మహాభారతం · అధ్యాయం 7.147
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.147.1
श्रुत्वा निनादं धनुषश्च तस्य ।
विस्पषृमुत्कष्टमिवान्तकस्य।
शक्राशनिस्फोटसमं सुघोरं ।
विकृष्यमाणस्य धनञ्जयेन ॥ ७.१४७.१ ॥
యముడిలా బిగించబడిన ఆ ధనుస్సు యొక్క ధ్వనిని, ఇంద్రుని వజ్ర ధ్వనితో సమానమైన అత్యంత భయంకరమైన నాదాన్ని విని, ధనంజయుడు ఆ ధనుస్సును లాగుతున్నప్పుడు ఆ శబ్దం వినిపించింది.
7.147.2
त्रासोद्विग्नं तथोद्धान्तं त्वदीयं तद्बलं नृप ।
युगान्तवातसङ्क्षुब्धं चलद्वीचितरङ्गितम्।
प्रलीनमीनमकरं सागराम्भ इवाभवत् ॥ ७.१४७.२ ॥
ఓ రాజా, నీ ఆ సైన్యం భయంతో కలవరపడి, భ్రాంతికి లోనై, యుగాంత వాయువుతో కలతచెందిన, కదులుతున్న అలలతో తరంగితమైన, చేపలూ మకరాలూ అణగిపోయిన సముద్రజలంలా మారింది.
7.147.3
मध्यन्दिनगतं सूर्यमापतन्तमिवाम्बरे ।
न शेकुः सर्वभूतानि पाण्डवं प्रतिवीक्षितुम् ॥ ७.१४७.३ ॥
మధ్యాహ్నం ఆకాశం నుండి పడుతున్న సూర్యుని వలె, సర్వప్రాణులు పాండవుని వైపు తేరిచూడలేకపోయాయి.
7.147.4
स रणे व्यचरत्पार्थः प्रेक्ष्यमाणो धनञ्जयः ।
युगपद्दिक्षु सर्वासु सर्वाण्यस्त्राणि दर्शयन् ॥ ७.१४७.४ ॥
ఆ ధనంజయ పార్థుడు యుద్ధంలో సంచరించాడు; అందరూ చూస్తుండగా, అన్ని దిక్కులలో ఒకేసారి అన్ని అస్త్రాలను ప్రదర్శిస్తూ.
7.147.5
आददानं महाराज सन्दधानं च पाण्डवम् ।
उत्कर्षन्तं सृजन्तं च न स्म पश्याम लाघवात् ॥ ७.१४७.५ ॥
ఓ మహారాజా, పాండవుడు బాణాన్ని తీయడం, సంధించడం, లాగడం, విడిచిపెట్టడం — అతని చురుకుదనం వల్ల మేము చూడలేకపోయాము.
7.147.6
ततः क्रुद्धो महाबाहुरैन्द्रमस्त्रं दुरासदम् ।
प्रादुश्चक्रे महाराज त्रासयन्सर्वभारतान् ॥ ७.१४७.६ ॥
అప్పుడు కోపించిన మహాబాహుడు, ఇంద్రసంబంధమైన దుర్జయమైన అస్త్రాన్ని ప్రయోగించాడు; ఓ మహారాజా, భరతవంశీయులందరినీ భయపెడుతూ.
7.147.7
ततः शराः प्रादुरासन्दिव्यास्त्रप्रतिमन्त्रिताः ।
प्रदीपाश्च शिखिमुखाः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१४७.७ ॥
అప్పుడు దివ్యాస్త్రాలతో మంత్రింపబడిన బాణాలు ప్రత్యక్షమయ్యాయి; అగ్నిముఖాలున్న ప్రకాశించే బాణాలు వందల వేలుగా వెలిశాయి.
7.147.8
आकर्णपूर्णनिर्मुक्तैरग्न्यर्कांशुनिभैः शरैः ।
नभोऽभवत्तद्दुष्प्रेक्ष्यमुल्काभिरिव संवृतम् ॥ ७.१४७.८ ॥
చెవి వరకు లాగి వదిలిన, అగ్ని మరియు సూర్యకిరణాల వంటి బాణాలతో ఆకాశం కొరివికర్రలతో కప్పబడినట్లు చూడటానికి కష్టంగా మారింది.
7.147.9
ततः शस्त्रान्धकारं तत्कौरवैः समुदीरितम् ।
अशक्यं मनसाऽप्यन्यैः पाण्डवः सम्भ्रमन्निव ॥ ७.१४७.९ ॥
అప్పుడు కౌరవులు రేపిన ఆ శస్త్రాంధకారాన్ని, ఇతరులు మనసులో కూడా దాటలేని దానిని, పాండవుడు కలవరపడినట్లుగా చూశాడు.
7.147.10
नाशयामास विक्रम्य शरैर्दिव्यास्त्रमन्त्रितैः ।
नैशं तमोंशुभिः क्षिप्रं दिनादाविव भास्करः ॥ ७.१४७.१० ॥
అతడు పరాక్రమంతో దివ్యాస్త్ర మంత్రాలతో అభిమంత్రించిన బాణాలతో దానిని వెంటనే నాశనం చేశాడు, పగలు ఆరంభంలో సూర్యుడు రాత్రి చీకటిని తన కిరణాలతో తొలగించినట్లు.
