรรดาผู้ยอดเยี่ยมในการขับรถศึกเหล่านั้น ปรากฏธงต่างๆ โอ้จอมกษัตริย์ เหมือนไฟที่ลุกโชน
7.105.4
काञ्चनाः काञ्चनापीडाः काञ्चनस्रगलङ्कृताः ।
काञ्चनानीव शृङ्गाणि काञ्चनस्य महागिरेः ॥ ७.१०५.४ ॥
ธงสีทอง มีเครื่องประดับสีทอง ประดับด้วยพวงมาลัยทอง เหมือนยอดเขาของภูเขาทองอันยิ่งใหญ่
7.105.5
अनेकवर्णा विविधा ध्वजाः परमशोभनाः ।
ते ध्वजाः संवृतास्तेषां पताकाभिः समन्ततः।
नानावर्णविराणाभिः शुशुभुः सर्वतो वृताः ॥ ७.१०५.५ ॥
ธงเหล่านั้นมีหลากสี หลายแบบ งดงามยิ่งนัก ถูกล้อมรอบด้วยธงเล็กที่มีหลากสี ส่องแสงเจิดจ้ารอบทิศ
7.105.6
पताकाश्च ततस्तास्तु श्वसनेन समीरिताः ।
नृत्यमाना व्यदृश्यन्त रङ्गमध्ये विलासिकाः ॥ ७.१०५.६ ॥
แล้วธงเล็กเหล่านั้นถูกลมพัดให้ปลิวไหว ปรากฏเหมือนนางรำที่ร่าเริงกลางสนามรบ
7.105.7
इन्द्रायुधसवर्णाभाः पताका भरतर्षभ ।
दोधूयमाना रथिनां शोभयन्ति महारथान् ॥ ७.१०५.७ ॥
โอ้วีรบุรุษแห่งพระภรต ธงที่มีสีเหมือนธนูของพระอินทร์ โบกสะบัดอยู่ ประดับบรรดามหารถีผู้ยิ่งใหญ่
7.105.8
सिंहलाङ्गूल उग्रास्यो ध्वजो वानरलक्षणः ।
धनञ्जयस्य सङ्ग्रामे प्रत्यदृश्यत भारत ॥ ७.१०५.८ ॥
โอ้พระภารตะ ในการรบ ปรากฏธงของธนัญชัย มีหางเหมือนสิงโต หน้าตาดุร้าย และมีเครื่องหมายเป็นลิง
7.105.9
स वानरध्वजो राजन्पताकाभिरलङ्कृतः ।
त्रासयामास तत्सैन्यं ध्वजो गाण्डीवधन्वनः ॥ ७.१०५.९ ॥
โอ้กษัตริย์ ธงลิงนั้นประดับด้วยธงเล็ก คือธงของผู้ถือธนูคาณฑีวะ ได้ทำให้กองทัพนั้นหวาดกลัว
7.105.10
तथैव सिंहलाङ्गूलं द्रोणपुत्रस्य भारत ।
ध्वजाघ्रं समपश्याम बालसूर्यसमप्रभम् ॥ ७.१०५.१० ॥
โอ้พระภารตะ ในทำนองเดียวกัน พวกเราได้เห็นยอดธงมีหางเหมือนสิงโตของบุตรของโทรณะ ส่องประกายเหมือนพระอาทิตย์ยามเช้า
7.105.11
काञ्चनं पवनोद्धूतं शक्रध्वजसमप्रभम् ।
नन्दनं कौरवेन्द्राणां द्रौणेर्लक्ष्म समुच्छ्रितम् ॥ ७.१०५.११ ॥
ธงสีทองที่ถูกลมพัดให้ปลิวไหว ส่องประกายเหมือนธงของพระอินทร์ เป็นที่รื่นรมย์ของบรรดาจอมกษัตริย์แห่งเการพ ตราสัญลักษณ์ของบุตรโทรณะตั้งสูงอยู่
7.105.12
हस्तिकक्ष्या पुनर्हैमी बभूवाधिरथेर्ध्वजः ।
आहवे खं महाराज ददृशे पूरयन्निव ॥ ७.१०५.१२ ॥
โอ้มหาราชา อีกครั้งหนึ่ง ธงสีทองที่มีสายรัดช้างของบุตรแห่งอธิรถ ได้ปรากฏขึ้นในการรบ ดุจจะเติมเต็มท้องฟ้า
