ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.124
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.124.1
किं तस्यां मम सेनायां नासन्केचिन्महारथाः ।
ये तथा सात्यकिं यान्तं नैवाघ्नन्नाप्यवारयन् ॥ ७.१२४.१ ॥
ਕੀ ਮੇਰੀ ਉਸ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਐਸੇ ਕੋਈ ਮਹਾਰਥੀ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਤਯਕੀ ਦੇ ਜਾਂਦੇ ਸਮੇਂ ਉਸਨੂੰ ਨਾ ਮਾਰਿਆ ਅਤੇ ਨਾ ਰੋਕਿਆ?
7.124.2
एको हि समरे कर्म कृतवान्सत्यविक्रमः ।
शक्रतुल्यबलो युद्धे महेन्द्रो दानवेष्विव ॥ ७.१२४.२ ॥
ਸੱਚੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਉਸ ਇਕੱਲੇ ਨੇ ਹੀ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਰਮ ਕੀਤਾ; ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਦੇ ਸਮਾਨ ਬਲ ਵਾਲਾ, ਦਾਨਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੇਂਦਰ ਵਾਂਗ।
7.124.3
अथवा शून्यमासीत्तद्येन यातः स सात्यकिः ।
हतभूयिष्ठमथवा येन यातः स सात्यकिः ॥ ७.१२४.३ ॥
ਜਾਂ ਸਾਤਯਕੀ ਜਿਸ ਰਾਹ ਗਿਆ ਉਹ ਖਾਲੀ ਸੀ? ਜਾਂ ਜਿਸ ਰਾਹ ਉਹ ਗਿਆ ਉਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਰੇ ਗਏ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ?
7.124.4
यत्कृतं वृष्णिवीरेण कर्म शंससि मे रणे ।
नैतदुत्सहते कर्तुं कर्म शक्रोऽपि सञ्जय ॥ ७.१२४.४ ॥
ਹੇ ਸੰਜਯ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਵੀਰ ਨੇ ਜੋ ਕਰਮ ਕੀਤਾ, ਉਹ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈਂ; ਉਹ ਕਰਮ ਇੰਦਰ ਵੀ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ।
7.124.5
अश्रद्धेयमचिन्त्यं च कर्म तस्य महात्मनः ।
वृष्ण्यन्धकप्रवीरस्य श्रुत्वा मे व्यथितं मनः ॥ ७.१२४.५ ॥
ਉਸ ਮਹਾਤਮਾ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ-ਅੰਧਕ ਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦਾ ਕਰਮ ਅਵਿਸ਼ਵਾਸਯੋਗ ਅਤੇ ਅਚਿੰਤਨੀਯ ਹੈ; ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਵਿਆਕੁਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
7.124.6
न सन्ति तस्मात्पुत्रा मे यथा सञ्जय भाषसे ।
एको वै बहुलाः सेनाः प्रामृद्गात्सत्यविक्रमः ॥ ७.१२४.६ ॥
ਹੇ ਸੰਜਯ, ਜਿਵੇਂ ਤੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈਂ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਜਾਪਦੇ; ਸੱਚੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਇੱਕ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸੈਨਾਵਾਂ ਕੁਚਲ ਦਿੱਤੀਆਂ।
7.124.7
कथं च युध्यमानानामपक्रान्ती महात्मनाम् ।
एको बहूनां शैनेयस्तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ ७.१२४.७ ॥
ਸੰਜਯ, ਲੜ ਰਹੇ ਮਹਾਤਮਾ ਪਿੱਛੇ ਹਟੇ ਤਾਂ ਬਹੁਤਿਆਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਇਕੱਲਾ ਸ਼ੈਨੇਯ ਕਿਵੇਂ ਲੜਿਆ? ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।
7.124.8
राजन्सेनासमुद्योगो रथनागाश्वपत्तिमान् ।
अतुल्यस्तव सेनायां युगान्तसदृशोऽभवत् ॥ ७.१२४.८ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਰਥ, ਹਾਥੀ, ਘੋੜੇ ਤੇ ਪੈਦਲ ਸੈਨਿਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਤੁਹਾਡਾ ਸੈਨਾ-ਸੰਗਠਨ ਬੇਮਿਸਾਲ ਸੀ; ਉਹ ਯੁਗਾਂਤ ਵਰਗਾ ਸੀ।
