Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 7.11

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

7.11.1

शृणु दिव्यानि कर्माणि वासुदेवस्य सञ्जय ।
कृतवान्यानि गोविन्दो यथा नान्याःपुमान्क्वचित् ॥ ७.११.१ ॥

ହେ ସଞ୍ଜୟ, ବାସୁଦେବଙ୍କ ସେହି ଦିବ୍ୟ କର୍ମସବୁ ଶୁଣ, ଯାହା ଗୋବିନ୍ଦ କରିଥିଲେ, ଯେପରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପୁରୁଷ କଦାପି କରି ନାହିଁ।

7.11.2

संवर्धता गोपकुले बालेनैव महात्मना ।
विख्यापितं बलं बाह्वोस्त्रिषु लोकेषु सञ्जय ॥ ७.११.२ ॥

ଗୋପକୁଳରେ ବଢ଼ିବା ସମୟରେ, ବାଳକ ହୋଇ ସେହି ମହାତ୍ମା ନିଜ ବାହୁବଳକୁ ତିନି ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କଲେ। ହେ ସଞ୍ଜୟ!

7.11.3

पूतनां शकटं हत्वा केशिनं चैव वाजिनम् ।
ऋषभं धेनुकं चैव अरिष्टं च महाबलम् ॥ ७.११.३ ॥

ପୂତନା, ଶକଟ ଓ ଅଶ୍ୱରୂପୀ କେଶୀକୁ ବଧ କରି; ଋଷଭ, ଧେନୁକ ଓ ମହାବଳୀ ଅରିଷ୍ଟକୁ ମଧ୍ୟ (ବଧ କଲେ)।

7.11.4

दावान्मुक्त्वा महाबाहुर्धृत्वा गोवर्धनं निगिम् ।
चाणूरं मुष्टिकं चैव रङ्गमध्ये निहत्य च ॥ ७.११.४ ॥

ଦାବାଗ୍ନିରୁ ମୁକ୍ତ କରି, ଗୋବର୍ଦ୍ଧନ ପର୍ବତ ଉଠାଇ, ନିଗିକୁ (ନାଗ); ରଙ୍ଗମଧ୍ୟରେ ଚାଣୂର ଓ ମୁଷ୍ଟିକକୁ ବଧ କରି ସେହି ମହାବାହୁ।

7.11.5

प्रलम्बं नरकं जम्भं पीठं चापि महासुरम् ।
मुरुं चान्तकसङ्काशमवधीत्पुष्करेक्षणः ॥ ७.११.५ ॥

ପ୍ରଲମ୍ବ, ନରକ, ଜମ୍ଭ, ପୀଠ, ମହାସୁର ମୁର ଓ ଯମସଦୃଶ ମୁରକୁ ପଦ୍ମନୟନ ବଧ କଲେ।

7.11.6

तथा कंसो महातेजा जरासन्धेन पालितः ।
विक्रमेणैव कृष्णेन सगणः पातितो रणे ॥ ७.११.६ ॥

ସେହିପରି ଜରାସନ୍ଧଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ ମହାତେଜସ୍ୱୀ କଂସ, ନିଜ ଗଣ ସହିତ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ବିକ୍ରମରେ ରଣରେ ପତିତ ହେଲେ।

7.11.7

सुनामा रणविक्रान्तः समग्राक्षौहिणीपतिः ।
भोजराजस्य मध्यस्थो भ्राता कंसस्य वीर्यवान् ॥ ७.११.७ ॥

ସୁନାମା, ରଣରେ ବିକ୍ରମୀ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନାର ଅଧିପତି, ଭୋଜରାଜଙ୍କ ମଧ୍ୟମ ଭ୍ରାତା, କଂସଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ଭାଇ।

7.11.8

बलदेवद्वितीयेन कृष्णेनामित्रघातिना ।
तरस्वी समरे दग्धः ससैन्यः शूरसेनराट् ॥ ७.११.८ ॥

ବଳଦେବଙ୍କୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ସାଥୀ ରଖିଥିବା ଶତ୍ରୁଘାତୀ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଣରେ ସେନା ସହିତ ବେଗବାନ ଶୂରସେନରାଜ ଦଗ୍ଧ ହେଲେ।

7.11.9

दुर्वासा नाम विप्रर्षिस्तथा परमकोपनः ।
आराधितः सदारेण स चास्मै प्रददौ वरान् ॥ ७.११.९ ॥

ଦୁର୍ବାସା ନାମକ ବିପ୍ରର୍ଷି, ଅତ୍ୟନ୍ତ କୋପନ, ପତ୍ନୀ ସହିତ ଆରାଧିତ ହେଲେ; ସେ ତାଙ୍କୁ ବର ଦେଲେ।

7.11.10

तथा गान्धारराजस्य सुतां वीरः स्वयंवरे ।
निर्जित्य पृथिवीपालानावहत्पुष्करेक्षणः ॥ ७.११.१० ॥

ସେହିପରି ସେହି ବୀର, କମଳନୟନ, ସ୍ୱୟଂବରରେ ପୃଥିବୀପାଳକମାନଙ୍କୁ ଜିଣି ଗାନ୍ଧାରରାଜଙ୍କ କନ୍ୟାକୁ ବିବାହ କଲେ।