7.147.11
ततस्तु तावकं सैन्यं दीप्तैः शरगभस्तिभिः ।
आक्षिपत्पल्वलाम्बूनि निदाघार्क इव प्रभुः ॥ ७.१४७.११ ॥
అప్పుడు అతడు మీ సైన్యాన్ని ప్రకాశించే బాణ-కిరణాలతో వాడి వేశాడు; వేసవి సూర్యుడు కొలనులను ఎండించినట్లు.
7.147.12
ततो दिव्यास्त्रविदुषा प्रहिताः सायकांशवः ।
समाप्लवन्द्विषत्सैन्यं लोकं भागोरिवांशवः ॥ ७.१४७.१२ ॥
అప్పుడు దివ్యాస్త్రవేత్త ప్రయోగించిన బాణ-కిరణాలు శత్రుసైన్యంపై వ్యాపించాయి, సూర్యకిరణాలు లోకాన్ని నింపినట్లు.
7.147.13
अथापरे समुत्सृष्टा विशिखास्तिग्मतेजसः ।
हृदयान्याशु वीराणां विविशुः प्रियबन्धुवत् ॥ ७.१४७.१३ ॥
అనంతరం పదునైన తేజస్సు గల ఇతర బాణాలు ప్రయోగించబడి వీరుల హృదయాలలో ప్రియ బంధువుల వలె వేగంగా ప్రవేశించాయి.
7.147.14
य एनमीयुः समरे त्वद्योधाः शूरमानिनः ।
शलभा इव ते दीप्तमग्निं प्राप्य ययुः क्षयम् ॥ ७.१४७.१४ ॥
తమను తాము శూరులుగా భావించిన నీ యోధులు యుద్ధంలో ఇతనిని ఎదుర్కొన్నారు; మండే అగ్నిని చేరిన మిడతల వలె వారు నాశనమయ్యారు.
7.147.15
एवं स मृद्रञ्शत्रूणां जीवितानि यशांसि च ।
पार्थश्चचार सङ्ग्रामे मृत्युर्विग्रहवानिव ॥ ७.१४७.१५ ॥
ఈ విధంగా పార్థుడు శత్రువుల ప్రాణాలను, యశస్సులను అణచివేస్తూ యుద్ధంలో సంచరించాడు; మృత్యువే రూపం ధరించినట్లు.
7.147.16
स किरीटानि वस्त्राणि साङ्गदान्विपुलान्भुजान् ।
सकुण्डलयुगान्कर्णान्केषाञ्चिदहरच्छरैः ॥ ७.१४७.१६ ॥
అతడు కొందరి కిరీటాలు, వస్త్రాలు, అంగదాలతో కూడిన విశాలమైన భుజాలు, కుండలాలతో కూడిన చెవులను బాణాలతో తొలగించాడు.
7.147.17
सतोमरान्गजस्थानां सप्रासान्हयसादिनाम् ।
सचर्मणः पदातीनां रथिनां च सधन्वनः।
सप्रतोदान्नियन्तॄणां बाहूंश्चिच्छेद पाण्डवः ॥ ७.१४७.१७ ॥
పాండవుడు ఏనుగులపై ఉన్నవారి తోమరాలతో, అశ్వారోహుల ప్రాసాలతో, కాలిబంట్ల డాలులతో, రథికుల ధనువులతో, సారథుల కొరడాలతో కూడిన చేతులను ఖండించాడు.
7.147.18
प्रदीप्तोग्रशरार्जिष्मान्बभौ तत्र धनञ्जयः ।
सविस्फुलिङ्गाग्रशिखो ज्वलन्निव हुताशनः ॥ ७.१४७.१८ ॥
అక్కడ ధనంజయుడు తన మండే, భయంకరమైన, ప్రకాశించే బాణాలతో ప్రకాశిస్తూ, నిప్పురవ్వలు, జ్వాలలతో మండే అగ్నిలా వెలిగాడు.
7.147.19
तं देवराजप्रतिमं सर्वशस्त्रभृतां वरम् ।
युगपद्दिक्षु सर्वासु रथस्थं पुरुषर्षभम् ॥ ७.१४७.१९ ॥
దేవరాజు ఇంద్రునితో సమానుడు, సర్వ శస్త్రధారులలో శ్రేష్ఠుడు, ఒకేసారి అన్ని దిక్కులలో రథంపై నిలిచిన ఆ పురుషోత్తముడిని (చూడండి).
7.147.20
निक्षिपन्तं महास्त्राणि प्रेक्षणीयं धनञ्जयम् ।
नृत्यन्तं रथमार्गेषु धनुर्ज्यातलनादिनम् ॥ ७.१४७.२० ॥
మహాస్త్రాలను ప్రయోగిస్తున్న, చూడదగిన ధనంజయుడు, రథమార్గాలలో నర్తిస్తూ, ధనుస్సు నారి తలం శబ్దం చేస్తున్నవాడిని (చూచారు).
