Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.147

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

7.147.1

श्रुत्वा निनादं धनुषश्च तस्य ।
विस्पषृमुत्कष्टमिवान्तकस्य।
शक्राशनिस्फोटसमं सुघोरं ।
विकृष्यमाणस्य धनञ्जयेन ॥ ७.१४७.१ ॥

ਯਮ ਵਾਂਗ ਕੱਸੇ ਹੋਏ ਉਸ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਗਰਜ ਅਤੇ ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜ੍ਰ ਦੀ ਕੜਕ ਵਰਗੀ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਟੰਕਾਰ ਸੁਣ ਕੇ — ਧਨੰਜਯ ਦੁਆਰਾ ਖਿੱਚੇ ਜਾ ਰਹੇ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਉਹ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣੀ ਗਈ।

7.147.2

त्रासोद्विग्नं तथोद्धान्तं त्वदीयं तद्बलं नृप ।
युगान्तवातसङ्क्षुब्धं चलद्वीचितरङ्गितम्।
प्रलीनमीनमकरं सागराम्भ इवाभवत् ॥ ७.१४७.२ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੁਹਾਡੀ ਉਹ ਸੈਨਾ ਡਰ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਤੇ ਭਟਕੀ ਹੋਈ ਹੋ ਗਈ; ਯੁਗਾਂਤ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਹਿਲੀ ਹੋਈ, ਚੰਚਲ ਲਹਿਰਾਂ ਨਾਲ ਤਰੰਗਿਤ, ਮੱਛੀਆਂ ਤੇ ਮਗਰਮੱਛ ਛੁਪ ਗਏ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਰਗੀ ਹੋ ਗਈ।

7.147.3

मध्यन्दिनगतं सूर्यमापतन्तमिवाम्बरे ।
न शेकुः सर्वभूतानि पाण्डवं प्रतिवीक्षितुम् ॥ ७.१४७.३ ॥

ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਅਸਮਾਨ ਤੋਂ ਡਿੱਗਦੇ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਜਿਵੇਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਤਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਪਾਂਡਵ ਵੱਲ ਵੇਖ ਨਾ ਸਕੇ।

7.147.4

स रणे व्यचरत्पार्थः प्रेक्ष्यमाणो धनञ्जयः ।
युगपद्दिक्षु सर्वासु सर्वाण्यस्त्राणि दर्शयन् ॥ ७.१४७.४ ॥

ਉਹ ਧਨੰਜਯ ਪਾਰਥ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਦਾ ਸੀ; ਸਾਰੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ।

7.147.5

आददानं महाराज सन्दधानं च पाण्डवम् ।
उत्कर्षन्तं सृजन्तं च न स्म पश्याम लाघवात् ॥ ७.१४७.५ ॥

ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਪਾਂਡਵ ਬਾਣ ਚੁੱਕਦਾ, ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ, ਖਿੱਚਦਾ ਅਤੇ ਛੱਡਦਾ — ਉਸ ਦੀ ਫੁਰਤੀ ਕਾਰਨ ਅਸੀਂ ਵੇਖ ਨਾ ਸਕੇ।

7.147.6

ततः क्रुद्धो महाबाहुरैन्द्रमस्त्रं दुरासदम् ।
प्रादुश्चक्रे महाराज त्रासयन्सर्वभारतान् ॥ ७.१४७.६ ॥

ਤਦ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਮਹਾਬਾਹੂ ਨੇ ਇੰਦਰ ਦਾ ਦੁਰਾਸਦ ਅਸਤ੍ਰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ; ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਾਰੇ ਭਾਰਤਵੰਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ।

7.147.7

ततः शराः प्रादुरासन्दिव्यास्त्रप्रतिमन्त्रिताः ।
प्रदीपाश्च शिखिमुखाः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१४७.७ ॥

ਫਿਰ ਦਿਵਿਆ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਮੰਤਰਿਤ ਬਾਣ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ; ਅਗਨੀ-ਮੁਖ ਚਮਕਦੇ ਬਾਣ ਸੈਂਕੜੇ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ।

7.147.8

आकर्णपूर्णनिर्मुक्तैरग्न्यर्कांशुनिभैः शरैः ।
नभोऽभवत्तद्दुष्प्रेक्ष्यमुल्काभिरिव संवृतम् ॥ ७.१४७.८ ॥

ਕੰਨਾਂ ਤੱਕ ਖਿੱਚ ਕੇ ਛੱਡੇ ਗਏ, ਅਗਨੀ ਤੇ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਰਗੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਅਸਮਾਨ ਮਸ਼ਾਲਾਂ ਨਾਲ ਢਕਿਆ ਵਾਂਗ ਦੇਖਣਾ ਔਖਾ ਹੋ ਗਿਆ।

7.147.9

ततः शस्त्रान्धकारं तत्कौरवैः समुदीरितम् ।
अशक्यं मनसाऽप्यन्यैः पाण्डवः सम्भ्रमन्निव ॥ ७.१४७.९ ॥

ਫਿਰ ਕੌਰਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਠਾਇਆ ਗਿਆ ਉਹ ਸ਼ਸਤ੍ਰ-ਅੰਧਕਾਰ, ਜਿਸਨੂੰ ਹੋਰ ਮਨ ਨਾਲ ਵੀ ਪਾਰ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਸਨ, ਪਾਂਡਵ ਘਬਰਾਏ ਹੋਏ ਵਾਂਗ ਵੇਖਣ ਲੱਗਾ।

7.147.10

नाशयामास विक्रम्य शरैर्दिव्यास्त्रमन्त्रितैः ।
नैशं तमोंशुभिः क्षिप्रं दिनादाविव भास्करः ॥ ७.१४७.१० ॥

ਉਸ ਨੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਦਿਵਿਆ ਅਸਤ੍ਰ-ਮੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਮੰਤਰਿਤ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਝੱਟ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਦਿਨ ਦੇ ਆਰੰਭ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਰਾਤ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