7.11.11

अमृष्यमाणा राजानो यस्य जात्या हया इव ।
रथे वैवाहिके युक्ताः प्रतोदेन कृतव्रणाः ॥ ७.११.११ ॥

ଯାହାର ବୈବାହିକ ରଥରେ ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିବା, ଜାତିରେ ଘୋଡ଼ା ପରି ସହିପାରୁନଥିବା ରାଜାମାନେ ଅଙ୍କୁଶରେ କ୍ଷତବିକ୍ଷତ ହେଲେ।

7.11.12

जरासन्धं महाबाहुमुपायेन जनार्दनः ।
परेण घातयामास समग्राक्षौहिणीपतिम् ॥ ७.११.१२ ॥

ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଉପାୟରେ, ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅକ୍ଷୌହିଣୀ ସେନାର ଅଧିପତି ମହାବାହୁ ଜରାସନ୍ଧଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ବଧ କରାଇଲେ।

7.11.13

चेदिराजं च विक्रान्तं राजसेनापतिं बली ।
अर्घे विवदमानं च जघान पशुवत्तदा ॥ ७.११.१३ ॥

ସେତେବେଳେ ବଳବାନ୍ ସେ ଚେଦିରାଜ, ପରାକ୍ରମୀ ରାଜସେନାପତି ଏବଂ ଅର୍ଘ୍ୟ ଉପରେ ବିବାଦ କରୁଥିବା ଲୋକକୁ ପଶୁ ପରି ବଧ କଲେ।

7.11.14

सौभं दैत्यपुरं खस्थं शाल्वगुप्तं दुरासदम् ।
समुद्रकुक्षौ विक्रम्य पातयामास माधवः ॥ ७.११.१४ ॥

ଆକାଶରେ ସ୍ଥିତ, ଶାଲ୍ୱଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ, ଦୁର୍ଗମ ଦୈତ୍ୟନଗର ସୌଭକୁ ମାଧବ ସମୁଦ୍ରର ଗର୍ଭରେ ପରାକ୍ରମରେ ପାତିତ କଲେ।

7.11.15

अङ्गान्वङ्गान्कलिङ्गंश्च मागधान्काशिकोसलान् ।
वात्स्यगार्ग्यकरूषांश्च पौण्ड्रांश्चाप्यजयद्रणे ॥ ७.११.१५ ॥

ଅଙ୍ଗ, ବଙ୍ଗ, କଳିଙ୍ଗ, ମାଗଧ, କାଶୀ-କୋଶଳ, ବାତ୍ସ୍ୟ-ଗାର୍ଗ୍ୟ-କରୂଷ ଓ ପୌଣ୍ଡ୍ରମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟ କଲେ।

7.11.16

आवन्त्यान्दाक्षिणात्यांश्च पार्वतीयान्दशेरकान् ।
काश्मीरकानौरसिकान्पिशाचांश्च समुद्गलान् ॥ ७.११.१६ ॥

ଆବନ୍ତ୍ୟ, ଦାକ୍ଷିଣାତ୍ୟ, ପାର୍ବତୀୟ ଦଶେରକ, କାଶ୍ମୀରକ, ଔରସିକ, ପିଶାଚ ଓ ସମୁଦ୍‌ଗଲମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଜୟ କଲେ।

7.11.17

काम्भोजान्वाटधानांश्च चोलान्पाण्ड्यांश्च सञ्जय ।
त्रिगर्तान्मालवांश्चैव दरदांश्च सुदुर्जयान् ॥ ७.११.१७ ॥

ହେ ସଞ୍ଜୟ! କାମ୍ବୋଜ, ବାଟଧାନ, ଚୋଳ, ପାଣ୍ଡ୍ୟ, ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତ, ମାଳବ ଓ ଦରଦ—ଅତି ଦୁର୍ଜୟ ଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସେ ଜୟ କଲେ।

7.11.18

नानादिग्भ्यश्च सम्प्राप्तान्खशांश्चैव शकांस्तथा ।
जितवान्पुण्डरीकाक्षो यवनं च सहानुगम् ॥ ७.११.१८ ॥

ବିଭିନ୍ନ ଦିଗରୁ ଆସିଥିବା ଖଶ ଓ ଶକମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ଅନୁଚରଙ୍କ ସହିତ ଯବନମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ ଜୟ କଲେ।

7.11.19

प्रविश्य मकरावासं यादोगणनिषेवितम् ।
जिगाय वरुणं सङ्ख्ये सलिलान्तर्गतं पुरा ॥ ७.११.१९ ॥

ମକରମାନଙ୍କ ବାସସ୍ଥାନରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ଜଳଚର ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ସମୂହରେ ସେବିତ ସେହି ସ୍ଥାନରେ, ପୂର୍ବେ ଜଳ ଭିତରେ ଥିବା ବରୁଣଙ୍କୁ ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଜୟ କରିଥିଲେ।

