Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 7.110

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

7.110.1

भारद्वाजं कथं युद्धे युयुधानो न्यवारयत् ।
सञ्जयाचक्ष्व तत्त्वेन परं कौतूहलं हि मे ॥ ७.११०.१ ॥

ହେ ସଞ୍ଜୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଯୁଯୁଧାନ କିପରି ଭାରଦ୍ୱାଜ (ଦ୍ରୋଣ)ଙ୍କୁ ରୋକିଲେ? ଯଥାର୍ଥରେ କୁହ, ମୋର ଅତ୍ୟଧିକ କୌତୂହଳ ଅଛି।

7.110.2

शृणु राजन्महाप्राज्ञ सङ्ग्रामं रोमहर्षणम् ।
द्रोणस्य पाण्डवैः सार्धं युयुधानपुरोगमैः ॥ ७.११०.२ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ଶୁଣ। ଯୁଯୁଧାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ରୋମାଞ୍ଚକର ଯୁଦ୍ଧ ଶୁଣ।

7.110.3

वध्यमानं बलं दृष्ट्वा युयुधानेन मारिष ।
अभ्यद्रवत्स्वयं द्रोणः सात्यकिं सत्यविक्रमम् ॥ ७.११०.३ ॥

ହେ ମାରିଷ, ଯୁଯୁଧାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେନା ବଧ ହେଉଥିବା ଦେଖି ଦ୍ରୋଣ ନିଜେ ସତ୍ୟବିକ୍ରମ ସାତ୍ୟକି ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲେ।

7.110.4

तमापतन्तं सहसा भारद्वाजं महारथम् ।
सात्यकिः पञ्चविंशत्या क्षुद्रकाणां समार्पयत् ॥ ७.११०.४ ॥

ହଠାତ୍ ଆକ୍ରମଣ କରିଆସୁଥିବା ସେହି ମହାରଥୀ ଭାରଦ୍ୱାଜ (ଦ୍ରୋଣ)ଙ୍କୁ ସାତ୍ୟକି ପଚିଶଟି ଛୋଟ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ।

7.110.5

द्रोणोऽपि युधि विक्रान्तो युयुधानं समाहितः ।
अविध्यत्पञ्चभिस्तूर्णं हेमपुङ्खैः शरैः शितैः ॥ ७.११०.५ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ବିକ୍ରମୀ ଦ୍ରୋଣ ମଧ୍ୟ ଏକାଗ୍ର ହୋଇ ଯୁଯୁଧାନଙ୍କୁ ସୁନାପାଖ ଥିବା ପାଞ୍ଚଟି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ତୁରନ୍ତ ବିଦ୍ଧ କଲେ।

7.110.6

ते वर्म भित्त्वा सुदृढं द्विषत्पिशितभोजनाः ।
अभ्ययुर्धरणीं राजन्वल्मीकमिव पन्नगाः ॥ ७.११०.६ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଶତ୍ରୁ-ମାଂସ ଭୋଜୀ ସେହି ବାଣମାନେ ଅତି ଦୃଢ଼ କବଚ ଭେଦି ବଳ୍ମୀକରେ ସର୍ପ ପରି ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।

7.110.7

दीर्घबाहुरभिक्रुद्धस्तोत्रार्दित इव द्विपः ।
द्रोणं पञ्चाशताऽविध्यन्नाराचैरग्निसन्निभैः ॥ ७.११०.७ ॥

ଦୀର୍ଘବାହୁ ସାତ୍ୟକି ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ଅଙ୍କୁଶରେ ପୀଡ଼ିତ ହସ୍ତୀ ପରି, ଅଗ୍ନିସମ ପଚାଶଟି ନାରାଚ ବାଣରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।

7.110.8

भारद्वाजो रणे विद्धो युयुधानेन सत्वरम् ।
सात्यकिं बहुभिर्बाणैर्यतमानमविध्यत ॥ ७.११०.८ ॥

ରଣରେ ଯୁଯୁଧାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୀଘ୍ର ବିଦ୍ଧ ହୋଇ ଭାରଦ୍ୱାଜ ଦ୍ରୋଣ, ଯତ୍ନ କରୁଥିବା ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ବହୁ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ।

7.110.9

ततः क्रुद्धो महेष्वासो भूय एव महाबलः ।
सात्वतं पीडयामास व्रातेन नतपर्वणाम् ॥ ७.११०.९ ॥

ତା'ପରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ, ମହାଧନୁର୍ଦ୍ଧର ଓ ମହାବଳୀ ଦ୍ରୋଣ ପୁଣି ସାତ୍ୱତ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ନମ୍ର ଗଣ୍ଠିଯୁକ୍ତ ବାଣର ଗୁଚ୍ଛରେ ପୀଡ଼ିତ କଲେ।

7.110.10

स वध्यमानः समरे भारद्वाजेन सात्यकिः ।
नान्वपद्यत कर्तव्यं किञ्चिदेव विशाम्पते ॥ ७.११०.१० ॥

ହେ ପ୍ରଜାପତି! ରଣରେ ଭାରଦ୍ୱାଜ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ କିଛି କରଣୀୟ ଦେଖାଗଲା ନାହିଁ।

7.110.11

विषण्णवदनश्चापि युयुधानोऽभवन्नृप ।
भारद्वाजं रणे दृष्ट्वा विसृजन्तं शिताञ्शरान् ॥ ७.११०.११ ॥

ହେ ନୃପ! ରଣରେ ଭାରଦ୍ୱାଜ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ ଛାଡ଼ିବାର ଦେଖି ଯୁଯୁଧାନ (ସାତ୍ୟକି)ଙ୍କ ମୁଖ ମଧ୍ୟ ମଳିନ ହେଲା।

7.110.12

तं तु सम्प्रेक्ष्य ते पुत्राः सैनिकाश्च विशाम्पते ।
प्रहृष्टमनसो भूत्वा सिंहवद्व्यनदन्मुहुः ॥ ७.११०.१२ ॥

ହେ ପ୍ରଜାପତି! ତାଙ୍କୁ ଦେଖି ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ଓ ସୈନିକମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ମନରେ ସିଂହ ପରି ବାରମ୍ବାର ଗର୍ଜନ କଲେ।

7.110.13

तं श्रुत्वा निनदं घोरं पीड्यमानं च माधवम् ।
युधिष्ठिरोऽब्रवीद्राजा सर्वसैन्यानि भारत ॥ ७.११०.१३ ॥

ସେହି ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଶୁଣି ଏବଂ ମାଧବ (ସାତ୍ୟକି) ପୀଡ଼ିତ ଅଛନ୍ତି ଜାଣି ରାଜା ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ହେ ଭାରତ, ସମସ୍ତ ସେନାମାନଙ୍କୁ କହିଲେ।

7.110.14

एष वृष्णिवरो वीरः सात्यकिः सत्यविक्रमः ।
ग्रस्यते युधि वीरेण भानुमानिव राहुणा।
अभिद्रवत गच्छध्वं सात्यकिर्यत्र युध्यते ॥ ७.११०.१४ ॥