7.147.11

ततस्तु तावकं सैन्यं दीप्तैः शरगभस्तिभिः ।
आक्षिपत्पल्वलाम्बूनि निदाघार्क इव प्रभुः ॥ ७.१४७.११ ॥

ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਚਮਕਦੇ ਬਾਣ-ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸੁਕਾ ਦਿੱਤਾ, ਗਰਮੀ ਦਾ ਸੂਰਜ ਤਲਾਬਾਂ ਨੂੰ ਸੁਕਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ।

7.147.12

ततो दिव्यास्त्रविदुषा प्रहिताः सायकांशवः ।
समाप्लवन्द्विषत्सैन्यं लोकं भागोरिवांशवः ॥ ७.१४७.१२ ॥

ਫਿਰ ਦਿਵਿਆ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਵੱਲੋਂ ਛੱਡੀਆਂ ਬਾਣ-ਕਿਰਨਾਂ ਵੈਰੀ ਸੈਨਾ ਉੱਤੇ ਫੈਲ ਗਈਆਂ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਸੰਸਾਰ ਉੱਤੇ ਫੈਲਦੀਆਂ ਹਨ।

7.147.13

अथापरे समुत्सृष्टा विशिखास्तिग्मतेजसः ।
हृदयान्याशु वीराणां विविशुः प्रियबन्धुवत् ॥ ७.१४७.१३ ॥

ਫਿਰ ਤਿੱਖੇ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਬਾਣ ਛੱਡੇ ਗਏ ਅਤੇ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰੇ ਬੰਧੂਆਂ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵੜ ਗਏ।

7.147.14

य एनमीयुः समरे त्वद्योधाः शूरमानिनः ।
शलभा इव ते दीप्तमग्निं प्राप्य ययुः क्षयम् ॥ ७.१४७.१४ ॥

ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੂਰਮੇ ਮੰਨਣ ਵਾਲੇ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧੇ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ; ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਨੂੰ ਪਾਏ ਪਤੰਗਿਆਂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਨਾਸ਼ ਹੋ ਗਏ।

7.147.15

एवं स मृद्रञ्शत्रूणां जीवितानि यशांसि च ।
पार्थश्चचार सङ्ग्रामे मृत्युर्विग्रहवानिव ॥ ७.१४७.१५ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਾਰਥ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਅਤੇ ਯਸ਼ ਨੂੰ ਕੁਚਲਦਾ ਹੋਇਆ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਿਆ, ਮਾਨੋ ਮੌਤ ਹੀ ਸਰੀਰ ਧਾਰ ਕੇ ਆਈ ਹੋਵੇ।

7.147.16

स किरीटानि वस्त्राणि साङ्गदान्विपुलान्भुजान् ।
सकुण्डलयुगान्कर्णान्केषाञ्चिदहरच्छरैः ॥ ७.१४७.१६ ॥

ਉਸਨੇ ਕਿਸੇ ਕਿਸੇ ਦੇ ਤਾਜ, ਵਸਤਰ, ਬਾਜੂਬੰਦਾਂ ਸਮੇਤ ਵਿਸ਼ਾਲ ਬਾਹਾਂ ਅਤੇ ਕੁੰਡਲਾਂ ਸਮੇਤ ਕੰਨ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਲਾਹ ਲਏ।

7.147.17

सतोमरान्गजस्थानां सप्रासान्हयसादिनाम् ।
सचर्मणः पदातीनां रथिनां च सधन्वनः।
सप्रतोदान्नियन्तॄणां बाहूंश्चिच्छेद पाण्डवः ॥ ७.१४७.१७ ॥

ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਹਾਥੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠਿਆਂ ਦੇ ਤੋਮਰਾਂ ਸਮੇਤ, ਘੋੜਸਵਾਰਾਂ ਦੇ ਨੇਜ਼ਿਆਂ ਸਮੇਤ, ਪੈਦਲਾਂ ਦੀਆਂ ਢਾਲਾਂ ਸਮੇਤ, ਰਥੀਆਂ ਦੇ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਸਮੇਤ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀਆਂ ਦੇ ਕੋੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਬਾਹਾਂ ਵੱਢ ਦਿੱਤੀਆਂ।

7.147.18

प्रदीप्तोग्रशरार्जिष्मान्बभौ तत्र धनञ्जयः ।
सविस्फुलिङ्गाग्रशिखो ज्वलन्निव हुताशनः ॥ ७.१४७.१८ ॥

ਉੱਥੇ ਧਨੰਜਯ ਆਪਣੇ ਬਲਦੇ, ਪ੍ਰਚੰਡ, ਚਮਕਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਦਮਕ ਉੱਠਿਆ; ਚੰਗਿਆੜੀਆਂ ਅਤੇ ਲਾਟਾਂ ਵਾਲੀ ਬਲਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਸ਼ੋਭਿਆ।

7.147.19

तं देवराजप्रतिमं सर्वशस्त्रभृतां वरम् ।
युगपद्दिक्षु सर्वासु रथस्थं पुरुषर्षभम् ॥ ७.१४७.१९ ॥

ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਵਰਗਾ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਸਤਰਧਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਇਕੋ ਵੇਲੇ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਥ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ ਉਸ ਪੁਰਸ਼ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ (ਵੇਖੋ).