7.11.20

युधि पञ्चजनं हत्वा दैत्यं पातालवासिनम् ।
पाञ्चजन्यं हृषीकेशो दिव्यं शङ्खमवाप्तवान् ॥ ७.११.२० ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ପାତାଳବାସୀ ଦୈତ୍ୟ ପଞ୍ଚଜନଙ୍କୁ ବଧ କରି, ହୃଷୀକେଶ ଦିବ୍ୟ ଶଙ୍ଖ ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ।

7.11.21

खाण्डवे पार्थसहितस्तोषयित्वा हुताशनम् ।
आग्नेयमस्त्रं दुर्धर्षं चक्रं लेभे महाबलः ॥ ७.११.२१ ॥

ଖାଣ୍ଡବରେ ପାର୍ଥଙ୍କ ସହିତ ଅଗ୍ନିଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରି, ମହାବଳ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ ଆଗ୍ନେୟ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଚକ୍ର ପାଇଲେ।

7.11.22

वैनतेयं समारुह्य त्रासयित्वाऽमरावतीम् ।
महेन्द्रभवनाद्वीरः पारिजातमुपानयत् ॥ ७.११.२२ ॥

ବୈନତେୟ (ଗରୁଡ଼) ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଅମରାବତୀକୁ ଭୟଭୀତ କରି, ସେ ବୀର ମହେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭବନରୁ ପାରିଜାତ ବୃକ୍ଷ ଆଣିଲେ।

7.11.23

तच्च मर्षितवाञ्शक्रो जानंस्तस्य पराक्रमम् ।
राज्ञां चाप्यजितं कंचित्कृष्णेनेह न शुश्रुम ॥ ७.११.२३ ॥

ତାଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଜାଣି ମଧ୍ୟ ଇନ୍ଦ୍ର ତାହା ସହ୍ୟ କଲେ। ଏଠାରେ କୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଜିତ କୌଣସି ରାଜାଙ୍କ କଥା ଆମେ ଶୁଣି ନାହୁଁ।

7.11.24

यच्च तन्महदाश्चर्यं सभायां मम सञ्जय ।
कृतवान्पुण्डरीकाक्षः कस्तदन्य इहार्हति ॥ ७.११.२४ ॥

ସଞ୍ଜୟ, ମୋ ସଭାରେ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ (କୃଷ୍ଣ) କରିଥିବା ଏହି ମହା ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ, ତାଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଆଉ କିଏ ଏଠାରେ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ?

7.11.25

यच्च भक्त्या प्रसन्नोऽहमद्राक्षं कृष्णमीश्वरम् ।
तन्मे सुविदितं सर्वं प्रत्यक्षमिव चागमम् ॥ ७.११.२५ ॥

ଭକ୍ତିରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ମୁଁ ଈଶ୍ବର କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲି; ତାହା ସବୁ ମୋତେ ଭଲ ଭାବେ ଜଣା, ଯେପରି ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ହୋଇଥିଲା।

7.11.26

नान्तो विक्रमयुक्तस्य बुद्ध्या युक्तस्य वा पुनः ।
कर्मणां शक्यते गन्तुं हृषीकेशस्य सञ्जय ॥ ७.११.२६ ॥

ପରାକ୍ରମ ଓ ବୁଦ୍ଧିଯୁକ୍ତ ହୃଷୀକେଶଙ୍କ କର୍ମର ଅନ୍ତ ପାଇବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ, ହେ ସଞ୍ଜୟ।

7.11.27

तथा गदश्च साम्बश्च प्रद्युम्नोऽथ विदूरथः ।
अगावहोऽनिरुद्धश्च चारुदेष्णः ससारणः ॥ ७.११.२७ ॥

ସେହିପରି ଗଦ, ସାମ୍ବ, ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ତା'ପରେ ବିଦୂରଥ, ଅଗାବହ, ଅନିରୁଦ୍ଧ, ଚାରୁଦେଷ୍ଣ ଓ ସାରଣ।

7.11.28

उल्मुको निशठश्चैव झिल्ली बभ्रुश्च वीर्यवान् ।
पृथुश्च विपृथुश्चैव शमीङ्कोऽथारिमेजयः ॥ ७.११.२८ ॥

ଉଲ୍ମୁକ, ନିଶଠ, ଝିଲ୍ଲୀ, ବୀର୍ଯ୍ୟବାନ ବଭ୍ରୁ, ପୃଥୁ, ବିପୃଥୁ, ଶମୀଙ୍କ ଓ ଅରିମେଜୟ।

7.11.29

एतेऽन्ये बलवन्तश्च वृष्णिवीराः प्रहारिणः ।
कथंचित्पाण्जवानीकं श्रयेयुः समरे स्थिताः ॥ ७.११.२९ ॥

ଏମାନେ ଓ ଅନ୍ୟ ବଳବାନ ବୃଷ୍ଣି ବୀରମାନେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରହାରକାରୀ ହୋଇ, କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ପାଣ୍ଡବ ସେନାର ଆଶ୍ରୟ ନେବେ।

7.11.30

आहूता वृष्णिवीरेण केशवेन महात्मना ।
ततः संशयितं सर्वे भवेदिति मतिर्मम ॥ ७.११.३० ॥

