มหาภารตะ · อัธยายะ 7.173
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.173.1
विद्रुतं स्वबलं दृष्ट्वा वध्यमानं महात्मभिः ।
क्रोधेन महताऽविष्टः पुत्रस्तव विशाम्पते ॥ ७.१७३.१ ॥
เมื่อเห็นกองทัพของตนแตกกระเจิง และถูกบรรดาผู้ยิ่งใหญ่ในใจสังหาร โอ เจ้าแห่งประชาชน บุตรของท่านก็เต็มไปด้วยความโกรธอันยิ่งใหญ่
7.173.2
अभ्येत्य सहसा कर्णं द्रोणं च जयतां वरम् ।
अमर्षवशमापन्नो वाक्यज्ञो वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.१७३.२ ॥
เขาเข้าไปหากรรณะและโทรณะโดยฉับพลัน ผู้ประเสริฐที่สุดในบรรดาผู้ชนะ ผู้เชี่ยวชาญด้านการพูด ถูกความไม่อดทนครอบงำ จึงกล่าวถ้อยคำเหล่านี้
7.173.3
भवद्ध्भामिह सङ्ग्रामः क्रुद्धाभ्यां सम्प्रवर्तितः ।
आहवे निहतं दृष्ट्वा सैन्धवं सव्यसाचिना ॥ ७.१७३.३ ॥
พวกท่านทั้งสองผู้โกรธเคืองนั่นแหละ ที่ก่อให้เกิดสงครามขึ้นที่นี่ เมื่อเห็นสินธพถูกอรชุนผู้ถนัดซ้ายขวาสังหารในการรบ
7.173.4
निहन्यमानां पाण्डूनां बलेन मम वाहिनीम् ।
भूत्वा तद्विजये शक्तावशक्ताविव पश्यतः ॥ ७.१७३.४ ॥
ขณะที่กองทัพของข้าถูกพวกปาณฑพสังหารด้วยกำลัง พวกท่านทั้งสองซึ่งอาจรับประกันชัยชนะได้ กลับยืนดูราวกับไร้อำนาจ
7.173.5
यद्यहं भवतोस्त्याज्यो न वाच्योऽस्मि तदैव हि ।
आवां पाण्डुसुतान्सङ्ख्ये जेष्याव इति मानदौ ॥ ७.१७३.५ ॥
หากพวกท่านทั้งสองเห็นว่าข้าเป็นผู้ที่ควรถูกทอดทิ้ง และไม่ควรพูดด้วย ก็ให้เป็นเช่นนั้นเถิด เพราะพวกเราทั้งสองผู้ให้เกียรติแก่กันและกัน จะเอาชนะบุตรของปาณฑุในการรบ
7.173.6
तदैवाहं वचः श्रुत्वा भवद्ध्यामनुसम्पतम् ।
नाकरिष्यमिदं पार्थैर्वैरं योधविनाशनम् ॥ ७.१७३.६ ॥
หากข้าได้ฟังถ้อยคำของพวกท่าน และเข้าไปหาพวกท่านอีกครั้งในตอนนั้น ข้าคงไม่ก่อให้เกิดความเป็นศัตรูนี้กับบรรดาปารถ ซึ่งทำลายนักรบเหล่านี้
7.173.7
यदि नाहं परित्याज्यो भवद्भ्यां पुरुषर्षभौ ।
युध्यतामनुरूपेण विक्रमेण सुविक्रमौ ॥ ७.१७३.७ ॥
โอ บุรุษผู้ยิ่งใหญ่ทั้งสอง หากพวกท่านไม่ทอดทิ้งข้า ก็จงสู้รบด้วยความกล้าหาญที่สมควรกับการต่อสู้ โอ ผู้มีความกล้าหาญยิ่งนัก
7.173.8
वाक्प्रतोदेन तौ वीरौ प्रणुन्नौ तनयेन ते ।
प्रावर्तयेतां सङ्ग्रामं घट्टिताविव पन्नगौ ॥ ७.१७३.८ ॥
วีรบุรุษทั้งสองนั้นถูกบุตรของท่านกระตุ้นด้วยไม้เท้าแห่งถ้อยคำ จึงเริ่มการรบขึ้น ดุจงูสองตัวที่ถูกกระทบ
7.173.9
ततस्तौ रथिनां श्रेष्ठौ सर्वलोकधनुर्धरौ ।
शैनेयप्रमुखान्पार्थानभिदुद्रुवत् रणे ॥ ७.१७३.९ ॥
จากนั้นทั้งสองผู้ประเสริฐที่สุดในบรรดานักรบรถศึก ผู้เป็นนักธนูของทุกโลก ก็พุ่งเข้าใส่บุตรของปฤถา โดยมีไศเนยะเป็นผู้นำในการรบ
7.173.10
तथैव सहिताः पार्थाः सर्वसैन्येन संवृताः ।
अभ्यवर्तन्त तौ वीरौ नर्दमानौ मुहुर्मुहुः ॥ ७.१७३.१० ॥
ฝ่ายปารถทั้งหลายก็รวมกันเช่นเดียวกัน ล้อมรอบด้วยกองทัพทั้งหมดของตน เข้าสู้กับวีรบุรุษทั้งสอง ซึ่งคำรามซ้ำแล้วซ้ำเล่า
7.173.11
अथ द्रोणो महेष्वासो दशभिः शिनिपुङ्गवम् ।
अविध्यत्त्वरितं क्रुद्धः सर्वशस्त्रभृतां वरः ॥ ७.१७३.११ ॥
จากนั้นโทรณะ นักธนูผู้ยิ่งใหญ่ ด้วยความโกรธ ได้ยิงศรสิบดอกอย่างรวดเร็วใส่ศิณีปุงควะ ผู้ประเสริฐที่สุดในบรรดาผู้ถือศาสตราวุธทั้งปวง
7.173.12
कर्णश्च दशभिर्बाणैः पुत्रश्च तव सप्तभिः ।
दशभिर्वृषसेनश्च सौबलश्चापि सप्तभिः।
एते कौरव सङ्क्रन्दे शैनेयं पर्यवाकिरन् ॥ ७.१७३.१२ ॥
กรรณะยิงศรสิบดอก บุตรของท่านยิงเจ็ดดอก วฤษเสนะยิงสิบดอก และเสาพละก็ยิงเจ็ดดอกเช่นกัน โอ กุรุผู้เป็นวงศ์ ในความอึกทึกนั้นพวกเขาเหล่านี้ได้ระดมศรใส่ไศเนยะรอบด้านด้วยฝนศร
7.173.13
दृष्ट्वा च समरे द्रोणं निघ्नन्तं पाण्डवीं चमूम् ।
विव्यधुः सोमकास्तूर्णं समन्ताच्छरवृष्टिभिः ॥ ७.१७३.१३ ॥
เมื่อเห็นโทรณะสังหารกองทัพของปาณฑพในการรบ พวกโสมกะก็รีบยิงเขาทุกด้านด้วยห่าฝนศร
7.173.14
तत्र द्रोणोऽहरत्प्राणान्क्षत्रियाणां विशाम्पते ।
रश्मिभिर्भास्करो राजंस्तमांसीव समन्ततः ॥ ७.१७३.१४ ॥
ที่นั่นโทรณะได้ปลิดชีวิตของกษัตริย์ทั้งหลาย โอ เจ้าแห่งประชาชน ดุจดวงอาทิตย์ที่ขับไล่ความมืดไปทุกด้วยรังสีของตน โอ ราชา
7.173.15
द्रोणेन वध्यमानानां पाञ्चालानां विशाम्पते ।
शुश्रुवे तुमुलः शब्दः क्रोशतामितरेतरम् ॥ ७.१७३.१५ ॥
ท่ามกลางปาญจาละทั้งหลายที่ถูกโทรณะสังหาร โอ เจ้าแห่งประชาชน มีเสียงอึกทึกดังขึ้น เป็นเสียงของผู้คนที่ร้องตะโกนถึงกันและกัน
7.173.16
पुत्रानन्ये पितॄनन्ये भ्रातॄनन्ये च मातुलान् ।
भागिनेयान्वयस्यांश्च तथा सम्बन्धिबान्धवान्।
उत्सृज्योत्सृज्य गच्छन्ति त्वरिता जीवितेप्सवः ॥ ७.१७३.१६ ॥
บ้างทอดทิ้งบุตร บ้างทอดทิ้งบิดา บ้างทอดทิ้งพี่น้อง บ้างทอดทิ้งลุงฝ่ายมารดา บ้างทอดทิ้งหลาน สหาย ญาติและเครือญาติ ต่างรีบหนีไปด้วยความปรารถนาจะมีชีวิตรอด
7.173.17
अपरे मोहिता मोहात्तमेवाभिमुखा ययुः ।
पाण्डवानां रणे योधाः परलोकं गताः परे ॥ ७.१७३.१७ ॥
อีกพวกหนึ่งถูกความหลงครอบงำ จึงมุ่งตรงเข้าหาเขา และนักรบฝ่ายปาณฑพบางส่วนก็ตายในการรบไปสู่โลกอื่น
7.173.18
सा तथा पाण्वी सेना पीड्यमाना महात्मना ।
निशि सम्प्राद्रवद्राजन्नुत्सृज्योल्काः सहस्रशः ॥ ७.१७३.१८ ॥
กองทัพปาณฑพนั้น ถูกผู้ยิ่งใหญ่ในใจบีบคั้นเช่นนั้น โอ ราชา จึงหนีไปในยามค่ำคืน ทิ้งคบเพลิงไว้เป็นพันๆ
7.173.19
पश्यतो भीमसेनस्य विजयस्याच्युतस्य च ।
ययमोर्धर्मपुत्रस्य पार्षतस्य च पश्यतः ॥ ७.१७३.१९ ॥
ขณะที่ภีมเสนะ วิชยะ (อรชุน) และอจยุตะ (พระกฤษณะ) เฝ้าดูอยู่ และขณะที่ฝาแฝด บุตรของธรรม (ยุธิษฐิระ) และปารษตะ (ธฤษฏทยุมนะ) เฝ้าดูอยู่
7.173.20
तमसा संवृते लोके न प्राज्ञायत किञ्चन ।
कौरवाणां प्रकाशेन दृश्यन्ते विद्रुताः परे ॥ ७.१७३.२० ॥
เมื่อโลกถูกความมืดปกคลุม ก็ไม่มีสิ่งใดจะจำแนกได้ แต่ด้วยแสงสว่างของกุรุทั้งหลาย จึงมองเห็นฝ่ายศัตรูกำลังหนีไป
7.173.21
द्रवमाणं तु तत्सैन्यं द्रोणकर्णौ महारथौ ।
जघ्नतुः पृष्ठतो राजन्किरन्तौ सायकान्बहून् ॥ ७.१७३.२१ ॥
ตัวกษัตริย์ โทรณะและกรรณะ ผู้เป็นรถมหารถทั้งสอง ได้ฟาดฟันกองทัพที่กำลังแตกหนีจากด้านหลัง ระดมลูกศรมากมายลงมา
7.173.22
पाञ्चालेषु प्रभग्नेषु क्षीयमाणेषु सर्वतः ।
जनार्दनो दीनमानाः प्रत्यभाषत फल्गुनम् ॥ ७.१७३.२२ ॥
เมื่อปาญจาละถูกทำลายพ่ายแพ้และสูญสิ้นไปทุกทิศ พระชนารทนะ (พระกฤษณะ) มีพระทัยหดหู่ จึงตรัสตอบแก่ผัลคุนะ (อรชุน)
7.173.23
द्रोणकर्णौ महेष्वासावेतौ पार्षतसात्यकी ।
पाञ्चालांश्चैव सहितौ जघ्नतुः सायकैर्भृशम् ॥ ७.१७३.२३ ॥
โทรณะและกรรณะ ผู้เป็นนักธนูผู้ยิ่งใหญ่ทั้งสอง พร้อมด้วยปารษตะ (ธฤษฏทยุมน) และสาตยกิ ได้ร่วมกันฟาดฟันปาญจาละอย่างรุนแรงด้วยลูกศร
7.173.24
एतयोः शरवर्षेण प्रभग्ना नो महारथाः ।
वार्यमाणापि कौन्तेय पृतना नावतिष्ठते ॥ ७.१७३.२४ ॥
รถมหารถของเราทั้งหลายพ่ายแพ้ด้วยพายุฝนลูกศรของคนทั้งสองนี้ ข้าแต่กุนตีบุตร แม้จะถูกยับยั้งไว้ กองทัพก็ไม่อาจยืนหยัดอยู่ได้
7.173.25
तां तु विद्रवतीं दृष्ट्वा ऊचतुः केशवार्जुनौ ।
मा विद्रवत वित्रस्ता भयं त्यजत पाण्डवाः ॥ ७.१७३.२५ ॥
เมื่อเห็นกองทัพที่กำลังแตกหนีนั้น เกศวะและอรชุนจึงตรัสว่า อย่าหนีไปด้วยความหวาดกลัวเลย ข้าแต่ปาณฑพทั้งหลาย จงละทิ้งความกลัวเสีย
7.173.26
तावावां सर्वसैन्यैश्च व्यूहैः सम्यगुदायुधैः ।
द्रोणं च सूतपुत्रं च प्रयतावः प्रबाधितुम् ॥ ७.१७३.२६ ॥
เราทั้งสองพร้อมด้วยกองทัพทั้งหมดและกระบวนทัพที่จัดไว้อย่างดี ชูอาวุธขึ้นพร้อมแล้ว จะพยายามกดดันโทรณะและบุตรของสารถี
7.173.27
एतौ हि बलिनौ शूरौ कृतास्त्रौ जितकाशिनौ ।
उपेक्षितौ बलं तूर्णं नाशयेतां निशामिमाम् ॥ ७.१७३.२७ ॥
คนทั้งสองนี้ล้วนแข็งแกร่ง กล้าหาญ ชำนาญในอาวุธ และภาคภูมิในชัยชนะ หากละเลยไว้ พวกเขาจะทำลายกองทัพนี้ให้สิ้นไปอย่างรวดเร็วในค่ำคืนนี้
7.173.28
तयोः संवदतोरेवं भीमकर्मा महाबलः। ॥ ७.१७३.२८ ॥
ขณะที่ทั้งสองกำลังสนทนากันเช่นนั้น ผู้มีการกระทำอันน่าสะพรึงและมีกำลังมหาศาล...
7.173.29
आयाद्वृकोदरः शीघ्रं पुनरावर्त्य वाहिनीम् ।
वृकोदरमथायान्तं दृष्ट्वा तत्र जनार्दनः। ॥ ७.१७३.२९ ॥
วฤโกทระ (ภีมะ) เข้ามาอย่างรวดเร็ว และหันกองทัพกลับมาอีกครั้ง เมื่อเห็นวฤโกทระกำลังมาถึงที่นั้น พระชนารทนะ...
7.173.30
पुनरेवाब्रवीद्राजन्हर्षयन्निव पाण्डवम् ।
एष भीमो रणश्लाघी वृतः सोमकपाण्डवैः। ॥ ७.१७३.३० ॥
ข้าแต่พระราชา ราวกับจะให้ปาณฑพชื่นชมยินดี ท่านตรัสอีกครั้งว่า ภีมะผู้ภาคภูมิในการรบนี้ถูกล้อมไว้โดยโสมกะและปาณฑพ
7.173.31
अभ्यवर्तत वेगेन द्रोणकर्णौ महारथौ ।
एतेन सहितो युद्ध्य पाञ्चालैश्च महारथैः। ॥ ७.१७३.३१ ॥
โทรณะและกรรณะ ผู้เป็นรถมหารถทั้งสอง พุ่งเข้ามาด้วยความเร็ว จงร่วมรบกับผู้นี้ และกับรถมหารถแห่งปาญจาลทั้งหลายเถิด
7.173.32
आश्वासनार्थं सैन्यानां सर्वेषां पाण्डुनन्दन ।
ततस्तौ पुरुषव्याघ्रावुभौ माधवपाण्डवौ। ॥ ७.१७३.३२ ॥
ข้าแต่บุตรของปาณฑุ เพื่อให้กองทัพทั้งหมดได้รับความอุ่นใจ จากนั้น มาธวะและปาณฑพทั้งสองผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์ ทั้งคู่...
7.173.33
द्रोणकर्णौ समासाद्य धिष्ठितौ रणमूर्धनि ।
ततस्तत्पुनरावृत्तं युधिष्ठिरबलं महत्।
ततो द्रोणश्च कर्णश्च परान्ममृदतुर्युधि ॥ ७.१७३.३३ ॥
โทรณะและกรรณะ เมื่อเข้าประจันหน้าแล้ว ก็ยืนหยัดอยู่แนวหน้าของสนามรบ จากนั้น กองทัพอันใหญ่หลวงของยุธิษฐิระก็หันกลับมาอีกครั้ง แล้วโทรณะและกรรณะก็บดขยี้ศัตรูในการรบ
7.173.34
स सम्प्रहारस्तुमुलो निशि प्रत्यभवन्महान् ।
यथा सागरयो राजंश्चन्द्रोदयविरुद्धयोः ॥ ७.१७३.३४ ॥
การปะทะครั้งนั้นดุเดือดและยิ่งใหญ่ในยามค่ำคืน ข้าแต่พระราชา ดุจมหาสมุทรสองแห่งที่ปะทะกันเมื่อพระจันทร์ขึ้น
7.173.35
तत उत्सृज्य पाणिभ्यां प्रदीपांस्तव वाहिनी ।
युयुधे पाण्डवैः सार्धमुन्मत्तवदसङ्कुला ॥ ७.१७३.३५ ॥
จากนั้น กองทัพของท่านปล่อยตะเกียงจากมือ แล้วต่อสู้กับปาณฑพอย่างวุ่นวาย ดุจคนคลุ้มคลั่ง
7.173.36
रजसा तमसा चैव संवृते भृशदारुणे ।
केवलं नामगोत्रेण प्रायुध्यन्त जयैषिणः ॥ ७.१७३.३६ ॥
ในการรบอันน่าสะพรึงกลัวยิ่งนั้น ถูกปกคลุมด้วยฝุ่นและความมืด นักรบผู้แสวงหาชัยชนะต่อสู้กัน โดยรู้จักกันเพียงนามและวงศ์ตระกูล
7.173.37
अश्रूयन्त हि नामानि श्राव्यमाणानि पार्थिवैः ।
प्रहरद्भिर्महाराज स्वयंवर इवाहवे ॥ ७.१७३.३७ ॥
ข้าแต่มหาราช มีการได้ยินนามต่าง ๆ ที่พระราชาประกาศขึ้น ขณะที่ทั้งสองฝ่ายฟาดฟันกัน ราวกับการสยุมพรในสนามรบ
7.173.38
निःशब्दमासीत्सहसा पुनः शब्दो महानभूत् ।
क्रुद्धानां युध्यमानानां जीयतां जयतामपि ॥ ७.१७३.३८ ॥
ทันใดนั้นก็เงียบงัน แล้วเสียงอันยิ่งใหญ่ก็ดังขึ้นอีกครั้ง จากนักรบที่โกรธเกรี้ยวขณะต่อสู้ ทั้งผู้ที่กำลังพ่ายแพ้และผู้ที่กำลังมีชัย
7.173.39
यत्रयत्र स्म दृश्यन्ते प्रदीपाः कुरुसत्तम ।
तत्रतत्र स्म शूरास्ते निपतन्ति पतङ्गवत् ॥ ७.१७३.३९ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดแห่งกุรุ ที่ใดมีเห็นตะเกียงอยู่ ที่นั้นวีรบุรุษเหล่านั้นก็ล้มลงดุจแมลงเม่า
7.173.40
तथा संयुध्यमानानां विगाढाऽऽसीन्महानिशा ।
पाण्डवानां च राजेन्द्र कौरवाणां च सर्वशः ॥ ७.१७३.४० ॥
เมื่อต่อสู้กันอยู่เช่นนั้น ค่ำคืนอันยิ่งใหญ่ก็ลึกเข้าไป ข้าแต่จอมราชัน ทั้งปาณฑพและเการพต่างต่อสู้กันทุกทิศทาง