7.147.21
निरीक्षितुं न शेकुस्ते यत्नवन्तोऽपि पार्थिवाः ।
मध्यन्दिनगतं सूर्यं प्रतपन्तमिवाम्बरे ॥ ७.१४७.२१ ॥
ప్రయత్నించినా ఆ రాజులు అతడిని చూడలేకపోయారు, మధ్యాహ్నం ఆకాశంలో ప్రతపించే సూర్యుడిలా.
7.147.22
दीप्तोग्रसम्भृतशरः किरीटी विरराज ह ।
वर्षास्विवोदीर्णजलः सेन्द्रधन्वाम्बुदो महान् ॥ ७.१४७.२२ ॥
ప్రజ్వలించే, ఉగ్రమైన, బాణాలతో నిండిన కిరీటి ప్రకాశించాడు; వర్షాకాలంలో నీరు ఉప్పొంగిన, ఇంద్రధనుస్సుతో కూడిన గొప్ప మేఘంలా.
7.147.23
महास्त्रसंप्लुवे तस्मिञ्जिष्णुना सम्प्रवर्तिते ।
सुदुस्तरे महाघोरे ममज्जुर्योधपुङ्गवाः ॥ ७.१४७.२३ ॥
జిష్ణువు (అర్జునుడు) ప్రవర్తింపజేసిన ఆ మహాస్త్రాల వరదలో, దాటడానికి కష్టమైన మహాభయంకర ప్రవాహంలో, శ్రేష్ఠ యోధులు మునిగిపోయారు.
7.147.24
उत्कृत्तवदनैर्देहैः शरीरैः कृत्तबाहुभिः ।
भुजैश्च पाणिनिर्मुक्तैः पाणिभिर्व्यङ्गुलीकृतैः ॥ ७.१४७.२४ ॥
తలలు తెగిన దేహాలతో, తెగిన చేతులతో, చేతుల నుండి జారిపడిన భుజాలతో, వేళ్లు ఛిద్రమైన చేతులతో (ఆ రంగం నిండిపోయింది).
7.147.25
कृत्ताग्रहस्तैः करिभिः कृत्तदन्तैर्मदोत्कटैः ।
हयैश्च विधुरग्रीवै रथैश्च शकलीकृतैः ॥ ७.१४७.२५ ॥
తెగిన తొండాలతో, విరిగిన దంతాలతో, మదోన్మత్తమైన ఏనుగులతో, విరిగిన మెడలతో ఉన్న గుర్రాలతో, ముక్కలుగా చేయబడిన రథాలతో (నిండి ఉంది).
7.147.26
निकृत्तान्त्रैः कृत्तपादैस्तथाऽन्यैः कृत्तसन्धिभिः ।
निश्चेष्टैर्विस्फुरद्भिश्च शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१४७.२६ ॥
పేగులు బయటపడినవారు, కాళ్లు తెగిపోయినవారు, కీళ్లు విరిగినవారు, ఇతరులు—నిశ్చలంగా, కొట్టుకుంటూ, వందలు వేలుగా.
7.147.27
मृत्योराघातललितं तत्पार्थायोधनं महत् ।
अपश्याम महीपाल भीरूणां भयवर्धनम् ॥ ७.१४७.२७ ॥
ఓ మహీపాలా! మరణ ఘాతాలతో అందంగా కనిపించిన, పార్థుల ఆ మహా యుద్ధభూమిని మేము చూశాము; అది పిరికివారి భయాన్ని పెంచింది.
7.147.28
आक्रीडमिव रुद्रस्य पुराभ्यर्दयतः पशून् ।
गजानां क्षुरनिर्मुक्तैः करैः सभुजगेव भूः ॥ ७.१४७.२८ ॥
పూర్వం రుద్రుడు పశువులను హింసించిన క్రీడలా, ఏనుగుల తొండాలు, కత్తులతో విడిపోయిన చేతులతో ఆ భూమి సర్పాలతో కూడినట్లు కనిపించింది.
7.147.29
क्वजिद्बभौ स्रग्विणीव वक्त्रपद्मैः समाचिता ।
विचित्रोष्णीषमुकुटैः केयूराङ्गदकुण्डलैः ॥ ७.१४७.२९ ॥
ఎక్కడో ఆ భూమి మాలలు ధరించిన స్త్రీలా తామర ముఖాలతో నిండి, రంగురంగుల తలపాగాలు, కిరీటాలు, భుజకీర్తులు, కంకణాలు, కుండలాలతో ప్రకాశించింది.
7.147.30
स्वर्णचित्रतनुत्रैश्च भाण्डैश्च गजवाजिनाम् ।
किरीटशतसङ्गीर्णा तत्र तत्र समाचिता।
विराज भृशं चित्रा मही नववधूरिव ॥ ७.१४७.३० ॥
బంగారు రంగుల కవచాలు, ఏనుగులు గుర్రాల అలంకారాలు, వందలాది కిరీటాలతో అక్కడక్కడ నిండిన ఆ విచిత్ర భూమి కొత్తపెళ్లికూతురిలా అతిగా ప్రకాశించింది.