ବୃଷ୍ଣି ବୀର ମହାତ୍ମା କେଶବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆହୂତ ସମସ୍ତେ ସେତେବେଳେ ସନ୍ଦେହରେ ରହିବେ, ଏହା ମୋ ମତ।

7.11.31

नागायुतबलो वीरः कैलासशिखरोपमः ।
वनमाली हली रामस्तत्र यत्र जनार्दनः ॥ ७.११.३१ ॥

ଯେଉଁଠି ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ଅଛନ୍ତି, ସେଠି ଦଶହଜାର ହାତୀର ବଳଧାରୀ, କୈଳାସ ଶିଖର ସଦୃଶ, ବନମାଳାଧାରୀ, ହଳଧର ବୀର ରାମ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।

7.11.32

यमाहुः सर्वपितरं वासुदेवं द्विजातयः ।
अपि वा ह्येष पाण्डूनां योत्स्यतेऽर्थाय सञ्जय ॥ ७.११.३२ ॥

ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ସର୍ବପିତା କହନ୍ତି, ସେହି ବାସୁଦେବ, ହେ ସଞ୍ଜୟ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧ କରିବେ କି?

7.11.33

स यदा तात सन्नह्येत्पाण्डवार्थाय सञ्जय ।
न तदा प्रतिसंयोद्धा भविता तत्र कश्चन ॥ ७.११.३३ ॥

ହେ ପ୍ରିୟ ସଞ୍ଜୟ, ସେ ଯେତେବେଳେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ପାଇଁ କବଚ ଧାରଣ କରିବେ, ସେତେବେଳେ ସେଠାରେ ତାଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ କେହି ରହିବେ ନାହିଁ।

7.11.34

यदि स्म कुरवः सर्वे जयेयुर्नाम पाण्डवान् ।
वार्ष्णेयोऽर्थाय तेषां वै गृह्णीयाच्छस्त्रमुत्तमम् ॥ ७.११.३४ ॥

ଯଦି ସମସ୍ତ କୌରବମାନେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କୁ ଜିତନ୍ତି, ତଥାପି ବାର୍ଷ୍ଣେୟ ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଉତ୍ତମ ଅସ୍ତ୍ର ଧରିବେ।

7.11.35

ततः सर्वान्नरव्याघ्रो हत्वा नरपतीन्रणे ।
कौरवांश्च महाबाहुःकुन्त्यै दद्यात्स मेदिनीम् ॥ ७.११.३५ ॥

ତା'ପରେ ସେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ମହାବାହୁ, ରଣରେ ସମସ୍ତ ରାଜା ଓ କୌରବମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ସେହି ପୃଥିବୀ କୁନ୍ତୀଙ୍କୁ ଦେବେ।

7.11.36

यस्य यन्ता हृषीकेशो योद्धा यस्य धनञ्जयः ।
रथस्य तस्य कः सङ्ख्ये प्रत्यनीको भवेद्रथः ॥ ७.११.३६ ॥

ଯାହାର ସାରଥି ହୃଷୀକେଶ ଏବଂ ଯୋଦ୍ଧା ଧନଞ୍ଜୟ, ସେହି ରଥ ସହ ରଣରେ କେଉଁ ରଥ ମୁକାବିଲା କରିପାରିବ?

7.11.37

न केनचिदुपायेन कुरूणां दृश्यते जयः ।
तस्मान्मे सर्वमाचक्ष्व यथा युद्धमवर्तत ॥ ७.११.३७ ॥

କୌଣସି ଉପାୟରେ କୁରୁମାନଙ୍କ ବିଜୟ ଦେଖାଯାଉନାହିଁ। ତେଣୁ ଯୁଦ୍ଧ କିପରି ଚାଲିଲା ତାହା ମୋତେ ସବୁ କୁହ।

7.11.38

अर्जुनः केशवस्यात्मा कृष्णोऽप्यात्मा किरीटिनः ।
अर्जुने विजयो नित्यं कृष्णे कीर्तिश्च शाश्वती ॥ ७.११.३८ ॥

ଅର୍ଜୁନ କେଶବଙ୍କ ଆତ୍ମା; କୃଷ୍ଣ ମଧ୍ୟ କିରୀଟୀଙ୍କ ଆତ୍ମା। ଅର୍ଜୁନଙ୍କଠାରେ ସଦା ବିଜୟ, କୃଷ୍ଣଙ୍କଠାରେ ଶାଶ୍ୱତ କୀର୍ତ୍ତି।

7.11.39

सर्वेष्वपि च लोकेषु बीभत्सुरपराजितः ।
प्राधान्येनैव भूयिष्ठममेयाः केशवे गुणाः ॥ ७.११.३९ ॥

ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ବୀଭତ୍ସୁ ଅପରାଜିତ। କେଶବଙ୍କଠାରେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଅପରିମେୟ ଗୁଣ ଅଛି।

7.11.40

मोहाद्दुर्योधनः कृष्णं यो न वेत्तीह केशवम् ।
मोहितो दैवयोगेन मृत्युपाशपुरस्कृतः। ॥ ७.११.४० ॥