7.124.9
आहूतेषु समूहेषु तव सैन्यस्य मानद ।
नास्ति लोके समः कश्चित्समूह इति मे मतिः ॥ ७.१२४.९ ॥
ਹੇ ਮਾਨਦ, ਤੁਹਾਡੀ ਸੈਨਾ ਦੇ ਬੁਲਾਏ ਗਏ ਸਮੂਹਾਂ ਵਿੱਚ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਕੋਈ ਸਮੂਹ ਨਹੀਂ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਮਤ ਹੈ।
7.124.10
तत्रव देवास्त्वभाषन्त चारणाश्च समागताः ।
एतदन्ताः समूहा वै भविष्यन्ति महीतले ॥ ७.१२४.१० ॥
ਉੱਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਅਜਿਹੇ ਸਮੂਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਸੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣਗੇ।
7.124.11
न च वै तादृशो व्यूह आसीत्कश्चिद्विशाम्पते ।
यादृग्जयद्रथवधे द्रोणेन विहितोऽभवत् ॥ ७.१२४.११ ॥
ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਮਪਤੀ, ਜਯਦ੍ਰਥ ਵਧ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦ੍ਰੋਣ ਦੁਆਰਾ ਰਚਿਆ ਗਿਆ ਵਿਊਹ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਵਿਊਹ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਸੀ।
7.124.12
उद्धृता पृथिवी नूनं युद्धहेतोः समागतैः ।
इति तत्र जनाश्चाहुर्दृष्टा तां जनसंसदम् ॥ ७.१२४.१२ ॥
ਯੁੱਧ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਜ਼ਰੂਰ ਧਰਤੀ ਚੁੱਕ ਲਈ ਹੈ, ਇਹ ਉਸ ਜਨਸਭਾ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ।
7.124.13
चण्डवातविभिन्नानां समुद्राणामिव स्वनः ।
रणेऽभवद्बलौघानामन्योन्यमभिधावताम् ॥ ७.१२४.१३ ॥
ਪ੍ਰਚੰਡ ਹਵਾ ਨਾਲ ਖਿੰਡੇ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਦੀ ਗਰਜ ਵਾਂਗ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਦੌੜਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਠੀ।
7.124.14
पार्थिवानां समेतानां बहून्यासन्नरोत्तम ।
त्वद्बले प्राण्डवानां च सहस्राणि शतानि च ॥ ७.१२४.१४ ॥
ਹੇ ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਤੁਹਾਡੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵੱਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਰਾਜਿਆਂ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਯੋਧੇ ਸਨ।
7.124.15
संरब्धानां प्रवीराणां समरे दृढकर्मणाम् ।
तत्रासीत्सुमहाशब्दस्तुमुलो रोमहर्षणः ॥ ७.१२४.१५ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰੋਧਿਤ, ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਕਰਮ ਵਾਲੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੀਰਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ, ਕੋਲਾਹਲ ਭਰੀ, ਰੋਮ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਥੇ ਹੋਈ।
7.124.16
पाण्डवानां कुरूणां च गर्जतामितरेतरम् ।
क्ष्वेलाः किलकिलाशब्दास्तत्रासन्वै सहस्रशः ॥ ७.१२४.१६ ॥
ਪਾਂਡਵ ਅਤੇ ਕੌਰਵ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਗਰਜਦੇ ਸਨ, ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਾਰ ਲਲਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਿਲਕਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਹੋਈਆਂ।