7.147.31
मज्जामेदःकर्दमिनीं शोणितौघतरङ्गिणीम् ।
मर्मास्थिभिरगाधां च केशशैवलशाद्वलाम् ॥ ७.१४७.३१ ॥
మజ్జ, మేదస్సుల బురదతో, రక్తప్రవాహపు అలలతో, మర్మాంగాలు ఎముకలతో అగాధంగా, జుట్టనే నాచు గడ్డితో నిండిన (ఆ నది).
7.147.32
शिरोबाहूपलतटां रुग्णक्रोडास्थिसङ्कटाम् ।
चित्रध्वजपताकाढ्यां छत्राचापोर्मिमालिनीम् ॥ ७.१४७.३२ ॥
తలలు, బాహువులనే రాళ్ల ఒడ్డులు కలిగిన, విరిగిన రొమ్ములు ఎముకలతో ఇరుకైన, చిత్రమైన ధ్వజాలు పతాకాలతో సమృద్ధమైన, గొడుగులు విల్లులనే అలల మాల ధరించిన (ఆ నది).
7.147.33
विगतासुमहाकायां गजदेहाभिसङ्कुलाम् ।
रथोडुपशताकीर्णां हयसङ्घातरोधसम् ॥ ७.१४७.३३ ॥
ప్రాణం పోయిన పెద్ద దేహాలతో, ఏనుగు శవాలతో నిండిన, వందల రథాలనే నావలతో కప్పబడిన, గుర్రాల గుట్టలతో ఒడ్డులు అడ్డగించబడిన (ఆ నది).
7.147.34
रथचक्रयुगेषाक्षकूबरैरतिदुर्गमाम् ।
प्रासासिशक्तिपरशुविशिखाहिदुरासदाम् ॥ ७.१४७.३४ ॥
రథ చక్రాలు, కాడులు, ఇరుసులు, అక్షాలు, కూబరాలతో అత్యంత దుర్గమమైన, ప్రాస, ఖడ్గం, శక్తి, గొడ్డలి, బాణాలు, సర్పాకార ఆయుధాలతో దరిచేరరాని (ఆ నది).
7.147.35
बलकङ्कुमहानक्रां गोमायुमकरोत्कटाम् ।
गृघ्रोदग्रमहाग्राहां शिवाविरुतभैरवाम् ॥ ७.१४७.३५ ॥
కొంగలు, కంకాలనే పెద్ద మొసళ్లతో, నక్కలు, మకరాలతో భయంకరమైన, రాబందులనే ఎత్తైన పెద్ద మొసళ్లతో, నక్కల ఊళలతో భయంకరమైన (ఆ నది).
7.147.36
नृत्यत्प्रेतपिशाचाद्यैर्भूताकीर्णां सहस्रशः ।
गतासुयोधनिश्चेष्टशरीरशतवाहिनीम् ॥ ७.१४७.३६ ॥
నాట్యం చేస్తున్న ప్రేతలు, పిశాచాలు మొదలైన భూతాలతో వేలాదిగా నిండిన, చనిపోయిన యోధుల నిశ్చల వందల శరీరాలను మోస్తున్న (ఆ నది).
7.147.37
महाप्रतिभयां रौद्रां घोरां वैतरणीमिव ।
नदीं प्रवर्तयामास भीरूणां भयवर्धिनीम् ॥ ७.१४७.३७ ॥
అతడు మహా భయంకరమైన, రౌద్రమైన, ఘోరమైన వైతరణీ నదివలె ఒక నదిని ప్రవహింపజేశాడు; అది భీరువుల భయాన్ని పెంచింది.
7.147.38
तं दृष्ट्वा तस्य विक्रान्तमन्तकस्येव रूपिणः ।
अभूतपूर्वं कुरुषु भयमागाद्रणाजिरे ॥ ७.१४७.३८ ॥
మూర్తీభవించిన యముడిలా ఉన్న అతని పరాక్రమాన్ని చూసి, యుద్ధభూమిలో కురువీరులపై ఇంతకు ముందెన్నడూ లేనంత భయం వచ్చింది.
7.147.39
तत आदाय वीराणामस्त्रैरस्त्राणि पाण्डवः ।
आत्मानं रौद्रमाचष्ट रौद्रकर्मण्यधिष्ठितः ॥ ७.१४७.३९ ॥
అప్పుడు పాండవుడు వీరుల అస్త్రాలను అస్త్రాలతోనే స్వీకరించి, రౌద్ర కర్మలో నిమగ్నుడై తనను రౌద్రరూపంగా ప్రదర్శించాడు.
7.147.40
ततो रथवरान्राजन्नत्यतिक्रामदर्जुनः ॥ ७.१४७.४० ॥
అప్పుడు, ఓ రాజా, అర్జునుడు శ్రేష్ఠమైన రథాలను దాటిపోయాడు.
7.147.41
मध्यन्दिनगतं सूर्यं प्रतपन्तमिवाम्बरे ।
न शेकुः सर्वभूतानि पाण्डवं प्रतिवीक्षितुम् ॥ ७.१४७.४१ ॥
మధ్యాహ్నం ఆకాశంలో మండే సూర్యుడిలా ఉన్న పాండవుడిని సమస్త ప్రాణులు తేరిపార చూడలేకపోయాయి.