7.105.13
पताकी काञ्चनः स्रग्वी ध्वजः कर्णस्य संयुगे ।
नृत्यतीव रथोपस्थे श्वसनेन समीरितः ॥ ७.१०५.१३ ॥
ธงสีทองของกรรณะ มีธงเล็กและพวงมาลัยห้อยอยู่ ถูกลมพัดให้ปลิวไหว ดูเหมือนกำลังเต้นรำอยู่บนที่นั่งของรถศึกในการรบ
7.105.14
आचार्यस्य तु पाण्डूनां ब्राह्मणस्य तपस्विनः ।
गोवृषो गौतमस्यासीत्कृपस्य सुपरिष्कृतः ॥ ७.१०५.१४ ॥
ธงของโทรณะ ผู้เป็นอาจารย์ของบรรดาปาณฑพ และธงรูปวัวอันประดับอย่างงดงามของกฤปะ พราหมณ์ผู้บำเพ็ญตบะ จากสายตระกูลเคาตมะ ก็ปรากฏอยู่ที่นั่น
7.105.15
स तेन भ्राजते राजन्गोवृषेण महारथः ।
त्रिपुरघ्नरथो यद्वद्गोवृषेण विराजता ॥ ७.१०५.१५ ॥
โอ้กษัตริย์ มหารถีผู้นั้นส่องแสงด้วยธงรูปวัวนั้น เหมือนรถศึกของผู้ทำลายเมืองทั้งสามส่องแสงด้วยวัวอันเจิดจรัส
7.105.16
मयूरो वृषसेनस्य काञ्चनो मणिरत्नवान् ।
व्याहरिष्यन्निवातिष्ठत्सेनाग्रमुपशोभयन् ॥ ७.१०५.१६ ॥
ธงรูปนกยูงสีทองของวฤษเสนะ ประดับด้วยอัญมณีและเพชรพลอย ตั้งอยู่ประดับแนวหน้าของกองทัพ ดุจจะเอ่ยวาจาอยู่
7.105.17
तेन तस्य रथो भाति मयूरेण महात्मनः ।
यथा स्कन्दस्य राजेन्द्र मयूरेण विराजता ॥ ७.१०५.१७ ॥
ด้วยนกยูงนั้น รถของท่านผู้ยิ่งใหญ่นั้นจึงส่องแสง โอ้จอมกษัตริย์ ดุจรถของพระสกันทะส่องแสงด้วยนกยูงอันเจิดจรัส
7.105.18
मद्रराजस्य शल्यस्य ध्वजाग्रेऽग्निशिखामिव ।
सौवर्णीं प्रतिपश्याम सीतामप्रतिमां शुभाम् ॥ ७.१०५.१८ ॥
ที่ปลายธงของศัลยะ กษัตริย์แห่งมัทระ เราได้เห็นเครื่องหมายคันไถสีทอง ดุจเปลวไฟ งดงามและไม่มีผู้ใดเทียบได้
7.105.19
सा सीता भ्राजते तस्य रथमास्थाय मारिष ।
सर्वबीजविरूढेव यथा सीता श्रिया वृता ॥ ७.१०५.१९ ॥
ท่านผู้เจริญ นางสีตาเช่นนั้นส่องแสงบนรถของเขา ดุจสีตา (ร่องไถ) สีทองที่งอกจากเมล็ดพันธุ์ทั้งปวง และถูกล้อมด้วยความรุ่งโรจน์
7.105.20
वराहः सिन्धुराजस्य राजतोऽभिविराजते ।
ध्वजाग्रे लोहिताङ्गाभो हेमजालपरिष्कृतः ॥ ७.१०५.२० ॥
หมูป่าเงินของกษัตริย์แห่งสินธุส่องแสงเจิดจ้าที่ยอดธง มีแสงสีแดงที่ขาพ่วง ประดับด้วยตาข่ายทอง
7.105.21
शुशुभे केतुना तेन राजतेन जयद्रथः ।
यथा देवासुरे युद्धे पुरा पूषा स्म शोभते ॥ ७.१०५.२१ ॥
ด้วยธงเงินนั้น ชัยทรถก็รุ่งเรือง ดั่งพูษันที่เคยรุ่งเรืองในสงครามระหว่างเทพกับอสูรในกาลก่อน