7.124.17
भेरीशब्दाश्च तुमुला बाणशब्दाश्च भारत ।
अन्योन्यं निघ्नतां चैव नराणां शुश्रुवे स्वनः ॥ ७.१२४.१७ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ! ਭੇਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਭਿਆਨਕ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਹੋਈਆਂ, ਅਤੇ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਾਰਦੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵੀ ਸੁਣੀ ਗਈ।
7.124.18
अथाक्रन्दन्भीसमेनो धृष्टद्युम्नश्च मारिष ।
नकुलः सहदेवश्च धर्मराजश्च पाण्डवः ॥ ७.१२४.१८ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਮਾਰਿਸ਼! ਭੀਸ਼ਮ ਨੂੰ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਨੂੰ, ਨਕੁਲ ਅਤੇ ਸਹਦੇਵ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਧਰਮਰਾਜ ਨੂੰ (ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ) ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੁਕਾਰਿਆ।
7.124.19
आगच्छत प्रहरत द्रुतं विपरिधावत ।
प्रविष्टावरिसेनां हि वीरौ माधवपाण्डवौ ॥ ७.१२४.१९ ॥
ਆਓ, ਛੇਤੀ ਵਾਰ ਕਰੋ, ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਦੌੜੋ। ਵੀਰ ਮਾਧਵ ਤੇ ਪਾਂਡਵ ਵੈਰੀ ਦੀ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਵੜ ਗਏ ਹਨ।
7.124.20
यथा सुखेन गच्छेतां जयद्रथवधं प्रति ।
तथा प्रकुरुत क्षिप्रमिति सैन्यान्यचोदयन् ॥ ७.१२४.२० ॥
ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਸੌਖਿਆਂ ਜਯਦ੍ਰਥ-ਵਧ ਵੱਲ ਜਾ ਸਕਣ, ਉਵੇਂ ਛੇਤੀ ਕਰੋ — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸਨੇ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ।
7.124.21
तयोरभावे कुरवः कृतार्थाः स्युर्वयं जिताः ॥ ७.१२४.२१ ॥
ਉਹਨਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਗੈਰਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਕੌਰਵ ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲੈਂਦੇ, ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਹਾਰ ਜਾਂਦੇ।
7.124.22
यत्र यातौ महात्मानौ तूर्णं परपुरञ्जयौ ।
ते यूयं सहिता भूत्वा तूर्णमेव बलार्णवम्।
क्षोभयध्वं महावेगाः पवनः सागरं यथा ॥ ७.१२४.२२ ॥
ਵੈਰੀ ਨਗਰਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਤਮਾ ਜਿੱਥੇ ਛੇਤੀ ਗਏ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਮਿਲ ਕੇ ਛੇਤੀ ਹੀ ਉਸ ਸੈਨਾ-ਸਾਗਰ ਨੂੰ ਹਲੂਣ ਦਿਓ, ਜਿਵੇਂ ਹਵਾ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਹਲੂਣਦੀ ਹੈ, ਮਹਾਂਵੇਗ ਨਾਲ।
7.124.23
भीमसेनेन ते राजन्पाञ्चाल्येन च नोदिताः ।
आजघ्नुः कौरवान्सङ्ख्ये त्यक्त्वाऽसूनात्मनः प्रियान् ॥ ७.१२४.२३ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਭੀਮਸੇਨ ਅਤੇ ਪਾਂਚਾਲ੍ਯ (ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ) ਦੁਆਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਕੇ ਕੌਰਵਾਂ ਉੱਤੇ ਵਾਰ ਕੀਤਾ।
7.124.24
इच्छन्तो निधनं युद्धे शस्त्रैरुत्तमतेजसः ।
स्वर्गेप्सवो मित्रकार्ये नाभ्यनन्दन्त जीवितम् ॥ ७.१२४.२४ ॥