ବୃଷ୍ଣିବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ ବୀର ସାତ୍ୟକି ଯୁଦ୍ଧରେ ଜଣେ ବୀରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରାହୁ ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଗ୍ରାସ କରିବା ପରି ଧରାଯାଉଛନ୍ତି। ଯେଉଁଠାରେ ସାତ୍ୟକି ଯୁଦ୍ଧ କରୁଛନ୍ତି ସେଠାକୁ ଧାଇଁ ଯାଅ।

7.110.15

अभिद्रवत गच्छद्वं सात्यकिर्यत्र युध्यते ।
धृष्टद्युम्नं च पाञ्चाल्यमिदमाह जनाधिपः।
द्रोणं वारय सुक्षित्रं सात्यकिं मावधीद्द्विजः ॥ ७.११०.१५ ॥

ସାତ୍ୟକି ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଧାଇଁ ଯାଅ। ତା'ପରେ ଜନାଧିପ ପାଞ୍ଚାଲ୍ୟ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କୁ ଏହା କହିଲେ: ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ରୋକ, ଯେପରି ସେଇ ଦ୍ୱିଜ ସାତ୍ୟକିକୁ ବଧ ନ କରନ୍ତି।

7.110.16

अभिद्रव द्रुतं द्रोणं किमु तिष्ठसि पार्पत ।
न पश्यसि भयं द्रोणाद्धोरं नः समुपस्थितम् ॥ ७.११०.१६ ॥

ଶୀଘ୍ର ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କର। ହେ ପାର୍ଷତ, କାହିଁକି ଠିଆ ହୋଇଛ? ଦ୍ରୋଣଙ୍କଠାରୁ ଆମ ଉପରେ ଆସୁଥିବା ଭୟଙ୍କର ବିପଦ କି ତୁମେ ଦେଖୁନାହଁ?

7.110.17

असौ द्रोणो महेष्वासो युयुधानेन संयुगे ।
क्रीडते सूत्रबद्धेन पक्षिणा बालको यथा ॥ ७.११०.१७ ॥

ସେହି ମହାଧନୁର୍ଧର ଦ୍ରୋଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ଯୁଯୁଧାନ (ସାତ୍ୟକି) ସହ ଖେଳୁଛନ୍ତି, ଯେପରି ଏକ ବାଳକ ସୂତାରେ ବାନ୍ଧିଥିବା ପକ୍ଷୀ ସହ ଖେଳେ।

7.110.18

तत्रैव सर्वे गच्छन्तु भीमसेनपुरोगमाः ।
त्वयैव सहिताः सर्वे युयुधानरथं प्रति ॥ ७.११०.१८ ॥

ସମସ୍ତେ ସେଠାକୁ ଯାଆନ୍ତୁ, ଭୀମସେନ ଯାହାଙ୍କ ଆଗରେ; ଏବଂ ତୁମ ସହିତ ସମସ୍ତେ ଯୁଯୁଧାନଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଯାଆନ୍ତୁ।

7.110.19

पृष्ठतोऽनुगमिष्यामि त्वामहं सहसैनिकः ।
सात्यकिं मोक्षयस्वाद्य यमदंष्ट्रान्तरं गतम् ॥ ७.११०.१९ ॥

ମୁଁ ସୈନ୍ୟ ସହିତ ତୁମ ପଛରେ ଅନୁସରଣ କରିବି। ଆଜି ଯମଦଂଷ୍ଟ୍ରା ମଧ୍ୟକୁ ଯାଇଥିବା ସାତ୍ୟକିଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କର।

7.110.20

सञ्जय उवाच ।
एवमुक्त्वा ततो राजा सर्वसैन्येन भारत।
अभ्यद्रवद्रणे द्रोणं युयुधानस्य कारणात् ॥ ७.११०.२० ॥

ଏହା କହି ତା'ପରେ ରାଜା ସର୍ବସୈନ୍ୟ ସହିତ ଯୁଯୁଧାନଙ୍କ ପାଇଁ ରଣରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଉପରେ ଧାଇଁଲେ, ହେ ଭାରତ।

7.110.21

तत्रारावो महानासीद्द्रोणमेकं युयुत्सताम् ।
पाण्डवानां च भद्रं ते सृञ्जयानां च सर्वशः ॥ ७.११०.२१ ॥

ସେଠାରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଏକାକୀ ଘେରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ପାଣ୍ଡବ ଓ ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କର ମହା କୋଲାହଳ ହେଲା। ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ।

7.110.22

ते समेत्य नरव्याघ्रा भारद्वाजं महारथम् ।
अभ्यवर्षञ्शरैस्तीक्ष्णैः कङ्कबर्हिणवाजितैः ॥ ७.११०.२२ ॥

ସେହି ନରବ୍ୟାଘ୍ରମାନେ ମିଶି ମହାରଥୀ ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କ ଉପରେ କଙ୍କ ଓ ମୟୂରପଖର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଶରବର୍ଷା କଲେ।

7.110.23

स्मयन्नेव तु तान्वीरान्द्रोणः प्रत्यग्रहीत्स्वयम् ।
अतिथीनागतान्यद्वत्सलिलेनासनेन च ॥ ७.११०.२३ ॥

ମାତ୍ର ଦ୍ରୋଣ ହସି ହସି ସେହି ବୀରମାନଙ୍କୁ ନିଜେ ଗ୍ରହଣ କଲେ, ଯେପରି ଆସିଥିବା ଅତିଥିଙ୍କୁ ଜଳ ଓ ଆସନରେ ସ୍ୱାଗତ କରାଯାଏ।

7.110.24

तर्पितास्ते शरैस्तस्य भारद्वाजस्य धन्विनः ।
आतिथेयं गृहं प्राप्य तर्प्यन्तेऽतिथयो यथा ॥ ७.११०.२४ ॥

ସେହି ଧନୁର୍ଧର ଭାରଦ୍ୱାଜଙ୍କ ଶରରେ ସେମାନେ ତୃପ୍ତ ହେଲେ; ଆତିଥେୟ ଗୃହରେ ପହଞ୍ଚି ଅତିଥିମାନେ ତୃପ୍ତ ହେଲା ପରି।

7.110.25

भारद्वाजं च ते सर्वे न शेकुः प्रतिवीक्षितुम् ।
मध्यन्दिनमनुप्राप्तं सहस्रांशुमिव प्रभो ॥ ७.११०.२५ ॥

ହେ ପ୍ରଭୋ, ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଭାରଦ୍ବାଜ (ଦ୍ରୋଣ)ଙ୍କୁ ସିଧାସଳଖ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଯେପରି ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ ଉଦିତ ସହସ୍ରାଂଶୁ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖାଯାଏ ନାହିଁ।

7.110.26

तांस्तु सर्वान्महेष्वासान्द्रोणः शस्त्रभृतां वरः ।
अतापयच्छरव्रातैर्गभस्तिभिरिवांशुमान् ॥ ७.११०.२६ ॥

ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ରୋଣ ସେହି ସମସ୍ତ ମହାଧନୁର୍ଧରଙ୍କୁ ଶରସମୂହ ଦ୍ୱାରା ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜ କିରଣରେ ତପାଇବା ପରି ତପାଇଲେ।

7.110.27

वध्यमाना महाराज पाण्डवाः सृञ्जयास्तथा ।
त्रातारं नाध्यगच्छन्त पङ्कमग्ना इव द्विपाः ॥ ७.११०.२७ ॥