7.105.22
सौमदत्तेः पुनर्यूपो यज्ञशीलस्य धीमतः ।
ध्वजः सूर्य इवाभाति सोमश्चात्र प्रदृश्यते ॥ ७.१०५.२२ ॥
ธงรูปเสาบูชายัญของโอรสแห่งโสมทัตต์ ผู้มีปัญญาและรักการบูชายัญ ส่องแสงดั่งพระอาทิตย์ และที่นี่ก็ปรากฏพระจันทร์ด้วย
7.105.23
स यूपः काञ्चनो राजन्सौमदत्तेर्विराजते ।
राजसूये मखश्रेष्ठे यथा यूपः समुच्छ्रितः ॥ ७.१०५.२३ ॥
เสาทองของโอรสแห่งโสมทัตต์นั้น ส่องแสงรุ่งเรือง โอ้พระราชา ดั่งเสาที่ตั้งขึ้นสูงในราชสูยยัญ อันเป็นยัญที่ประเสริฐที่สุด
7.105.24
शलस्य तु महाराज राजतो द्विरदो महान् ।
केतुः काञ्चनचित्राङ्गैर्मयूरैरुपशोभितः ॥ ७.१०५.२४ ॥
และธงช้างเงินอันยิ่งใหญ่ของศัลยะ โอ้มหาราชา ประดับด้วยนกยูงที่มีอวัยวะเป็นลวดลายทอง
7.105.25
स केतुः शोभयामास सैन्यं ते भरतर्षभ ।
यथा श्वेतो महानागो देवराजचमूं तथा ॥ ७.१०५.२५ ॥
ธงนั้นประดับกองทัพของพระองค์ โอ้ยอดวีรบุรุษแห่งภรตวงศ์ ดั่งช้างขาวตัวใหญ่ประดับกองทัพของพระราชาแห่งเทพ
7.105.26
नागो मणिमयो राज्ञो ध्वजः कनकसंवृतः ।
किङ्किणीशतसंहादो भ्राजंश्चित्रो रथोत्तमे ॥ ७.१०५.२६ ॥
ธงของพระราชาเป็นรูปนาคที่ทำด้วยอัญมณีและหุ้มด้วยทอง ส่องประกายบนรถศึกชั้นเลิศ ดังก้องด้วยเสียงกระดิ่งนับร้อย
7.105.27
व्यभ्राजत भृशं राजन्पुत्रस्तव विशाम्पते ।
ध्वजेन महता सङ्ख्ये कुरूणामृषभस्तदा ॥ ७.१०५.२७ ॥
โอรสของพระองค์ โอ้พระราชา โอ้เจ้าแห่งประชาชน รุ่งเรืองยิ่งนักในสงคราม ด้วยธงอันยิ่งใหญ่นั้น โอ้วีรบุรุษแห่งกุรุวงศ์
7.105.28
नवैते तव वाहिन्यामुच्छ्रिताः परमध्वजाः ।
व्यदीपयंस्ते पृतनां युगान्तादित्यसन्निभाः ॥ ७.१०५.२८ ॥
ธงสูงสุดทั้งเก้านี้ที่ชูขึ้นในกองทัพของพระองค์ ส่องแสงให้กองทัพสว่าง ดั่งดวงอาทิตย์ในกาลสิ้นยุค
7.105.29
दशमस्त्वर्जुनस्यासीदेक एव महाकपिः ।
अदीप्यतार्जुनो येन हिमवानिव शम्भुना ॥ ७.१०५.२९ ॥
ส่วนธงที่สิบของอรชุนนั้นเป็นลิงใหญ่ตัวเดียว และด้วยลิงนั้น อรชุนก็เปล่งแสงดั่งหิมาลัยที่ถูกพระศัมภุจุดไฟ
7.105.30
ततश्चित्राणि शुभ्राणि सुमहान्ति महारथाः ।
कार्मुकाण्याददुस्तूर्णमर्जुनार्थे परन्तपाः ॥ ७.१०५.३० ॥
ครั้งนั้น มหารถผู้ทำให้ศัตรูหวาดหวั่นได้รีบหยิบคันธนูอันงดงามขาวสะอาดและใหญ่โตเป็นพิเศษขึ้นมา เพื่ออรชุน
7.105.31
तथैव धनुरायच्छत्पार्थः शत्रुविनाशनः ।
गाण्डीवं दिव्यकर्मा तद्राजन्दुर्मन्त्रिते तव ॥ ७.१०५.३१ ॥
ปารถะผู้ทำลายศัตรู ก็ดึงคันธนูของตนขึ้นเช่นกัน โอ้พระราชา เพราะคำแนะนำอันไม่ดีของพระองค์ เขาจึงได้ดึงคันคาณฑีวะ ธนูแห่งกรรมทิพย์นั้น
7.105.32
तवापराधाद्राजानो निहता बहुशो युधि ।
नानादिग्भ्यः समाहूताः सहयाः सरथद्विपाः ॥ ७.१०५.३२ ॥
เพราะความผิดของพระองค์ พระราชาจำนวนมากถูกสังหารในสงคราม พวกเขาถูกเรียกมาจากหลายทิศ พร้อมด้วยม้า รถศึก และช้าง
7.105.33
तेषामासीद्व्यातिक्षेपो गजर्तामितरेतरम् ।
दुर्योधनमुखानां च पाण्डूनामृषभस्य च ॥ ७.१०५.३३ ॥
ในหมู่พวกเขาเกิดการปะทะกัน ช้างและนักรบรถศึกโถมใส่กันและกัน ทั้งฝ่ายที่นำโดยทุรโยธน์และฝ่ายปาณฑพผู้เป็นวีรบุรุษ
7.105.34
तत्राद्भुतं परं चक्रे कौन्तेयः कृष्णसारथिः ।
यदेको बहुभिः सार्घं समागच्छदभीतवत् ॥ ७.१०५.३४ ॥
ที่นั่น โอรสของกุนตี มีกฤษณะเป็นสารถี ได้กระทำการอันน่าอัศจรรย์ยิ่ง คือเพียงลำพังและไม่หวั่นไหว เขาได้ประจัญบานกับศัตรูจำนวนมาก
7.105.35
अशोभत महाबाहुर्गाण्डीवं विक्षिपन्धनुः ।
जिगीषुस्तान्नरव्याघ्रो जिघांसुश्च जयद्रथम् ॥ ७.१०५.३५ ॥
วีรบุรุษผู้มีแขนทรงพลัง ผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์ ส่องแสงงดงาม ขณะเหวี่ยงคันธนูคาณฑีวะ ทั้งปรารถนาจะชนะพวกเขาและปรารถนาจะสังหารชัยทรถ
7.105.36
तत्रार्जुनो नरव्याघ्रः शरैर्मुक्तैः सहस्रशः ।
अदृश्यांस्तावकान्योधान्प्रचक्रे शत्रुतापनः ॥ ७.१०५.३६ ॥
ที่นั่น อรชุน เสือในหมู่มนุษย์ ผู้ทำให้ศัตรูหวั่นไหว ได้ยิงลูกศรนับพันดอก ทำให้นักรบของพระองค์มองไม่เห็น
7.105.37
ततस्तेऽपि नरव्याघ्राः पार्थं सर्वे महारथाः ।
अदृश्यं समरे चक्रुः सायकौघैः समन्ततः ॥ ७.१०५.३७ ॥
จากนั้น บรรดามหารถผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์เหล่านั้นทั้งหมด ก็ทำให้ปารถะมองไม่เห็นในสงคราม ด้วยกระแสลูกศรที่ถาโถมรอบด้าน
7.105.38
संवृते नरसिंहैस्तु कूरूणामृषभेऽर्जुने ।
महानासीत्समुद्भूतस्तस्य सैन्यस्य निःस्वनः ॥ ७.१०५.३८ ॥
เมื่ออรชุน วีรบุรุษแห่งกุรุวงศ์ ถูกล้อมด้วยราชสีห์ในหมู่มนุษย์ เสียงโกลาหลอันใหญ่หลวงก็ดังขึ้นในกองทัพนั้น