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਮੌਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ, ਉੱਤਮ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਉਹ, ਸਵਰਗ ਦੀ ਚਾਹਤ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਮਿੱਤਰ ਦੇ ਕਾਰਜ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਸਨ।
7.124.25
तथैव तावका राजन्प्रार्थयन्तो महद्यशः ।
आर्यां युद्धे मतिं कृत्वा युद्धायैवावतस्थिरे ॥ ७.१२४.२५ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧੇ ਮਹਾਨ ਯਸ਼ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉੱਚਾ ਸੰਕਲਪ ਲੈ ਕੇ ਯੁੱਧ ਲਈ ਹੀ ਡਟੇ ਰਹੇ।
7.124.26
तस्मिन्सुतुमुले युद्धे वर्तमाने भयावहे ।
जित्वा सर्वाणि सैन्यानि प्रायात्सात्यकिरर्जुनं ॥ ७.१२४.२६ ॥
ਉਸ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਘੋਰ ਯੁੱਧ ਦੇ ਚੱਲਦੇ ਹੋਏ, ਸਾਰੀਆਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ ਸਾਤਿਅਕੀ ਅਰਜੁਨ ਵੱਲ ਵਧਿਆ।
7.124.27
कवचानां प्रभास्तत्र सूर्यरश्मिविराजिताः ।
दृष्टीः सङ्ख्ये सैनिकानां प्रतिजघ्नुः समन्ततः।
ध्वजशस्त्रप्रतिहता लोकान्समवदीपयन् ॥ ७.१२४.२७ ॥
ਉੱਥੇ ਕਵਚਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਦਮਕਦੀ ਸੀ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਚੁੰਧਿਆ ਰਹੀ ਸੀ; ਝੰਡਿਆਂ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਕੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ।
7.124.28
चण्डवातोद्धतान्मेघान्विकिरन्रश्मिमानिव ।
तथा तव महत्सैन्यं तद्व्यरोचत तापयन् ॥ ७.१२४.२८ ॥
ਤੇਜ਼ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉੱਠੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾਉਂਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ, ਤੁਹਾਡੀ ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸੈਨਾ ਤਪਾਉਂਦੀ ਹੋਈ ਚਮਕੀ।
7.124.29
सम्प्रहृष्टः स सहसा तव सैन्यार्णवं प्रति ।
लोलयन्सर्वतो गत्वा समुद्रं मकरो यथा ॥ ७.१२४.२९ ॥
ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਤੁਹਾਡੇ ਸੈਨਾ-ਸਾਗਰ ਵੱਲ ਵਧਿਆ, ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮਗਰਮੱਛ ਜਿਵੇਂ ਘੁੰਮ ਕੇ ਹਲਚਲ ਮਚਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਭ ਪਾਸਿਓਂ ਉਸਨੂੰ ਹਲਚਲ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ।
7.124.30
तत्र राजन्महानासीत्सङ्ग्रामो भीतिवर्धनः ।
पाण्डवस्य महाबाहो तावकानां च दारुणः ॥ ७.१२४.३० ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉੱਥੇ ਡਰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ; ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦਾ ਯੁੱਧ ਭਿਆਨਕ ਸੀ।
7.124.31
रुद्रस्याक्रीडसङ्काशः संहारः सर्वदेहिनाम् ।
ततः शब्दो महानासीत्प्रायाद्यत्र धनञ्चयः ॥ ७.१२४.३१ ॥
ਉਹ ਰੁਦਰ ਦੀ ਖੇਡ ਵਰਗਾ, ਸਾਰੇ ਦੇਹਧਾਰੀਆਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਸੀ। ਫਿਰ ਜਿੱਥੇ ਧਨੰਜਯ ਗਿਆ, ਉੱਥੇ ਵੱਡਾ ਸ਼ੋਰ ਉੱਠਿਆ।
7.124.32
तत्र स्म कदनं घोरं वर्तते पाण्डुपूर्वज ।