ମୋହରୁ ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ ଏଠାରେ କୃଷ୍ଣ କେଶବଙ୍କୁ ଜାଣେ ନାହିଁ; ଦୈବଯୋଗରେ ମୋହିତ ହୋଇ ସେ ମୃତ୍ୟୁପାଶ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ।

7.11.41

न वेद कृष्णं दाशार्हमर्जुनं चैव पाण्डवम् ।
पूर्वदेवौ महात्मानौ नरनारायणावुभौ ॥ ७.११.४१ ॥

ଦାଶାର୍ହ କୃଷ୍ଣ ଓ ପାଣ୍ଡବ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ସେ ଜାଣେ ନାହିଁ। ଏମାନେ ଦୁଇ ଜଣ ପୂର୍ବଦେବ, ମହାତ୍ମା ନର ଓ ନାରାୟଣ।

7.11.42

एकात्मानौ द्विधाभूतौ दृश्येते मानवैर्भुवि ।
मनसापि हि दुर्धर्षौ सेनामेतां यशस्विनौ ॥ ७.११.४२ ॥

ଏକାତ୍ମା ଏହି ଦୁଇଜଣ ପୃଥିବୀରେ ମଣିଷମାନଙ୍କୁ ଦୁଇ ରୂପରେ ଦେଖାଯାଆନ୍ତି। ମନ ଦ୍ୱାରା ମଧ୍ୟ ଏମାନେ ଦୁର୍ଦ୍ଧର୍ଷ; ଏହି ଯଶସ୍ୱୀ ଦୁଇଜଣ ଏହି ସେନାକୁ...

7.11.43

नाशयेतामिहेच्छन्तौ मानुषत्वाच्च नेच्छतः ।
युगस्येव विपर्यासो लोकानामिव मोहनम् ॥ ७.११.४३ ॥

ଏଠାରେ ଇଚ୍ଛାକରୁଥିବା ସେହି ଦୁଇଜଣ ବିନାଶ କରିବେ; ମନୁଷ୍ୟ ହୋଇଥିବାରୁ, ଏବଂ ନଚାହିଁଲେ ମଧ୍ୟ; ଯୁଗର ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରି, ଲୋକମାନଙ୍କର ମୋହ ପରି।

7.11.44

भीष्मस्य च वधस्तात द्रोणस्य च महात्मनः ।
न ह्येव ब्रह्मचर्येण न वेदाध्ययनेन च ॥ ७.११.४४ ॥

ହେ ତାତ, ଭୀଷ୍ମ ଓ ମହାତ୍ମା ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ବଧ — ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ବେଦାଧ୍ୟୟନରେ ମଧ୍ୟ ତାହା ନିବାରଣ ହୁଏ ନାହିଁ।

7.11.45

न क्रियाभिर्न चास्त्रेण मृत्योः कश्चिन्निर्वायते ।
लोकसम्भावितौ वीरौ कृतास्त्रौ युद्धदुर्मदौ ॥ ७.११.४५ ॥

କର୍ମ ଦ୍ୱାରା କିମ୍ବା ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ମୃତ୍ୟୁରୁ କେହି ରକ୍ଷା ପାଏ ନାହିଁ; ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ, ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ନିପୁଣ, ଯୁଦ୍ଧମଦରେ ଉନ୍ମତ୍ତ ଦୁଇ ବୀର।

7.11.46

भीष्मद्रोणौ हतौ श्रुत्वा किन्नु जीवामि सञ्जय ।
यां तां श्रियमसूयामः पुरा दृष्ट्वा युधिष्ठिरे ॥ ७.११.४६ ॥

ଭୀଷ୍ମ ଓ ଦ୍ରୋଣ ହତ ହୋଇଛନ୍ତି ଶୁଣି, ହେ ସଞ୍ଜୟ, ମୁଁ କିପରି ବଞ୍ଚିଛି? ପୂର୍ବେ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କଠାରେ ଦେଖିଥିବା ସେହି ଶ୍ରୀକୁ ଆମେ ଈର୍ଷା କରିଥିଲୁ।

7.11.47

अद्य तामनुजानीमो भीष्मद्रोणवधेन ह ।
मत्कृते चाप्यनुप्राप्तः कुरूणामेष सङ्क्षयः ॥ ७.११.४७ ॥

ଆଜି ଭୀଷ୍ମ ଓ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ବଧରେ ଆମେ ସେହି ଶ୍ରୀକୁ ସତରେ ଛାଡ଼ିଦେଲୁ; ମୋ କାରଣରୁ କୁରୁମାନଙ୍କ ଉପରେ ଏହି ବିନାଶ ଆସିଛି।

7.11.48

पक्वानां हि वधे सूत वज्रायन्ते तृणान्युत ।
अनन्तमिदमैश्वर्यं लोके प्राप्तो युधिष्ठिरः ॥ ७.११.४८ ॥

ହେ ସୂତ, ପାଚିଲା ଲୋକମାନଙ୍କ ବଧରେ ତୃଣ ମଧ୍ୟ ବଜ୍ର ହୋଇଯାଏ; ଏହି ଅନନ୍ତ ଐଶ୍ୱର୍ଯ୍ୟ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଲୋକରେ ପାଇଛନ୍ତି।

