మహాభారతం · అధ్యాయం 7.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.15.1
बहूनि सुवुचित्राणि द्वन्द्वयुध्दानि सञ्जय् ।
त्वयोक्तानि निशम्याहं स्पृहयामि सचक्षुताम् ॥ ७.१५.१ ॥
ఓ సంజయా, నీవు వివరించిన అనేక అద్భుతమైన ద్వంద్వ యుద్ధాలను విని, నేను దివ్యదృష్టిని పొందాలని కోరుకుంటున్నాను.
7.15.2
न हि देवासुरं युध्दमीदृग्भूतं भवेदिति ।
चिन्तयामि च युध्दानि श्रुत्वा घोराणि सञ्जय । ॥ ७.१५.२ ॥
ఓ సంజయా, దేవాసుర యుద్ధం కూడా ఇంత భయంకరంగా ఉండి ఉండదని నేను భావిస్తున్నాను; భయంకర యుద్ధాలను విన్న తర్వాత ఇలా ఆలోచిస్తున్నాను.
7.15.3
आश्चर्यभूतं लोकेषु कथयिप्यन्ति मानवाः ।
कुरुणां पाण्डवानां च युध्दं देवासुरोपमम् ॥ ७.१५.३ ॥
లోకాలలో మానవులు కురువులు, పాండవుల యుద్ధం దేవాసుర యుద్ధంతో సమానమని అద్భుతంగా చెబుతారు.
7.15.4
न हि मे तृप्तिरस्तीह शृण्वतो युध्दमुत्तमम् ।
तस्मादार्तायनेर्युध्दं सौभद्रस्य च शंस मे ॥ ७.१५.४ ॥
ఇక్కడ ఉత్తమ యుద్ధాన్ని వింటున్నా నాకు తృప్తి కలగడం లేదు; కాబట్టి ఆర్తాయని యుద్ధాన్ని, సౌభద్రుని యుద్ధాన్ని నాకు చెప్పు.
7.15.5
सादितं प्रेक्ष्य यन्तारं शल्यः सर्वायसीं गदाम् ।
समुत्क्षिप्य नदन्कुध्दः प्रचस्कन्द रथोत्तमात् ॥ ७.१५.५ ॥
తన సారథి చంపబడటం చూచి, శల్యుడు సంపూర్ణ ఇనుపగదను పైకెత్తి, కోపంతో గర్జిస్తూ ఉత్తమ రథం నుండి దూకాడు.
7.15.6
तं दीप्तमिव कालाग्निं दण्डहस्तमिवान्तकम् ।
जवेनाभ्यपतद्भीमः प्र्गृह्य महतीं गदाम् ॥ ७.१५.६ ॥
ప్రజ్వలిస్తున్న కాలాగ్నిలా, దండం చేతపట్టిన యముడిలా, భీముడు గొప్ప గదను పట్టుకుని వేగంగా అతనిపై దూకాడు.
7.15.7
सौभद्रोऽप्यशनिप्रख्यां प्रगृह्य महतीं गदाम् ।
एह्येहीत्यव्रवीच्छल्यं यत्राद्भीमेन वारितः ॥ ७.१५.७ ॥
సౌభద్రుడు కూడా వజ్రంలా ప్రకాశించే గొప్ప గదను చేపట్టి, "రా, రా!" అని శల్యునితో అన్నాడు; అప్పుడు భీముడు అతన్ని అడ్డుకున్నాడు.
7.15.8
वारयित्वा तु सौभद्रं भीमसेनः प्रतापवान् ।
शल्यमासाद्य समरे तस्यौ गिरिरिवाचलः ॥ ७.१५.८ ॥
సౌభద్రుని ఆపి, ప్రతాపవంతుడైన భీమసేనుడు యుద్ధంలో శల్యుని చేరి పర్వతంలా కదలకుండా నిలిచాడు.
7.15.9
तथैव मद्रराजोऽपि भीमं दृष्ट्वा महाबलम् ।
ससाराभिमुखस्तूर्ण शार्दूल इव कुञ्जरम् ॥ ७.१५.९ ॥
అలాగే మద్రరాజు కూడా మహాబలుడైన భీముని చూసి, పులి ఏనుగు వైపు పరుగెత్తినట్లు వేగంగా ఎదురుగా దూసుకెళ్ళాడు.
7.15.10
तं दीप्तमिव कालाग्निं पाशहस्तमिवान्तकम् ।
जवेनाभ्यपतद्भीमः प्रगृह्य महतीं गदाम् ॥ ७.१५.१० ॥
మండుతున్న కాలాగ్ని వలె, చేతిలో పాశం పట్టిన యముని వలె ఉన్న అతనిపై భీముడు గొప్ప గదను చేపట్టి వేగంగా దూకాడు.
7.15.11
ततस्तूर्यनिनादाश्च शङ्खानां च सहस्रशः ।
सिंहनादाश्च संजज्ञुर्भेरीणां च महास्वनाः ॥ ७.१५.११ ॥
అప్పుడు తుర్యధ్వనులు, వేలకొద్దీ శంఖాల నాదాలు, సింహనాదాలు, భేరుల మహాధ్వనులు లేచాయి.
7.15.12
पश्यतां शतशो ह्यासीदन्योन्यमभिधावताम् ।
पाण्डवानां कुरुणां च साधुसाध्विति निः स्वनः ॥ ७.१५.१२ ॥
ఒకరినొకరు ఎదుర్కొని దూకుతున్న వారిని వందలాది మంది చూస్తుండగా, పాండవుల వైపు, కురువుల వైపు నుండి "సాధు, సాధు!" అనే ఘోష వినిపించింది.
7.15.13
नहि मद्राधिपादन्यः सर्वराजसु भारत् ।
सोदृमुत्सहते वेगं भीमसेनस्य संयुगे ॥ ७.१५.१३ ॥
భారతా, రాజులందరిలో మద్రాధిపతి తప్ప మరొకడు యుద్ధంలో భీమసేనుని వేగాన్ని భరించలేడు.
7.15.14
तथा मद्राधिपस्यापि गदावेगं महात्मनः ।
सोहुमुत्सहते लोके युधि कोऽन्यो वृकोदरात् ॥ ७.१५.१४ ॥
అలాగే మహాత్ముడైన మద్రాధిపతి గదావేగాన్ని కూడా లోకంలో యుద్ధంలో వృకోదరుడు తప్ప ఇంకెవరు భరించగలరు?
7.15.15
पट्टैर्जाम्बूनदैर्वद्धा बभूव जनहर्षणी ।
प्रजज्वाल तदा विध्दा भीमेन महती गदा ॥ ७.१५.१५ ॥
బంగారు పట్టీలతో కట్టబడిన, జనులను సంతోషపెట్టిన ఆ పెద్ద గద భీముడు కొట్టగా అప్పుడు మండిపోయింది.
7.15.16
साग्निदीप्ता महारौद्रा गदा सा शुशुभे तदा ॥ ७.१५.१६ ॥
అగ్నితో ప్రకాశించిన, మహా భయంకరమైన ఆ గద అప్పుడు శోభించింది.
7.15.17
तथैव चरतो मार्गान्मण्डलानि च सर्वशः ।
महाविद्युत्प्रतीकाशा शल्यस्य शुशुभे गदा ॥ ७.१५.१७ ॥
అలాగే అన్ని వైపులా మార్గాలలో, వలయాలలో సంచరిస్తూ శల్యుని గద గొప్ప మెరుపులా శోభించింది.
7.15.18
तौ वृपाविव नर्दन्तौ मण्डलानि विचेरतुः ।
आवर्तितगदश्रुङ्गावुभौ शल्यवृकोदरौ ॥ ७.१५.१८ ॥
గర్జిస్తున్న రెండు వృషభాల వలె వారిద్దరూ వలయాలలో తిరిగారు — శల్యుడు, వృకోదరుడు; వారి గదలు కొమ్ముల వలె తిరిగాయి.
7.15.19
क्रोधताम्रेक्षणौ वीरौ शत्रुसङ्घविमर्दनौ ।
महामात्रौ महोत्साहौ गदायुध्दविशारदौ ॥ ७.१५.१९ ॥
కోపంతో ఎర్రబారిన కన్నులు కలిగి, శత్రుసమూహాలను నలిపివేసే, మహావీరులైన, గొప్ప ఉత్సాహం కలిగిన, గదాయుద్ధంలో నిపుణులైన ఆ ఇద్దరు వీరులు.
7.15.20
मण्डलावर्तमार्गेषु गदाविहरणेषु च ।
निर्विशेपमभूद्युध्दं तयोः पुरुषसिंहयोः ॥ ७.१५.२० ॥
వృత్తాకార మార్గాల్లోనూ గదా విన్యాసాల్లోనూ ఆ ఇద్దరు పురుషసింహుల యుద్ధం సమానంగానే సాగింది.
7.15.21
ताडिता भीमसेनेन शल्यस्य महती गदा ।
साग्रिज्वाला महारौद्रा तदा तूर्णमशीर्यत ॥ ७.१५.२१ ॥
భీమసేనుడు కొట్టగా శల్యుని మహా గద అగ్నిజ్వాలలతో అత్యంత భయంకరంగా ఆ వెంటనే తటాలున చిన్నాభిన్నమైంది.
7.15.22
तथैव भीमसेनस्य द्विषताऽभिहता गदा ।
वर्षाप्रदोषे खद्योतैर्वृतो वृक्ष इवावभौ ॥ ७.१५.२२ ॥
అలాగే శత్రువు కొట్టిన భీమసేనుని గద, వర్షాకాలపు సాయంసంధ్యలో మిణుగురులతో చుట్టబడిన వృక్షంలా ప్రకాశించింది.
7.15.23
गदा क्षिप्ता तु समरे मद्रराजेन भारत ।
व्योम दीपयमाना सा ससृजे पावकं मुहुः ॥ ७.१५.२३ ॥
ఓ భారతా, యుద్ధంలో మద్రరాజు విసిరిన ఆ గద ఆకాశాన్ని వెలిగిస్తూ మళ్లీ మళ్లీ అగ్నిని వెదజల్లింది.
7.15.24
तथैव भीमसेनेन द्विषते ग्रेषिता गदा ।
तापयामास तत्सैन्यं महोल्का पतती यथा ॥ ७.१५.२४ ॥
అలాగే భీమసేనుడు శత్రువుపై విసిరిన గద, పడుతున్న పెద్ద ఉల్కవలె ఆ సైన్యాన్ని కాల్చివేసింది.
7.15.25
ते गदे गदिनां श्रेष्ठे समासाद्य परस्परम् ।
श्वसन्त्यौ नागकन्ये व ससृजाते विभावसुम् ॥ ७.१५.२५ ॥
గదాధారులలో శ్రేష్ఠమైన ఆ రెండు గదలు ఒకదానితో ఒకటి ఢీకొని, బుసకొడుతున్న ఇద్దరు నాగకన్యల వలె అగ్నిని వెదజల్లాయి.
7.15.26
नखैरिव् महाव्याघ्रौ दनैरिव महागजौ ।
तौ विचेरतुरासाद्य गदाग्र्याभ्यां परस्परम् ॥ ७.१५.२६ ॥
గోళ్లతో పోరాడే రెండు గొప్ప పులుల వలె, దంతాలతో పోరాడే రెండు గొప్ప ఏనుగుల వలె, ఆ ఇద్దరూ ఒకరినొకరు ఎదుర్కొని తమ శ్రేష్ఠమైన గదలతో తిరిగారు.
7.15.27
ततो गदाग्राभिहतौ क्षणेन रुधिरोक्षितौ ।
ददृशाते महात्मानौ किंशुकाविव पुष्पितौ ॥ ७.१५.२७ ॥
అప్పుడు గదాగ్రాలతో దెబ్బతిన్న ఆ ఇద్దరు మహాత్ములు క్షణంలో రక్తంతో తడిసి, పూసిన రెండు కింశుక వృక్షాల వలె కనిపించారు.
7.15.28
शुश्रुवे दिक्षु सर्वासु तयोः पुरुषसिंहयोः ।
गदाभिघातसंहादः शक्राशनिरवोपमः ॥ ७.१५.२८ ॥
ఆ ఇద్దరు పురుషసింహుల గదాఘాతాల ధ్వని అన్ని దిక్కులలో వినిపించింది; అది ఇంద్రుని వజ్రధ్వనిలా ఉంది.
7.15.29
गदया मद्रराजेन सव्यदक्षिणमाहतः ।
नाकम्पत तदा भीमो भिद्यमान् इवाचलः ॥ ७.१५.२९ ॥
మద్రరాజు గదాఘాతంతో ఎడమ, కుడి వైపులా దెబ్బతిన్నప్పటికీ, అప్పుడు భీముడు పగిలిపోతున్న పర్వతంలా కదలలేదు.
7.15.30
तथा भीमगदावेगैस्ताड्यमानो महाबलः ।
धैर्यान्मद्राधिपस्तस्थौ वज्रैर्गिरिरिवाहतः ॥ ७.१५.३० ॥
అదేవిధంగా, భీముని గదల వేగంతో కొట్టబడిన మహాబలుడైన మద్రాధిపతి ధైర్యంతో నిలిచాడు; వజ్రాలతో దెబ్బతిన్న పర్వతం నిలిచినట్లు.
7.15.31
आपेततुर्महावेगौ समुच्छ्रितगदावुभौ ।
पुनरन्तरमार्गस्थौ मण्डलानि विचेरतुः ॥ ७.१५.३१ ॥
మహావేగంతో ఇద్దరూ ఎత్తిన గదలతో ఒకరిపై ఒకరు దూకారు; తరువాత మధ్య మార్గంలో నిలిచి వృత్తాకారంగా తిరిగారు.
7.15.32
अथाप्लुत्य पदान्यष्टौ सन्निपत्य गजाविव ।
सहसा लोहदण्डाभ्यामन्योन्यमभिजघ्नतुः ॥ ७.१५.३२ ॥
తరువాత ఎనిమిది అడుగులు ఎగిరి, రెండు ఏనుగుల్లా ఢీకొని, అకస్మాత్తుగా ఇనుప దండాలతో ఒకరినొకరు కొట్టుకున్నారు.
7.15.33
तौ परस्परवेगाच्च गदाभ्यां च भ्रुशाहतौ ।
युगपत्पेततुर्वीरौ क्षिताविन्द्रध्वजाविव ॥ ७.१५.३३ ॥
పరస్పర వేగంతో, గదల దెబ్బలతో తీవ్రంగా గాయపడ్డ ఆ ఇద్దరు వీరులు ఒకేసారి నేలపై పడ్డారు, ఇంద్రధ్వజాలు కూలినట్లు.
7.15.34
ततो विह्वलमानं तं निः श्वसन्तं पुनः पुनः ।
शल्यमभ्यपतत्तूर्ण कृतवर्मा महारथः ॥ ७.१५.३४ ॥
అప్పుడు మహారథుడు కృతవర్మ, తడబడుతూ మళ్లీ మళ్లీ నిట్టూర్చుతున్న ఆ శల్యుడిపై వెంటనే దూకాడు.
7.15.35
दृष्ट्वा चैनं महाराज गदयाऽभिनिपीडितम् ।
विचेष्टन्तं यथा नागं मूर्च्छयाऽभिपरिप्लुतम् ॥ ७.१५.३५ ॥
మహారాజా, గదతో తీవ్రంగా నొక్కబడి, మూర్ఛతో మునిగి, ఏనుగులా కొట్టుకుంటున్న అతడిని చూసి...
7.15.36
ततः स्वरथमारोप्य मद्राणामधिपं रणे ।
अपोवाह रणात्तूर्ण कृतवर्मा महारथः ॥ ७.१५.३६ ॥
అప్పుడు మహారథుడు కృతవర్మ, యుద్ధంలో మద్రాధిపతిని తన రథంపై ఎక్కించి త్వరగా రణరంగం నుండి తీసుకెళ్లాడు.
7.15.37
क्षीववद्वीह्वलो वीरो निमेषात्पुनरुत्थितः ।
भीमोऽपि सुमहाबाहुर्गदापाणिरदृश्यत ॥ ७.१५.३७ ॥
వీరుడైన భీముడు మత్తులో ఉన్నవాడిలా తూలి, క్షణంలోనే మళ్లీ లేచాడు; మహాబాహువైన అతడు చేతిలో గదతో కనిపించాడు.
7.15.38
ततो मद्राधिपं दृष्ट्वा तव पुत्राः पराङ्मुखम् ।
सनागपत्त्यश्चरथाः समकम्पन्त मारिष ॥ ७.१५.३८ ॥
అప్పుడు మద్రాధిపతి వెనుదిరిగడం చూసి మీ కుమారులు, ఏనుగులు, కాల్బలం, గుర్రాలు, రథాలు అన్నీ ఒక్కసారిగా వణికిపోయాయి, అయ్యా.
7.15.39
ते पाण्डवैरर्धमानास्तावका जितकाशिभिः ।
भीता दिशोऽन्वपद्यन्त वातनुन्ना घना इव ॥ ७.१५.३९ ॥
పాండవులచేత, విజయోన్మత్తులైన కాశీయులచేత పీడించబడిన మీ సైనికులు భయంతో దిక్కులకు పారిపోయారు, గాలికి కొట్టుకుపోయే మేఘాల్లా.
7.15.40
निर्जित्य धार्तराष्ट्रांस्तु पाण्डवेया महारथाः ।
व्यरोचन्त रणे राजन्दीप्यमाना इवाग्रयः ॥ ७.१५.४० ॥
ధృతరాష్ట్రుని కుమారులను జయించిన పాండవ మహారథులు, రణంలో వెలిగే అగ్నుల్లా ప్రకాశించారు, రాజా.
7.15.41
अथ मङुकभेरिमहामुरजाः पणवानकदुन्दुभिनिर्झरिभिः ।
विनदन्ति भृशं सहशङ्खरवैर्विविधैश्च नरोत्तम सिंहरवैः ॥ ७.१५.४१ ॥
అప్పుడు మంకు, భేరి, మహా మురజ, పణవ, ఆనక, దుందుభి, నిర్ఝరి వాద్యాలు శంఖధ్వనులతో, అనేక సింహగర్జనలతో అత్యధికంగా మోగాయి, నరోత్తమా.