अर्जुनस्य महाबाहोस्तावकानां च धन्विनाम् ॥ ७.१२४.३२ ॥
ਉੱਥੇ ਹੇ ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਵੰਸ਼ਜ, ਮਹਾਬਾਹੂ ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਧਨੁਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਭਿਆਨਕ ਕਤਲੇਆਮ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।
7.124.33
मध्ये भारतसैन्यस्य माधवस्य महारणे ।
द्रोणस्यापि परैः सार्धं व्यूहद्वारे सुदारुणम् ॥ ७.१२४.३३ ॥
ਭਾਰਤ ਸੈਨਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਮਾਧਵ ਸਮੇਤ ਮਹਾਂਯੁੱਧ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਦ੍ਰੋਣ ਵੀ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿਊਹ-ਦੁਆਰ ਤੇ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਲੜਿਆ।
7.124.34
एवमेष क्षयो वृत्तः पृथिव्यां पृथिवीपते ।
क्रुद्धेऽर्जुने तथा द्रोणे सात्वते च महारथे ॥ ७.१२४.३४ ॥
ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਹ ਸੰਹਾਰ ਹੋਇਆ; ਜਦੋਂ ਅਰਜੁਨ, ਦ੍ਰੋਣ ਅਤੇ ਮਹਾਰਥੀ ਸਾਤਵਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਸਨ।
7.124.35
तथा प्रयतमानानां पाण्डवानां महात्मनाम् ।
दुर्योधनो महाराजन्व्यगाहत महद्बलम् ॥ ७.१२४.३५ ॥
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਤਨ ਕਰਦੇ ਮਹਾਤਮਾ ਪਾਂਡਵਾਂ ਉੱਤੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਦੁਰਯੋਧਨ ਵੱਡੀ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵੜਿਆ।
7.124.36
स सन्निपातस्तुमुलस्तेषां तस्य च भारत ।
अभवत्सर्वभूतानामभावकरणो महान् ॥ ७.१२४.३६ ॥
ਹੇ ਭਰਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਉਸ ਦਰਮਿਆਨ ਉਹ ਟਕਰਾਅ ਤੁਮੁਲ ਸੀ — ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ ਮਹਾਨ ਟਕਰਾਅ।
7.124.37
तथा यातेषु सैन्येषु तथा कृच्छ्रगतः स्वयम् ।
कच्चिद्दुर्योधनः सूत नाकार्षीत्पृष्ठतो रणम् ॥ ७.१२४.३७ ॥
ਫੌਜਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਤੇ ਉਹ ਆਪ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚ ਪੈਣ ਵੇਲੇ ਵੀ, ਹੇ ਸੂਤ, ਕੀ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਪਿੱਠ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ?
7.124.38
एकस्य च बहूनां च सन्निपातो महाहवे ।
विशेषतो नरपतेर्विषमः प्रतिभाति मे ॥ ७.१२४.३८ ॥
ਉਸ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਦਾ ਟਾਕਰਾ ਹੋਇਆ; ਖ਼ਾਸਕਰ ਰਾਜੇ ਲਈ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਅਸਮਾਨ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
7.124.39
सोऽत्यन्तसुखसंवृद्धो लक्ष्म्या लोकस्य चेश्वरः ।
एको बहून्समासाद्य कच्चिन्नासीत्पराङ्मुखः ॥ ७.१२४.३९ ॥
ਬਹੁਤ ਸੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਪਲਿਆ ਅਤੇ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਨਾਲ ਜਗਤ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਉਹ, ਇਕੱਲਾ ਬਹੁਤਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਕੇ ਕੀ ਪਿੱਠ ਨਹੀਂ ਫੇਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ?
7.124.40
राजन्सङ्ग्राममाश्चर्यं तव पुत्रस्य भारत ।
एकस्य बहुभिः सार्धं शृणुष्व गदतो मम ॥ ७.१२४.४० ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਉਹ ਯੁੱਧ ਅਦਭੁਤ ਸੀ, ਹੇ ਭਾਰਤ। ਇੱਕ ਦਾ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨਾਲ ਉਹ ਯੁੱਧ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ, ਸੁਣ।
7.124.41
दुर्योधनेन समरे पृतना पाण्डवी रणे ।
नलिनी द्वरिदेनेव समन्तात्प्रतिलोडिता ॥ ७.१२४.४१ ॥
ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ, ਹਾਥੀ ਜਿਵੇਂ ਕਮਲਾਂ ਦੇ ਤਲਾਬ ਨੂੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਓਂ ਮਧ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਮਧ ਸੁੱਟਿਆ।
7.124.42
ततस्तां प्रहतां सेनां दृष्ट्वा पुत्रेण ते नृप ।
भीमसेनपुरोगास्तं पाञ्चालाः समुपाद्रुवन् ॥ ७.१२४.४२ ॥
ਫਿਰ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਫੌਜ ਨੂੰ ਮਾਰ ਖਾਂਦੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖ ਕੇ ਪਾਂਚਾਲ ਉਸ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਏ।
7.124.43
स भीमसेनं दशभिः शरैर्विव्याध पाण्डवम् ।
त्रिभिस्त्रिभिर्यमौ वीरौ धर्मराजं च सप्तभिः ॥ ७.१२४.४३ ॥
ਉਸਨੇ ਦਸ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਪਾਂਡਵ ਭੀਮਸੇਨ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ। ਵੀਰ ਜੁੜਵਾਂ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਧਰਮਰਾਜ ਨੂੰ ਸੱਤ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
7.124.44
विराटद्रुपदौ षद्भिः शतेन च शिखण्डिनम् ।
धृष्टद्युम्नं च विंशत्या द्रौपदेयांस्त्रिभिस्त्रिभिः ॥ ७.१२४.४४ ॥
ਵਿਰਾਟ ਅਤੇ ਦ੍ਰੁਪਦ ਨੂੰ ਛੇ-ਛੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਸ਼ਿਖੰਡੀ ਨੂੰ ਸੌ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ ਨੂੰ ਵੀਹ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।
7.124.45
शतशश्चापरान्योधान्सद्विपांश्च रथान्रणे ।
शरैरवचकर्तोग्रैः क्रुद्धोऽन्तक इव प्रजाः ॥ ७.१२४.४५ ॥
ਰਣ-ਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਸੈਂਕੜੇ ਹੋਰ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ, ਹਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਭਿਆਨਕ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਕਾਲ ਪ੍ਰਜਾ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
7.124.46
न सन्दधद्विमुञ्चन्वा मण्डलीकृतकार्मुकः ।
अदृश्यत रिपून्निघ्नञ्छिक्षयाऽस्तबलेन च ॥ ७.१२४.४६ ॥
ਉਹ ਤੀਰ ਚਾੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਛੱਡਦਾ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ ਸੀ; ਉਸ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਗੋਲਾਕਾਰ ਝੁਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਤੇ ਅਸਤ੍ਰ-ਬਲ ਨਾਲ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਦਿਸਦਾ ਸੀ।
7.124.47
तस्य तान्निघ्नतः शत्रून्हेमपृष्ठं महद्धनुः ।
अजस्रं मण्डलीभूतं ददृशुः समरे जनाः ॥ ७.१२४.४७ ॥
ਉਹ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਸੋਨੇ ਦੀ ਪਿੱਠ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਧਨੁਸ਼ ਲਗਾਤਾਰ ਗੋਲਾਕਾਰ ਘੁੰਮਦਾ ਦੇਖਿਆ।
7.124.48
ततो युधिष्ठिरो राजा भल्लाभ्यामच्छिनद्धनुः ।
तव पुत्रस्य कौरव्य यतमानस्य संयुगे ॥ ७.१२४.४८ ॥
ਫਿਰ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਟਰ ਨੇ ਦੋ ਭੱਲ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਯਤਨ ਕਰ ਰਹੇ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟ ਦਿੱਤਾ।
7.124.49
विव्याध चैनं दशभिः सम्यगस्तैः शरोत्तमैः ।
वर्म चाशु समासाद्य ते भित्त्वा क्षितिमाविशन् ॥ ७.१२४.४९ ॥