7.11.49

यस्य कोपान्महात्मानौ भीष्मद्रोणौ निपातितौ ।
प्राप्तः प्रकृतितो धर्मो न धर्मो मामकान्प्रति ॥ ७.११.४९ ॥

ଯାହାର କ୍ରୋଧରୁ ମହାତ୍ମା ଭୀଷ୍ମ ଓ ଦ୍ରୋଣ ପତିତ ହେଲେ, ସେହି ଧର୍ମ ସ୍ୱଭାବରୁ ଆସିଛି; ମୋ ଲୋକମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଏହା ଧର୍ମ ନୁହେଁ।

7.11.50

क्रूरः सर्वविनाशाय कालोऽसौ नातिवर्तते ।
अन्यथा चिन्तिता ह्यर्था नरैस्तात मनस्विभिः।
अन्यथैव प्रपद्यन्ते दैवादिति मतिर्मम ॥ ७.११.५० ॥

ସେହି କ୍ରୂର କାଳ ସର୍ବ ବିନାଶ ପାଇଁ; ତାହାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରାଯାଇପାରେ ନାହିଁ। ହେ ତାତ, ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲୋକମାନଙ୍କ ଚିନ୍ତିତ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଦୈବରୁ ଅନ୍ୟଥା ହିଁ ଘଟେ — ଏହା ମୋ ମତ।

7.11.51

तस्मादपरिहार्येऽर्थे सम्प्राप्ते कृच्छ्र उत्तमे ।
अपारणीये दुश्चिन्त्ये यथाभूतं प्रचक्ष्व मे ॥ ७.११.५१ ॥

ତେଣୁ, ଅପରିହାର୍ଯ୍ୟ, ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ ସଂକଟରେ ଆସିଥିବା, ଅତିକ୍ରମ ହୋଇ ନ ପାରିବା, ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ମଧ୍ୟ କଷ୍ଟକର ଏହି ବିଷୟକୁ ଯେପରି ପ୍ରକୃତରେ ଅଛି, ସେପରି ମୋତେ କୁହ।

7.11.53

क्षत्रञ्जयः क्षत्रदेवः क्षत्रवर्मा च मानदः ।
धृष्टद्युम्नात्मजा वीराः के तान्द्रोणादवारयन् ॥ ७.११.५३ ॥

କ୍ଷତ୍ରଞ୍ଜୟ, କ୍ଷତ୍ରଦେବ, କ୍ଷତ୍ରବର୍ମା ଓ ମାନଦ — ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ବୀର ପୁତ୍ରମାନେ — ସେମାନଙ୍କୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କଠାରୁ କିଏ ରୋକିଲା?

7.11.54

शताद्विशिष्टं यं युद्धे सममन्यन्त वृष्णयः ।
चेकितानं महेष्वासं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.११.५४ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଶହେରୁ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି ବୃଷ୍ଣିମାନେ ଯାହାକୁ ସମକକ୍ଷ ମାନିଥିଲେ, ସେହି ମହାଧନୁର୍ଧର ଚେକିତାନଙ୍କୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କଠାରୁ କିଏ ରୋକିଲା?

7.11.55

वार्धक्षेमिः कलिङ्गानां यः कन्यामाहरद्युधि ।
अनाधृष्टिरदीनात्मा कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.११.५५ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ କଳିଙ୍ଗମାନଙ୍କ କନ୍ୟାକୁ ହରଣ କରିଥିବା ବାର୍ଧକ୍ଷେମି ଓ ଦୀନତାହୀନ ଅନାଧୃଷ୍ଟିଙ୍କୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କଠାରୁ କିଏ ରୋକିଲା?

7.11.56

भ्रातरः पञ्च कैकेया धार्मिकाः सत्यविक्रमाः ।
इन्द्रगोपकसङ्काशा रक्तवर्मायुधध्वजाः ॥ ७.११.५६ ॥

କୈକେୟଙ୍କ ପାଞ୍ଚ ଭାଇ, ଧାର୍ମିକ ଓ ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ, ଇନ୍ଦ୍ରଗୋପ ପୋକ ପରି, ଲାଲ ବର୍ମ, ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଧ୍ୱଜାଧାରୀ।

7.11.57

मातृष्वसुः सुता वीराः पाण्डवानां जयार्थिनः ।
तान्द्रोणं हन्तुमायातान्के वीराः पर्यवारयन् ॥ ७.११.५७ ॥

ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ମାଉସୀ ପୁଅ ସେହି ବୀରମାନେ, ଜୟାକାଂକ୍ଷୀ, ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ଆସିଥିବା ସେମାନଙ୍କୁ କେଉଁ ବୀରମାନେ ଅଟକାଇଲେ?

7.11.58

यं योधयन्तो राजानो नाजयन्वारणावते। ॥ ७.११.५८ ॥

ବାରଣାବତରେ ଯୁଦ୍ଧ କରି ରାଜାମାନେ ଯାହାକୁ ଜିତି ପାରି ନଥିଲେ।

7.11.59

धनुष्मतां वरं शूरं सत्यसन्धं महाबलम् ।
द्रोणात्कस्तं नरव्याघ्रं युयुत्सुं पर्यवारयत् ॥ ७.११.५९ ॥

ଧନୁର୍ଧରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶୂର, ସତ୍ୟସନ୍ଧ, ମହାବଳୀ, ନରବ୍ୟାଘ୍ର ଯୁଯୁତ୍ସୁଙ୍କୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କଠାରୁ କିଏ ଅଟକାଇଲା?

7.11.60

यः पुत्रं काशिराजस्य वाराणस्यां महारथम् ।
समरे स्त्रीषु गृध्यन्तं भल्लेनापाहरद्रथात् ॥ ७.११.६० ॥

କାଶୀରାଜଙ୍କ ପୁତ୍ର, ମହାରଥୀ, ଯୁଦ୍ଧରେ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଲୋଲୁପ, ବାରାଣସୀର ସେହି ବୀରଙ୍କୁ ଯିଏ ଭଲ୍ଲରେ ରଥରୁ ପାଡ଼ି ଦେଇଥିଲା।

7.11.61

धृष्टद्युम्नं महेष्वासं पार्थानां मन्त्रधारिणम् ।
युक्तं दुर्योधनानर्थे सृष्टं द्रोणवधाय च ॥ ७.११.६१ ॥

ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନ, ମହାଧନୁର୍ଧର, ପାର୍ଥଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରଧାରୀ, ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନଙ୍କ ପାଇଁ ନିଯୁକ୍ତ, ଦ୍ରୋଣବଧ ପାଇଁ ପଠାଯାଇଥିବା।

7.11.62

निर्दहन्तं रणे योधान्दारयन्तं च सर्वतः ।
द्रोणाभिमुखमायान्तं के शूराः पर्यवारयन् ॥ ७.११.६२ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କୁ ଦହନ କରି ଓ ସବୁ ପଟରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଚିରି, ଦ୍ରୋଣ ଆଡ଼କୁ ଆସୁଥିବା ତାଙ୍କୁ କେଉଁ ଶୂରମାନେ ରୋକିଲେ?

7.11.63

उत्सङ्ग इव सम्वृद्धं द्रुपदस्यास्त्रवित्तमम् ।
शैखण्डिनं शस्त्रगुप्तं के द्रोणादवारयन् ॥ ७.११.६३ ॥

ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ କୋଳରେ ବଢ଼ିଥିବା, ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶସ୍ତ୍ରରେ ସୁରକ୍ଷିତ ଶୈଖଣ୍ଡୀଙ୍କୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କଠାରୁ କେଉଁ ଶୂରମାନେ ରକ୍ଷା କଲେ?

7.11.64

य इमां पृथिवीं कृत्स्नां चर्मवत्समवेष्टयत् ।
महता रथघोषेण मुख्यारिघ्नो महारथः ॥ ७.११.६४ ॥

ଯିଏ ଏହି ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ଚମଡ଼ା ପରି ଘେରି ଦେଇଥିଲେ, ରଥର ମହାଘୋଷରେ ମୁଖ୍ୟ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିବା ସେ ମହାରଥୀ।

7.11.65

दशाश्वमेधानाजहे स्वन्नपानाप्तदक्षिणान् ।
निरर्गलान्सर्वमेधान्पुत्रवत्पालयन्प्रजाः ॥ ७.११.६५ ॥

ସେ ଦଶଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କଲେ; ସେଥିରେ ପ୍ରଚୁର ଅନ୍ନପାନ ଓ ଦକ୍ଷିଣା ଦିଆଗଲା; ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞ ବାଧାହୀନ ଭାବେ ହେଲା, ଏବଂ ସେ ପ୍ରଜାମାନଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ପରି ପାଳନ କଲେ।

7.11.66

विसृष्टा दक्षिणा यस्य गङ्गाजलमवारयत् ।
गङ्गास्रोतसि यावत्यः सिकता अप्यशेषतः।
तावतीर्गा ददौ वीर उशीनरसुतोऽध्वरे ॥ ७.११.६६ ॥

ଯାହାର ଦକ୍ଷିଣା ଗଙ୍ଗାଜଳକୁ ମଧ୍ୟ ରୋକିଥିଲା; ଗଙ୍ଗା ସ୍ରୋତରେ ଯେତେ ବାଲିକଣା ଅଛି, ସେତେ ଗାଈ ସେହି ଉଶୀନରପୁତ୍ର ବୀର ଯଜ୍ଞରେ ଦେଇଥିଲେ।

7.11.67

न पूर्वे नापरे चक्रुरिदं केचन मानवाः ।
इतीदं चुक्रुशुर्देवाः कृते कर्मणि दुष्करे ॥ ७.११.६७ ॥

ପୂର୍ବରେ କିମ୍ବା ପରେ କୌଣସି ମାନବ ଏହା କରିନାହାନ୍ତି; ଏହି ଦୁଷ୍କର କର୍ମ ହେବାରେ ଦେବତାମାନେ ଏପରି ଚିତ୍କାର କଲେ।

7.11.68

पश्यामस्त्रिषु लोकेषु न तं संस्थास्नुचारिषु ।
जातं चापि जनिष्यन्तं द्वितीयं चापि साम्प्रतम् ॥ ७.११.६८ ॥