7.147.42
प्रसृतांस्तस्य गाण्डीवाच्छरव्रातान्महात्मनः ।
सङ्ग्रामे सम्प्रपश्यामो हंसपङ्क्तिरिवाम्बरे ॥ ७.१४७.४२ ॥
మహాత్ముని గాండీవం నుండి ప్రసరించిన బాణ సమూహాలను, ఆకాశంలో హంసల వరుసలా యుద్ధంలో మేము చూశాము.
7.147.43
विनिवार्य स वीराणामस्त्रैरस्त्राणि सर्वतः ।
दर्शयन्रौद्रमात्मानमुग्रे कर्मणि धिष्ठितः ॥ ७.१४७.४३ ॥
అతడు వీరుల అస్త్రాలను అన్ని వైపులా అస్త్రాలతో అడ్డుకొని, ఉగ్రకర్మలో నిలిచి తన భయంకర రూపాన్ని చూపించాడు.
7.147.44
स तान्रथवरान्राजन्नत्याक्रामत्तदाऽर्जुनः ।
मोहयन्निव नाराचैर्जयद्रथवधेप्सया ॥ ७.१४७.४४ ॥
ఓ రాజా, అప్పుడు అర్జునుడు ఆ శ్రేష్ఠ రథాలను దాటి ముందుకు సాగాడు; జయద్రథవధ కోరికతో, ఇనుప బాణాలతో వారిని మోహింపజేస్తున్నట్లు.
7.147.45
विसृजन्दिक्षु सर्वासु शरानच्युतसारथिः ।
सरथो व्यचरत्तूर्णं प्रेक्षणीयो धनञ्जयः ॥ ७.१४७.४५ ॥
అన్ని దిక్కులలో బాణాలు ప్రయోగిస్తూ, అచ్యుతుడు (కృష్ణుడు) సారథిగా కలిగిన ధనంజయుడు తన రథంతో వేగంగా సంచరించాడు; చూడదగిన రీతిలో.
7.147.46
भ्रमन्त इव शूरस्य शरव्राताः महात्मनः ।
अदृश्यन्तान्तरिक्षस्थाः शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ७.१४७.४६ ॥
శూరుడు, మహాత్ముడైన అతని బాణసమూహాలు తిరుగుతున్నట్లు ఆకాశంలో నిలిచి వందల వేలుగా కనిపించాయి.
7.147.47
आददानं महेष्वासं सन्दधानं च सायकम् ।
विसृजन्तं च कौन्तेयं नानुपश्याम वै तदा ॥ ७.१४७.४७ ॥
మహాధనుర్ధరుడు బాణాన్ని తీసుకొని, సంధించి, వదలడం — కుంతీపుత్రుడిని అప్పుడు మేము చూడలేకపోయాము.
7.147.48
तथा सर्वा दिशो राजन्सर्वांश्च रथिनो रणे ।
आकुलीकृत्य कौन्तेयो जयद्रथमुपाद्रवत्।
विव्याध च चतुःषष्ट्या शराणां नतपर्वणाम् ॥ ७.१४७.४८ ॥
ఓ రాజా, ఈ విధంగా అన్ని దిక్కులను, యుద్ధంలోని రథికులందరినీ కలవరపరచి, కుంతీపుత్రుడు జయద్రథుని వైపు దూసుకెళ్లి, వంగిన కొనలున్న అరవైనాలుగు బాణాలతో అతన్ని కొట్టాడు.
7.147.49
सैन्धवाभिमुखं यान्तं योधाः सम्प्रेक्ष्य पाण्डवम् ।
न्यवर्तन्त रणाद्वीरा निराशास्तस्य जीविते ॥ ७.१४७.४९ ॥
సింధురాజు వైపు వెళ్తున్న పాండవుణ్ణి చూసి, అతని ప్రాణంపై ఆశ వదులుకున్న వీరులు యుద్ధం నుండి వెనుదిరిగారు.
7.147.50
यो योऽभ्यधावदाक्रन्दे तावकः पाण्डवं रणे ।
तस्यतस्यान्तगा बाणाः शरीरे न्यपतन्प्रभो ॥ ७.१४७.५० ॥
ఓ ప్రభూ! యుద్ధంలో కేకలు వేస్తూ పాండవుడిపై దూకిన మీ ప్రతి వీరుడి శరీరంలోనూ బాణాలు తగిలి పడ్డాయి.
7.147.51
कबन्धसङ्कुलं चक्रे तव सैन्यं महारथः ।
अर्जुनो जयतां श्रेष्ठः शरैरग्न्यंशुसन्निभैः ॥ ७.१४७.५१ ॥
విజేతలలో శ్రేష్ఠుడైన మహారథుడు అర్జునుడు, అగ్ని కిరణాల వంటి బాణాలతో మీ సైన్యాన్ని తలలేని మొండెములతో నింపివేశాడు.
7.147.52
एवं तत्तव राजेन्द्र चतुरङ्गबलं तदा ।
व्याकुलीकृत्य कौन्तेयो जयद्रथमुपाद्रवत् ॥ ७.१४७.५२ ॥
ఓ రాజేంద్రా! ఈ విధంగా మీ చతురంగ బలాన్ని కలవరపరచి, కుంతీపుత్రుడు జయద్రథుని వైపు పరుగెత్తాడు.