7.147.20

निक्षिपन्तं महास्त्राणि प्रेक्षणीयं धनञ्जयम् ।
नृत्यन्तं रथमार्गेषु धनुर्ज्यातलनादिनम् ॥ ७.१४७.२० ॥

ਵੱਡੇ ਅਸਤ੍ਰ ਛੱਡਦੇ, ਵੇਖਣਯੋਗ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ, ਰੱਥ-ਮਾਰਗਾਂ ਉੱਤੇ ਨੱਚਦੇ, ਧਨੁੱਖ ਦੀ ਤਾਣ ਦੇ ਤਲ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਦੇ (ਵੇਖਿਆ)।

7.147.21

निरीक्षितुं न शेकुस्ते यत्नवन्तोऽपि पार्थिवाः ।
मध्यन्दिनगतं सूर्यं प्रतपन्तमिवाम्बरे ॥ ७.१४७.२१ ॥

ਯਤਨ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਉਹ ਰਾਜੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖ ਨਾ ਸਕੇ, ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਤਪਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ।

7.147.22

दीप्तोग्रसम्भृतशरः किरीटी विरराज ह ।
वर्षास्विवोदीर्णजलः सेन्द्रधन्वाम्बुदो महान् ॥ ७.१४७.२२ ॥

ਬਲਦੇ, ਉਗ੍ਰ, ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਕਿਰੀਟੀ ਚਮਕ ਉੱਠੇ; ਬਰਸਾਤ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਉਛਾਲਦੇ, ਇੰਦਰਧਨੁਸ਼ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਬੱਦਲ ਵਾਂਗ।

7.147.23

महास्त्रसंप्लुवे तस्मिञ्जिष्णुना सम्प्रवर्तिते ।
सुदुस्तरे महाघोरे ममज्जुर्योधपुङ्गवाः ॥ ७.१४७.२३ ॥

ਜਿਸ਼ਨੂ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਏ ਗਏ ਉਸ ਮਹਾਂ-ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਹੜ੍ਹ ਵਿੱਚ, ਪਾਰ ਕਰਨੋਂ ਔਖੇ ਅਤੇ ਮਹਾਂ-ਭਿਆਨਕ ਉਸ ਵਿੱਚ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਯੋਧੇ ਡੁੱਬ ਗਏ।

7.147.24

उत्कृत्तवदनैर्देहैः शरीरैः कृत्तबाहुभिः ।
भुजैश्च पाणिनिर्मुक्तैः पाणिभिर्व्यङ्गुलीकृतैः ॥ ७.१४७.२४ ॥

ਕੱਟੇ ਹੋਏ ਮੂੰਹਾਂ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਵੱਢੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਨਾਲ, ਹੱਥਾਂ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀਆਂ ਭੁਜਾਂ ਨਾਲ, ਉਂਗਲਾਂ ਵਿਗਾੜੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ (ਉਹ ਰਣਭੂਮੀ ਭਰ ਗਈ)।

7.147.25

कृत्ताग्रहस्तैः करिभिः कृत्तदन्तैर्मदोत्कटैः ।
हयैश्च विधुरग्रीवै रथैश्च शकलीकृतैः ॥ ७.१४७.२५ ॥

ਕੱਟੀਆਂ ਸੁੰਡਾਂ ਵਾਲੇ, ਟੁੱਟੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ, ਮਦ ਨਾਲ ਮਸਤ ਹਾਥੀਆਂ, ਟੁੱਟੀਆਂ ਗਰਦਨਾਂ ਵਾਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਅਤੇ ਟੁਕੜੇ-ਟੁਕੜੇ ਰਥਾਂ ਨਾਲ।

7.147.26

निकृत्तान्त्रैः कृत्तपादैस्तथाऽन्यैः कृत्तसन्धिभिः ।
निश्चेष्टैर्विस्फुरद्भिश्च शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१४७.२६ ॥

ਆਂਦਰਾਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੇ, ਪੈਰ ਕੱਟੇ ਹੋਏ, ਜੋੜ ਵੱਢੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਹੋਰ, ਨਿਸ਼ਚੱਲ ਅਤੇ ਤੜਫਦੇ, ਸੈਂਕੜੇ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ।

7.147.27

मृत्योराघातललितं तत्पार्थायोधनं महत् ।
अपश्याम महीपाल भीरूणां भयवर्धनम् ॥ ७.१४७.२७ ॥

ਹੇ ਮਹੀਪਾਲ! ਮੌਤ ਦੀਆਂ ਮਾਰਾਂ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰ ਦਿਸਦੇ, ਪਾਰਥਾਂ ਦੇ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਣਖੇਤਰ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਵੇਖਿਆ; ਜੋ ਡਰਪੋਕਾਂ ਦਾ ਡਰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।

7.147.28

आक्रीडमिव रुद्रस्य पुराभ्यर्दयतः पशून् ।
गजानां क्षुरनिर्मुक्तैः करैः सभुजगेव भूः ॥ ७.१४७.२८ ॥

ਪਹਿਲਾਂ ਰੁਦਰ ਦੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ ਪੀੜਨ ਵਾਲੀ ਖੇਡ ਵਾਂਗ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੁੰਡਾਂ ਅਤੇ ਛੁਰਿਆਂ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਜਿਵੇਂ ਸੱਪਾਂ ਸਮੇਤ ਸੀ।

7.147.29

क्वजिद्बभौ स्रग्विणीव वक्त्रपद्मैः समाचिता ।
विचित्रोष्णीषमुकुटैः केयूराङ्गदकुण्डलैः ॥ ७.१४७.२९ ॥

ਕਿਤੇ ਇਹ ਧਰਤੀ ਹਾਰ ਪਹਿਨੀ ਇਸਤਰੀ ਵਾਂਗ ਕਮਲ-ਮੁਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਰੰਗ-ਬਰੰਗੀਆਂ ਪੱਗਾਂ ਤੇ ਮੁਕਟਾਂ, ਬਾਜ਼ੂਬੰਦਾਂ, ਕੰਗਣਾਂ ਤੇ ਕੁੰਡਲਾਂ ਨਾਲ ਸੋਹਣੀ ਲੱਗੀ।

7.147.30

स्वर्णचित्रतनुत्रैश्च भाण्डैश्च गजवाजिनाम् ।
किरीटशतसङ्गीर्णा तत्र तत्र समाचिता।
विराज भृशं चित्रा मही नववधूरिव ॥ ७.१४७.३० ॥

