มหาภารตะ · อัธยายะ 7.114
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.114.1
एवं बहुगुणं सैन्यमेवं प्रविचितं बलम् ।
व्यूढमेवं यथान्यायमेवं बहु च सञ्जय ॥ ७.११४.१ ॥
สัญชัย กองทัพอันมีคุณมากมายเช่นนี้ กำลังพลที่ตรวจตราแล้วอย่างนี้ จัดกระบวนไว้ตามระเบียบอย่างนี้ และยิ่งใหญ่อย่างนี้
7.114.2
नित्यं पूजितमस्माभिरभिकामं च नः सदा ।
प्रौढमत्यद्भुताकारं पुरस्ताद्दृष्टविक्रमम् ॥ ७.११४.२ ॥
เป็นที่เคารพบูชาของเราอยู่เสมอ และเป็นที่ปรารถนาของเราตลอดเวลา เติบโตเต็มที่ มีรูปลักษณ์อันน่าอัศจรรย์ยิ่ง และมีความกล้าหาญที่เคยประจักษ์มาก่อนแล้ว
7.114.3
नातिवृद्वमबालं च नाकृशं नातिपीवरम् ।
लघुवृत्तायतप्रायं सारगात्रमनामयम् ॥ ७.११४.३ ॥
ไม่แก่เกินไปและไม่เด็กเกินไป ไม่ผอมและไม่อ้วนเกินไป ส่วนใหญ่คล่องแคล่ว ได้สัดส่วน มีรูปร่างแข็งแรง และปราศจากโรคภัย
7.114.4
आत्तसन्नाहसञ्छन्नं बहुशस्त्रपरिच्छदम् ।
शस्त्रग्रहणविद्यासु बह्वीषु परिनिष्ठितम् ॥ ७.११४.४ ॥
สวมเกราะที่สวมใส่แล้ว ประดับด้วยอาวุธและเครื่องใช้มากมาย และชำนาญในศิลปะการจับอาวุธหลายแขนง
7.114.5
आरोहे पर्यवस्कन्दे सरणे सान्तरप्लुते ।
सम्यक्प्रहरणे याने व्यपयाने च कोविदम् ॥ ७.११४.५ ॥
ชำนาญในการขึ้นขี่ การลงจากพาหนะ การโจมตี การเคลื่อนไหว การกระโดดข้ามช่องว่าง การฟาดฟันอย่างถูกต้อง การใช้ยานพาหนะ และการถอยทัพ
7.114.6
नागेष्वश्वेषु बहुशो रथेषु च परीक्षितम् ।
चर्मनिस्त्रिंशयुद्धे च नियुद्धे च विशारदम्।
परीक्ष्य च यथान्यायं वेतनेनोपपादितम् ॥ ७.११४.६ ॥
ได้รับการทดสอบหลายครั้งทั้งบนช้าง ม้า และรถรบ เชี่ยวชาญการต่อสู้ด้วยโล่และดาบ และการปล้ำ ทั้งยังได้รับการทดสอบตามระเบียบแล้ว และรับจ้างด้วยค่าตอบแทน
7.114.7
न गोष्ठ्या नोपकारेण न सम्बन्धनिमित्ततः ।
नानाहूतं नाप्यभृतं मम सैन्यं बभूव ह ॥ ७.११४.७ ॥
กองทัพของข้าพเจ้ามิได้รวมกันด้วยความเป็นมิตรสหาย มิได้เพราะการช่วยเหลือ และมิได้เพราะความสัมพันธ์ทางเครือญาติ มิได้ถูกเรียกระดมด้วยประกาศ และมิได้รับจ้างมา
7.114.8
कुलीनार्यजनोपेतं तुष्टपुष्टमनुद्धतम् ।
कृतमानोपचारं च यशस्वि च मनस्वि च ॥ ७.११४.८ ॥
ประกอบด้วยผู้คนที่มีตระกูลสูงและมีความประพฤติอันประเสริฐ พอใจและมีความอิ่มหนำ ถ่อมตน ได้รับการให้เกียรติและปฏิบัติด้วยความสุภาพ มีชื่อเสียงและมีจิตใจสูงส่ง
7.114.9
सचिवैश्चापरैर्मुख्यैर्बहुभिः पुण्यकर्मभिः ।
लोकपालोपमैस्तात पालितं नरसत्तमैः ॥ ७.११४.९ ॥
สัญชัยที่รัก กองทัพนั้นได้รับการคุ้มครองโดยเสนาบดีและผู้มีตำแหน่งสำคัญอื่นๆ โดยบุรุษผู้ทำกรรมดีจำนวนมาก โดยบุรุษอันประเสริฐที่เปรียบเหมือนเทพผู้พิทักษ์โลก
7.114.10
बहुभिः पार्थिवैर्गुप्तमस्मत्प्रियचिकीर्षुभिः ।
अस्मानभिसृतैः कामात्सबलैः सपदानुगैः ॥ ७.११४.१० ॥
กองทัพนั้นได้รับการคุ้มครองโดยกษัตริย์จำนวนมากผู้ปรารถนาจะทำสิ่งที่เป็นที่รักของพวกเรา ผู้ยกทัพมาต่อสู้พวกเราด้วยความปรารถนา พร้อมด้วยกองกำลัง ทหารราบ และบริวาร
7.114.11
महोदधिमिवापूर्णमापगाभिः समन्ततः ।
अपक्षैः पक्षिसङ्काशै रथैरश्वैश्च संवृतम् ॥ ७.११४.११ ॥
เปรียบเหมือนมหาสมุทรที่ถูกแม่น้ำหลั่งไหลเข้ามาเติมจนเต็มจากทุกทิศ กองทัพนั้นถูกล้อมไว้ด้วยรถรบและม้า แม้ไม่มีปีกแต่ก็คล้ายนกนานาชนิด
7.114.12
प्रभिन्नकरटैश्चैव द्विरदैरावृतं महत् ।
यदहन्यत मे सैन्यं किमन्यद्भागधेयतः ॥ ७.११४.१२ ॥
กองทัพอันยิ่งใหญ่นั้นถูกล้อมด้วยช้างที่มีมดคล้องจมูกไหลพล่าน กองทัพของข้าพเจ้าถูกทำลายลง นอกจากโชคชะตาแล้วจะมีสาเหตุอื่นใดอีกเล่า