7.147.53
द्रौणिं पञ्चाशताऽविध्यद्वृषसेनं त्रिभिः शरैः ।
कृपायमाणः कौन्तेयः कृपं नवभिरार्दयत् ॥ ७.१४७.५३ ॥
ద్రోణుని కుమారుడిని యాభై బాణాలతో, వృషసేనుడిని మూడు బాణాలతో కుంతీపుత్రుడు గుచ్చాడు; కృపుడిని తొమ్మిది బాణాలతో కొట్టాడు.
7.147.54
शल्यं षोडशभिर्बाणैः कर्णं द्वात्रिंशता शरैः ।
सैन्धवं तु चतुःषष्ट्या विद्व्वा सिंह इवानदत् ॥ ७.१४७.५४ ॥
శల్యుడిని పదహారు బాణాలతో, కర్ణుడిని ముప్పై రెండు బాణాలతో, సింధురాజు జయద్రథుడిని అరవై నాలుగు బాణాలతో గుచ్చి, అతడు సింహంలా గర్జించాడు.
7.147.55
सैन्धवस्तु तथा विद्धः शरैर्गाण्डीवधन्वना ।
न चक्षमे सुसङ्क्रुद्धस्तोत्रार्दित इव द्विपः ॥ ७.१४७.५५ ॥
గాండీవధన్వి బాణాలతో అలా గాయపడిన సైంధవుడు, అంకుశంతో బాధింపబడిన ఏనుగులా అతిక్రోధంతో ఓర్చుకోలేకపోయాడు.
7.147.56
स वराहध्वजस्तूर्णं गार्ध्रपत्रानजिह्मगान् ।
क्रुद्धाशीविषसङ्काशान्कर्मारपरिमार्जितान् ॥ ७.१४७.५६ ॥
వరాహధ్వజుడు వేగంగా, గృధ్రపత్రాలు కలిగి, సూటిగా పోయే, కోపించిన సర్పాల వంటి, కమ్మరి మెరుగుపెట్టిన బాణాలను వదిలాడు.
7.147.57
आकर्णपूर्णांश्चिक्षेप फल्गुनस्य रथं प्रति ।
त्रिभिस्तु विद्वा गोविन्दं नाराचैः षड्भिरर्जुनम् ॥ ७.१४७.५७ ॥
చెవి వరకు లాగి ప్రయోగించిన బాణాలను ఫల్గునుని రథం వైపు విసిరాడు; మూడింటితో గోవిందుని, ఆరు నారాచాలతో అర్జునుని పొడిచాడు.
7.147.58
अष्टभिर्वाजिनोऽविध्यद्ध्वजं चैकेन पत्रिणा ।
भूयश्चैवार्जुनं सङ्ख्ये शरवर्षैरवाकिरत् ॥ ७.१४७.५८ ॥
ఎనిమిదింటితో గుర్రాలను పొడిచాడు, ఒక రెక్కల బాణంతో ధ్వజాన్ని; మళ్లీ యుద్ధంలో అర్జునుని బాణవర్షంతో కప్పివేశాడు.
7.147.59
स विक्षिप्यार्जुनस्तूर्णं सैन्धवप्रहिताञ्शरान् ।
युगपत्तस्य चिच्छेद शराभ्यां सैन्धवस्य ह।
सारथेश्च शिरः कायाद्व्वजं च समलङ्कृतम् ॥ ७.१४७.५९ ॥
అర్జునుడు వేగంగా సైంధవుడు పంపిన బాణాలను తప్పించి, ఏకకాలంలో రెండు బాణాలతో అతని విల్లును ఛేదించి, సారథి తలను శరీరం నుండి వేరుచేశాడు, అలంకరించిన ధ్వజాన్ని కూడా తెగటార్చాడు.
7.147.60
स च्छिन्नयष्टिः सुमहान्धनञ्जयशराहतः ।
वराहः सिन्धुराजस्य पपातेन्दुसमप्रभः ॥ ७.१४७.६० ॥
విరిగిన దండంతో ఆ మహా వరాహధ్వజం, ధనంజయుని బాణాలతో తాకబడి, సింధురాజుది, చంద్రునిలా ప్రకాశించే అది కూలిపోయింది.
7.147.61
आदित्यं प्रेक्षमाणस्तु बीभत्सुः सृक्विणी लिहन् ।
अपश्यन्नान्तरं तस्य रक्षिभिः संवृतस्य वै ॥ ७.१४७.६१ ॥
అర్జునుడు సూర్యుని చూస్తూ, పెదవులు నాలుకతో నాకుతూ, అతనిని కాపాడే రక్షకులతో చుట్టబడిన (జయద్రథుని) వద్ద ఎలాంటి అవకాశమూ చూడలేకపోయాడు.
7.147.62
अभवक्त्रोधरक्ताक्षो व्यात्तानन इवान्तकः ।
अथाब्रवीद्वासुदेवः कुन्तीपुत्रं धनञ्जयम् ॥ ७.१४७.६२ ॥
కోపంతో ఎర్రబారిన కళ్లతో, నోరు తెరిచిన యముడిలా అతడు అయ్యాడు. అప్పుడు వాసుదేవుడు కుంతీపుత్రుడైన ధనంజయునితో ఇలా అన్నాడు.
7.147.63
नैव शक्यस्त्वया हन्तुं निर्व्याजं भरतर्षभ ।
स्रक्ष्याम्यहमुपायं तमादित्यस्यापवारणे।
ततोऽस्तं गतमादित्यं मंस्यते सिन्धुराडिह ॥ ७.१४७.६३ ॥
భరతశ్రేష్ఠుడా, నువ్వు అతడిని నిజాయితీగా చంపలేవు. సూర్యుని కప్పివేసే ఉపాయాన్ని నేను సృష్టిస్తాను; అప్పుడు సింధురాజు ఇక్కడ సూర్యుడు అస్తమించాడని అనుకుంటాడు.
7.147.64
ततोऽस्य विस्मयः पार्थ हर्षश्चैव भविष्यति ।
आत्मजीवितलाभाच्च प्रतिज्ञायाश्च नाशनात् ॥ ७.१४७.६४ ॥
పార్థా, అప్పుడు అతడికి ఆశ్చర్యమూ ఆనందమూ కలుగుతాయి; తన ప్రాణం దక్కినందుకు, మరియు (నీ) ప్రతిజ్ఞ నశించినందుకు.
7.147.65
अस्तङ्गतमिवादित्यं दृष्ट्वा मोहेन बालिशः ।
न हि शक्ष्यत्यथाऽऽत्मानं रक्षितुं हर्षसम्भवात् ॥ ७.१४७.६५ ॥
సూర్యుడు అస్తమించినట్లు చూసి, మూర్ఖుడు భ్రమతో, ఆనందం కలిగి తనను తాను కాపాడుకోలేడు.
7.147.66
एतस्मिन्नेव काले तु प्रहर्तव्यं धनञ्जय ।
जयद्रथस्य क्षुद्रस्य सविदुर्दर्शनार्थिनः ॥ ७.१४७.६६ ॥
ధనంజయా, ఇప్పుడే నువ్వు దెబ్బ కొట్టాలి; ఆ అల్పుడైన జయద్రథుడిని, సూర్యుని చూడాలని ఆశించే అతడిని.
7.147.67
एवमुक्त्वा ततः पार्थं क्षिप्रमेवाहरत्प्रभाम् ।
जनार्दनेन सृष्टं वै तम आदित्यनाशनम् ॥ ७.१४७.६७ ॥
ఇలా చెప్పి, జనార్దనుడు సృష్టించిన సూర్యుణ్ణి మరుగుపరచిన ఆ చీకటిని వెంటనే పార్థునికి చూపించాడు.
7.147.68
पार्थस्य बलमज्ञानात्तमो दृष्ट्वा सुदुःखितम् ।
अभवंस्तावका योधा हर्षसङ्कुलचेतसः ॥ ७.१४७.६८ ॥
పార్థుని బలం తెలియకుండా ఆ చీకటిని చూసి అత్యంత దుఃఖితులైనప్పటికీ, మీ యోధులు ఆనందంతో నిండిన మనస్సు కలవారయ్యారు.
7.147.69
ते प्रहृष्टा रणे राजन्नपश्यन्सैनिका रविम् ।
उन्नाम्य वक्त्राणि तदा स च राजा जयद्रथः ॥ ७.१४७.६९ ॥
రాజా, అప్పుడు సంతోషించిన సైనికులు ముఖాలు పైకెత్తి యుద్ధంలో సూర్యుణ్ణి చూశారు; ఆ రాజు జయద్రథుడు కూడా అలాగే చూశాడు.
7.147.70
वीक्षमाणे ततस्तस्मिन्सिन्धुराजे दिवाकरम् ।
उन्नमय्य शिरोग्रीवां वीक्षते सूर्यमण्डलम्।
तस्य शीघ्रं पृषत्केन कायाच्छीर्षमपाहर ॥ ७.१४७.७० ॥
అప్పుడు సింధురాజు సూర్యుణ్ణి చూస్తూ, తల మరియు మెడ పైకెత్తి సూర్యమండలాన్ని చూశాడు; వెంటనే ఒక బాణంతో అతని తలను శరీరం నుండి నరికివేయి.
7.147.71
केशवेनैवमुक्तः सन्नमर्षाद्रक्तलोचनः ।
उद्बबर्ह शरं तीक्ष्णममरैरपि दुःसहम् ॥ ७.१४७.७१ ॥
కేశవుడు ఇలా చెప్పగా, కోపంతో ఎర్రబడిన కళ్లతో, దేవతలకు కూడా భరించలేని వాడి బాణాన్ని అతడు లాగి తీశాడు.
7.147.72
एवं तूणीशयं घोरमिन्द्राशनिसमप्रभम् ।
वर्मभेदिनमत्यर्थं गन्धमाल्यार्चितं सदा।
विससर्ज ततस्तूर्णं सैन्धवस्य रथं प्रति ॥ ७.१४७.७२ ॥
ఇలా తూణీరంలో ఉన్న, ఇంద్రుని వజ్రంతో సమానమైన కాంతిగల, కవచాన్ని ఛేదించే, ఎల్లప్పుడూ గంధమాలలతో పూజింపబడే భయంకర బాణాన్ని అతడు వెంటనే సైంధవుని రథం వైపు వదిలాడు.
7.147.73
स तु गाण्डीवनिर्मुक्तः शरः श्येन इवाशुनः ।
शकुन्तमिव वृक्षाग्रात्सैन्धवस्याहरच्छिरः ॥ ७.१४७.७३ ॥
గాండీవం నుండి విడువబడిన ఆ బాణం, చెట్టు కొమ్మ పైనుండి పక్షిని వేగంగా తన్నుకుపోయే డేగలా, సైంధవుడి (జయద్రథుడి) తలను ఎత్తుకుపోయింది.
7.147.74
प्रपतिष्यति शीर्षे तु कृष्णोऽर्जुनमथाब्रवीत् ।
पार्थ पार्थ शिरो ह्येतद्यथा नेयान्महीतलम्।
तथा कुरु कुरुश्रेष्ठ वक्ष्ये तस्यापि कारणम् ॥ ७.१४७.७४ ॥
"ఈ తల నేలపై పడకుండా అలాగే చేయి, ఓ కురుశ్రేష్ఠా" అని కృష్ణుడు అర్జునుడితో అన్నాడు. "ఓ పార్థా, పార్థా, అలాగే చేయి; దానికి కారణాన్ని కూడా చెబుతాను."
7.147.75
श्रुत्वा तु वचनं तस्य त्वरमाणोऽस्त्रमायया ।
तथाऽहरच्छिरस्तस्य शरैरूर्ध्वं धनञ्जयः।
दुर्हृदामपहर्षाय सुहृदां हर्षणाय च ॥ ७.१४७.७५ ॥
ఆయన మాటలు విని ధనంజయుడు (అర్జునుడు) అస్త్రమాయతో వేగంగా బాణాలతో అతని తలను పైకి ఎత్తుకుపోయాడు — శత్రువులకు నిరాశ కలిగించడానికి, మిత్రులకు ఆనందం కలిగించడానికి.
7.147.76
तिर्यगूर्ध्वमधश्चैव पुनरूर्ध्वमथापि च ।
दीर्घकालमवाक्वैव सम्प्रक्रीडन्निवार्जुनः ॥ ७.१४७.७६ ॥
అర్జునుడు బాణాలను కొన్నిసార్లు అడ్డంగా, కొన్నిసార్లు పైకి, కొన్నిసార్లు క్రిందికి, మళ్లీ పైకి పంపుతూ, చాలాసేపు ఆటలాడుతున్నట్లుగా ఉన్నాడు.
7.147.77
तत्सैन्यं सर्वतोपश्यन्महदाश्चर्यमद्भुतम् ।
प्रापयत्स शिरो यस्माद्योधयन्नेव पार्थिवान् ॥ ७.१४७.७७ ॥
ఆ సైన్యం అంతటా ఈ గొప్ప అద్భుత ఆశ్చర్యాన్ని చూసింది — రాజులతో పోరాడుతూనే అతడు ఆ తలను అక్కడికి చేర్చాడు.
7.147.78
शरैः कन्दुकवत्कृत्वा तस्यालोकाय पाण्डवः ।
स्यमन्तपञ्चकाद्बाह्ये शिरस्तदहरच्छरैः ॥ ७.१४७.७८ ॥
పాండవుడు బాణాలతో దాన్ని బంతిలా చేసి, అతనికి చూపడానికి, స్యమంతపంచకం వెలుపల ఆ తలను బాణాలతో ఎగరేసి తీసుకుపోయాడు.
7.147.79
जयद्रथस्यार्जुनबाणनालं ।
मुखारविन्दं रुधिराम्बुसिक्तम्।
दृष्टं नरैश्चोपरिवर्तमानं ।
विद्याधरोत्सृष्टमिवैकपद्मम् ॥ ७.१४७.७९ ॥
అర్జునుని బాణమనే కాడతో, రక్త జలంలో తడిసిన జయద్రథుని ముఖ కమలాన్ని ప్రజలు పైకి పడి ఉన్నదిగా చూశారు; విద్యాధరుడు విసిరిన ఒంటరి కమలంలా అది కనిపించింది.
7.147.80
स देवशत्रूनिव देवराजः ।
किरीटमाली व्यधमत्सपत्नान्।
यथा तमांस्यभ्युदितस्तमोघ्नः ।
पूर्णां प्रतिज्ञां स समाप्य वीरः ॥ ७.१४७.८० ॥
కిరీటధారి అయిన ఆ వీరుడు, దేవేంద్రుడు దేవశత్రువులను నాశనం చేసినట్లు తన శత్రువులను నాశనం చేశాడు; ఉదయించిన చీకటిని నశింపజేసే సూర్యునిలా తన పూర్ణ ప్రతిజ్ఞను నెరవేర్చాడు.
7.147.81
तं भूमिदेशं च शिरो विनेतुम् ॥ ७.१४७.८१ ॥
ఆ భూభాగం వరకు, తలను తీసుకెళ్ళడానికి.