ਸੋਨੇ ਦੇ ਰੰਗ-ਬਰੰਗੇ ਕਵਚਾਂ, ਹਾਥੀਆਂ-ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਸਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਸੈਂਕੜੇ ਮੁਕਟਾਂ ਨਾਲ ਥਾਂ-ਥਾਂ ਭਰੀ ਉਹ ਵਿਚਿਤਰ ਧਰਤੀ ਨਵੀਂ ਵਿਆਹੀ ਵਹੁਟੀ ਵਾਂਗ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੀ ਲੱਗੀ।

7.147.31

मज्जामेदःकर्दमिनीं शोणितौघतरङ्गिणीम् ।
मर्मास्थिभिरगाधां च केशशैवलशाद्वलाम् ॥ ७.१४७.३१ ॥

ਮਜ਼ੱਜਾ ਤੇ ਮੇਦ ਦੇ ਚਿੱਕੜ ਵਾਲੀ, ਲਹੂ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਮਰਮਾਂ ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਨਾਲ ਅਥਾਹ, ਵਾਲਾਂ ਰੂਪੀ ਕਾਈ ਤੇ ਘਾਹ ਵਾਲੀ (ਉਹ ਨਦੀ)।

7.147.32

शिरोबाहूपलतटां रुग्णक्रोडास्थिसङ्कटाम् ।
चित्रध्वजपताकाढ्यां छत्राचापोर्मिमालिनीम् ॥ ७.१४७.३२ ॥

ਸਿਰਾਂ ਤੇ ਬਾਹਾਂ ਦੇ ਪੱਥਰੀ ਕੰਢਿਆਂ ਵਾਲੀ, ਟੁੱਟੀਆਂ ਛਾਤੀਆਂ ਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਨਾਲ ਤੰਗ, ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਝੰਡਿਆਂ ਤੇ ਪਤਾਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਛਤਰਾਂ ਤੇ ਧਨੁਸ਼ਾਂ ਦੀਆਂ ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਵਾਲੀ (ਉਹ ਨਦੀ)।

7.147.33

विगतासुमहाकायां गजदेहाभिसङ्कुलाम् ।
रथोडुपशताकीर्णां हयसङ्घातरोधसम् ॥ ७.१४७.३३ ॥

ਪ੍ਰਾਣਹੀਣ ਵੱਡੇ ਸਰੀਰਾਂ ਵਾਲੀ, ਹਾਥੀਆਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਸੈਂਕੜੇ ਰਥ ਰੂਪੀ ਬੇੜੀਆਂ ਨਾਲ ਢਕੀ, ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਕੰਢੇ ਰੋਕੇ ਹੋਏ (ਉਹ ਨਦੀ)।

7.147.34

रथचक्रयुगेषाक्षकूबरैरतिदुर्गमाम् ।
प्रासासिशक्तिपरशुविशिखाहिदुरासदाम् ॥ ७.१४७.३४ ॥

ਰਥ ਦੇ ਪਹੀਆਂ, ਜੂਲਿਆਂ, ਈਸ਼ਿਆਂ, ਧੁਰਿਆਂ ਤੇ ਕੂਬਰਾਂ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਦੁਰਗਮ, ਪ੍ਰਾਸ, ਤਲਵਾਰ, ਸ਼ਕਤੀ, ਕੁਹਾੜੀ, ਤੀਰ ਤੇ ਸੱਪ ਵਰਗੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਦੁਰਲੱਭ (ਉਹ ਨਦੀ)।

7.147.35

बलकङ्कुमहानक्रां गोमायुमकरोत्कटाम् ।
गृघ्रोदग्रमहाग्राहां शिवाविरुतभैरवाम् ॥ ७.१४७.३५ ॥

ਬਗਲਿਆਂ ਤੇ ਕੰਕਾਂ ਰੂਪੀ ਵੱਡੇ ਮਗਰਮੱਛਾਂ ਵਾਲੀ, ਗਿੱਦੜਾਂ ਤੇ ਮਕਰਾਂ ਨਾਲ ਉਗਰ, ਗਿਰਝਾਂ ਰੂਪੀ ਉੱਚੇ ਵੱਡੇ ਗ੍ਰਾਹਾਂ ਵਾਲੀ, ਗਿੱਦੜੀਆਂ ਦੇ ਚੀਕਣ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ (ਉਹ ਨਦੀ)।

7.147.36

नृत्यत्प्रेतपिशाचाद्यैर्भूताकीर्णां सहस्रशः ।
गतासुयोधनिश्चेष्टशरीरशतवाहिनीम् ॥ ७.१४७.३६ ॥

ਨੱਚਦੇ ਪ੍ਰੇਤਾਂ, ਪਿਸ਼ਾਚਾਂ ਆਦਿ ਭੂਤਾਂ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਭਰੀ, ਮਰੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚੇਸ਼ਟ ਸੈਂਕੜੇ ਸਰੀਰ ਵਹਾਉਂਦੀ (ਉਹ ਨਦੀ)।

7.147.37

महाप्रतिभयां रौद्रां घोरां वैतरणीमिव ।
नदीं प्रवर्तयामास भीरूणां भयवर्धिनीम् ॥ ७.१४७.३७ ॥

ਉਸਨੇ ਮਹਾਭਿਆਨਕ, ਰੌਦ੍ਰ ਅਤੇ ਘੋਰ ਵੈਤਰਣੀ ਵਰਗੀ ਇੱਕ ਨਦੀ ਵਹਾ ਦਿੱਤੀ; ਉਹ ਡਰਪੋਕਾਂ ਦਾ ਡਰ ਵਧਾਉਂਦੀ ਸੀ।

7.147.38

तं दृष्ट्वा तस्य विक्रान्तमन्तकस्येव रूपिणः ।
अभूतपूर्वं कुरुषु भयमागाद्रणाजिरे ॥ ७.१४७.३८ ॥

ਮੂਰਤੀਮਾਨ ਯਮ ਵਰਗਾ ਉਸਦਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵੇਖ ਕੇ ਰਣਭੂਮੀ ਵਿੱਚ ਕੌਰਵਾਂ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹਾ ਡਰ ਆਇਆ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਸੀ।

7.147.39

तत आदाय वीराणामस्त्रैरस्त्राणि पाण्डवः ।
आत्मानं रौद्रमाचष्ट रौद्रकर्मण्यधिष्ठितः ॥ ७.१४७.३९ ॥

ਤਦ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਝੱਲ ਕੇ, ਰੌਦ੍ਰ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਲੱਗ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰੌਦ੍ਰ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਇਆ।

7.147.40

ततो रथवरान्राजन्नत्यतिक्रामदर्जुनः ॥ ७.१४७.४० ॥

ਤਦ ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਰਜੁਨ ਉੱਤਮ ਰੱਥਾਂ ਨੂੰ ਲੰਘ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਿਆ।

7.147.41

मध्यन्दिनगतं सूर्यं प्रतपन्तमिवाम्बरे ।
न शेकुः सर्वभूतानि पाण्डवं प्रतिवीक्षितुम् ॥ ७.१४७.४१ ॥

ਦੁਪਹਿਰ ਦੇ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਤਪਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਪਾਂਡਵ ਵੱਲ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀ ਸਿੱਧਾ ਵੇਖ ਨਾ ਸਕੇ।

7.147.42

प्रसृतांस्तस्य गाण्डीवाच्छरव्रातान्महात्मनः ।
सङ्ग्रामे सम्प्रपश्यामो हंसपङ्क्तिरिवाम्बरे ॥ ७.१४७.४२ ॥

ਮਹਾਤਮਾ ਦੇ ਗਾਂਡੀਵ ਤੋਂ ਨਿਕਲੇ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ, ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਹੰਸਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਵਾਂਗ, ਅਸੀਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਵੇਖੇ।

7.147.43

विनिवार्य स वीराणामस्त्रैरस्त्राणि सर्वतः ।
दर्शयन्रौद्रमात्मानमुग्रे कर्मणि धिष्ठितः ॥ ७.१४७.४३ ॥

ਉਸ ਨੇ ਵੀਰਾਂ ਦੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਰੋਕ ਕੇ, ਉਗ੍ਰ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਡਟ ਕੇ ਆਪਣਾ ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਦਿਖਾਇਆ।

7.147.44

स तान्रथवरान्राजन्नत्याक्रामत्तदाऽर्जुनः ।
मोहयन्निव नाराचैर्जयद्रथवधेप्सया ॥ ७.१४७.४४ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤਦ ਅਰਜੁਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਥਾਂ ਨੂੰ ਲੰਘ ਗਿਆ; ਜਯਦ੍ਰਥ ਦੇ ਵਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਲੋਹੇ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੋਹਿਤ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ।

7.147.45

विसृजन्दिक्षु सर्वासु शरानच्युतसारथिः ।
सरथो व्यचरत्तूर्णं प्रेक्षणीयो धनञ्जयः ॥ ७.१४७.४५ ॥

ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬਾਣ ਛੱਡਦਾ ਹੋਇਆ, ਅਚਯੁਤ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਜਿਸ ਦਾ ਸਾਰਥੀ ਸੀ, ਉਹ ਧਨੰਜਯ ਆਪਣੇ ਰਥ ਸਮੇਤ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਿਚਰਨ ਲੱਗਾ; ਵੇਖਣ ਯੋਗ।

7.147.46

भ्रमन्त इव शूरस्य शरव्राताः महात्मनः ।
अदृश्यन्तान्तरिक्षस्थाः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१४७.४६ ॥

ਸੂਰਵੀਰ ਮਹਾਤਮਾ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਜਿਵੇਂ ਘੁੰਮਦੇ ਹੋਏ ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਠਹਿਰੇ ਸੈਂਕੜੇ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ।

7.147.47

आददानं महेष्वासं सन्दधानं च सायकम् ।
विसृजन्तं च कौन्तेयं नानुपश्याम वै तदा ॥ ७.१४७.४७ ॥

ਮਹਾਧਨੁਰਧਰ ਬਾਣ ਚੁੱਕਦਾ, ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਛੱਡਦਾ ਹੋਇਆ — ਕੌਂਤੇਯ ਨੂੰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਅਸੀਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ।

7.147.48

तथा सर्वा दिशो राजन्सर्वांश्च रथिनो रणे ।
आकुलीकृत्य कौन्तेयो जयद्रथमुपाद्रवत्।
विव्याध च चतुःषष्ट्या शराणां नतपर्वणाम् ॥ ७.१४७.४८ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰਣ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਆਕੁਲ ਕਰਕੇ, ਕੌਂਤੇਯ ਜਯਦ੍ਰਥ ਵੱਲ ਝਪਟਿਆ ਅਤੇ ਝੁਕੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਵਾਲੇ ਚੌਂਹਠ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ।

7.147.49

सैन्धवाभिमुखं यान्तं योधाः सम्प्रेक्ष्य पाण्डवम् ।
न्यवर्तन्त रणाद्वीरा निराशास्तस्य जीविते ॥ ७.१४७.४९ ॥

ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਸਦੀ ਜਾਨ ਬਾਰੇ ਆਸ ਛੱਡ ਚੁੱਕੇ ਵੀਰ ਯੋਧੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਮੁੜ ਗਏ।

7.147.50

यो योऽभ्यधावदाक्रन्दे तावकः पाण्डवं रणे ।
तस्यतस्यान्तगा बाणाः शरीरे न्यपतन्प्रभो ॥ ७.१४७.५० ॥

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ! ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜੈਕਾਰੇ ਛੱਡ ਕੇ ਪਾਂਡਵ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪੈਣ ਵਾਲੇ ਤੁਹਾਡੇ ਹਰ ਯੋਧੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਉੱਤੇ ਤੀਰ ਆ ਡਿੱਗੇ।

7.147.51

कबन्धसङ्कुलं चक्रे तव सैन्यं महारथः ।
अर्जुनो जयतां श्रेष्ठः शरैरग्न्यंशुसन्निभैः ॥ ७.१४७.५१ ॥

ਜੇਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਹਾਰਥੀ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਰਗੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲੇ ਧੜਾਂ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।

7.147.52

एवं तत्तव राजेन्द्र चतुरङ्गबलं तदा ।
व्याकुलीकृत्य कौन्तेयो जयद्रथमुपाद्रवत् ॥ ७.१४७.५२ ॥

ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਇੰਦਰ! ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਚਤੁਰੰਗਣੀ ਸੈਨਾ ਨੂੰ ਵਿਆਕੁਲ ਕਰਕੇ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਜੈਦ੍ਰਥ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਿਆ।

7.147.53

द्रौणिं पञ्चाशताऽविध्यद्वृषसेनं त्रिभिः शरैः ।
कृपायमाणः कौन्तेयः कृपं नवभिरार्दयत् ॥ ७.१४७.५३ ॥

ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪੰਜਾਹ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਸੇਨ ਨੂੰ ਤਿੰਨਾਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਨੇ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ; ਕ੍ਰਿਪ ਨੂੰ ਨੌਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਕੀਤਾ।

7.147.54

शल्यं षोडशभिर्बाणैः कर्णं द्वात्रिंशता शरैः ।
सैन्धवं तु चतुःषष्ट्या विद्व्वा सिंह इवानदत् ॥ ७.१४७.५४ ॥

ਸ਼ਲ੍ਯ ਨੂੰ ਸੋਲਾਂ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ, ਕਰਨ ਨੂੰ ਬੱਤੀ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਅਤੇ ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਜੈਦ੍ਰਥ ਨੂੰ ਚੌਂਹਠ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਉਹ ਸ਼ੇਰ ਵਾਂਗ ਗਰਜਿਆ।

7.147.55

सैन्धवस्तु तथा विद्धः शरैर्गाण्डीवधन्वना ।
न चक्षमे सुसङ्क्रुद्धस्तोत्रार्दित इव द्विपः ॥ ७.१४७.५५ ॥

ਗਾਂਡੀਵਧਨ੍ਵਾ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਸੈਂਧਵ ਅਤਿ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਸਹਿ ਨਾ ਸਕਿਆ, ਅੰਕੁਸ਼ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਾਥੀ ਵਾਂਗ।

7.147.56

स वराहध्वजस्तूर्णं गार्ध्रपत्रानजिह्मगान् ।
क्रुद्धाशीविषसङ्काशान्कर्मारपरिमार्जितान् ॥ ७.१४७.५६ ॥

ਵਰਾਹਧ੍ਵਜ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਗਿੱਧ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਵਾਲੇ, ਸਿੱਧੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਸੱਪਾਂ ਵਰਗੇ, ਲੁਹਾਰ ਦੇ ਘਸਾਏ ਬਾਣ ਚਲਾਏ।

7.147.57

आकर्णपूर्णांश्चिक्षेप फल्गुनस्य रथं प्रति ।
त्रिभिस्तु विद्वा गोविन्दं नाराचैः षड्भिरर्जुनम् ॥ ७.१४७.५७ ॥

ਕੰਨਾਂ ਤੱਕ ਖਿੱਚੇ ਬਾਣ ਉਸ ਨੇ ਫਾਲਗੁਨ ਦੇ ਰਥ ਵੱਲ ਸੁੱਟੇ; ਤਿੰਨਾਂ ਨਾਲ ਗੋਵਿੰਦ ਨੂੰ ਅਤੇ ਛੇ ਨਾਰਾਚਾਂ ਨਾਲ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ।

7.147.58

अष्टभिर्वाजिनोऽविध्यद्ध्वजं चैकेन पत्रिणा ।
भूयश्चैवार्जुनं सङ्ख्ये शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ७.१४७.५८ ॥

ਅੱਠਾਂ ਨਾਲ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ, ਇੱਕ ਖੰਭ ਵਾਲੇ ਬਾਣ ਨਾਲ ਧੁਜਾ ਨੂੰ; ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਨਾਲ ਢੱਕ ਦਿੱਤਾ।

7.147.59

स विक्षिप्यार्जुनस्तूर्णं सैन्धवप्रहिताञ्शरान् ।
युगपत्तस्य चिच्छेद शराभ्यां सैन्धवस्य ह।
सारथेश्च शिरः कायाद्व्वजं च समलङ्कृतम् ॥ ७.१४७.५९ ॥

ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸੈਂਧਵ ਦੇ ਭੇਜੇ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾ ਕੇ ਇੱਕੋ ਵੇਲੇ ਦੋ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਧਨੁਸ਼ ਕੱਟਿਆ; ਸਾਰਥੀ ਦਾ ਸਿਰ ਧੜ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਜੀ ਹੋਈ ਧੁਜਾ ਵੀ ਕੱਟ ਦਿੱਤੀ।

7.147.60

स च्छिन्नयष्टिः सुमहान्धनञ्जयशराहतः ।
वराहः सिन्धुराजस्य पपातेन्दुसमप्रभः ॥ ७.१४७.६० ॥

ਟੁੱਟੇ ਡੰਡੇ ਵਾਲਾ ਉਹ ਮਹਾਨ ਵਰਾਹਧ੍ਵਜ, ਧਨੰਜਯ ਦੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਘਾਇਲ ਹੋ ਕੇ, ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਦਾ ਚੰਦਰਮਾ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਵਾਲਾ ਧੁਜ, ਡਿੱਗ ਪਿਆ।

7.147.61

आदित्यं प्रेक्षमाणस्तु बीभत्सुः सृक्विणी लिहन् ।
अपश्यन्नान्तरं तस्य रक्षिभिः संवृतस्य वै ॥ ७.१४७.६१ ॥

ਅਰਜੁਨ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਵੇਖਦਾ, ਬੁੱਲ੍ਹ ਜੀਭ ਨਾਲ ਚੱਟਦਾ, ਉਸ (ਜਯਦਰਥ) ਨੂੰ ਘੇਰੇ ਹੋਏ ਰਾਖਿਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਈ ਪਾੜ ਨਾ ਦੇਖ ਸਕਿਆ।

7.147.62

अभवक्त्रोधरक्ताक्षो व्यात्तानन इवान्तकः ।
अथाब्रवीद्वासुदेवः कुन्तीपुत्रं धनञ्जयम् ॥ ७.१४७.६२ ॥

ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਉਹ, ਮੂੰਹ ਖੋਲ੍ਹੇ ਯਮ ਵਾਂਗ ਹੋ ਗਿਆ। ਤਦ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੇ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਧਨੰਜਯ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।

7.147.63

नैव शक्यस्त्वया हन्तुं निर्व्याजं भरतर्षभ ।
स्रक्ष्याम्यहमुपायं तमादित्यस्यापवारणे।
ततोऽस्तं गतमादित्यं मंस्यते सिन्धुराडिह ॥ ७.१४७.६३ ॥

ਹੇ ਭਰਤ-ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਤੂੰ ਉਸਨੂੰ ਸਿੱਧੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਾਰ ਸਕਦਾ। ਮੈਂ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਢਕਣ ਦਾ ਕੋਈ ਉਪਾਅ ਘੜਾਂਗਾ; ਫਿਰ ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਇੱਥੇ ਸੂਰਜ ਅਸਤ ਹੋਇਆ ਸਮਝੇਗਾ।

7.147.64

ततोऽस्य विस्मयः पार्थ हर्षश्चैव भविष्यति ।
आत्मजीवितलाभाच्च प्रतिज्ञायाश्च नाशनात् ॥ ७.१४७.६४ ॥

ਹੇ ਪਾਰਥ, ਤਦ ਉਸਨੂੰ ਹੈਰਾਨੀ ਤੇ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਹੋਵੇਗੀ; ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਬਚਣ ਕਰਕੇ ਅਤੇ (ਤੇਰੀ) ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਹੋਣ ਕਰਕੇ।

7.147.65

अस्तङ्गतमिवादित्यं दृष्ट्वा मोहेन बालिशः ।
न हि शक्ष्यत्यथाऽऽत्मानं रक्षितुं हर्षसम्भवात् ॥ ७.१४७.६५ ॥

ਸੂਰਜ ਅਸਤ ਹੋਇਆ ਵੇਖ ਕੇ, ਮੂਰਖ ਮੋਹ ਨਾਲ, ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਕਾਰਨ ਆਪਣੀ ਰੱਖਿਆ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੇਗਾ।

7.147.66

एतस्मिन्नेव काले तु प्रहर्तव्यं धनञ्जय ।
जयद्रथस्य क्षुद्रस्य सविदुर्दर्शनार्थिनः ॥ ७.१४७.६६ ॥

ਹੇ ਧਨੰਜਯ, ਇਸੇ ਵੇਲੇ ਤੈਨੂੰ ਵਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਨੀਚ ਜਯਦਰਥ ਉੱਤੇ, ਜੋ (ਸੂਰਜ) ਵੇਖਣ ਦਾ ਇੱਛੁਕ ਹੈ।

7.147.67

एवमुक्त्वा ततः पार्थं क्षिप्रमेवाहरत्प्रभाम् ।
जनार्दनेन सृष्टं वै तम आदित्यनाशनम् ॥ ७.१४७.६७ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਪਾਰਥ ਨੂੰ ਉਹ ਹਨੇਰਾ ਵਿਖਾਇਆ ਜੋ ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਰਚਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਜੋ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਲੁਕਾ ਦੇਂਦਾ ਸੀ।

7.147.68

पार्थस्य बलमज्ञानात्तमो दृष्ट्वा सुदुःखितम् ।
अभवंस्तावका योधा हर्षसङ्कुलचेतसः ॥ ७.१४७.६८ ॥

ਪਾਰਥ ਦੇ ਬਲ ਦੀ ਅਣਜਾਣਤਾ ਕਾਰਨ ਉਸ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋਏ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੇ ਯੋਧੇ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹੋ ਗਏ।

7.147.69

ते प्रहृष्टा रणे राजन्नपश्यन्सैनिका रविम् ।
उन्नाम्य वक्त्राणि तदा स च राजा जयद्रथः ॥ ७.१४७.६९ ॥

ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤਦ ਖੁਸ਼ ਹੋਏ ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਨੇ ਮੂੰਹ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਅਤੇ ਉਹ ਰਾਜਾ ਜਯਦ੍ਰਥ ਵੀ।

7.147.70

वीक्षमाणे ततस्तस्मिन्सिन्धुराजे दिवाकरम् ।
उन्नमय्य शिरोग्रीवां वीक्षते सूर्यमण्डलम्।
तस्य शीघ्रं पृषत्केन कायाच्छीर्षमपाहर ॥ ७.१४७.७० ॥

ਤਦ ਸਿੰਧੂਰਾਜ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਹੋਇਆ, ਸਿਰ ਤੇ ਗਰਦਨ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਸੂਰਜ-ਮੰਡਲ ਵੇਖਣ ਲੱਗਾ; ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਤੀਰ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਧੜ ਤੋਂ ਵੱਢ ਦਿਓ।

7.147.71

केशवेनैवमुक्तः सन्नमर्षाद्रक्तलोचनः ।
उद्बबर्ह शरं तीक्ष्णममरैरपि दुःसहम् ॥ ७.१४७.७१ ॥

ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਉਸ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਅਸਹਿ ਤਿੱਖਾ ਤੀਰ ਖਿੱਚ ਕੇ ਕੱਢਿਆ।

7.147.72

एवं तूणीशयं घोरमिन्द्राशनिसमप्रभम् ।
वर्मभेदिनमत्यर्थं गन्धमाल्यार्चितं सदा।
विससर्ज ततस्तूर्णं सैन्धवस्य रथं प्रति ॥ ७.१४७.७२ ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਰਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਿਆ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਵਜ੍ਰ ਵਰਗੀ ਚਮਕ ਵਾਲਾ, ਕਵਚ ਭੇਦਣ ਵਾਲਾ, ਸਦਾ ਸੁਗੰਧ ਤੇ ਹਾਰਾਂ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਹੋਇਆ ਭਿਆਨਕ ਤੀਰ ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਸੈਂਧਵ ਦੇ ਰਥ ਵੱਲ ਛੱਡਿਆ।

7.147.73

स तु गाण्डीवनिर्मुक्तः शरः श्येन इवाशुनः ।
शकुन्तमिव वृक्षाग्रात्सैन्धवस्याहरच्छिरः ॥ ७.१४७.७३ ॥

ਗਾਂਡੀਵ ਤੋਂ ਛੁੱਟਿਆ ਉਹ ਬਾਣ ਰੁੱਖ ਦੀ ਟਹਿਣੀ ਤੋਂ ਪੰਛੀ ਉੱਤੇ ਝਪਟਣ ਵਾਲੇ ਤੇਜ਼ ਬਾਜ਼ ਵਾਂਗ ਸੈਂਧਵ (ਜਯਦਰਥ) ਦਾ ਸਿਰ ਲੈ ਗਿਆ।

7.147.74

प्रपतिष्यति शीर्षे तु कृष्णोऽर्जुनमथाब्रवीत् ।
पार्थ पार्थ शिरो ह्येतद्यथा नेयान्महीतलम्।
तथा कुरु कुरुश्रेष्ठ वक्ष्ये तस्यापि कारणम् ॥ ७.१४७.७४ ॥

"ਇਹ ਸਿਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਾ ਡਿੱਗੇ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰ, ਹੇ ਕੁਰੂਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ" — ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਪਾਰਥ, ਹੇ ਪਾਰਥ, ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰ; ਉਸਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਮੈਂ ਦੱਸਾਂਗਾ।"

7.147.75

श्रुत्वा तु वचनं तस्य त्वरमाणोऽस्त्रमायया ।
तथाऽहरच्छिरस्तस्य शरैरूर्ध्वं धनञ्जयः।
दुर्हृदामपहर्षाय सुहृदां हर्षणाय च ॥ ७.१४७.७५ ॥

ਉਸਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ ਧਨੰਜਯ (ਅਰਜੁਨ) ਨੇ ਅਸਤ੍ਰ-ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਝਟਪਟ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ — ਵੈਰੀਆਂ ਦੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਮਿੱਤਰਾਂ ਦੇ ਹਰਸ਼ ਲਈ।

7.147.76

तिर्यगूर्ध्वमधश्चैव पुनरूर्ध्वमथापि च ।
दीर्घकालमवाक्वैव सम्प्रक्रीडन्निवार्जुनः ॥ ७.१४७.७६ ॥

ਅਰਜੁਨ ਬਾਣਾਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਤਿਰਛਾ, ਕਦੇ ਉੱਪਰ, ਕਦੇ ਹੇਠਾਂ, ਫਿਰ ਉੱਪਰ ਭੇਜਦਾ ਹੋਇਆ, ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜਿਵੇਂ ਖੇਡ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ।

7.147.77

तत्सैन्यं सर्वतोपश्यन्महदाश्चर्यमद्भुतम् ।
प्रापयत्स शिरो यस्माद्योधयन्नेव पार्थिवान् ॥ ७.१४७.७७ ॥

ਉਸ ਸੈਨਾ ਨੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਇਹ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ ਹੈਰਾਨੀ ਵੇਖੀ — ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਲੜਦਿਆਂ ਹੀ ਉਸਨੇ ਉਹ ਸਿਰ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਾਇਆ।

7.147.78

शरैः कन्दुकवत्कृत्वा तस्यालोकाय पाण्डवः ।
स्यमन्तपञ्चकाद्बाह्ये शिरस्तदहरच्छरैः ॥ ७.१४७.७८ ॥

ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਗੇਂਦ ਵਾਂਗ ਬਣਾ ਕੇ, ਉਸਨੂੰ ਵਿਖਾਉਣ ਲਈ, ਸਿਆਮੰਤਪੰਚਕ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਉਹ ਸਿਰ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਡਾ ਦਿੱਤਾ।

7.147.79

जयद्रथस्यार्जुनबाणनालं ।
मुखारविन्दं रुधिराम्बुसिक्तम्।
दृष्टं नरैश्चोपरिवर्तमानं ।
विद्याधरोत्सृष्टमिवैकपद्मम् ॥ ७.१४७.७९ ॥

ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਬਾਣ ਦੀ ਡੰਡੀ ਵਾਲਾ, ਲਹੂ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਭਿੱਜਿਆ ਜਯਦ੍ਰਥ ਦਾ ਮੁਖਕਮਲ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਪਿਆ ਦੇਖਿਆ; ਵਿਦਿਆਧਰ ਦੇ ਸੁੱਟੇ ਇਕੱਲੇ ਕਮਲ ਵਾਂਗ।

7.147.80

स देवशत्रूनिव देवराजः ।
किरीटमाली व्यधमत्सपत्नान्।
यथा तमांस्यभ्युदितस्तमोघ्नः ।
पूर्णां प्रतिज्ञां स समाप्य वीरः ॥ ७.१४७.८० ॥

ਕਿਰੀਟਮਾਲੀ ਉਸ ਵੀਰ ਨੇ, ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਿਵੇਂ ਆਪਣੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ; ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਹਨੇਰੇ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

7.147.81

तं भूमिदेशं च शिरो विनेतुम् ॥ ७.१४७.८१ ॥

ਉਸ ਭੂਮੀ-ਖੇਤਰ ਤੱਕ ਅਤੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਲੈ ਜਾਣ ਲਈ।