ହେ ମହାରାଜ, ନିହତ ହେଉଥିବା ପାଣ୍ଡବ ଓ ସୃଞ୍ଜୟମାନେ, କାଦୁଅରେ ଫସିଥିବା ହାତୀ ପରି, କୌଣସି ରକ୍ଷକ ପାଇଲେ ନାହିଁ।

7.110.28

द्रोणस्य च व्यदृश्यन्त विसर्पन्तो महाशराः ।
गभस्तय इवार्कस्य प्रतपन्तः समन्ततः ॥ ७.११०.२८ ॥

ଦ୍ରୋଣଙ୍କର ମହାଶର ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ କିରଣ ପରି ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ବିସ୍ତାରିତ ହୋଇ ତାପ ଦେଉଥିବା ଦେଖାଗଲା।

7.110.29

तस्मिन्द्रोणेन निहताः पाञ्चालाः पञ्चविंशतिः ।
महारथाः समाख्याता धृष्टद्युम्नस्य सम्मताः ॥ ७.११०.२९ ॥

ସେହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ପଚିଶ ଜଣ ପାଞ୍ଚାଳ ମହାରଥୀ, ଯେଉଁମାନେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ଧୃଷ୍ଟଦ୍ୟୁମ୍ନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଥିଲେ।

7.110.30

पाण्डूनां सर्वसैन्येषु पाञ्चालानां तथैव च ।
द्रोणं स्म ददृशुः शूरं विनिघ्नन्तं वरान्वरान् ॥ ७.११०.३० ॥

ପାଣ୍ଡବ ଓ ପାଞ୍ଚାଳଙ୍କ ସମସ୍ତ ସୈନ୍ୟରେ ସମସ୍ତେ ଶୂର ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ବଧ କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ।

7.110.31

केकयानां शतं हत्वा विद्राव्य च समन्ततः ।
द्रोणस्तस्थौ महाराज व्यादितास्य इवान्तकः ॥ ७.११०.३१ ॥

ହେ ମହାରାଜ, କେକୟମାନଙ୍କର ଶହେ ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କୁ ବଧ କରି ଓ ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରେ ପଳାଇ ଦେଇ ଦ୍ରୋଣ ଠିଆ ହେଲେ, ଯେପରି ମୁଖ ମେଲା ଯମ।

7.110.32

पाञ्चालान्सृञ्जयान्मत्स्यान्केकयांश्च नराधिप ।
द्रोणोऽजयन्महाबाहुः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.११०.३२ ॥

ହେ ନରାଧିପ, ମହାବାହୁ ଦ୍ରୋଣ ପାଞ୍ଚାଳ, ସୃଞ୍ଜୟ, ମତ୍ସ୍ୟ ଓ କେକୟମାନଙ୍କୁ ଶହ ଶହ ଓ ହଜାର ହଜାର ଜିଣିଲେ।

7.110.33

तेषां समभवच्छब्दो विद्धानां द्रोणसायकैः ।
वनौकसामिवारण्ये व्याप्तानां धृमकेतुना ॥ ७.११०.३३ ॥

ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ ହୋଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଆର୍ତ୍ତନାଦ ଉଠିଲା, ଯେପରି ଅରଣ୍ୟରେ ଅଗ୍ନିରେ ଘେରା ବନଚର ପ୍ରାଣୀଙ୍କର।

7.110.34

तत्र देवाः सगन्धर्वाः पितरश्चाब्रुवन्नृप ।
एते द्रवन्ति पाञ्चालाः पाण्डवाश्च ससैनिकाः ॥ ७.११०.३४ ॥

ସେଠାରେ ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ପିତୃଗଣ କହିଲେ: ହେ ନୃପ, ଏହି ପାଞ୍ଚାଳ ଓ ପାଣ୍ଡବମାନେ ସୈନ୍ୟ ସହିତ ପଳାଉଛନ୍ତି।

7.110.35

तं तथा समरे द्रोणं निघ्नन्तं सौमकान्रणे ।
न चाप्यभिययुः केचिदपरे नैव विव्यधुः ॥ ७.११०.३५ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ସୌମକମାନଙ୍କୁ ବଧ କରୁଥିବା ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ନିକଟକୁ କେହି କେହି ଯାଇ ନ ଥିଲେ; ଅନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କୁ ଆଘାତ ବି କଲେ ନାହିଁ।

7.110.36

वर्तमाने तथा रौद्रे तस्मिन्वीरवरक्षये ।
अशृणोत्सहसा पार्थः पाञ्चजन्यस्य निःस्वनम् ॥ ७.११०.३६ ॥

ସେହି ଭୟଙ୍କର, ବୀରଶ୍ରେଷ୍ଠମାନଙ୍କ ବିନାଶ ଚାଲୁଥିବାବେଳେ, ପାର୍ଥ ହଠାତ୍ ପାଞ୍ଚଜନ୍ୟ ଶଙ୍ଖର ଧ୍ୱନି ଶୁଣିଲେ।

7.110.37

पूरिते वासुदेवेन शङ्खराजे महात्मना ।
युध्यमानेषु वीरेषु सैन्धवस्याभिरक्षिषु ॥ ७.११०.३७ ॥

ମହାତ୍ମା ବାସୁଦେବ ଶଙ୍ଖରାଜ ବଜାଇଲେ, ଏବଂ ସୈନ୍ଧବର ରକ୍ଷକ ବୀରମାନେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ।

7.110.38

नदत्सु धार्तराष्ट्रेषु विजयस्य रथं प्रति ।
गाण्डीवस्य च निर्घोषे विप्रनष्टे समन्ततः ॥ ७.११०.३८ ॥

ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ରଥ ଆଡ଼କୁ ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ଗାଣ୍ଡୀବର ଟଙ୍କାର ସର୍ବତ୍ର ଲୁପ୍ତ ହୋଇଯାଇଥିଲା।

7.110.39

कश्मलाभिहतो राजा चिन्तयामास पाण्डवः ।
न नूनं स्वस्ति पार्थाय यथा नदति शङ्खराट् ॥ ७.११०.३९ ॥

ମୋହରେ ଆହତ ପାଣ୍ଡବ ରାଜା ଭାବିଲେ, 'ନିଶ୍ଚୟ ପାର୍ଥଙ୍କର କଲ୍ୟାଣ ନାହିଁ, କାରଣ ଶଙ୍ଖରାଜ ଗର୍ଜନ କରୁଛି।'

7.110.40

कौरवाश्च यथा हृष्टा विनदन्ति मुहुर्मुहुः ।
व्यक्तमद्य विनश्यन्ति सर्वलोकमहारथाः ॥ ७.११०.४० ॥

କୌରବମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ବାରମ୍ବାର ଗର୍ଜୁଛନ୍ତି; ସ୍ପଷ୍ଟ ଯେ ଆଜି ସର୍ବଲୋକର ମହାରଥୀମାନେ ବିନଷ୍ଟ ହେବେ।

7.110.41

एवं सञ्चिन्तयित्वा तु व्याकुलेनान्तरात्मना ।
अजताशत्रुः कौन्तेयः सात्वतं प्रत्यभाषत ॥ ७.११०.४१ ॥

ଏହିପରି ଭାବି, ବ୍ୟାକୁଳ ଅନ୍ତରାତ୍ମାରେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଅଜାତଶତ୍ରୁ ସାତ୍ଵତଙ୍କୁ କହିଲେ।

7.110.42

बाष्पगद्गदया वाचा मुह्यमानो मुहुर्मुहुः ।
कृत्यस्यानन्तरापेक्षी शैनेयं शिनिपुङ्गवम् ॥ ७.११०.४२ ॥

ଅଶ୍ରୁରୁଦ୍ଧ ସ୍ୱରରେ, ବାରମ୍ବାର ମୋହିତ ହୋଇ, ପରବର୍ତ୍ତୀ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଆଶା କରି, ଶିନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶୈନେୟଙ୍କୁ କହିଲେ।

7.110.43

यः स धर्मः पुरा दृष्टः सद्भिः शैनेय शाश्वतः ।
साम्पराये सुहृत्कृत्ये तस्य कालोऽयमागतः ॥ ७.११०.४३ ॥

ପୂର୍ବରୁ ସଜ୍ଜନମାନେ ଯେଉଁ ଧର୍ମ ଦେଖିଥିଲେ, ହେ ଶୈନେୟ, ତାହା ଶାଶ୍ଵତ। ଯୁଦ୍ଧରେ ବନ୍ଧୁର କର୍ତ୍ତବ୍ୟର ସେ ସମୟ ଏବେ ଆସିଛି।

7.110.44

सर्वेष्वपि च योधेषु चिन्तयञ्शिनिपुङ्गव ।
त्वत्तः सुहृत्तमं कञ्चिन्नाभिजानामि सात्यके ॥ ७.११०.४४ ॥

ହେ ଶିନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସମସ୍ତ ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ ମଧ୍ୟ, ହେ ସାତ୍ୟକି, ତୁମଠାରୁ ଅଧିକ ପ୍ରିୟ ବନ୍ଧୁ ମୁଁ କାହାକୁ ଜାଣେ ନାହିଁ।

7.110.45

यो हि प्रीतमना नित्यं यश्च नित्यमनुव्रतः ।
स कार्ये साम्पराये तु नियोज्य इति मे मतिः ॥ ७.११०.४५ ॥

ଯିଏ ସଦା ପ୍ରସନ୍ନମନା ଓ ସଦା ଅନୁସରଣକାରୀ, ସେ ହିଁ ଯୁଦ୍ଧକାର୍ଯ୍ୟରେ ନିଯୋଗ ଯୋଗ୍ୟ, ଏହା ମୋର ମତ।

7.110.46

यथा च केशवो नित्यं पाण्डवानानं परायणम् ।
तथा त्वमपि वार्ष्णेय कृष्णतुल्यपराक्रमः ॥ ७.११०.४६ ॥

କେଶବ ଯେପରି ସଦା ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କର ଆଶ୍ରୟ, ସେହିପରି ତୁମେ ମଧ୍ୟ ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟ, କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସମାନ ପରାକ୍ରମୀ।

7.110.47

सोऽहं भारं समाधास्ये त्वयि तं वोढुमर्हसि ।
अभिप्रायं च मे नित्यं न वृथा कर्तुमर्हसि ॥ ७.११०.४७ ॥

ତେଣୁ ମୁଁ ଏହି ଭାର ତୁମ ଉପରେ ରଖିବି; ତାହା ବହିବାକୁ ତୁମେ ଯୋଗ୍ୟ। ଏବଂ ମୋ ଅଭିପ୍ରାୟକୁ କେବେ ବ୍ୟର୍ଥ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ।

7.110.48

स त्वं भ्रातुर्वयस्यस्य गुरोरपि च संयुगे ।
कुरु कृच्छ्रे सहायार्थमर्जुनस्य नरर्षभ ॥ ७.११०.४८ ॥

ତୁମେ, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଭାଇ, ବନ୍ଧୁ ଓ ଗୁରୁଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ, ସଙ୍କଟରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ସହାୟତା ଦେବା ପାଇଁ ସେହିପରି କର।

7.110.49

त्वं हि सत्यव्रतः शूरो मित्राणामभयङ्करः ।
लोके विख्यायसे वीर कर्मभिः सत्यवागिति ॥ ७.११०.४९ ॥

ତୁମ୍ଭେ ସତ୍ୟବ୍ରତ, ଶୂର ଏବଂ ମିତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଅଭୟ ଦେଉଥିବା ବୀର। ହେ ବୀର, ତୁମ୍ଭ କର୍ମରେ ତୁମ୍ଭେ ଜଗତରେ ସତ୍ୟବାଦୀ ଭାବେ ଖ୍ୟାତ।

7.110.50

यो हि शैनेय मित्रार्थे युध्यमानस्त्यजेत्तनुम् ।
पृथिवीं च द्विजातिभ्यो यो दद्यात्स समो भवेत् ॥ ७.११०.५० ॥

ହେ ଶୈନେୟ, ଯିଏ ମିତ୍ର ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧ କରି ଶରୀର ତ୍ୟାଗ କରେ, ଏବଂ ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ପୃଥିବୀ ଦାନ କରେ—ସେମାନେ ସମାନ।

7.110.51

श्रुताश्च बहवोऽस्माभी राजानो ये दिवं गताः ।
दत्त्वेमां पृथिवीं कृत्स्नां ब्राह्मणेभ्यो यथाविधि ॥ ७.११०.५१ ॥

ଏହି ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀକୁ ବିଧିପୂର୍ବକ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଦାନ କରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଥିବା ଅନେକ ରାଜାଙ୍କ କଥା ଆମେ ଶୁଣିଛୁ।

7.110.52

दीयमाना च बहुभिर्दास्यते च मुहुर्मही ।
न हि कश्चिद्रणे प्राणान्मित्रार्थे त्यक्तवानिह ॥ ७.११०.५२ ॥

ଏହି ପୃଥିବୀ ବହୁଜନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବାରମ୍ବାର ଦାନ ହୋଇଛି ଏବଂ ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ ହେବ; କିନ୍ତୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ମିତ୍ର ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିଥିବା କେହି ଏଠାରେ ନାହାନ୍ତି।

7.110.53

एवं त्वामपि धर्मात्मन्प्रयाचेऽहं कृताञ्जलिः ।
पृथिवीदानतुल्यं स्यादधिकं वा फलं विभो ॥ ७.११०.५३ ॥

ହେ ଧର୍ମାତ୍ମା, ସେହିପରି ମୁଁ ହାତଯୋଡ଼ି ତୁମକୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଛି। ହେ ବିଭୋ, ଏହାର ଫଳ ପୃଥିବୀ ଦାନ ସମାନ ବା ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ହେବ।

7.110.54

एक एव सदा कृष्णो मित्राणामभयङ्करः ।
रणे सन्तजति प्राणान्द्वितीयस्त्वं च सात्यके ॥ ७.११०.५४ ॥

ମିତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଅଭୟ ଦେଉଥିବା କୃଷ୍ଣ ଏକାକୀ ସଦା ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି; ଓ ସାତ୍ୟକି, ଦ୍ୱିତୀୟ ତୁମେ।

7.110.55

विक्रान्तस्य च वीरस्य युद्धे प्रार्थयतो यशः ।
शूर एव सहायः स्यान्नेतरः प्राकृतो जनः ॥ ७.११०.५५ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ବିକ୍ରମୀ ବୀର, ଯଶ ଇଚ୍ଛୁକଙ୍କର ସହାୟକ ଶୂର ହିଁ ହେବା ଉଚିତ, ସାଧାରଣ ଲୋକ ନୁହେଁ।

7.110.56

ईदृशे तु परामर्दे वर्तमानस्य माधव ।
त्वदन्यो हि रणे गोप्ता विजयस्य न विद्यते ॥ ७.११०.५६ ॥

ହେ ମାଧବ, ଏହିପରି ଘୋର ସଂହାରରେ ଲାଗିଥିବା ମୋ ପାଇଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଜୟର ରକ୍ଷକ ତୁମ ବିନା ଆଉ କେହି ନାହିଁ।

7.110.57

श्लाघन्नेव हि कर्माणि शतशस्तव पाण्डवः ।
मम सञ्चनयन्हर्षं पुनः पुनरकीर्तयत् ॥ ७.११०.५७ ॥

ପାଣ୍ଡବ ତୁମର ଶହଶହ କର୍ମର ପ୍ରଶଂସା କରି, ମୋ ମନରେ ହର୍ଷ ଜାଗ୍ରତ କରି, ବାରମ୍ବାର ସେଗୁଡ଼ିକ ବର୍ଣ୍ଣନା କଲେ।

7.110.58

लघुहस्तश्चित्रयोधी तथा लघुपराक्रमः ।
प्राज्ञः सर्वास्त्रविच्छूरो मुह्यते न च संयुगे ॥ ७.११०.५८ ॥

ଚଞ୍ଚଳ ହସ୍ତ, ବିଚିତ୍ର ଯୋଦ୍ଧା, ଦ୍ରୁତ ବିକ୍ରମୀ, ପ୍ରାଜ୍ଞ ଓ ସର୍ବାସ୍ତ୍ରବିତ୍ ଶୂର — ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ କେବେ ମୋହଗ୍ରସ୍ତ ହୁଏ ନାହିଁ।

7.110.59

महास्कन्धो महोरस्को महाबाहुर्महाहनुः ।
महाबलो महावीर्यः स महात्मा महारथः ॥ ७.११०.५९ ॥

ପ୍ରଶସ୍ତ ସ୍କନ୍ଧ, ପ୍ରଶସ୍ତ ବକ୍ଷ, ମହାବାହୁ, ବଡ଼ ଚଆଳ, ମହାବଳ ଓ ମହାବୀର୍ଯ୍ୟ ଥିବା ସେ ମହାତ୍ମା ମହାରଥୀ।

7.110.60

शिष्यो मम सखा चैव प्रियोऽस्याहं प्रियश्च मे ।
युयुधानः सहायो मे प्रमथिष्यति कौरवान् ॥ ७.११०.६० ॥

ଯୁଯୁଧାନ ମୋର ଶିଷ୍ୟ, ମିତ୍ର ଓ ସହାୟକ; ମୁଁ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଓ ସେ ମୋର ପ୍ରିୟ — ଯୁଯୁଧାନ କୌରବମାନଙ୍କୁ ସଂହାର କରିବେ।

7.110.61

अस्मदर्थं च राजेन्द्र सन्नह्येद्यदि केशवः ।
रामो वाप्यनिरुद्धो वा प्रद्युम्नो वा महारथः ॥ ७.११०.६१ ॥

ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ଯଦି ଆମ ପାଇଁ କେଶବ କବଚ ଧାରଣ କରନ୍ତି, କିମ୍ବା ରାମ, ଅନିରୁଦ୍ଧ ବା ମହାରଥୀ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ।

7.110.62

गदो वा मारणो वापि साम्वो वा सह वृष्णिभिः ।
सहायार्थं महाराज सङ्ग्रामोत्तममूर्धनि ॥ ७.११०.६२ ॥

ଅଥବା ଗଦ, ମାରଣ କିମ୍ବା ସାମ୍ବ ବୃଷ୍ଣିମାନଙ୍କ ସହିତ, ହେ ମହାରାଜ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୁଦ୍ଧର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ସହାୟତା ପାଇଁ।

7.110.63

तथाप्यहं नरव्याघ्रं शैनेयं सत्यविक्रमम् ।
साहाय्ये विनियोक्ष्यामि नास्ति मेऽन्योहि तत्समः ॥ ७.११०.६३ ॥

ତଥାପି ମୁଁ ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ ନରବ୍ୟାଘ୍ର ଶୈନେୟ (ସାତ୍ୟକି)ଙ୍କୁ ସହାୟତାରେ ନିଯୁକ୍ତ କରିବି; ତାଙ୍କ ସମକକ୍ଷ ଅନ୍ୟ କେହି ମୋ ପାଖରେ ନାହାଁନ୍ତି।

7.110.64

इति द्वैतवने तात मामुवाच धनञ्जयः ।
परोक्षे त्वद्गुणांस्तथ्यान्कथयन्नार्यसंसदि ॥ ७.११०.६४ ॥

ହେ ତାତ, ଏହିପରି ଦ୍ୱୈତବନରେ ଧନଞ୍ଜୟ ମୋତେ କହିଥିଲେ; ଆର୍ଯ୍ୟ ସଭାରେ, ତୁମେ ନଥିବା ସମୟରେ ତୁମର ଗୁଣଗୁଡ଼ିକୁ ସତ୍ୟ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରି।

7.110.65

तस्य त्वमेवं सङ्कल्पं न वृथा कर्तुमर्हसि ।
धनञ्जयस्य वार्ष्णेय मम भीमस्य चोभयोः ॥ ७.११०.६५ ॥

ଅତଏବ ତାଙ୍କର ଏହି ସଂକଳ୍ପ ବୃଥା କରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ ନୁହେଁ, ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟ; ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କର, ମୋର ଓ ଭୀମଙ୍କର, ଉଭୟଙ୍କର।

7.110.66

यच्चापि तीर्थानि चरन्नगच्छं द्वारकां प्रति ।
तत्राहमपि ते भक्तिमर्जुनं प्रति दृष्टवान् ॥ ७.११०.६६ ॥

ଆହୁରି, ତୀର୍ଥଗୁଡ଼ିକରେ ଭ୍ରମଣ କରୁଥିବା ସମୟରେ ମୁଁ ଦ୍ୱାରକା ଆଡ଼କୁ ଗଲି; ସେଠାରେ ଅର୍ଜୁନ ପ୍ରତି ତୁମର ଭକ୍ତି ମଧ୍ୟ ମୁଁ ଦେଖିଥିଲି।

7.110.67

न तन्सौहृदनन्येपु मया शैनेय लक्षितम् ।
यथा त्वमस्मान्भजसे वर्तमानानुपप्लवे ॥ ७.११०.६७ ॥

ହେ ଶୈନେୟ, ଏହି ବିପଦରେ ଥିବା ଆମକୁ ତୁମେ ଯେପରି ସେବା କର, ସେପରି ସୌହାର୍ଦ୍ଦ ମୁଁ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କଠାରେ ଦେଖିନାହିଁ।

7.110.68

सोऽभिजात्या च भक्त्या च सख्यस्याचार्यकस्य च ।
सौहृदस्य च वीर्यस्य कुलीनत्वस्य माधव ॥ ७.११०.६८ ॥

ହେ ମାଧବ, ଉଚ୍ଚ କୁଳ, ଭକ୍ତି, ସଖ୍ୟ, ଆଚାର୍ଯ୍ୟତ୍ୱ, ସୌହାର୍ଦ୍ଦ, ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ କୁଳୀନତା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ସେପରି ଅଟ।

7.110.69

सत्यस्य च महावाहो अनुकम्पार्थमेव च ।
अनुरूपं महेप्वास कर्म त्वं कर्तुमर्हसि ॥ ७.११०.६९ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ସତ୍ୟ ପାଇଁ ଓ କରୁଣା ପାଇଁ ହିଁ, ହେ ମହାଧନୁର୍ଧର, ତୁମେ ଉପଯୁକ୍ତ କର୍ମ କରିବା ଉଚିତ।

7.110.70

सुयोधनो हि सहसा गतो द्रोणेन दंशितः ।
पूर्वमेवानुयातास्ते कौरवाणां महारथाः ॥ ७.११०.७० ॥

ଦ୍ରୋଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ହୋଇ ସୁଯୋଧନ ହଠାତ୍ ଚାଲିଗଲା; କୌରବଙ୍କ ମହାରଥୀମାନେ ପୂର୍ବରୁ ତାହାର ଅନୁସରଣ କରିଛନ୍ତି।

7.110.71

सुमहान्निनदश्चैव श्रूयते विजयं प्रति ।
स शैनेय जवेनाशु गन्तुमर्हसि मानद ॥ ७.११०.७१ ॥

ବିଜୟ ଦିଗରୁ ଏକ ମହାନ ନିନାଦ ଶୁଣାଯାଉଛି; ତେଣୁ ହେ ଶୈନେୟ, ହେ ମାନଦ, ତୁମେ ବେଗରେ ସେଠାକୁ ଯିବା ଉଚିତ।

7.110.72

भीमसेनो वयं चैव संयत्ताः सहसैनिकाः ।
द्रोणमावारयिष्यामो यदि त्वां प्रतियोत्स्यते ॥ ७.११०.७२ ॥

ଭୀମସେନ ଏବଂ ଆମେ ସୈନିକମାନଙ୍କ ସହିତ ପ୍ରସ୍ତୁତ; ଦ୍ରୋଣ ଯଦି ତୁମ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରେ, ଆମେ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ରୋକିବା।

7.110.73

पश्य शैनेय सैन्यानि द्रवमाणानि संयुगे ।
महान्तं चरणे शब्दं दीर्यमाणां च भारतीम् ॥ ७.११०.७३ ॥

ହେ ଶୈନେୟ, ଯୁଦ୍ଧରେ ପଳାୟମାନ ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଦେଖ; ବିଦୀର୍ଣ୍ଣ ହେଉଥିବା ଭାରତୀୟମାନଙ୍କର ମହା ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟ ଶୁଣ।

7.110.74

महामारुतवेगेन समुद्रमिव पर्वसु ।
धार्तराष्टबलं तात विक्षिप्तं सव्यसाचिना ॥ ७.११०.७४ ॥

ହେ ତାତ, ମହାବାୟୁର ବେଗରେ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାର ସମୁଦ୍ର ପରି ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ସୈନ୍ୟ ସବ୍ୟସାଚୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବିକ୍ଷିପ୍ତ ହୋଇଛି।

7.110.75

रथैर्विपरिधावद्भिर्मनुष्यैश्च हयैश्च ह ।
सैन्यं रजःसमुद्भूतमेतत्सम्परिवर्तते ॥ ७.११०.७५ ॥

ରଥ, ମନୁଷ୍ୟ ଓ ଘୋଡ଼ା ଚାରିଦିଗରେ ଦୌଡ଼ୁଥିବାରୁ ଏହି ସୈନ୍ୟ ଧୂଳି ଉଡ଼ାଇ ଘୂରୁଛି।

7.110.76

संवृतः सिन्धुसौवीरैर्नखरप्रासयोधिभिः ।
अत्यन्तोपचितैः शूरैः फल्गुनः परवीरहा ॥ ७.११०.७६ ॥

ସିନ୍ଧୁ ଓ ସୌବୀରଙ୍କ ନଖର-ପ୍ରାସ ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇଥିବା, ଶତ୍ରୁବୀରଙ୍କ ସଂହାରକ ଫାଲ୍ଗୁନ ...

7.110.77

नैतद्बलमसंवार्यं शक्यो जेतुं जयद्रथः ।
एते हि सैन्धवस्यार्थे सर्वे सन्त्यक्तजीविताः ॥ ७.११०.७७ ॥

ଏହି ସୈନ୍ୟ ଅଜେୟ ନୁହେଁ; ଜୟଦ୍ରଥଙ୍କୁ ଜିଣିହେବ; କାରଣ ଏମାନେ ସମସ୍ତେ ସୈନ୍ଧବଙ୍କ ପାଇଁ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିସାରିଛନ୍ତି।

7.110.78

शरशक्तिध्वजवरं हयनागसमाकुलम् ।
पश्यैतद्धार्तराष्ट्राणामनीकं सुदुरासदम् ॥ ७.११०.७८ ॥

ଶର, ଶକ୍ତି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧ୍ୱଜରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଘୋଡ଼ା ଓ ହାତୀରେ ଭରା ଧାର୍ତରାଷ୍ଟ୍ରଙ୍କ ଏହି ସୈନ୍ୟକୁ ଦେଖ; ଏହା ନିକଟକୁ ଯିବା ଅତି କଷ୍ଟକର।

7.110.79

शृणु दुन्दुभिनिर्घोषं शङ्खशब्दांश्च पुष्कलान् ।
सिंहनादरवांश्चैव रथनेमिस्वनांस्तथा ॥ ७.११०.७९ ॥

ଦୁନ୍ଦୁଭିର ନିର୍ଘୋଷ, ଶଙ୍ଖର ଅନେକ ଶବ୍ଦ, ସିଂହନାଦର ଗର୍ଜନ ଏବଂ ରଥଚକ୍ରର ଶବ୍ଦ ଶୁଣ।

7.110.80

नागानां शृणु शब्दं च पत्तीनां च सहस्रशः ।
सादिनां द्रवतां चैव शृणु कम्पयतां महीम् ॥ ७.११०.८० ॥

ହସ୍ତୀମାନଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣ, ସହସ୍ର ସହସ୍ର ପଦାତିକ, ଅଶ୍ୱାରୋହୀ, ଧାବମାନ ଏବଂ ପୃଥିବୀ କମ୍ପାଉଥିବା ଲୋକଙ୍କ ଶବ୍ଦ ମଧ୍ୟ ଶୁଣ।

7.110.81

पुरस्तात्सैन्धवानीकं द्रोणानीकं च पृष्ठतः ।
बहुत्वाद्धि नरव्याघ्र देवेन्द्रमपि पीडयेत् ॥ ७.११०.८१ ॥

ଆଗରେ ସୈନ୍ଧବ ସେନା ଓ ପଛରେ ଦ୍ରୋଣ ସେନା ଅଛି; ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ସେମାନଙ୍କ ବହୁତ୍ୱ ଦେବରାଜ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୀଡ଼ିତ କରିପାରେ।

7.110.82

अपर्यन्ते बले मग्नो जह्यादपि च जीवितम् ।
तस्मिंश्च निहते युद्धे कथं जीवेत मादृशः ॥ ७.११०.८२ ॥

ଅପାର ସେନାରେ ବୁଡ଼ିଥିବା ଲୋକ ପ୍ରାଣ ମଧ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିପାରେ; ସେହି ଯୁଦ୍ଧରେ ସେମାନେ ହତ ହେଲେ ମୋ ପରି କିଏ ବଞ୍ଚିବ?

7.110.83

सर्वथा समनुप्राप्तः सुकृच्छ्रं त्वयि जीवति ।
श्यामो युवा गुडाकेशो दर्शनीयश्च पाण्डवः ॥ ७.११०.८३ ॥

ତୁମେ ବଞ୍ଚିଥିବା ବେଳେ ସର୍ବପ୍ରକାରେ ମହାସଙ୍କଟରେ ପଡ଼ିଛୁ; ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣ, ଯୁବା, ଗୁଡ଼ାକେଶ ଓ ଦର୍ଶନୀୟ ପାଣ୍ଡବ (ଅର୍ଜୁନ)।

7.110.84

लघ्वस्त्रश्चित्रयोधी च प्रविष्टस्यात भारतीम् ।
सूर्योदये महाबाहुर्दिवसश्चातिवर्तते ॥ ७.११०.८४ ॥

ଲଘୁ ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଅଦ୍ଭୁତ ଯୋଦ୍ଧା ସେ ଭାରତୀ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କରିଥିବ; ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟରେ ସେ ମହାବାହୁ ଦିନକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ।

7.110.85

तन्न जानामि वार्ष्णेय यदि जीवति वा न वा ।
कुरूणां चापि तत्सैन्यं सागरप्रतिमं महत् ॥ ७.११०.८५ ॥

ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟ, ସେ ବଞ୍ଚିଛି କି ନାହିଁ ମୁଁ ଜାଣେ ନାହିଁ, ଏବଂ କୁରୁମାନଙ୍କର ସେ ମହାସେନା ମଧ୍ୟ ସାଗର ସଦୃଶ।

7.110.86

एक एव च बीभत्सुः प्रविष्टस्तात भारतीम् ।
अविपह्यां महाबाहुः सुरैरपि महाहवे ॥ ७.११०.८६ ॥

ହେ ତାତ, ଏକାକୀ ବୀଭତ୍ସୁ—ସେଇ ମହାବାହୁ—ଭାରତୀ ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କରିଛନ୍ତି; ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ରୋକି ପାରିବେ ନାହିଁ।

7.110.87

न हि मे वर्तते बुद्धिरद्य युद्धे कथञ्चन ।
द्रोणोऽपि रभसो युद्धे मम पीडयते बलम् ॥ ७.११०.८७ ॥

ଆଜି ଯୁଦ୍ଧରେ ମୋ ମନରେ କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ସ୍ଥିର ସଂକଳ୍ପ ନାହିଁ; ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରଚଣ୍ଡ ଦ୍ରୋଣ ମଧ୍ୟ ମୋ ସେନାକୁ ପୀଡ଼ିତ କରୁଛନ୍ତି।

7.110.88

प्रत्यक्षं ते महाबाहो यथाऽसौ चरति द्विजः ।
युगपच्च समेतानां कार्याणां त्वं विचक्षणः।
महार्थं लघुसंयुक्तं कर्तुमर्हसि मानद ॥ ७.११०.८८ ॥

ହେ ମହାବାହୁ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ (ଦ୍ରୋଣ) କିପରି ବିଚରଣ କରୁଛନ୍ତି ତାହା ତୁମ ଆଖି ଆଗରେ ଅଛି; ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଆସିଥିବା କାର୍ଯ୍ୟରେ ତୁମେ ନିପୁଣ; ହେ ମାନଦ, ମହତ୍ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟର କାର୍ଯ୍ୟ ସହଜରେ କରିବା ତୁମ ପକ୍ଷରେ ଉଚିତ।

7.110.89

तस्य मे सर्वकार्येषु कार्यमेतन्मतं महत् ।
अर्जुनस्य परित्राणां कर्तव्यमिति संयुगे ॥ ७.११०.८९ ॥

ମୋ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ହିଁ ମହତ୍ କାର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି ମୁଁ ମନେ କରେ—ଯୁଦ୍ଧରେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରିବା ହିଁ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ।

7.110.90

नाहं शोचामि दाशार्हं गोप्तारं जगतः पतिम् ।
स हि शक्तो रणे तात त्रीँल्लोकानपि सङ्गतान् ॥ ७.११०.९० ॥

ଦାଶାର୍ହ, ଜଗତର ରକ୍ଷକ ଓ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପାଇଁ ମୁଁ ଶୋକ କରେ ନାହିଁ; ହେ ତାତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକତ୍ର ହୋଇଥିବା ତିନି ଲୋକକୁ ମଧ୍ୟ ସେ ରୋକିବାକୁ ସମର୍ଥ।

7.110.91

विजेतुं पुरुषव्याघ्रः सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ।
किम्पुनर्धार्तराष्ट्रस्य बलमेतत्सुदुर्बलम् ॥ ७.११०.९१ ॥

ହେ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ମୁଁ ତୁମକୁ ସତ୍ୟ କହୁଛି: ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କ ଏହି ସେନା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ବଳ; ଏହାକୁ ଜୟ କରିବା ତୁମ ପାଇଁ ସହଜ।

7.110.92

अर्जुनस्त्वेष वार्ष्णेय पीडितो बहुभिर्युधि ।
प्रजह्यात्समरे प्राणांस्तस्माद्विन्दामि कश्मलम् ॥ ७.११०.९२ ॥

ହେ ବାର୍ଷ୍ଣେୟ, ଅର୍ଜୁନ ଯୁଦ୍ଧରେ ବହୁଜନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୀଡ଼ିତ; ସେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରିପାରେ; ତେଣୁ ମୁଁ ବ୍ୟଥିତ।

7.110.93

तस्य त्वं पदवीं गच्छ गच्छेयुस्त्वादृशा यथा ।
तादृशस्येदृशे काले मादृशेनाभिनोदितः ॥ ७.११०.९३ ॥

ତୁମେ ତାଙ୍କ ପଥରେ ଚାଲ, ଯେପରି ତୁମ ପରି ଲୋକମାନେ ଚାଲନ୍ତି; ଏପରି ସମୟରେ ମୋ ପରି ଜଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ପରି ଜଣଙ୍କ ପଥରେ ଚାଲ।

7.110.94

रणे वृष्णिप्रवीराणां द्वावेवातिरथौ स्मृतौ ।
प्रद्युम्नश्च महाबाहुस्त्वं च सात्वत विश्रुतः ॥ ७.११०.९४ ॥

ଯୁଦ୍ଧରେ ବୃଷ୍ଣି ବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କେବଳ ଦୁଇ ଜଣ ଅତିରଥୀ ବୋଲି ସ୍ମୃତ ଅଛନ୍ତି: ମହାବାହୁ ପ୍ରଦ୍ୟୁମ୍ନ, ଏବଂ ହେ ସାତ୍ୱତ, ବିଖ୍ୟାତ ତୁମେ।

7.110.95

अस्त्रे नारायणसमः सङ्कर्षणसमो बले ।
वीरतायां नरव्याघ्र धनञ्जयसमो ह्यसि ॥ ७.११०.९५ ॥

ଅସ୍ତ୍ରରେ ତୁମେ ନାରାୟଣଙ୍କ ସମାନ, ବଳରେ ସଂକର୍ଷଣଙ୍କ ସମାନ; ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ବୀରତାରେ ତୁମେ ଧନଞ୍ଜୟ (ଅର୍ଜୁନ) ସମାନ ହିଁ।

7.110.96

भीष्मद्रोणावतिक्रम्य सर्वयुद्धविशारदम् ।
त्वामेव पुरुषव्याघ्रं लोके सन्तः प्रचक्षते ॥ ७.११०.९६ ॥

ଭୀଷ୍ମ ଓ ଦ୍ରୋଣଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରି, ସମସ୍ତ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିପୁଣ ତୁମକୁ ହିଁ, ହେ ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର, ଜଗତରେ ସଜ୍ଜନମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କହନ୍ତି।

7.110.97

सदेवासुरगन्धर्वान्सकिन्नरमहोरगान् ।
योधयेच्च जगत्सर्वं विजयेत रिपून्बहून् ॥ ७.११०.९७ ॥

ଦେବତା, ଅସୁର, ଗନ୍ଧର୍ବ, କିନ୍ନର ଓ ମହୋରଗମାନଙ୍କ ସହିତ ସମଗ୍ର ଜଗତ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରି ବହୁ ଶତ୍ରୁ ଜିତନ୍ତୁ।

7.110.98

इति ब्रुवन्ति लोकेषु जनास्तव गुणांस्तथा ।
समागमेषु सर्वेषु पृथगेव च सर्वदा।
नाशक्यं विद्यते लोके सात्यकेरिति माधव ॥ ७.११०.९८ ॥

ଲୋକମାନେ ତୁମର ଗୁଣ ଏହିପରି ସମସ୍ତ ସଭାରେ, ପୃଥକ୍ ଭାବେ ଏବଂ ସର୍ବଦା କହନ୍ତି। ହେ ମାଧବ, ଜଗତରେ ସାତ୍ୟକିଙ୍କ ପାଇଁ କିଛି ଅସାଧ୍ୟ ନାହିଁ।

7.110.99

तत्त्वां यदभिवक्ष्यामि तत्कुरुष्व महाबल ॥ ७.११०.९९ ॥

ତେଣୁ ହେ ମହାବଳ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଯାହା କହିବି ତାହା କର।

7.110.100

सम्भावना हि लोकस्य मम पार्थस्य चोभयोः ।
नान्यथा तां महाबाहो सम्प्रकर्तुमिहार्हसि ॥ ७.११०.१०० ॥

ଜଗତ, ମୋ ଓ ପାର୍ଥ ଦୁଇଙ୍କର ଆଶା ଏହା। ହେ ମହାବାହୁ, ଏହାକୁ ଏଠାରେ ଅନ୍ୟଥା ନୁହେଁ, ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ।

7.110.101

परित्यज्य प्रियान्प्राणान्रणे चर विभीतवत् ।
न हि शैनेय दाशार्हा रणे रक्षन्ति जीवितम् ॥ ७.११०.१०१ ॥

ପ୍ରିୟ ପ୍ରାଣ ତ୍ୟାଗ କରି ଯୁଦ୍ଧରେ ନିର୍ଭୟ ପରି ବିଚରଣ କର। ହେ ଶୈନେୟ, ଦାଶାର୍ହମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ନିଜ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରନ୍ତି ନାହିଁ।

7.110.102

अयुद्धमनवस्थानं सङ्ग्रामे च पलायनम् ।
भीरूणामसतां मार्गे नैष दाशार्हसेवितः ॥ ७.११०.१०२ ॥

ଯୁଦ୍ଧ ନ କରିବା, ସ୍ଥିର ନ ରହିବା, ସଂଗ୍ରାମରୁ ପଳାଇବା—ଏହା ଭୀରୁ ଓ ଅଧମମାନଙ୍କ ପଥ; ଦାଶାର୍ହମାନେ ଏହାକୁ ଅନୁସରଣ କରନ୍ତି ନାହିଁ।

7.110.103

तवार्जुनो गुरुस्तात धर्मात्मा शिनिपुङ्गच ।
वासुदेवो गुरुश्चापि तव पार्थस्य धीमतः ॥ ७.११०.१०३ ॥

ହେ ବତ୍ସ, ଶିନି ବଂଶର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଧର୍ମାତ୍ମା ଅର୍ଜୁନ ତୁମର ଗୁରୁ; ବାସୁଦେବ ମଧ୍ୟ ତୁମର ଗୁରୁ, ଏବଂ ବୁଦ୍ଧିମାନ ପାର୍ଥଙ୍କରୁ ମଧ୍ୟ ଗୁରୁ।

7.110.104

कारणद्वयमेतद्धि जानंस्त्वामहमब्रुवम् ।
मावमंस्था वचो मह्यं गुरुस्तव गुरोर्ह्यहम् ॥ ७.११०.१०४ ॥

ଏହି ଦୁଇଟି କାରଣ ଜାଣି ହିଁ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଛି; ମୋ ବଚନକୁ ଅବମାନନା କର ନାହିଁ, କାରଣ ମୁଁ ତୁମର ଗୁରୁ, ଏବଂ ଗୁରୁଙ୍କର ମଧ୍ୟ ଗୁରୁ।

7.110.105

वासुदेवमतं चैव मम चैवार्जुनस्य च ।
सत्यमेतन्मयोक्तं ते याहि यत्र धनञ्जयः ॥ ७.११०.१०५ ॥

ବାସୁଦେବଙ୍କ ମତ, ମୋ ମତ ଏବଂ ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ମତ ମଧ୍ୟ ଏହା; ମୁଁ ତୁମକୁ ଯାହା କହିଲି ତାହା ସତ୍ୟ। ଧନଞ୍ଜୟ ଯେଉଁଠାରେ ଅଛନ୍ତି, ସେଠାକୁ ଯାଅ।

7.110.106

एतद्वचनमाज्ञाय मम सत्यपराक्रम ।
प्रविशैतद्बलं तात धार्तराष्ट्रस्य दुर्मतेः ॥ ७.११०.१०६ ॥

ମୋ ଏହି ବଚନ ବୁଝି, ହେ ସତ୍ୟପରାକ୍ରମୀ, ହେ ବତ୍ସ, ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ରପୁତ୍ରଙ୍କ ଏହି ସେନାରେ ପ୍ରବେଶ କର।

7.110.107

प्रविश्य च यथान्यायं सङ्गम्य च महारथैः ।
यथार्हमात्मनः कर्म रणे सात्वत दर्शय ॥ ७.११०.१०७ ॥

ଯଥାବିଧି ପ୍ରବେଶ କରି, ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ସାମ୍ନା କରି, ହେ ସାତ୍ୱତ, ଯୁଦ୍ଧରେ ତୁମ ଯୋଗ୍ୟ ପରାକ୍ରମ ଦେଖାଅ।