ਉਸਨੇ ਦਸ ਉੱਤਮ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ। ਕਵਚ ਤੱਕ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਚੀਰਦੇ ਹੋਏ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਵੜੇ।
7.124.50
ततः प्रमुदिताः पार्थाः परिवव्रुर्युधिष्ठिरम् ।
यथा वृत्रवधे देवाः पुरा शक्रं महर्षयः ॥ ७.१२४.५० ॥
ਤਦ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋਏ ਪਾਰਥਾਂ ਨੇ ਯੁਧਿਸ਼ਟਰ ਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ, ਜਿਵੇਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਤਰ-ਵਧ ਸਮੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਹਾਂਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਘੇਰਿਆ ਸੀ।
7.124.51
ततोऽन्यद्धनुरादाय तव पुत्रः प्रतापवान् ।
तिष्ठेतिष्ठेति राजानं ब्रुवन्पाण्डवमभ्ययात् ॥ ७.१२४.५१ ॥
ਤਦ ਤੁਹਾਡਾ ਪ੍ਰਤਾਪੀ ਪੁੱਤਰ ਦੂਜਾ ਧਨੁਸ਼ ਚੁੱਕ ਕੇ, 'ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ, ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ' ਕਹਿੰਦਾ ਪਾਂਡਵ ਰਾਜੇ ਵੱਲ ਦੌੜਿਆ।
7.124.52
तमायान्तमभिप्रेक्ष्य तव पुत्रं महामृधे ।
प्रत्युद्ययुः समुदिताः पाञ्चाला जयगृद्धिनः ॥ ७.१२४.५२ ॥
ਮਹਾਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਆਉਂਦਾ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਿੱਤ ਦੇ ਚਾਹਵਾਨ ਖ਼ੁਸ਼ ਪਾਂਚਾਲ ਉਸਦਾ ਸਾਮ੍ਹਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧੇ।
7.124.53
तान्द्रोणः प्रतिजग्राह परीप्सन्युधि पाण्डवम् ।
चण्डवातोद्धुतान्मेघान्गिरिरम्बुमुचो यथा ॥ ७.१२४.५३ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਾਮ੍ਹਣਾ ਕੀਤਾ; ਪ੍ਰਚੰਡ ਹਵਾ ਨਾਲ ਉੱਡਦੇ ਬੱਦਲਾਂ ਨੂੰ ਵਰਖਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪਹਾੜ ਜਿਵੇਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
7.124.54
तत्र राजन्महानासीत्सङ्ग्रामो रोमहर्षणः ।
पाण्डवानां महाबाहो तावकानां च संयुगे ॥ ७.१२४.५४ ॥
ਉੱਥੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਪਾਂਡਵਾਂ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਰੋਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਂ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੋ।
7.124.55
रुद्रस्याक्रीडसदृशः संहारः सर्वदेहिनाम् ॥ ७.१२४.५५ ॥
ਇਹ ਸੰਹਾਰ ਰੁਦਰ ਦੀ ਖੇਡ ਵਰਗਾ ਸੀ, ਸਾਰੇ ਦੇਹਧਾਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ਼।
7.124.56
ततः शब्दो महानासीद्यातो येन धनञ्जयः ।
अतीव सर्वशब्देभ्यो रोमहर्षकरः प्रभो ॥ ७.१२४.५६ ॥
ਫਿਰ ਧਨੰਜਯ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੀ ਗਈ ਮਹਾਨ ਆਵਾਜ਼ ਉੱਠੀ; ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਰੋਮਾਂਚਕ ਸੀ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ।
7.124.57
अर्जुनस्य महाबाहो तावकानां च धन्विनाम् ।
मध्ये भारतसैन्यस्य माधवस्य महारणे।
द्रोणस्यापि परैः सार्धं व्यूहद्वारे महारणे ॥ ७.१२४.५७ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਧਨੁਸ਼ਧਾਰੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ, ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਮਾਧਵ ਨਾਲ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ; ਅਤੇ ਦ੍ਰੋਣ ਵੀ ਵੈਰੀਆਂ ਨਾਲ ਵਿਊਹ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਤੇ ਮਹਾਯੁੱਧ ਵਿੱਚ।
7.124.58
एवमेष क्षयो वृत्तः पृथिव्यां पृथिवीपते ।
क्रुद्धेऽर्जुने तथा द्रोणे सात्वते च महारथे ॥ ७.१२४.५८ ॥
ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਤੀ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਇਹ ਸੰਹਾਰ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਅਰਜੁਨ, ਦ੍ਰੋਣ ਅਤੇ ਮਹਾਰਥੀ ਸਾਤਵਤ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋਏ।