ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 7.176
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.176.1
यत्तद्वैकर्तनः कर्णो राक्षसश्च घटोत्कचः ।
निशीथे समसज्जेतां तद्युद्धमभवत्कथम् ॥ ७.१७६.१ ॥
ବୈକର୍ତନ କର୍ଣ୍ଣ ଓ ରାକ୍ଷସ ଘଟୋତ୍କଚ ମଧ୍ୟରାତ୍ରିରେ ଯେଉଁ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ତାହା କିପରି ହେଲା?
7.176.2
कीदृशं चाभवद्रूपं तस्य घोरस्य रक्षसः ।
येन वैकर्तनः कर्णः सङ्ग्रामे तेन निर्जितः ॥ ७.१७६.२ ॥
ସେହି ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସର ରୂପ କିପରି ଥିଲା, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ବୈକର୍ତନ କର୍ଣ୍ଣ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରାଜିତ ହେଲେ?
7.176.3
रथश्च कीदृशस्तस्य मायाः सर्वायुधानि च ।
किम्प्रमाणा हयास्तस्य रथकेतुर्धनुस्तथा ॥ ७.१७६.३ ॥
ତାହାର ରଥ କିପରି ଥିଲା? ତାହାର ମାୟା ଓ ସମସ୍ତ ଆୟୁଧ କିପରି ଥିଲା? ତାହାର ଘୋଡ଼ା କେତେ ବଡ଼ ଥିଲେ? ରଥଧ୍ୱଜ ଓ ଧନୁ କିପରି ଥିଲା?
7.176.4
कीदृशं वर्म चैवास्य शिरस्त्राणं च कीदृशम् ।
पृष्टस्त्वमेतदाचक्ष्व कुशलो ह्यसि सञ्जय ॥ ७.१७६.४ ॥
ତାହାର କବଚ କିପରି ଥିଲା ଓ ଶିରସ୍ତ୍ରାଣ କିପରି ଥିଲା? ପଚରାଯାଇଥିବା ତୁମେ ଏହା କୁହ, ସଞ୍ଜୟ; ତୁମେ ତ ନିପୁଣ।
7.176.5
लोहितोक्षो महाकायस्ताम्रास्यो निम्नितोदरः ।
ऊर्ध्वरोमा हरिश्मश्रुः शङ्कुकर्णो महाहनुः ॥ ७.१७६.५ ॥
ଲାଲ ଆଖିବାଲା, ବିଶାଳ ଶରୀରବାଲା, ତମ୍ବା ଭଳି ମୁଖବାଲା, ଭିତରକୁ ପଶିଯାଇଥିବା ପେଟବାଲା, ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଲୋମବାଲା, ପିଙ୍ଗଳ ଦାଢ଼ିବାଲା, ଖୁଣ୍ଟି ଭଳି କାନବାଲା, ବଡ଼ ଚିବୁକବାଲା।
7.176.6
आकर्णदारितास्यश्च तीक्ष्णदंष्ट्रः करालवान् ।
सुदीर्घताम्रजिह्वोष्ठो लम्बभ्रूः स्थूलनासिकः ॥ ७.१७६.६ ॥
କାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଫଟା ମୁଖବାଲା, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଦାନ୍ତବାଲା, ଭୟଙ୍କର, ଅତି ଲମ୍ବା ତମ୍ବା ରଙ୍ଗର ଜିଭ ଓ ଓଠବାଲା, ଝୁଲିଥିବା ଭୃକୁଟିବାଲା, ମୋଟା ନାକବାଲା।
7.176.7
नीलाङ्गो लोहितग्रीवो गिरिवर्ष्मा भयङ्करः ।
महाकायो महाबाहुर्महाशीर्षो महाबलः ॥ ७.१७६.७ ॥
ତାଙ୍କ ଶରୀର ନୀଳ, ବେକ ରକ୍ତିମ; ପର୍ବତ ପରି ବିଶାଳ ଓ ଭୟଙ୍କର। ସେ ମହାକାୟ, ମହାବାହୁ, ମହାଶିର ଓ ମହାବଳ।
7.176.8
विकृतः परुषस्पर्शो विकचोद्वृद्धपिण्डकः ।
स्थूलस्फिग्गूढनाभिश्च शिथिलोपचयो महान् ॥ ७.१७६.८ ॥
ସେ ବିକୃତ, ସ୍ପର୍ଶ ରୁକ୍ଷ; ବିକ୍ଷିପ୍ତ କେଶ ଓ ଉଚ୍ଚ ଦେହପିଣ୍ଡ ବିଶିଷ୍ଟ। ସ୍ଥୂଳ ନିତମ୍ବ, ଗଭୀର ଗୁପ୍ତ ନାଭି, ଶିଥିଳ ଓ ଲଟକା ବିଶାଳ ମାଂସ।
7.176.9
तथैव हस्ताभरणी महामायोऽङ्गदी तथा ।
उरसाऽधारयन्निष्कमग्निमालां यथाऽचलः ॥ ७.१७६.९ ॥
ସେହିପରି ହାତରେ ଅଳଙ୍କାର, ମହାମାୟା ଓ ବାହୁବନ୍ଧ ଧାରଣ କରିଥିଲା। ବକ୍ଷରେ ଅଗ୍ନିମାଳା ପରି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ହାର ପିନ୍ଧି ସେ ପର୍ବତ ପରି ଠିଆ ହୋଇଥିଲା।
7.176.10
तस्य हेममयं चित्रं बहुरूपाङ्गशभितम् ।
तोरणप्रतिमं शुभ्रं किरीटं मूर्ध्न्यशोभत ॥ ७.१७६.१० ॥
ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣର, ଅନେକ ରୂପ ଓ ଅଙ୍ଗରେ ସଜ୍ଜିତ, ତୋରଣ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ବିଚିତ୍ର କିରୀଟ ଶୋଭା ପାଉଥିଲା।
7.176.11
कुण्डले बालसूर्याभे मालां हेममयीं शुभाम् ।
धारयन्विपुलं कांस्यं कवचं च महाप्रभम्।
ताराजालनिभं राजन्पूर्णचन्द्रसमप्रभम् ॥ ७.१७६.११ ॥
ଉଦୟ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଦୁଇ କୁଣ୍ଡଳ, ସୁନ୍ଦର ସୁବର୍ଣ୍ଣମାଳା; ବିଶାଳ କାଂସ୍ୟ କବଚ ଓ ମହାପ୍ରଭ କବଚ ଧାରଣ କରିଥିଲା। ହେ ରାଜନ୍, ସେ ତାରାଜାଲ ପରି ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ର ସମାନ ପ୍ରଭାରେ ଝଲସୁଥିଲା।
7.176.12
कण्ठसूत्रं महच्चापि तपनीयमधारयत् ।
स तेन विभ्राजत वै सविद्युदिव तोयदः ॥ ७.१७६.१२ ॥
ଗଳାରେ ବଡ଼, ଶୁଦ୍ଧ ସୁବର୍ଣ୍ଣର ସୂତ୍ର ମଧ୍ୟ ଧାରଣ କରିଥିଲା। ତାହାଦ୍ୱାରା ସେ ବିଜୁଳି ସହିତ ମେଘ ପରି ଝଲସୁଥିଲା।
7.176.13
किङ्किणीशतनिर्घोपं रक्तध्वजपताकिनम् ।
ऋक्षचर्मावनद्वाङ्गं नल्वमात्रं महारथम् ॥ ७.१७६.१३ ॥
ଶହେ କିଙ୍କିଣୀର ଧ୍ୱନିଯୁକ୍ତ, ଲାଲ ଧ୍ୱଜ ଓ ପତାକାଯୁକ୍ତ, ଭାଲୁ ଚର୍ମରେ ଆବୃତ, ନଲ୍ୱ ପରିମାଣର ମହାରଥ।
7.176.14
सर्वायुधवरोपेतमास्थितं ध्वजमालिनम् ।
अष्टचक्रसमायुक्तं मेघगम्भीरनिःस्वनम् ॥ ७.१७६.१४ ॥
ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଆୟୁଧଯୁକ୍ତ, ଧ୍ୱଜମାଳାରେ ଶୋଭିତ, ଆଠ ଚକ୍ରଯୁକ୍ତ, ମେଘ ପରି ଗମ୍ଭୀର ନିନାଦକାରୀ ରଥ।
7.176.15
मत्तमातङ्गसङ्काशा लोहिताक्षा विभीपणाः ।
कालवर्णासमायुक्ता बलवन्तः शतं हयाः ॥ ७.१७६.१५ ॥
ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ସଦୃଶ, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ନୟନ, ଭୟଙ୍କର, କାଳବର୍ଣ୍ଣ, ବଳବାନ ଶହେ ଅଶ୍ୱ।
7.176.16
वहन्तो राक्षसं घोरं वालवन्तो जितश्रमाः ।
विपुलाभिः सटाभिस्ते हेषमाणा मुहुर्मुहुः ॥ ७.१७६.१६ ॥
ସେହି ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସକୁ ବହନ କରୁଥିବା, ଲାଞ୍ଜଯୁକ୍ତ, ଶ୍ରମଜୟୀ, ବିଶାଳ କେଶରଯୁକ୍ତ ସେମାନେ ବାରମ୍ବାର ହ୍ରେଷା କରୁଥିଲେ।
7.176.17
मुखैर्नानाविधाकारैर्वगवन्तो हयोत्तमाः ।
रथेऽस्य युक्ता गकर्जन्तोऽवहंस्ते राक्षसाधिपम् ॥ ७.१७६.१७ ॥
ନାନା ଆକୃତିର ମୁଖରେ ହ୍ରେଷା ଓ ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱମାନେ ତାଙ୍କ ରଥରେ ଯୋଡ଼ା ହୋଇ ରାକ୍ଷସାଧିପତିଙ୍କୁ ବହନ କଲେ।
7.176.18
राक्षसोऽस्य विरूपाक्षः सूतो दीप्तास्यकुण्डलः ।
घोररूपो महाकायः करालो विकृताननः।
रश्मिभिः सूर्यरश्म्याह्वैः सञ्जग्राह हयान्रणे ॥ ७.१७६.१८ ॥
ତାଙ୍କ ସାରଥି ବିରୂପାକ୍ଷ ନାମକ ରାକ୍ଷସ ଥିଲେ; ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମୁଖ ଓ କୁଣ୍ଡଳଧାରୀ, ଭୟଙ୍କର ରୂପ, ମହାକାୟ, କରାଳ ଓ ବିକୃତ ମୁଖ; ଯୁଦ୍ଧରେ ସୂର୍ଯ୍ୟରଶ୍ମି ନାମକ ଲଗାମରେ ସେ ଘୋଡ଼ା ଧରିଲେ।
7.176.19
स तेन सहितस्तस्थावरुणेन यथा रविः ।
संसक्त इव चाभ्रेण यथाऽद्रिर्महता महान् ॥ ७.१७६.१९ ॥
ସେ ଅରୁଣଙ୍କ ସହ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି, କିମ୍ବା ମେଘରେ ଘେରା ମହାନ ପର୍ବତ ପରି ଠିଆ ହେଲା।
7.176.20
दिवस्पृक्सुमहान्केतुः स्यन्दनेऽस्य समुच्छ्रितः ।
रक्तोत्तमाङ्गः क्रव्यादो गृध्रः परमभीषणः ॥ ७.१७६.२० ॥
ତାଙ୍କ ରଥରେ ଆକାଶ ଛୁଉଥିବା ଅତି ବିଶାଳ ଧ୍ୱଜା ଉଚ୍ଚ ହୋଇ ଉଡୁଥିଲା; ତା ଉପରେ ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ମୁଣ୍ଡ ଥିବା, ମାଂସଭୋଜୀ ଶଙ୍ଖଚିଲ ବସିଥିଲା, ଅତି ଭୟଙ୍କର।
7.176.21
वासवाशनिनिर्घोषं दृढज्यमतिविक्षिपन् ।
व्यक्तं किष्कुपरीणाहं द्वादशारत्नि कार्मुकम् ॥ ७.१७६.२१ ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ବଜ୍ରର ଗର୍ଜନ ପରି ଶବ୍ଦ କରୁଥିବା, ଦୃଢ଼ ଛିଦା ଜୋରରେ ଟାଣୁଥିବା, ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବେ ଏକ କିଷ୍କୁ ପରିଧି ଓ ବାର ଅରତ୍ନି ଲମ୍ବା ଧନୁ।
7.176.22
रथाक्षमात्रैरिपुभिः सर्वाः प्रच्छादयन्दिशः ।
तस्यां वीरापहारिण्यां निशायां कर्णमभ्ययात् ॥ ७.१७६.२२ ॥
ରଥ ଅକ୍ଷ ପରି ଲମ୍ବା ବାଣରେ ସବୁ ଦିଗ ଢାଙ୍କି, ବୀରମାନଙ୍କୁ ହରଣକାରୀ ସେହି ରାତ୍ରିରେ ସେ କର୍ଣ୍ଣ ଆଡ଼କୁ ଗଲା।
7.176.23
तस्य विक्षिपतश्चापं रथे विष्टभ्य तिष्ठतः ।
अश्रूयत धनुर्घोषो विस्फूर्जितमिवाशनेः ॥ ७.१७६.२३ ॥
ରଥ ଉପରେ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଠିଆ ହୋଇ ଧନୁ ଟାଣୁଥିବାବେଳେ ତାଙ୍କ ଧନୁଘୋଷ ବଜ୍ରର ଗର୍ଜନ ପରି ଶୁଣାଗଲା।
7.176.24
तेन वित्रास्यमानानि तव सैन्यानि भारत ।
समकम्पन्त सर्वाणि सिन्धोरिव महोर्मयः ॥ ७.१७६.२४ ॥
ହେ ଭାରତ, ସେହି ଶବ୍ଦରେ ଭୀତ ହୋଇ ତୁମ ସମସ୍ତ ସୈନ୍ୟ ସମୁଦ୍ରର ମହାତରଙ୍ଗ ପରି ଏକାସଙ୍ଗେ କମ୍ପିଗଲେ।
7.176.25
तमापतन्तं सम्प्रेक्ष्य विरूपाक्षं विभीषणम् ।
उत्स्मयन्निव राधेयस्त्वरमाणोऽभ्यवारयत् ॥ ७.१७६.२५ ॥
ବିରୂପାକ୍ଷ ଓ ଭୟଙ୍କର ରୂପେ ତାକୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି ରାଧାପୁତ୍ର କର୍ଣ୍ଣ ହସି ହସି ଶୀଘ୍ର ତାକୁ ଅଟକାଇଲେ।
7.176.26
ततः कर्णोऽभ्ययादेनमस्यन्नस्यन्तमन्तिकात् ।
मातङ्ग इव मातङ्गं यूथर्षभमिवर्षभः ॥ ७.१७६.२६ ॥
ତା'ପରେ କର୍ଣ୍ଣ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କରି ନିକଟରୁ ତା' ଉପରେ ଧାଇଁଗଲେ; ଯେପରି ଗୋଟିଏ ହାତୀ ଅନ୍ୟ ହାତୀ ଉପରେ, ଏବଂ ଯୂଥର ଯୂଥପତି ଷଣ୍ଢ ଅନ୍ୟ ଷଣ୍ଢ ଉପରେ ପଡ଼େ।
7.176.27