7.114.13
योधाक्षय्यजलं भीमं वाहनोर्मितरङ्गिणम् ।
क्षेपण्यसिगदाशक्तिशरप्रासझषाकुलम् ॥ ७.११४.१३ ॥
น้ำของกองทัพนั้นคือทหารที่ไม่มีวันหมดสิ้น น่าสะพรึงกลัว คลื่นของมันคือรถรบและม้า และเต็มไปด้วยปลาในรูปของกระบองขว้าง ดาบ คทา หอก ลูกศร และหอกซัด
7.114.14
ध्वजभूषणसम्बाधरत्नोपलसुसञ्चितम् ।
वाहनैरभिधावद्भिर्वायुवेगविकम्पितम् ॥ ७.११४.१४ ॥
แน่นขนัดด้วยธงและเครื่องประดับ เกลื่อนกลาดด้วยหินเหมือนอัญมณี และสั่นสะเทือนด้วยความเร็วของลม เมื่อยานพาหนะพุ่งไปข้างหน้า
7.114.15
द्रोणगम्भीरपातालं कृतवर्ममहाहदम् ।
जलसन्धमहाग्राहं कर्मचन्द्रोदयोद्धतम् ॥ ७.११४.१५ ॥
ห้วงลึกของมันคือพระโทรณะ ทะเลสาบใหญ่ของมันคือกฤตวรมัน จระเข้ใหญ่ของมันคือชยัทรถ และมันถูกกระพือด้วยการขึ้นของพระจันทร์แห่งกรรม
7.114.16
गते सैन्यार्णवं भित्त्वा तरसा पाण्डवर्षभे ।
सञ्जयैकरथेनैव युयुधाने च मामकम् ॥ ७.११४.१६ ॥
เมื่อวีรบุรุษแห่งปาณฑพฝ่าทะลุมหาสมุทรของกองทัพไปอย่างรวดเร็ว และยุยุธานก็ไปด้วยรถศึกคันเดียวกับสัญชัย กองทัพของข้าพเจ้า (ก็แตกพ่ายไป)
7.114.17
तत्र शेषं न पश्यामि प्रविष्टे सव्यसाचिनि ।
सात्वते च रथोदारे मम सैन्यस्य सञ्जय ॥ ७.११४.१७ ॥
ที่นั่น เมื่ออรชุนผู้ถนัดซ้ายขวา (สวยสาจิน) เข้าไปแล้ว และสาตยกีผู้สารถีผู้ยิ่งใหญ่ด้วย ข้าแต่สัญชัย ข้าพเจ้าไม่เห็นเหลือของกองทัพของข้าพเจ้าเลย
7.114.18
तौ तत्र समतिक्रान्तौ दृष्ट्वाऽतीव तरस्विनौ ।
सिन्धुराजं तु सम्प्रेक्ष्य गाण्डीवस्य च गोचरम् ॥ ७.११४.१८ ॥
เมื่อเห็นวีรบุรุษทั้งสองผู้ว่องไวยิ่งนั้นผ่านเข้าไปที่นั่น และได้เห็นพระเจ้าแผ่นดินแห่งสินธุอยู่ในระยะที่คันธนูคาณฑีวะเล็งถึง
7.114.19
किं नु वा कुरवः कृत्यं विदधुः कालचोदिताः ।
दारुणैकायनेऽकाले कथं वा प्रतिपेदिरे ॥ ७.११४.१९ ॥
เหล่าเการพได้กระทำหน้าที่อันใดหรือ ถูกกาลเวลาผลักดันไป? ในจุดจบอันน่าสะพรึงกลัวนั้น ในเวลาที่ไม่ควร พวกเขาเข้าสู่มันได้อย่างไร
7.114.20
ग्रस्तान्हि कौरवान्मन्ये मृत्युना तात सङ्गतान् ।
विक्रमोऽपि रणे तेषां न तथा दृश्यते हि वै ॥ ७.११४.२० ॥
สัญชัยที่รัก ข้าพเจ้าคิดว่าเหล่าเการพถูกความตายจับไปและรวมกันอยู่ที่นั่น ความกล้าหาญของพวกเขาในสนามรบก็ไม่ปรากฏเช่นเดิมเลย
7.114.21
अक्षतौ संयुगे तत्र प्रविष्टौ कृष्णपाण्डवौ ।
न च वारयिता कश्चित्तयोरस्तीह सञ्जय ॥ ७.११४.२१ ॥
สัญชัย กฤษณะและปาณฑพทั้งสองเข้าไปในการรบที่นั่นโดยไม่ได้รับอันตราย และในที่นี้ไม่มีผู้ใดจะยับยั้งทั้งสองได้
7.114.22
भृताश्च बहवो योधाः परीक्ष्यैव महारथाः ।
वेतनेन यथायोगं प्रियवादेन चापरे ॥ ७.११४.२२ ॥
นักรบจำนวนมากและมหารถทั้งหลายถูกจ้างมาหลังจากการทดสอบแล้ว แต่ละคนตามค่าจ้างที่เหมาะสม และคนอื่นๆ ถูกเกลี้ยกล่อมด้วยถ้อยคำอ่อนหวาน
7.114.23
असत्कारभृतस्तात मम सैन्ये न विद्यते ।
कर्मणा ह्यनुरूपेण लभ्यते भक्तवेतनम् ॥ ७.११४.२३ ॥
ลูกรัก ในกองทัพของเรานั้นไม่มีผู้ใดที่ไม่ได้รับเกียรติ เพราะอาหารและค่าจ้างย่อมได้มาตามสมควรแก่การกระทำของตน
7.114.24
न च योधोऽभवत्कश्चिन्मम सैन्ये तु सञ्जय ।
अल्पदानभृतस्तात तथा चाभृतको नरः ॥ ७.११४.२४ ॥
สัญชัย ในกองทัพของเราไม่มีนักรบผู้ใดเลย ลูกรัก มีเพียงคนที่เลี้ยงชีพด้วยของให้เล็กน้อย และคนที่ไม่มีค่าจ้างเท่านั้น
7.114.25
पूजितो हि यथाशक्त्या दानमानासनैर्मया ।
तथा पुत्रैश्च मे तात ज्ञातिभिश्च सबान्धवैः ॥ ७.११४.२५ ॥
ลูกรัก เราได้ให้เกียรติพวกเขาตามกำลังความสามารถด้วยของกำนัล เกียรติยศ และที่นั่ง บุตรของเราและญาติทั้งหลายพร้อมด้วยพี่น้องก็ทำเช่นนั้นเช่นกัน
7.114.26
ते च प्राप्यैव सङ्ग्रामे निर्जिताः सव्यसाचिना ।
शैनेयेन परामृष्टाः किमन्यद्भागधेयतः ॥ ७.११४.२६ ॥
พวกเขาพบกับศัตรูในการรบ และถูกสัวยสาจินพิชิต ถูกไชเนยะโจมตีล้มลง นอกจากโชคชะตาแล้วจะมีเหตุใดอีกเล่า
7.114.27
रक्ष्यते यश्च सङ्ग्रामे ये च सञ्जय रक्षिणः ।
एकः साधारणः पन्थार रक्ष्यस्य सह रक्षिभिः ॥ ७.११४.२७ ॥
สัญชัย ในการรบ ผู้ที่ได้รับการคุ้มครองและผู้ที่คุ้มครองเขา ย่อมมีทางเดินร่วมกันเพียงทางเดียว
7.114.28
अर्जुनं समरे दृष्ट्वा सैन्धवस्याग्रतः स्थितम् ।
पुत्रो मम भृशं मूढः किं कार्यं प्रत्यपद्यत ॥ ७.११४.२८ ॥
เมื่อเห็นอรชุนยืนอยู่ข้างหน้ากษัตริย์แห่งสินธุในการรบ บุตรของเราผู้โง่เขลาอย่างยิ่งได้กระทำการใดลงไป
7.114.29
सात्यकिं च रणे दृष्ट्वा प्रविशन्तमभीतवत् ।
किं नु दुर्योधनः कृत्यं प्राप्तकालममन्यत ॥ ७.११४.२९ ॥
เมื่อเห็นสาตยกีเข้าสู่การรบราวกับไม่หวาดกลัว ทุรโยธน์พิจารณาว่าควรทำหน้าที่ใดในยามที่ถึงเวลา
7.114.30
सर्वशस्त्रातिगौ सेनां प्रविष्टौ रथिसत्तमौ ।
दृष्ट्वा कां वै धृतिं युद्धे प्रत्यपद्यन्त मामकाः ॥ ७.११४.३० ॥
เมื่อเห็นรถผู้เลิศสองท่านที่เหนือกว่าอาวุธทั้งปวงเข้ามาในกองทัพ ชาวของเราได้ตั้งมั่นอย่างไรในการรบ
7.114.31
दृष्ट्वा कृष्णं तु दाशार्हमर्जुनार्थे व्यवस्थितम् ।
शिनीनामृषभं चैव मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३१ ॥
เมื่อเห็นพระกฤษณะผู้สืบเชื้อสายทศารหะยืนอยู่เพื่ออรชุน และเห็นวัวผู้เลิศแห่งศินี เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า
7.114.32
दृष्टा सेनां व्यतिक्रान्तां सात्वतेनार्जुनेन च ।
पलायमानांश्च कुरून्मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३२ ॥
เมื่อเห็นกองทัพถูกบดขยี้โดยสาตวตและอรชุน และเห็นกุรุทั้งหลายหนีไป เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า
7.114.33
विद्रुतान्रथिनो दृष्ट्वा निरुत्साहान्द्विषज्जये ।
पलायनकृतोत्साहान्मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३३ ॥
เมื่อเห็นรถศึกแตกกระเจิง ขาดความกระตือรือร้นที่จะชนะศัตรู และเห็นผู้ที่มีแต่ความคิดจะหนี เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า
7.114.34
शून्यान्कृतान्रथोपस्थान्सात्वतेनार्जुनेन च ।
हतांश्च योधान्संदृश्य मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३४ ॥
เมื่อเห็นที่นั่งบนรถว่างเปล่า และเห็นนักรบถูกฆ่าโดยสาตวตและอรชุน เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า
7.114.35
व्यश्वनागरथान्दृष्ट्वा तत्र वीरान्सहृस्रशः ।
धावमानान्रणे व्यग्रामन्यन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३५ ॥
เมื่อเห็นวีรบุรุษนับพันที่นั่นไม่มีม้า ไม่มีช้าง ไม่มีรถ วิ่งสับสนอยู่ในการรบ เราคิดว่าบุตรคนอื่นของเรากำลังโศกเศร้า
7.114.36
महानागान्विद्रवतो दृष्ट्वाऽर्जुनशराहतान् ।
पतितान्पततश्चान्यान्मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३६ ॥
เมื่อเห็นช้างศึกใหญ่หนีไป ถูกลูกศรของอรชุนยิงใส่ และเห็นคนอื่นๆ ล้มลงและกำลังล้ม เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า
7.114.37
विहीनांश्च कृतानश्वान्विरथांश्च कृतान्नरान् ।
तत्र सात्यकिपार्थाभ्यां मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३७ ॥
เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า เมื่อเห็นม้าถูกทำลาย และคนถูกตัดลงและถูกปลดจากรถศึกที่นั่น โดยสาตยกีและปารถะ
7.114.38
हयौघान्निहतान्दृष्ट्वा द्रवमाणांस्ततस्ततः ।
रणे माधवपार्थाभ्यां मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३८ ॥
เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า เมื่อเห็นฝูงม้าถูกฆ่าและวิ่งหนีไปทางนั้นทางนี้ในการรบ โดยมาธวะและปารถะ
7.114.39
पत्तिसङ्घान्रणे दृष्ट्वा धावमानांश्च सर्वशः ।
निराशा विजये सर्वे मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.३९ ॥
เราคิดว่าบุตรของเราทั้งหมด ซึ่งสิ้นหวังในชัยชนะ กำลังโศกเศร้า เมื่อเห็นกองทหารราบวิ่งไปทุกทิศในการรบ
7.114.40
द्रोणस्य समतिक्रान्तावनीकमपराजितौ ।
क्षणेन दृष्ट्वा तौ वीरौ मन्ये शोचन्ति पुत्रकाः ॥ ७.११४.४० ॥
เราคิดว่าบุตรของเรากำลังโศกเศร้า เมื่อเห็นวีรบุรุษสองท่านที่ไม่มีผู้ใดพิชิตได้ ซึ่งในชั่วขณะเดียวได้ผ่านพ้นกองทัพของโทรณะไป
7.114.41
सम्मूढोऽस्मि भृशं तात श्रुत्वा कृष्णधनञ्जयौ ।
प्रविष्टौ मामकं सैन्यं सात्वतेन सहाच्युतौ ॥ ७.११४.४१ ॥
ท่านผู้เป็นที่รัก เมื่อได้ยินว่ากฤษณะและธนัญชัย พร้อมด้วยสาตวตะ ได้บุกเข้าไปในกองทัพของข้าพเจ้า ข้าพเจ้าก็ตกอยู่ในความสับสนงงงวยเป็นอย่างยิ่ง
7.114.42
तस्मिन्प्रविष्टे पृतनां शिनीनां प्रवरे रथे ।
भोजानीकं व्यतिक्रान्ते किमकुर्वत कौरवाः ॥ ७.११४.४२ ॥
เมื่อรถศึกผู้ยอดเยี่ยมของกองทัพศินีได้บุกเข้าไปและฝ่าทัพของโภชะไปแล้ว เหล่าเการพได้กระทำการอย่างไรบ้าง
7.114.43
तथा द्रोणेन समरे निगृहीतेषु पाण्डुषु ।
कथं युद्धमभूत्तत्र तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ ७.११४.४३ ॥
เมื่อพวกปาณฑพถูกโทรณะยับยั้งไว้ในการรบเช่นนั้น การต่อสู้ที่นั่นได้ดำเนินไปอย่างไร จงเล่าเรื่องนั้นให้ข้าพเจ้าฟังเถิด สัญชัย
7.114.44
द्रोणो हि बलवान्श्रेष्ठः कृतास्त्रो युद्धदुर्मदः ।
पाञ्चालास्तं महेष्वासं प्रत्ययुध्यन्कथं रणे ॥ ७.११४.४४ ॥
โทรณะผู้แข็งแกร่ง ยอดเยี่ยม ชำนาญในอาวุธ และเย่อหยิ่งในการรบ ปาญจาลทั้งหลายได้สู้รบกับนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ผู้นั้นในสนามรบอย่างไร
7.114.45
बद्धवैरास्ततो द्रोणे धनञ्जयजयैषिणः ।
भारद्वाजसुतस्तेषु दृढवैरो महारथः ॥ ७.११४.४५ ॥
ต่อจากนั้น บรรดาผู้ผูกใจเจ็บต่อโทรณะและปรารถนาชัยชนะของธนัญชัย และในหมู่พวกเขานั้นมีบุตรของภารทวาชะ รถศึกผู้ยิ่งใหญ่ ผู้มีความเป็นศัตรูอย่างมั่นคง
7.114.46
अर्जुनश्चापि यच्चक्रे सिन्धुराजवधं प्रति ।
तन्मे सर्वं समाचक्ष्व कुशलो ह्यसि सञ्जय ॥ ७.११४.४६ ॥
ส่วนอรชุนก็ได้กระทำการใดต่อการสังหารกษัตริย์แห่งสินธุ จงเล่าเรื่องทั้งหมดนั้นให้ข้าพเจ้าฟัง เพราะท่านเป็นผู้ชำนาญ สัญชัย
7.114.47
आत्मापराधात्सम्भूतं व्यसनं भरतर्षभ ।
प्राप्य प्राकृतवद्वीर न त्वं शोचितुमर्हसि ॥ ७.११४.४७ ॥
ดูก่อนวีรบุรุษผู้เป็นวัวแห่งภรตะ เมื่อประสบความวิบัติที่เกิดจากความผิดของตนเอง ท่านไม่ควรโศกเศร้าเหมือนคนธรรมดาเลย
7.114.48
पुरा यदुच्यसे प्राज्ञैः सुहृद्भिर्विदुरादिभिः ।
मा हार्षीः पाण्डवान्राजन्निति तन्न त्वया श्रुतम् ॥ ७.११४.४८ ॥
ดูก่อนกษัตริย์ สิ่งที่ผู้มีปัญญาและมิตรผู้หวังดี มีวิทุระเป็นต้น เคยกล่าวแก่ท่านไว้นานแล้วว่า อย่าได้ริบเอาสิทธิ์ของปาณฑพไปเลย ท่านมิได้ฟังสิ่งนั้นเลย
7.114.49
सुहृदां हितकामानां वाक्यं यो न शृणोति ह ।
स महद्व्यसनं प्राप्य शोचते वै यथा भवान् ॥ ७.११४.४९ ॥
ผู้ใดไม่ฟังถ้อยคำของมิตรผู้ปรารถนาประโยชน์ ผู้นั้นเมื่อประสบความวิบัติใหญ่หลวงก็ย่อมโศกเศร้า ดังที่ท่านกำลังโศกเศร้าอยู่นี้แล
7.114.50
याचितोऽसि पुरा राजन्दाशार्हेण शमं प्रति ।
न च तं लब्धवान्कामं त्वत्तः कृष्णो महायशाः ॥ ७.११४.५० ॥
ดูก่อนกษัตริย์ ในกาลก่อนพระกฤษณะผู้เป็นทาศารหะได้ขอให้ท่านทำสันติ แต่พระกฤษณะผู้มีเกียรติยศยิ่งใหญ่ก็มิได้รับความปรารถนานั้นจากท่าน
7.114.51
तव निर्गुणतां ज्ञात्वा पक्षपातं सुतेषु च ।
द्वैधीभावं तथा धर्मे पाण्डवेषु च मत्सरम् ॥ ७.११४.५१ ॥
ทราบถึงความไร้คุณธรรมของท่าน ความลำเอียงต่อบุตรทั้งหลาย ความไม่แน่วแน่ในธรรม และความริษยาปาณฑพของท่าน
7.114.52
तव जिह्ममभिप्रायं विदित्वा पाण्डवान्प्रति ।
आर्तप्रलापांश्च बहून्मनुजाधिप सत्तम ॥ ७.११४.५२ ॥
ทราบถึงเจตนาคดโกงของท่านต่อปาณฑพ และการคร่ำครวญด้วยความทุกข์ของท่านเป็นอันมาก ดูก่อนเจ้าแห่งมนุษย์ ดูก่อนกษัตริย์ผู้ประเสริฐที่สุด
7.114.53
सर्वलोकस्य तत्त्वज्ञः सर्वलोकेश्वरः प्रभुः ।
वासुदेवस्ततो युद्धं कुरूणामकरोन्महत् ॥ ७.११४.५३ ॥
พระวาสุเทพผู้รู้ความจริงของโลกทั้งปวง ผู้เป็นเจ้าแห่งโลกทั้งปวง ผู้ทรงอำนาจ จึงได้ทำให้เกิดการรบอันยิ่งใหญ่ในหมู่เการพ
7.114.54
आत्मापराधात्सुमहान्प्राप्तस्ते विपुलः क्षयः ।
नैनं दुर्योधने दोषं कर्तुमर्हसि मानद ॥ ७.११४.५४ ॥
ความพินาศอันใหญ่หลวงนี้ได้เกิดแก่ท่านด้วยความผิดของท่านเอง ดูก่อนผู้ให้เกียรติ ไม่สมควรที่ท่านจะโยนความผิดนี้ให้แก่ทุรโยธน์
7.114.55
न हि तै सुकृतं किञ्चिदादौ मध्ये च भारत ।
दृश्यते पृष्ठतश्चैव त्वन्मूलो हि पराजयः ॥ ७.११४.५५ ॥
ดูก่อนภารตะ ไม่เห็นกรรมดีของท่านแม้สักอย่างเดียว ไม่ว่าในตอนต้น ตอนกลาง หรือแม้ภายหลัง ความพ่ายแพ้นี้มีรากเหง้ามาจากท่าน
7.114.56
तस्मादद्य स्थिरो भूत्वा ज्ञात्वा लोकस्य निर्णयम् ।
शृणु युद्धं यथावृत्तं घोरं देवासुरोपमम् ॥ ७.११४.५६ ॥
เพราะฉะนั้น บัดนี้ จงตั้งมั่นและรู้คำตัดสินของโลกเถิด แล้วฟังการรบอันน่าสะพรึงกลัว ที่เป็นไปตามที่มันได้เกิดขึ้นจริง ดุจการรบระหว่างเทพกับอสูร
7.114.57
प्रविष्टे तव सैन्यं तु शैनेये सत्यविक्रमे ।
भीमसेनमुखाः पार्थाः प्रतीयुर्वाहिनीं तव ॥ ७.११४.५७ ॥
เมื่อไศเนยะ (สาตยกิ) ผู้มีวิกรมอันแท้จริง บุกเข้าไปในกองทัพของท่านแล้ว บรรดาบุตรแห่งปฤถาที่มีภีมเสนนำหน้า ก็รุกเข้าต่อกองทัพของท่าน
7.114.58
आगच्छतस्तान्सहसा क्रुद्धरूपान्सहानुगान् ।
दधारैको रणे पाण्डून्कृतवर्मा महारथः ॥ ७.११४.५८ ॥
เมื่อปาณฑพผู้มีรูปโกรธเกรี้ยวพร้อมด้วยบริวารกระโจนเข้ามาอย่างฉับพลัน กฤตวรมัน รถศึกผู้ยิ่งใหญ่ผู้เดียวได้ยันปาณฑพเหล่านั้นไว้ในการรบ
7.114.59
यथोद्वृत्तं वारयते वेला वै सलिलार्णवम् ।
पाण्डुसैन्यं तथा सङ्ख्ये हार्दिक्यः समवारयत् ॥ ७.११४.५९ ॥
ดังที่ชายฝั่งยับยั้งมหาสมุทรที่ซัดสาดไว้ได้ ฉันใด หารทิกยะ (กฤตวรมัน) ก็ยับยั้งกองทัพปาณฑพไว้ได้ในการรบ ฉันนั้น
7.114.60
तत्राद्भुतमपश्याम हार्दिक्यस्य पराक्रमम् ।
यदेनं सहिताः पार्था नातिचक्रमुराहवे ॥ ७.११४.६० ॥
ที่นั่น พวกเราได้เห็นความกล้าหาญอันน่าอัศจรรย์ของหารทิกยะ คือบุตรแห่งปฤถาทั้งหลาย แม้จะรวมกันอยู่ ก็ไม่อาจก้าวล่วงเขาไปได้ในการรบ
7.114.61
ततो भीमस्त्रिभिर्विद्ध्वा कृतवर्माणमाशुगैः ।
शङ्खं दध्मौ महाबाहुर्हर्षुयन्सर्वपाण्डवान् ॥ ७.११४.६१ ॥
จากนั้น ภีมะผู้มีแขนทรงพลังยิงกฤตวรมันด้วยลูกศรแหลมสามดอก แล้วเป่าสังข์ของตน ทำให้ปาณฑพทั้งปวงชื่นชมยินดี
7.114.62
सहदेवस्तु विंशत्या धर्मराजश्च पञ्चभिः ।
शतेन नकुलश्चापि हार्दिक्यं समविध्यत ॥ ७.११४.६२ ॥
สหเทวะยิงหารทิกยะด้วยลูกศรยี่สิบดอก ธรรมราชยิงด้วยห้าดอก ส่วนนกุลยิงด้วยหนึ่งร้อยดอก
7.114.63
द्रौपदेयास्त्रिसप्तत्या सप्तभिश्च घटोत्कचः ।
धृष्टद्युम्नस्त्रिभिश्चापि कृतवर्माणमार्दयत् ॥ ७.११४.६३ ॥
บุตรของเทราปที ยิงกฤตวรมันด้วยลูกศรเจ็ดสิบสามดอก ฆโฏตกจะด้วยเจ็ดดอก และธฤษฏทยุมนะด้วยสามดอก
7.114.64
विराटो द्रुपदश्चैव याज्ञसेनिश्च पञ्चभिः ।
शिखण्डी चैव हार्दिक्यं विद्ध्वा पञ्चभिराशुगैः ॥ ७.११४.६४ ॥
วิราฏะและทรุปทะ รวมทั้งยาชญเสนี ยิงหารทิกยะคนละห้าดอก และศิขัณฑินยิงเขาด้วยลูกศรแหลมห้าดอก
7.114.65
पुनर्विव्याध विंशत्या सायकानां हसन्निव ।
कृतवर्मा ततो राजन्सर्वतस्तान्महारथान् ॥ ७.११४.६५ ॥
ต่อมากฤตวรมันยิงพวกเขาอีกด้วยลูกศรยี่สิบดอก ราวกับหัวเราะ ข้าแต่พระราชา เขาทำให้มหารถเหล่านั้นทุกข์ระทมรอบด้านอย่างแท้จริง
7.114.66
एकैकं पञ्चभिर्विद्ध्वा भीमं विव्याध सप्तभिः ।
धनुर्ध्वजं चास्य तदा रथाद्भूमावपातयत् ॥ ७.११४.६६ ॥
ยิงแต่ละคนด้วยห้าดอกแล้ว เขายิงภีมะด้วยเจ็ดดอก จากนั้นก็ทำให้คันธนูและธงของภีมะตกจากรถลงสู่พื้นดิน
7.114.67
अथैनं छिन्नधन्वानं त्वरमाणो महारथः ।
आजघानोरसि क्रुद्धः सप्तत्या निशितैः शरैः ॥ ७.११४.६७ ॥
ครั้นนั้น มหารถผู้โกรธเกรี้ยวและรีบเร่งเข้าหาผู้ที่คันธนูขาดแล้ว ได้ยิงเข้าที่หน้าอกด้วยลูกศรคมเจ็ดสิบดอก
7.114.68
स गाढविद्धो बलवान्हार्दिक्यस्य शरोत्तमैः ।
चचाल रथमध्यस्थः क्षितिकम्पे यथाऽचलः ॥ ७.११४.६८ ॥
ภีมะผู้แข็งแรงถูกลูกศรชั้นเลิศของหารทิกยะทิ่มแทงอย่างสาหัส สั่นสะท้านอยู่กลางรถ เหมือนภูเขาเมื่อแผ่นดินไหว
7.114.69
भीमसेनं तथा दृष्ट्वा धर्मराजपुरोगमाः ।
विसृजन्तः शरान्राजन्कृतवर्माणमार्दयन् ॥ ७.११४.६९ ॥
ข้าแต่พระราชา เมื่อเห็นภีมเสนะเป็นเช่นนั้น บรรดานักรบที่มีธรรมราชนำหน้า ยุธิษฐิระ ก็ระดมยิงลูกศรและรุกรบกฤตวรมัน
7.114.70
तं तथा कोष्ठकीकृत्य रथवंशेन मारिष ।
विव्यधुः सायकैर्हृष्टा रक्षार्थं मारुतेर्मृधे ॥ ७.११४.७० ॥
ข้าแต่ท่าน เมื่อล้อมเขาไว้เหมือนยุ้งฉาง ด้วยแนวรถศึก นักรบที่ปีติยินดีก็ยิงลูกศรใส่เขาในการรบ เพื่อปกป้องมารุติ (ภีมะ)
7.114.71
प्रतिलभ्य ततः संज्ञां भीमसेनो महाबलः ।
शक्तिं जग्राह समरे हेमदण्डामयस्मायीम् ॥ ७.११४.७१ ॥
จากนั้น ภีมเสนะผู้มีกำลังมหาศาลได้สติกลับคืนมา แล้วคว้าหอกเหล็กด้ามทองคำในสนามรบ
7.114.72
चिक्षेप च रथात्तूर्णं कृतवर्मरथं प्रति ।
सा भीमभुजनिर्मुक्ता निर्मुक्तोरगसन्निभा ॥ ७.११४.७२ ॥
แล้วเขาก็เหวี่ยงหอกนั้นจากรถอย่างรวดเร็วไปยังรถของกฤตวรมัน หอกที่หลุดจากแขนของภีมะนั้นเหมือนงูที่ถูกปล่อยออกมา
7.114.73
कृतवर्माणमभितः प्रजज्वाल सुदारुणा ।
तामापतन्तीं सहसा युगान्ताग्निसमप्रभाम् ॥ ७.११४.७३ ॥
มันลุกโชนไปทั่วรอบกฤตวรมันอย่างน่าสะพรึงกลัว และเมื่อพุ่งเข้าหาเขาอย่างฉับพลัน มันส่องแสงเหมือนไฟแห่งจุดจบของยุค
7.114.74
द्वाभ्यां शराभ्यां हार्दिक्यो निजघान द्विधा तदा ।
सा छिन्ना पतिता भूमौ शक्तिः कनकभूषणा ॥ ७.११४.७४ ॥
ครั้งนั้น หารทิกยะใช้ลูกศรสองดอกผ่าหอกนั้นเป็นสองท่อน หอกประดับทองคำนั้นจึงขาดกระเด็นและตกลงสู่พื้นดิน
7.114.75
द्योतयन्ती दिशो राजन्महोल्केव नभश्च्युता ।
शक्तिं विनिहतां दृष्ट्वा भीमश्चुक्रोध वै भृशम् ॥ ७.११४.७५ ॥
ข้าแต่พระราชา เมื่อเห็นหอกนั้นถูกทำลายลง หอกที่ส่องแสงทั่วทุกทิศเหมือนอุกกาบาตใหญ่ที่ร่วงจากท้องฟ้า ภีมะก็โกรธเกรี้ยวยิ่งนัก
7.114.76
ततोऽन्यद्धनुरादाय वेगवत्सुमहास्वनम् ।
भीमसेनो रणे क्रुद्धो हार्दिक्यं समवारयत् ॥ ७.११४.७६ ॥
จากนั้น ภีมเสนะหยิบคันธนูอีกคันที่ดังกึกก้องรุนแรงและรวดเร็ว ด้วยความโกรธในการรบ เขาก็ต้านหารทิกยะไว้
7.114.77
अथैनं पञ्चभिर्बाणैराजघान स्तनान्तरे ।
भीमो भीमबलो राजंस्तव दुर्मन्त्रितेन च ॥ ७.११४.७७ ॥
ข้าแต่พระราชา ภีมะผู้มีกำลังอันน่าสะพรึงกลัว ยิงเขาที่หน้าอกด้วยลูกศรห้าดอก ทั้งหมดนี้เกิดขึ้นเพราะคำปรึกษาอันชั่วร้ายของพระองค์
7.114.78
भोजस्तु क्षतसर्वाङ्गो भीमसेनेन मारिष ।
रक्ताशोक इवोत्फुल्लो व्यभ्राजत रणाजिरे ॥ ७.११४.७८ ॥
ข้าแต่ท่านผู้เป็นที่เคารพ โภชะถูกภีมเสนะทำให้บาดเจ็บทั่วทั้งร่าง เขาส่องแสงบนสนามรบเหมือนต้นอโศกสีแดงที่บานสะพรั่ง
7.114.79
ततः क्रुद्धस्त्रिभिर्बाणैर्भीमसेनं हसन्निव ।
अभिहत्य दृढं युद्धे तान्सर्वान्प्रत्यविध्यत ॥ ७.११४.७९ ॥
จากนั้น เขาโกรธเกรี้ยว ยิงภีมเสนะด้วยลูกศรสามดอกราวกับหัวเราะ และในการรบ เขาก็ยิงสวนกลับไปหาพวกนั้นทั้งหมดอย่างมั่นคง
7.114.80
त्रिभिस्त्रिभिर्महेष्वासो यतमानान्महारथान् ।
तेऽपि तं प्रत्यविध्यन्त सप्तभिः सप्तभिः शरैः ॥ ७.११४.८० ॥
มหาธนูผู้นั้นยิงด้วยสามดอกต่อสามดอก ส่วนมหารถทั้งหลายผู้กำลังต่อสู้ ก็ยิงสวนเขาด้วยลูกศรคนละเจ็ดดอก
7.114.81
शिखण्डिनस्ततः क्रुद्धः क्षुरप्रेण महारथः ।
धनुश्चिच्छेद सामरे प्रहसन्निव सात्वतः ॥ ७.११४.८१ ॥
จากนั้น สาตวตะผู้เป็นมหารถีโกรธจัด ตัดคันธนูของศิขัณฑินในสมรภูมิด้วยลูกศรปลายคม พลางหัวเราะราวกับขบขัน
7.114.82
शिखण्डी तु ततः क्रुद्धश्छिन्ने धनुषि सत्वरः ।
असिं जग्राह समरे शतचन्द्रं च भास्वरम् ॥ ७.११४.८२ ॥
ฝ่ายศิขัณฑินเมื่อคันธนูขาดก็โกรธจัดและรีบคว้าดาบอันเรืองรองชื่อศตจันทร์ขึ้นมาในสมรภูมิ
7.114.83
भ्रामयित्वा महच्चर्म चामीकरविभूषितम् ।
तमसिं प्रेषयामात कृतवर्मरथं प्रति ॥ ७.११४.८३ ॥
เขาหมุนโล่ใหญ่ที่ประดับด้วยทองคำ แล้วเหวี่ยงดาบนั้นไปยังรถศึกของกฤตวรมัน
7.114.84
स तस्य सशरं चापं छित्त्वा राजन्महानसिः ।
अभ्यगाद्धरणीं राजंश्च्युतं ज्योतिरिवाम्बरात् ॥ ७.११४.८४ ॥
ดาบใหญ่นั้นฟันคันธนูพร้อมลูกศรของเขาขาด แล้วพุ่งลงสู่พื้นดิน ข้าแต่พระราชา ดุจแสงที่ร่วงลงจากท้องฟ้า
7.114.85
एतस्मिन्नेव काले तु त्वरमाणं महारथाः ।
विव्यधुः सायकैर्गाढं कृतवर्माणमाहवे ॥ ७.११४.८५ ॥
ในเวลานั้นเอง เหล่ามหารถีได้ยิงกฤตวรมันผู้กำลังรีบเข้ามาในสมรภูมิด้วยลูกศรอย่างหนักหน่วง
7.114.86
अथान्यद्धनुरादाय त्यक्त्वा तच्च महद्धनुः ।
विशीर्णं भरतश्रेष्ठ हार्दिक्यः परवीरहा ॥ ७.११४.८६ ॥
แล้ว ข้าแต่ผู้เป็นเลิศแห่งภรตะ หารทิกยะผู้สังหารวีรบุรุษของข้าศึก หยิบคันธนูอีกคันขึ้นมา ทิ้งคันธนูใหญ่ที่หักพังไปแล้ว
7.114.87
विव्याध पाण्डवान्युद्धे त्रिभिस्त्रिभिरजिह्मगैः ।
शिखण्डिनं च विव्याध त्रिभिः पञ्चभिरेव च ॥ ७.११४.८७ ॥
ในสมรภูมิ เขายิงบรรดาปาณฑพคนละสามลูกศรที่พุ่งตรง และยิงศิขัณฑินด้วยสามลูกและห้าลูก
7.114.88
धनुरन्यत्समादाय शिखण्डी तु महायशाः ।
अवारयत्कूर्मनखैराशुगैर्हृदिकात्मजम् ॥ ७.११४.८८ ॥
ศิขัณฑินผู้มีชื่อเสียงยิ่งหยิบคันธนูอีกคันขึ้นมา แล้วสกัดบุตรของหฤทิกะไว้ด้วยลูกศรรวดเร็วที่มีปลายดุจกรงเล็บเต่า
7.114.89
ततः क्रुद्धो रणे राजन्हृदिकस्यात्मसम्भवः ।
अभिदुद्राव वेगेन याज्ञसेनिं महारथम् ॥ ७.११४.८९ ॥
จากนั้น ข้าแต่พระราชา บุตรแห่งหฤทิกะผู้โกรธจัดในสมรภูมิ พุ่งเข้าใส่ยาชญเสนีผู้เป็นมหารถีด้วยความเร็ว
7.114.90
भीष्मस्य समरे राजन्मृत्योर्हेतुं महात्मनः ।
विदर्शयन्बलं शूरः शार्दूल इव कुञ्जरम् ॥ ७.११४.९० ॥
ข้าแต่พระราชา วีรบุรุษผู้นั้นแสดงกำลังของตนเหมือนเสือที่โจนใส่ช้าง ในสมรภูมิ ต่อหน้าผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ผู้เป็นเหตุแห่งการสิ้นชีวิตของภีษมะ
7.114.91
तौ दिशागजसङ्काशौ ज्वलिताविव पावकौ ।
समापेततुरन्योन्यं शरसङ्घैररिन्दमौ ॥ ७.११४.९१ ॥
ทั้งสองคนนั้นดุจช้างแห่งทิศทั้งหลาย ดุจไฟที่ลุกโพลง เป็นผู้ปราบศัตรู พุ่งเข้าประจันหน้ากันด้วยลูกศรเป็นกลุ่มใหญ่
7.114.92
विधुन्वानौ धनुःश्रेष्ठे सन्दधानौ च सायकान् ।
विसृजन्तौ च शतशो गभस्तीनिव भास्करौ ॥ ७.११४.९२ ॥
ทั้งสองสั่นคันธนูอันเป็นเลิศ ง้างลูกศร และยิงออกไปนับร้อย ดุจดวงอาทิตย์ทั้งสองที่แผ่รังสีออกมา
7.114.93
तापयन्तौ शरैस्तीक्ष्णैरन्योन्यं तौ महारथौ ।
युगान्तप्रतिमौ वीरौ रेजतुर्भास्कराविव ॥ ७.११४.९३ ॥
มหารถีทั้งสองแผดเผากันด้วยลูกศรคมกล้า วีรบุรุษทั้งสองดุจการสิ้นสุดของยุคกาล ส่องแสงดุจดวงอาทิตย์สองดวง
7.114.94
कृतवर्मा च समरे याज्ञसेनिं महारथम् ।
विद्ध्वेषुभिस्त्रिसप्तत्या पुनर्विव्याध सप्तभिः ॥ ७.११४.९४ ॥
ในสมรภูมิ กฤตวรมันยิงมหารถีบุตรของยาชญเสนีด้วยลูกศรเจ็ดสิบสามลูก แล้วยิงซ้ำอีกด้วยเจ็ดลูก
7.114.95
स गाढविद्धो व्यथितो रथोपस्थ उपाविशत् ।
विसृज्य सशरं चापं मूर्च्छयाऽभिपरिप्लुतः ॥ ७.११४.९५ ॥
เขาบาดเจ็บสาหัสและเจ็บปวด จึงทิ้งคันธนูพร้อมลูกศรแล้วนั่งลงบนพื้นรถศึก ถูกความสลบครอบงำ
7.114.96
तं विषण्णं रणे दृष्ट्वा तावकाः पुरुषर्षभ ।
हार्दिक्यं पूजयामासुर्वासांस्यादुधुवुश्च ह ॥ ७.११४.९६ ॥
ข้าแต่บุรุษผู้เป็นเลิศ เมื่อเห็นเขาหมดกำลังใจในสมรภูมิ พวกทหารของท่านก็ถวายเกียรติแก่หารทิกยะ และโบกผ้าของตนไปมา
7.114.97
शिखण्डिनं तथा ज्ञात्वा हार्दिक्यशरपीडितम् ।
अपोवाह रणाद्यन्ता त्वरमाणो महारथम् ॥ ७.११४.९७ ॥
เมื่อรู้ว่าศิขัณฑินถูกลูกศรของกฤตวรมันทำให้บาดเจ็บ สารถีก็รีบนำมหารถีออกจากสมรภูมิ
7.114.98
सादितं तु रथोपस्थे दृष्ट्वा पार्थाः शिखण्डिनम् ।
परिवव्रू रथैस्तूर्णं कृतवर्माणमाहवे ॥ ७.११४.९८ ॥
เมื่อปารถะทั้งหลายเห็นศิขัณฑินถูกโค่นลงบนพื้นรถศึก จึงรีบล้อมกฤตวรมันด้วยรถศึกของตนในสมรภูมิ
7.114.99
तत्राद्भुतं परं चक्रे कृतवर्मा महारथः ।
यदेकः समरे पार्थान्वारयामास सानुगान् ॥ ७.११४.९९ ॥
ที่นั่น มหารถีกฤตวรมันได้แสดงความกล้าหาญอันน่าอัศจรรย์ยิ่ง คือเพียงลำพังในสมรภูมิ เขาสกัดปารถะพร้อมทั้งบริวารไว้ได้
7.114.100
पार्थाञ्जित्वाऽजयच्चेदीन्पाञ्चालान्सृञ्जयानपि ।
केकयांश्च महावीर्यान्कृतवर्मा महारथः ॥ ७.११४.१०० ॥
มหารถีกฤตวรมันเอาชนะปารถะได้ แล้วยังพิชิตเจทิ ปัญจาละ และสฤญชยะ รวมทั้งเกกยะผู้มีพลังมหาศาลได้ด้วย
7.114.101
ते वध्यमानाः समरे हार्दिक्येन स्म पाण्डवाः ।
इतश्चेतश्च धावन्तो नैव चक्रुर्धृतिं रणे ॥ ७.११४.१०१ ॥
ปาณฑพทั้งหลายถูกหารทิกยะฟาดฟันในการรบ จึงวิ่งกลับไปกลับมาอยู่ที่นี่และที่นั่น ไม่อาจตั้งสติมั่นในการต่อสู้ได้เลย
7.114.102
जित्वा पाण्डुसुतान्युद्धे भीमसेनपुरोगमान् ।
हार्दिक्यः समरेऽतिष्ठद्विधूम इव पावकः ॥ ७.११४.१०२ ॥
หารทิกยะได้ชนะบรรดาโอรสของปาณฑุในการรบ โดยมีภีมเสนนำหน้า แล้วยืนหยัดอยู่ในสนามรบ ดุจไฟที่ปราศจากควัน
7.114.103
ते द्राव्यमाणाः समरे हार्दिक्येन महारथाः ।
विमुखाः समपद्यन्त शरवृष्टिभिरार्दिताः ॥ ७.११४.१०३ ॥
เหล่ามหารถทั้งหลายถูกหารทิกยะไล่ต้อนในการรบ ถูกฝนลูกศรกระหน่ำจนบอบช้ำ จึงหันหลังให้ข้าศึก