มหาภารตะ · อัธยายะ 7.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.12.1
शुश्रूषस्व स्थिरो भूत्वां शंसतो मम भारत ।
हन्त ते कथयिष्यामि सर्वं प्रत्यक्षदर्शिवान्।
यथा सत्यपरो द्रोणः सादिताः पाण्डुसृञ्जयैः ॥ ७.१२.१ ॥
สัญชัยกล่าวว่า: โอ้ผู้สืบสายภารตะ จงฟังด้วยใจที่มั่นคงขณะที่ข้าพเจ้าเล่าเรื่องนี้ ข้าพเจ้าจะบอกทุกสิ่งให้ท่านฟัง เหมือนผู้ที่ได้เห็นด้วยตาตนเอง ว่าท่านโทรณะผู้ยึดมั่นในความจริงถูกปาณฑพและสฤญชัยสังหารอย่างไร
7.12.2
सेनापतित्वं सम्प्राप्य भारद्वाजो महारथः ।
मध्ये सर्वस्य सैन्यस्य पुत्रं ते वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.१२.२ ॥
ภารทวาชะผู้เป็นรถีผู้ยิ่งใหญ่ เมื่อได้รับแต่งตั้งเป็นแม่ทัพใหญ่แล้ว ก็กล่าววาจานี้แก่บุตรของท่านต่อหน้ากองทัพทั้งหมด
7.12.3
यत्कौरवाणामृषभादापगेयादनन्तरम् ।
सैनापत्ये त्वया राजन्नद्य सत्कृतवानहम् ॥ ७.१२.३ ॥
โอ้พระราชา หลังจากอาปาเคยะ ผู้เป็นวัวแห่งกุรุ วันนี้พระองค์ให้เกียรติข้าพเจ้าด้วยการแต่งตั้งให้บัญชาการกองทัพ
7.12.4
सदृशं कर्मणस्तस्य फलं प्राप्नुहि भारत ।
करोमि कामं कं तेऽद्य प्रवृणीष्व यमिच्छसि ॥ ७.१२.४ ॥
โอ้ผู้สืบสายภารตะ จงรับผลที่สมควรแก่กรรมนั้น ข้าพเจ้าจะให้สิ่งใดที่ท่านปรารถนาในวันนี้ จงเลือกสิ่งที่ท่านต้องการเถิด
7.12.5
ततो दुर्योधनो राजा कर्णदुःशासनादिभिः ।
सम्मन्त्र्योवाच दुर्धर्षमाचार्यं जयतां वरम् ॥ ७.१२.५ ॥
ครั้นแล้ว พระราชาทุรโยธน์ได้ปรึกษากับกรรณะ ทุรศาสนะ และคนอื่นๆ แล้วจึงกล่าวแก่อาจารย์ผู้ไม่อาจข่มได้และเป็นผู้เลิศในบรรดาผู้มีชัย
7.12.6
ददासि चेद्वरं मह्यं जीवग्राहं युधिष्ठिरम् ।
गृहीत्वा रयिनां श्रेष्ठं मत्समीपमिहानय ॥ ७.१२.६ ॥
หากท่านประทานพรแก่ข้าพเจ้า ขอให้จับยุธิษฐิระเป็นๆ ผู้เป็นเลิศในบรรดารถี แล้วนำมาที่เบื้องหน้าข้าพเจ้าที่นี่
7.12.7
इच्छेयं वै महात्मानं धर्मात्मानं युधिष्ठिरम् ।
भ्रातृणां पश्यतामेव जीवग्राहेण मे द्विज ॥ ७.१२.७ ॥
โอ้ผู้เกิดสองครั้ง ข้าพเจ้าปรารถนาจะจับยุธิษฐิระผู้มีจิตใหญ่และยึดมั่นในธรรมเป็นๆ ต่อหน้าพี่น้องของเขาทั้งหลาย
7.12.8
गृहीत्वा रथिनां श्रेष्ठं मत्सकाशमिहानय ।
प्रीणाम्यनेन कार्येण ससुहृज्जनबान्धवः ॥ ७.१२.८ ॥
จงจับผู้เป็นเลิศในบรรดารถีแล้วนำมาที่เบื้องหน้าข้าพเจ้า ด้วยกิจนี้ข้าพเจ้าจะเป็นที่พอใจ พร้อมทั้งมิตร ญาติ และพวกพ้อง
7.12.9
ततः कुरूणामाचार्यः श्रुत्वा पुत्रस्य ते वचः ।
सेनां प्रहर्षयन्सर्वामिदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.१२.९ ॥
ครั้งนั้น อาจารย์ของกุรุทั้งหลาย ได้ฟังถ้อยคำของบุตรท่านแล้ว ทำให้กองทัพทั้งหมดปีติยินดี จึงกล่าววาจานี้
7.12.10
धन्यः कुन्तीसुतो राजन्यस्य ग्रहणमिच्छसि ।
न वधं तस्य दुर्धर्ष वरमद्य प्रयाचसे ॥ ७.१२.१० ॥
โอ้พระราชา บุตรของกุนตีโชคดีนัก เพราะพระองค์ปรารถนาจะจับนักรบเป็นๆ แทนที่จะฆ่าเขา โอ้ผู้ไม่อาจข่มได้ วันนี้พระองค์ขอพรอยู่
7.12.11
किमर्थं च नरव्याघ्र न वधं तस्य काङ्क्षसे ।
नाशंससि क्रियामेतां मत्तो दुर्योधन ध्रुवम् ॥ ७.१२.११ ॥
โอ้ผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์ เหตุใดพระองค์จึงไม่ปรารถนาให้เขาตาย โอ้ทุรโยธน์ แน่นอนว่าพระองค์ไม่ปรารถนากิจนี้จากข้าพเจ้า
7.12.12
आहोस्विद्धर्मराजस्य द्वेष्टा कश्चिन्न विद्यते ।
यदीच्छसि त्वं जीवन्तं कुलं रक्षसि चात्मनः ॥ ७.१२.१२ ॥
หรือว่าไม่มีศัตรูของพระธรรมราชาเลย หากพระองค์ปรารถนาให้เขามีชีวิตอยู่ พระองค์ก็กำลังปกป้องวงศ์ตระกูลของพระองค์เอง
7.12.13
अथवा भरतश्रेष्ठ निर्जित्य युधि पाण्डवान् ।
राज्यांशं प्रति दत्त्वा च सौभ्रात्रं कर्तुमिच्छसि ॥ ७.१२.१३ ॥
หรือว่า โอ้ผู้เลิศในบรรดาภารตะ เมื่อพระองค์ชนะปาณฑพในการรบแล้ว และแบ่งส่วนของอาณาจักรให้แก่เขา พระองค์จึงปรารถนาจะสร้างความสามัคคีระหว่างพี่น้อง
7.12.14
धन्यः कुन्तीसुतो राजा सुजातं चास्य धीमतः ।
अजातशत्रुता सत्या तस्य यत्स्निह्यते भवान् ॥ ७.१२.१४ ॥
บุตรของกุนตีเป็นพระราชาผู้โชคดี และผู้มีปัญญานั้นก็มีกำเนิดอันงดงาม ที่เขาไม่มีศัตรูนั้นเป็นความจริง เพราะท่านมีความรักใคร่ต่อเขา
7.12.15
द्रोणेन चैवमुक्तस्य तव पुत्रस्य भारत ।
सहसा निःसृतो भावो योस्य नित्यं हृदि स्थितः ॥ ७.१२.१५ ॥
โอ้ผู้สืบสายภารตะ เมื่อโทรณะกล่าวดังนั้นแล้ว ความรู้สึกที่สถิตอยู่ในใจของบุตรท่านเสมอ ก็พลันพรั่งพรูออกมา
7.12.16
नाकारो गूहितुं शक्यो बृहस्पतिसमैरपि ।
तस्मात्तव सुतो राजन्प्रहृष्टो वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.१२.१६ ॥
เจตนาที่อยู่ในใจไม่อาจปิดบังได้ แม้แต่จากผู้ที่เทียมเท่าพระพฤหัสบดี เพราะฉะนั้น โอ้พระราชา บุตรของท่านผู้ปีติยินดีจึงกล่าววาจานี้
7.12.17
वधे कुन्तीसुतस्याजौ नाचार्य विजयो मम ।
हते युधिष्ठिरे पार्था हन्युःसर्वान्हि नो ध्रुवम् ॥ ७.१२.१७ ॥
อาจารย์เอ๋ย ในการรบ ข้าพเจ้าจะไม่มีชัยชนะ หากบุตรของกุนตียังไม่ถูกสังหาร เมื่อยุธิษฐิระตายแล้ว บุตรของปฤถาจะฆ่าพวกเราทุกคนเป็นแน่แท้
7.12.18
नैव शक्या रणे सर्वे निहन्तुममरैरपि ।
यदि सर्वे हनिष्यन्ते पाण्डवाः ससुता मृधे ॥ ७.१२.१८ ॥
ในการรบ แม้แต่เหล่าเทพก็ไม่อาจสังหารพวกเขาได้ทั้งหมด หากปาณฑพทั้งหมดพร้อมทั้งบุตรของตนถูกสังหารในการรบ—
7.12.19
ततः कृत्स्नं वशे कृत्वा निःशेषं नृपमण्डलम् ।
ससागरवनां स्फीतां विजित्य वसुधामिमाम् ॥ ७.१२.१९ ॥
แล้วจึงทำให้วงล้อมแห่งพระราชาทั้งปวงอยู่ในอำนาจโดยสิ้นเชิง และพิชิตแผ่นดินอันอุดมนี้พร้อมมหาสมุทรและป่าไม้
7.12.20
विष्णुर्दास्यति कृष्णायै कुन्त्यै वा पुरुषोत्तमः ।
यद्येष चैषां शेषःस्यात्स एवास्मान्न शेषयेत् ॥ ७.१२.२० ॥
พระวิษณุผู้เป็นบุรุโษตตมะจะประทานแผ่นดินนั้นแก่กฤษณาหรือแก่กุนตี แต่หากผู้ใดในพวกเขายังเหลืออยู่ ผู้นั้นย่อมไม่ปล่อยให้พวกเราเหลืออยู่
7.12.21
सत्यप्रतिज्ञे त्वानीते पुनर्द्यूतेन निर्जिते ।
तस्मिञ्जीवति चायाते ह्युपायैर्बहुभिः कृतैः।
पुनर्यास्यन्त्यरण्याय पाण्डवास्तमनुव्रताः ॥ ७.१२.२१ ॥
เมื่อผู้มีคำปฏิญาณสัตย์ถูกนำกลับมาแล้วและถูกเอาชนะในการพนันอีกครั้ง และหากเขามีชีวิตอยู่และกลับมาด้วยอุบายหลายประการ พวกปาณฑพจะติดตามเขาและจะออกไปสู่ป่าอีกครั้ง
7.12.22
सोऽयं मम जयो व्यक्तं दीर्घकालं भविष्यति ।
अतो न वधमिच्छामि धर्मराजस्य कर्हिचित् ॥ ७.१२.२२ ॥
ชัยชนะของข้านี้จะคงอยู่นานอย่างแน่นอน ดังนั้นข้าจึงไม่เคยปรารถนาความตายของพระธรรมราชา
7.12.23
तस्य जिह्ममभिप्रायं ज्ञात्वा द्रोणोऽर्थतत्त्ववित् ।
तं वरं सान्तरं तस्मै ददौ संचिन्त्य बुद्धिमान् ॥ ७.१२.२३ ॥
โทรณะผู้ฉลาดและรู้แจ้งความจริงของเรื่องราวทั้งปวง เมื่อทราบเจตนาอันคดโกงของเขาแล้ว ได้พิจารณาอย่างรอบคอบและประทานพรนั้นแก่เขาพร้อมเงื่อนไข
7.12.24
न चेद्युधिष्ठिरं वीरः पालयेदर्जुनो युधि ।
मन्यस्व पाण्डवश्रेष्ठमानीतं वशमात्मनः ॥ ७.१२.२४ ॥
หากวีรบุรุษอรชุนไม่คุ้มครองยุธิษฐิระในการรบ ก็จงรู้ไว้ว่าปาณฑพผู้ประเสริฐที่สุดได้ถูกนำมาอยู่ในอำนาจของท่านแล้ว
7.12.25
न हि शक्यो रणे पार्थः सेन्द्रैर्देवासुरैरपि ।
प्रत्युद्यातुमतस्तात न तस्माद्धर्षयाम्यहम् ॥ ७.१२.२५ ॥
ลูกรัก ในการรบ แม้แต่เทพและอสูรพร้อมด้วยพระอินทร์ก็ไม่อาจต่อกรกับปารถะได้ ดังนั้นข้าจึงไม่ให้กำลังใจเจ้า
7.12.26
असंशयं स मे शिष्यो मत्पूर्वश्चास्त्रकर्मणि ।
तरुणः सुकृती युक्त एकायनगतश्च सः ॥ ७.१२.२६ ॥
ไม่ต้องสงสัยเลยว่าเขาเป็นศิษย์ของข้า ได้รับการฝึกศิลปะแห่งอาวุธก่อนข้า เขายังหนุ่ม มีบุญบารมี และได้ดำเนินตามเส้นทางเดียว
7.12.27
अस्त्राणीन्द्राच्च रुद्राच्च भूयांसि समवाप्तवान् ।
अमर्षितश्च ते राजंस्ततो नामर्षयाम्यहम् ॥ ७.१२.२७ ॥
เขาได้รับอาวุธมากมายจากพระอินทร์และพระรุทร ข้าแต่พระราชา เขาถูกท่านยั่วโทสะ ฉะนั้นข้าจะไม่ยั่วโทสะเขาอีก
7.12.28
स चापक्रम्यतां युद्धाद्येनोपायेन शक्यते ।
अपनीते ततः पार्थे धर्मराजो जितस्त्वया ॥ ७.१२.२८ ॥
จงให้เขาถูกดึงออกจากการรบด้วยวิธีใดก็ได้ที่เป็นไปได้ เมื่อปารถะถูกพาไปเสียแล้ว ท่านจึงจะเอาชนะพระธรรมราชาได้
7.12.29
ग्रहणे हि जयस्तस्य न वधे पुरुषर्षभ ।
ग्रहणं हि वधात्तस्य धर्मराजस्य मन्यसे।
अनेनैवाभ्युपायेन ग्रहणं समुपैष्यसि ॥ ७.१२.२९ ॥
ข้าแต่บุรุษผู้ประเสริฐ ชัยชนะอยู่ที่การจับกุมเขา ไม่ได้อยู่ที่การฆ่าเขา ท่านเห็นว่าการจับกุมพระธรรมราชาดีกว่าการฆ่าเขา ด้วยอุบายนี้เองท่านจะบรรลุการจับกุมเขาได้
7.12.30
अहं गृहीत्वा राजानं सत्यधर्मपरायणम् ।
आनयिष्यामि ते राजन्वशमद्य न संशयः ॥ ७.१२.३० ॥
ข้าจะจับพระราชาผู้ยึดมั่นในความจริงและธรรมนั้น แล้วนำมาอยู่ในอำนาจของท่านในวันนี้ ข้าแต่พระราชา ไม่ต้องสงสัยเลย
7.12.31
यदि स्यास्यति सङ्ग्रामे मुहूर्तमपि मेऽग्रतः ।
अपनीते नरव्याघ्रे कुन्तीपुत्रे धनञ्जये ॥ ७.१२.३१ ॥
หากในการรบ แม้เพียงชั่วขณะ ธนัญชัยบุตรของกุนตี ผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์ ถูกนำออกไปจากต่อหน้าข้า
7.12.32
फल्गुनस्य समीपे तु न हि शक्यो युधिष्ठिरः ।
ग्रहीतुं समरे राजन्सेन्द्रैरपि सुरासुरैः ॥ ७.१२.३२ ॥
แท้จริง ขณะที่ผู้กล้าฟัลคุนะยังอยู่ใกล้ ยุธิษฐิระย่อมไม่อาจถูกจับได้ในสนามรบ ข้าแต่พระราชา แม้โดยเทพและอสูรพร้อมด้วยพระอินทร์
7.12.33
एवमुक्ते तदा तस्मिन्युद्धे देवासुरोपमे ।
सान्तरं तु प्रतिज्ञाते राज्ञो द्रोणेन निग्रहे।
गृहीतं तममन्यन्त तव पुत्राः सुबालिशाः ॥ ७.१२.३३ ॥
เมื่อเขากล่าวเช่นนั้นแล้ว และโทรณะได้ปฏิญาณที่จะจับพระราชาในการรบนั้นซึ่งเปรียบเสมือนสงครามของเทพและอสูร บรรดาโอรสของท่านผู้โง่เขลาอย่างยิ่งก็คิดว่าเขาถูกจับแล้ว
7.12.34
ततो दुर्योधनेनापि ग्रहणं पाण्डवस्य तत् ।
स्कन्धावारेषु सर्वेषु यथास्थानेषु मारिष।
सैन्यस्थानेषु सर्वेषु सुघोषितमरिन्दम ॥ ७.१२.३४ ॥
จากนั้น ทุรโยธน์ก็ให้ประกาศการจับกุมปาณฑพนั้นอย่างชัดเจนในค่ายทั้งหมด ในทุกตำแหน่งตามที่ควรอยู่ ในทุกที่ตั้งของกองทัพ ข้าแต่ผู้ปราบศัตรู
7.12.35
पाण्डवेयेषु सापेक्षं द्रोणं जानाति ते सुतः ।
ततः प्रतिज्ञास्थैर्यार्थं स मन्त्रो बहुलीकृतः ॥ ७.१२.३५ ॥
โอรสของท่านรู้ว่าโทรณะมีความเอนเอียงต่อบรรดาปาณฑพ ดังนั้น เพื่อให้คำปฏิญาณมั่นคง แผนการนั้นจึงถูกนำไปปฏิบัติซ้ำแล้วซ้ำเล่า