ତିନି ଲୋକରେ, ସ୍ଥିର ଓ ଚଳନ୍ତି ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ତାଙ୍କ ପରି କେହି ଜନ୍ମିଥିବା, ଜନ୍ମିବାକୁ ଥିବା କିମ୍ବା ବର୍ତ୍ତମାନ ଦ୍ୱିତୀୟ କେହି ଆମେ ଦେଖୁ ନାହୁଁ।

7.11.69

अन्यमौशीनराच्छेब्याद्धुरो वोढारमित्युत ।
गतिं यस्य न यास्यन्ति मानुषा लोकवासिनः ॥ ७.११.६९ ॥

ଉଶୀନର ବଂଶର ଶୈବ୍ୟଙ୍କ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟ ଏକ ଭାର ବହନକାରୀ ନାୟକ; ଜଗତବାସୀ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଯାହାର ପଥରେ ଯିବେ ନାହିଁ।

7.11.70

तस्य नप्तारमायान्तं शैब्यं कः समवारयत् ।
द्रोणायाभिमुखं यत्तं व्यात्ताननमिवान्तकम् ॥ ७.११.७० ॥

ତାଙ୍କ ନାତି ଶୈବ୍ୟ ଆସୁଥିଲା, ମୁଖ ମେଲା ଯମ ପରି ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଉଦ୍ୟତ ଥିଲା—କିଏ ତାକୁ ରୋକିଲା?

7.11.71

विराटस्य रथानीकं मत्स्यस्यामित्रघातिनः ।
प्रेप्सन्तं समरे द्रोणं के वीराः पर्यवारयन् ॥ ७.११.७१ ॥

ବିରାଟଙ୍କ ରଥସେନା, ଶତ୍ରୁଘାତୀ ମତ୍ସ୍ୟରାଜଙ୍କ ସେନା, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକଙ୍କୁ କେଉଁ ବୀରମାନେ ଘେରି ରୋକିଲେ?

7.11.72

सद्यो वृकोदराज्जातो महाबलपराक्रमः ।
मायावी राक्षसो वीरो यस्मान्मम महद्भयम् ॥ ७.११.७२ ॥

ଏବେ ବୃକୋଦର (ଭୀମ)ଙ୍କଠାରୁ ଜନ୍ମିତ, ମହାବଳ ଓ ପରାକ୍ରମୀ, ମାୟାବୀ ରାକ୍ଷସ ବୀର; ଯାହାଠାରୁ ମୋର ମହାଭୟ।

7.11.73

पार्थानां जयकामं तं तं पुत्राणां मम कण्टकम् ।
घटोत्कचं महात्मानं कस्तं द्रोणादवारयत् ॥ ७.११.७३ ॥

ପାର୍ଥମାନଙ୍କ ଜୟ ଇଚ୍ଛୁକ, ମୋ ପୁଅମାନଙ୍କ କଣ୍ଟକ ସେହି ମହାତ୍ମା ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କୁ ଦ୍ରୋଣଙ୍କଠାରୁ କିଏ ରୋକିଲା?

7.11.74

एते चान्ये च बहवो येषामजितं युधि ।
त्यक्तारः संयुगे प्राणान्किं तेषामजितं युधि ॥ ७.११.७४ ॥

ଏମାନେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଅନେକ, ଯାହାଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧରେ ଅଜିତ ହୋଇନଥିଲା; ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି। ତେବେ ସେମାନଙ୍କର ଅଜେୟତା ଯୁଦ୍ଧରେ କଣ?

7.11.75

येषां च पुरुषव्याघ्रः शार्ङ्गधन्वा व्यपाश्रयः ।
लोकानां गुरुरत्यर्थं लोकनाथः सनातनः। ॥ ७.११.७५ ॥

ଯାହାଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ ଥିଲେ ସେହି ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ଶାର୍ଙ୍ଗଧନୁ ଧାରୀ, ଲୋକମାନଙ୍କର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁ, ଲୋକନାଥ, ସନାତନ।

7.11.76

नारायणोरणे नाथो दिव्यो दिव्यात्मकः प्रभुः ।
यस्य दिव्यानि कर्माणि प्रवदन्ति मनीषिणः। ॥ ७.११.७६ ॥

ନାରାୟଣ, ଯୁଦ୍ଧରେ ନାଥ, ଦିବ୍ୟ, ଦିବ୍ୟସ୍ୱରୂପ, ପ୍ରଭୁ; ଯାହାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ କର୍ମକୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ କହନ୍ତି।

7.11.77

तान्यहं कीर्तयिष्यामि भक्त्या स्थैर्यार्थमात्मनः ॥ ७.११.७७ ॥

ସେସବୁ ମୁଁ ଭକ୍ତିରେ, ମୋର ସ୍ଥିରତା ପାଇଁ କହିବି।

7.11.88

षण्मासानपि संरब्धा जिघांसन्तो युधां पतिं ॥ ७.११.८८ ॥

ଛଅ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧରେ, ଯୋଦ୍ଧାମାନଙ୍କର ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ବଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି।