మహాభారతం · అధ్యాయం 7.120
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.120.1
जित्वा यवनकाम्भोजान्युयुधानस्ततोऽर्जुनम् ।
जगाम तव सैन्यस्य मध्येन रथिनां वरः ॥ ७.१२०.१ ॥
యవనులను, కాంబోజులను జయించి, రథికులలో శ్రేష్ఠుడైన యుయుధానుడు నీ సైన్యం మధ్యగా అర్జునుని వైపు వెళ్ళాడు.
7.120.2
शरदंष्ट्रो नरव्याघ्रो विचित्रकवचच्छविः ।
मृगं व्याघ्र इवाजिघ्रंस्तव सैन्यमभीषयत् ॥ ७.१२०.२ ॥
బాణాలే కోరలుగా కలిగి, విచిత్ర కవచ కాంతితో ఉన్న ఆ నరవ్యాఘ్రుడు, జింకను వేటాడే పులిలా నీ సైన్యాన్ని భయపెట్టాడు.
7.120.3
स रथेन चरन्मार्गान्धनुरुद्धामयद्भृशम् ।
रुक्मपृष्ठं महावेगं रुक्मचन्द्रकसङ्कुलम् ॥ ७.१२०.३ ॥
అతడు రథంతో మార్గాల్లో సంచరిస్తూ, బంగారు వెన్నుగల, మహావేగంగల, బంగారు చంద్రాకార బాణాలతో నిండిన ధనుస్సును బలంగా లాగాడు.
7.120.4
रुक्माङ्गदशिरस्त्राणो रुक्मवर्मसमावृतः ।
रुक्मध्वजधनुः शूरो मेरुशृङ्गमिवाबभौ ॥ ७.१२०.४ ॥
బంగారు భుజకీర్తులు, శిరస్త్రాణం ధరించి, బంగారు కవచంతో కప్పబడి, బంగారు ధ్వజం, ధనుస్సు కలిగిన ఆ శూరుడు మేరు శిఖరంలా ప్రకాశించాడు.
7.120.5
सधनुर्मण्डलः सङ्ख्ये तेजोभासुररश्मिवान् ।
शरदीवोदितः सूर्यो नृसूर्यो विरराज ह ॥ ७.१२०.५ ॥
యుద్ధంలో ధనుర్వలయంతో, తేజస్సు ప్రకాశించే కిరణాలతో, శరదృతువులో ఉదయించిన సూర్యునిలా ఆ నరసూర్యుడు నిజంగా ప్రకాశించాడు.
7.120.6
वृषभस्कन्धविक्रान्तो वृषभाक्षो नरर्षभः ।
तावकानां बभौ मध्ये गवां मध्ये यथा वृषः ॥ ७.१२०.६ ॥
ఎద్దు భుజాల్లా పరాక్రమం, ఎద్దు కన్నులు కలిగిన ఆ నరఋషభుడు నీ యోధుల మధ్య గోవుల మధ్య ఎద్దులా ప్రకాశించాడు.
7.120.7
मत्तद्विरदसङ्काशं मत्तद्विरदगामिनम् ।
प्रभिन्नमिव मातङ्गं यूथमध्ये व्यवस्थितम् ॥ ७.१२०.७ ॥
మదించిన ఏనుగును పోలినవాడు, మదించిన ఏనుగు నడకతో నడిచేవాడు; గుంపు మధ్యలో నిలిచిన మదపుటేనుగు వలె.
7.120.8
व्याधा इव जिघांसन्तस्त्वदीयाः समुपाद्रवन् ।
सात्यकिं समरे राजन्परिवव्रुस्तवात्मजाः ॥ ७.१२०.८ ॥
వేటగాళ్ల వలె చంపాలనే కోరికతో మీ కుమారులు ముందుకు దూకారు; రాజా, యుద్ధంలో మీ పుత్రులు సాత్యకిని చుట్టుముట్టారు.
7.120.9
द्रोणानीकमतिक्रान्तं भोजानीकं च दुस्तरम् ।
जलसन्धार्णवं तीर्त्वा काम्भोजानां च वाहिनीम् ॥ ७.१२०.९ ॥
ద్రోణుని సైన్యాన్ని దాటి, దాటడానికి కష్టమైన భోజుల సైన్యాన్ని, జలసంధుని సముద్రాన్ని దాటి, కాంబోజుల సైన్యాన్ని కూడా దాటి.
7.120.10
हार्दिक्यमकरान्मुक्तं तीर्णं वै सैन्यसागरम् ।
परिवव्रुः सुसङ्क्रुद्वास्त्वदीयाः सात्यकिं रथाः ॥ ७.१२०.१० ॥
హార్దిక్యుని మొసలి నుండి విముక్తుడై, సైన్య సాగరాన్ని దాటిన సాత్యకిని, అత్యంత కోపోద్రిక్తులైన మీ రథికులు చుట్టుముట్టారు.
7.120.11
दुर्योधनश्चित्रसेनो दुःशासनविविंशती ।
शकुनिर्दुःसहश्चैव युवा दुर्धर्षणः क्रथः ॥ ७.१२०.११ ॥
దుర్యోధనుడు, చిత్రసేనుడు, దుఃశాసనుడు, వివింశతి, శకుని, దుఃసహుడు, యువకుడైన దుర్ధర్షణుడు, క్రథుడు.
7.120.12
अन्ये च बहवः शूराः शस्त्रवन्तो दुरासदाः ।
पृष्ठतः सात्यकिं यान्तमन्वधावन्नमर्षिणः ॥ ७.१२०.१२ ॥
ఇంకా అనేకమంది శూరులు, ఆయుధధారులు, చేరరాని వారు, అసహనులైనవారు, సాత్యకి వెళ్తుండగా వెనుక నుండి పరుగెత్తారు.
7.120.13
अथ शब्दो महानासीत्तव सैन्यस्य मारिष ।
मारुतोद्धूतवेगस्य सागरस्येव पर्वणि ॥ ७.१२०.१३ ॥
అప్పుడు ఓ మాన్యా, మీ సైన్యంలో మహా కోలాహలం లేచింది; గాలితో వేగంగా కదిలిన సముద్రం పర్వదినాన గర్జించినట్లు.
7.120.14
तानभिद्रवतः सर्वान्समीक्ष्य शिनिपुङ्गवः ।
शनैर्याहीति यन्तारमब्रवीत्प्रहसन्निव ॥ ७.१२०.१४ ॥
వారందరూ దూసుకురావడం చూసిన శినివంశ శ్రేష్ఠుడు నవ్వుతున్నట్లుగా సారథితో అన్నాడు: "నెమ్మదిగా తోలు."
7.120.15
इदमेति समुद्धूतं धार्तराष्ट्रबलं महत् ।
मामेवाभिमुखं तूर्णं गजाश्वरथपत्तिमत्।
नादयद्वै दिशः सर्वा रथघोषेण सारथे ॥ ७.१२०.१५ ॥
సారథీ, ధృతరాష్ట్ర పుత్రుల ఈ మహా సైన్యం ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాలు, కాల్బలంతో ఉప్పొంగి నేరుగా నా వైపు వేగంగా వస్తోంది; రథధ్వనితో అన్ని దిక్కులను మార్మోగిస్తూ.
7.120.16
पृथिवीं चान्तरिक्षं च कम्पयन्सागरानपि ।
एतद्बलार्णवं सूत वारयिष्ये महारणे।
पौर्णमास्यामिवोद्धूतं वेलेव मकरालयम् ॥ ७.१२०.१६ ॥
భూమిని, ఆకాశాన్ని, సముద్రాలనూ కంపింపజేసే ఈ సైన్యసముద్రాన్ని, సారథీ, మహా యుద్ధంలో నేను అడ్డుకుంటాను; పౌర్ణమినాటి ఉప్పొంగే సముద్రాన్ని తీరం అడ్డుకున్నట్లు.
7.120.17
पश्य मे सूत विक्रान्तमिन्द्रस्येव महामृधे ।
एष सैन्यानि शत्रूणां विधमामि शितैः शरैः ॥ ७.१२०.१७ ॥
సారథీ, మహా యుద్ధంలో ఇంద్రుని పరాక్రమంలా నా పరాక్రమాన్ని చూడు. తీక్ష్ణ బాణాలతో శత్రు సైన్యాలను చెదరగొడుతున్నాను.
7.120.18
निहतानाहवे पश्य पदात्यश्वरथद्विपान् ।
मच्छरैरग्निसङ्काशैर्विद्धदेहान्सहस्रशः ॥ ७.१२०.१८ ॥
యుద్ధంలో హతమైన కాల్బలం, గుర్రాలు, రథాలు, ఏనుగులను చూడు. అగ్నిలా మండే నా బాణాలతో వేలాదిగా శరీరాలు చీలిపోయి పడి ఉన్నాయి.
7.120.19
इत्येवं ब्रुवतस्तस्य सात्यकेरमितौजसः ।
समीपे सैनिकास्ते तु शीघ्रमीयुर्युयुत्सवः।
जह्याद्रवस्व तिष्ठेति पश्यपश्येति वादिनः ॥ ७.१२०.१९ ॥
ఇలా మాట్లాడుతున్న అమితతేజస్వి సాత్యకి సమీపానికి యుద్ధేచ్ఛతో ఆ సైనికులు వేగంగా వచ్చారు, 'కొట్టు, ముందుకు సాగు, నిలబడు, చూడు, చూడు' అని అరుస్తూ.
7.120.20
तानेवं ब्रुवतो वीरान्सात्यकिर्निशितैः शरैः ।
जघानं त्रिशतानश्वान्कुञ्जरांश्च चतुःशतान्।
लध्वस्त्रश्चित्रयोधी च प्रहरञ्शिनिपुङ्गवः ॥ ७.१२०.२० ॥
ఆ వీరులు ఇలా మాట్లాడుతుండగా, శిని వంశశ్రేష్ఠుడైన సాత్యకి పదునైన బాణాలతో మూడు వందల గుర్రాలను, నాలుగు వందల ఏనుగులను సంహరించాడు. తేలికైన అస్త్రాలు కలిగిన, అద్భుత యోధుడు అతడు దాడి చేస్తూ ఉన్నాడు.
7.120.21
स सम्प्रहारस्तुमुलस्तस्य तेषां च धन्विनाम् ।
देवासुररणप्रख्यः प्रावर्तत जनक्षयः ॥ ७.१२०.२१ ॥
అతనికి, ఆ ధనుర్ధారులకు మధ్య జరిగిన ఆ భీకర పోరు దేవ-అసుర యుద్ధంలా సాగింది; మనుషుల సంహారం మొదలైంది.
7.120.22
मेघजालनिभं सैन्यं तव पुत्रस्य मारिष ।
प्रत्यगृह्णाच्छिनेः पौत्रः शरैराशीविषोपमैः ॥ ७.१२०.२२ ॥
పూజ్యా, మీ కుమారుని మేఘ సమూహంలా ఉన్న సేనను శిని మనవడు విషసర్పాల వంటి బాణాలతో ఎదుర్కొన్నాడు.
7.120.23
प्रच्छाद्यमानः समरे शरजालैः स वीर्यवान् ।
असम्भ्रमन्महाराज तावकानवधीद्बहून् ॥ ७.१२०.२३ ॥
మహారాజా, యుద్ధంలో బాణాల వలలతో కప్పబడినా ఆ పరాక్రమశాలి తొణకక మీ వారిలో అనేకులను సంహరించాడు.
7.120.24
आश्चर्यं तत्र राजेन्द्र सुमहद्दृष्टवानहम् ।
न मोघः सायकः कश्चित्सात्यकेरभवत्प्रभो ॥ ७.१२०.२४ ॥
రాజేంద్రా, అక్కడ నేను ఒక గొప్ప ఆశ్చర్యాన్ని చూశాను; ప్రభూ, సాత్యకి బాణాలలో ఏ ఒక్కటీ వృథా కాలేదు.
7.120.25
रथनागाश्वकलिलः पदात्यूर्मिसमाकुलः ।
शैनेयवेलामासाद्य स्थितः सैन्यमहार्णवः ॥ ७.१२०.२५ ॥
రథాలు, ఏనుగులు, గుర్రాలతో నిండి, కాలిబంట్ల అలలతో కల్లోలితమైన ఆ సైన్య మహార్ణవం శైనేయుని (సాత్యకి) తీరాన్ని చేరి నిలిచింది.
7.120.26
सम्भ्रान्तनरनागाश्वमावर्तत मुहुर्मुहुः ।
तत्सैन्यमिषुभिस्तेन वध्यमानं समन्ततः।
बभ्राम तत्रतत्रैव गावः शीतार्दिता इव ॥ ७.१२०.२६ ॥
భయభ్రాంతులైన నరులు, ఏనుగులు, గుర్రాలు పదే పదే వెనుదిరిగాయి; అతని బాణాలతో అన్ని వైపులా కొట్టబడుతున్న ఆ సైన్యం చలికి వణికిన ఆవుల్లా అక్కడక్కడ తిరిగింది.
7.120.27
पदातिनं रथं नागं सादिनं तुरगं तथा ।
अविद्वं तत्र नाद्राक्षं युयुधानस्य सायकैः ॥ ७.१२०.२७ ॥
పదాతి, రథం, ఏనుగు, అశ్వికుడు, గుర్రం — వీటిలో ఏదీ అక్కడ యుయుధానుని (సాత్యకి) బాణాలతో గుచ్చబడకుండా ఉండడం నేను చూడలేదు.
7.120.28
न तादृक्कदनं राजन्कृतवांस्तत्र फल्गुनः ।
यादृक्क्षयमनीकानामकरोत्सात्यकिर्नृप ॥ ७.१२०.२८ ॥
రాజా, అక్కడ ఫల్గునుడు (అర్జునుడు) అటువంటి వధ చేయలేదు; ఓ నృపా, సాత్యకి సేనలను నశింపజేసినట్లు.
7.120.29
अत्यर्जुनं शिनेः पौत्रो युध्यते पुरुषर्षभः ।
वीतभीर्लाघवोपेतः कृतित्वं सम्प्रदर्शयन् ॥ ७.१२०.२९ ॥
శిని మనవడు, మనుషుల్లో వృషభుడు (సాత్యకి), అర్జునుని కంటే మించి, భయం లేక, చురుకుతనంతో, తన నేర్పును ప్రదర్శిస్తూ పోరాడాడు.
7.120.30
ततो दुर्योधनो राजा सात्वतस्य त्रिभिः शरैः ।
विव्याध सूतं निशितैश्चतुर्भिश्चतुरो हयान् ॥ ७.१२०.३० ॥
అప్పుడు రాజు దుర్యోధనుడు సాత్వతుని (సాత్యకి) సారథిని మూడు బాణాలతో గుచ్చాడు; అతని నాలుగు గుర్రాలను నాలుగు వాడి బాణాలతో గుచ్చాడు.
7.120.31
सात्यकिं च त्रिभिर्विद्व्वा पुनरष्टाभिरेव च ।
दुःशासनः षोडशभिर्विव्याध शिनिपुङ्गवम् ॥ ७.१२०.३१ ॥
సాత్యకిని మూడు బాణాలతో కొట్టి, మళ్ళీ ఎనిమిదితో కూడా కొట్టి; దుఃశాసనుడు పదహారింటితో శినిపుంగవుని కొట్టాడు.
7.120.32
शकुनिः पञ्चविंशत्या चित्रसेनश्च पञ्चभिः ।
दुःसहः पञ्चदशभिर्विव्याधोरसि सात्यकिम् ॥ ७.१२०.३२ ॥
శకుని ఇరవై ఐదింటితో, చిత్రసేనుడు ఐదింటితో; దుస్సహుడు పదిహేనింటితో సాత్యకి వక్షస్థలాన్ని కొట్టారు.
7.120.33
उत्स्मयन्वृष्णिशार्दूलस्तथा बाणैः समाहतः ।
तानविध्यन्महाराज सर्वानेव त्रिभिस्त्रिभिः ॥ ७.१२०.३३ ॥
వృష్ణివంశ సింహుడు సాత్యకి బాణాలతో కొట్టబడినా నవ్వుతూ, మహారాజా, వారందరినీ మూడేసి బాణాలతో కొట్టాడు.
7.120.34
गाढविद्धानरीन्कृत्वा मार्गणैः सोऽतितेजनैः ।
शैनेयः श्येनवत्सङ्ख्ये व्यचरल्लघुविक्रमः ॥ ७.१२०.३४ ॥
అతి వాడిగల బాణాలతో శత్రువులను గాఢంగా గాయపరచి, శైనేయుడు సాత్యకి యుద్ధంలో డేగలా చురుగ్గా సంచరించాడు.
7.120.35
सौबलस्य धनुश्छित्त्वा हस्तावापं निकृत्य च ।
दुर्योधनं त्रिभिर्बाणैरभ्यविध्यत्स्तनान्तरे ॥ ७.१२०.३५ ॥
సౌబలుని (శకుని) ధనుస్సును ఖండించి, దాని మూఠను కూడా తెగగొట్టి, మూడు బాణాలతో దుర్యోధనుని వక్షస్థలం మధ్యలో కొట్టాడు.
7.120.36
चित्रसेनं शतेनैव दशभिर्दुःसहं तथा ।
दुःशासनं तु विंशत्या विव्याध शिनिपुङ्गवः ॥ ७.१२०.३६ ॥
చిత్రసేనుని నూటితో, దుస్సహుని పదితో; దుఃశాసనుని ఇరవైతో శినిపుంగవుడు కొట్టాడు.
7.120.37
अथान्यद्धनुरादाय श्यालस्तव विशाम्पते ।
अष्टाभिः सात्यकिं विद्व्वा पुनर्विव्याध पञ्चभिः ॥ ७.१२०.३७ ॥
అప్పుడు మరొక విల్లు తీసుకొని, ప్రజాపతీ, మీ బావమరిది సాత్యకిని ఎనిమిది బాణాలతో కొట్టి, మళ్ళీ ఐదింటితో కొట్టాడు.
7.120.38
दुःशासनश्च दशभिर्दुःसहश्च त्रिभिः शरैः ।
दुर्मुखश्च द्वादशभी राजन्विव्याध सात्यकिम् ॥ ७.१२०.३८ ॥
దుఃశాసనుడు పది బాణాలతో, దుఃసహుడు మూడింటితో, ఓ రాజా, దుర్ముఖుడు పన్నెండింటితో సాత్యకిని కొట్టారు.
7.120.39
दुर्योधनस्त्रिसप्तत्या किद्व्वा भारत माधवम् ।
ततोस्य निशितैर्बाणैस्त्रिभिर्विव्याध सारथिम् ॥ ७.१२०.३९ ॥
దుర్యోధనుడు డెబ్బై మూడు బాణాలతో మాధవుడిని కొట్టాడు, ఓ భారతా; తరువాత అతని మూడు పదునైన బాణాలతో సారథిని కొట్టాడు.
7.120.40
तान्सर्वान्सहिताञ्शूरान्यतमानान्महारथान् ।
पञ्चभिः पञ्चभिर्बाणैः पुनर्विव्याध सात्यकिः ॥ ७.१२०.४० ॥
కలిసి పోరాడుతున్న ఆ శూరులైన మహారథులందరినీ సాత్యకి మళ్ళీ ఒక్కొక్కరిని ఐదేసి బాణాలతో కొట్టాడు.
7.120.41
ततः स रथिनां श्रेष्ठस्तव पुत्रस्य सारथिम् ।
आजघानाशु भल्लेन स हतो न्यपतद्भुवि ॥ ७.१२०.४१ ॥
అప్పుడు ఆ రథికులలో శ్రేష్ఠుడు మీ కుమారుని సారథిని వెంటనే భల్ల బాణంతో కొట్టాడు; అతను హతుడై నేలపై పడ్డాడు.
7.120.42
पतिते सारथौ तस्मिंस्तव पुत्ररथः प्रभो ।
वातायमानैस्तैरश्वैरपानीयत सङ्गरात् ॥ ७.१२०.४२ ॥
ఓ ప్రభూ, ఆ సారథి పడిపోగానే, మీ కుమారుని రథం గాలివేగంతో పరుగెత్తే ఆ గుర్రాలచే యుద్ధం నుండి తీసుకువెళ్లబడింది.
7.120.43
ततस्तव सुतो राजन्सैनिकाश्च विशाम्पते ।
राज्ञो रथमभिप्रेक्ष्य विद्रुताः शतशोऽभवन् ॥ ७.१२०.४३ ॥
అప్పుడు ఓ రాజా, నీ కుమారుడు మరియు సైనికులు, ఓ ప్రజాపాలకా, రాజు రథాన్ని చూసి వందల సంఖ్యలో పారిపోయారు.
7.120.44
विद्रुतं तत्र तत्सैन्यं दृष्ट्वा भारत सात्यकिः ।
अवाकिरच्छरैस्तीक्ष्णै रुक्मपुङ्खैः शिलाशितैः ॥ ७.१२०.४४ ॥
భారతా, అక్కడ ఆ సైన్యం పారిపోవడం చూసి సాత్యకి బంగారు రెక్కలు గలిగి, రాతిపై పదును పెట్టిన తీక్ష్ణ బాణాలను కురిపించాడు.
7.120.45
विद्राव्य सर्वसैन्यानि तावकानि सहस्रशः ।
प्रययौ सात्यकी राजञ्श्वेताश्वस्य रथं प्रति ॥ ७.१२०.४५ ॥
రాజా, నీ వేలాది సైన్యాలన్నింటినీ పారద్రోలి సాత్యకి శ్వేతాశ్వుడి రథం వైపు వెళ్ళాడు.
7.120.46
तं प्रयान्तं महाबाहुं तावकाः प्रेक्ष्य मारिष ।
दृष्टं चादृष्टवत्कृत्वा क्रियामन्यामयोजयन् ॥ ७.१२०.४६ ॥
ఓ గౌరవనీయా, ఆ మహాబాహువు ముందుకు సాగడం చూసి నీ వీరులు, చూసినదాన్ని చూడనట్లు చేసి మరొక పనిలో నిమగ్నమయ్యారు.
7.120.47
तं शरानाददानं च रक्षमाणं च सारथिम् ।
आत्मानं पालयानं च तावकाः समपूजयन् ॥ ७.१२०.४७ ॥
బాణాలు తీసుకుంటూ, సారథిని రక్షిస్తూ, తనను కూడా రక్షించుకుంటున్న అతడిని నీ వీరులు ప్రశంసించారు.