स सन्निपातस्तुमुलस्तयोरासीद्विशाम्पते ।
कर्णराक्षसयो राजन्निन्द्रशम्बरयोरिव ॥ ७.१७६.२७ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ପ୍ରଜାପତି, ସେ ଦୁହିଁଙ୍କ ସେ ସଂଘର୍ଷ ଭୟଙ୍କର ଥିଲା—କର୍ଣ୍ଣ ଓ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ଶମ୍ବରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିଲା।
7.176.28
तौ प्रगृह्य महावेगे धनुषी भीमनिःस्वने ।
प्राच्छादयेतामन्योन्यं तक्षमाणौ महेषुभिः ॥ ७.१७६.२८ ॥
ଭୟଙ୍କର ଟଙ୍କାର କରୁଥିବା ନିଜ ଦୁଇ ଧନୁ ମହାବେଗରେ ଧରି, ସେ ଦୁହିଁ ମହାବାଣରେ ପରସ୍ପରକୁ ଆବୃତ କଲେ।
7.176.29
ततः पूर्णायतोत्सृष्टैरिषुभिर्नतपर्वभिः ।
न्यवारयेतामन्योन्यं कांस्ये निर्भिद्य वर्मणी ॥ ७.१७६.२९ ॥
ତା'ପରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆକର୍ଷଣରେ ଛଡ଼ା ହୋଇଥିବା, ବଙ୍କା ଗଣ୍ଠି ଥିବା ବାଣରେ ସେ ଦୁହିଁ ପରସ୍ପରକୁ ଅଟକାଇଲେ; କାଂସାର କବଚ ଭେଦ କରି।
7.176.30
तौ नखैरिव शार्दूलौ दन्तैरिव महाद्विपौ ।
रथशक्तिभिरन्योन्यं विशिखैश्च ततक्षतुः ॥ ७.१७६.३० ॥
ସେ ଦୁହିଁ ନଖରେ ଲଢ଼ୁଥିବା ଦୁଇ ବାଘ ପରି, ଦନ୍ତରେ ଲଢ଼ୁଥିବା ଦୁଇ ମହାହାତୀ ପରି ଥିଲେ; ରଥଶକ୍ତି ଓ ବାଣରେ ସେମାନେ ପରସ୍ପରକୁ ଆହତ କଲେ।
7.176.31
सञ्छिन्दन्तौ च गात्राणि सन्दधानौ च सायकान् ।
दहन्तौ च शरोल्काभिर्दुष्प्रेक्ष्यौ च बभूवतुः ॥ ७.१७६.३१ ॥
ସେ ଦୁଇଜଣ ଅଙ୍ଗ କାଟି, ବାଣ ସନ୍ଧାନ କରି, ଶରୋଲ୍କାରେ ଦହି, ଦେଖିବାକୁ ଦୁଷ୍କର ହେଲେ।
7.176.32
तौ तु विक्षतसर्वाङ्गौ रुधिरौघपरिप्लुतौ ।
विभ्राजेतां यथा वारि स्रवन्तौ गैरिकाचलौ ॥ ७.१७६.३२ ॥
ସର୍ବାଙ୍ଗରେ ଆହତ, ରକ୍ତଧାରାରେ ସିକ୍ତ ସେ ଦୁଇଜଣ, ଜଳ ବହାଉଥିବା ଗୈରିକ ପର୍ବତ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ।
7.176.33
तौ शराग्रविनुन्नाङ्गौ निर्भिन्दन्तौ परस्परम् ।
नाकम्पयेतामन्योन्यं यतमानौ महाद्युती ॥ ७.१७६.३३ ॥
ବାଣାଗ୍ରରେ ଅଙ୍ଗ ଆହତ, ପରସ୍ପରକୁ ବିଦ୍ଧ କରୁଥିବା, ଯତ୍ନ କରୁଥିବା ସେ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଦୁଇଜଣ ପରସ୍ପରକୁ ଚଳାଇ ନ ପାରିଲେ।
7.176.34
तत्प्रवृत्तं निशायुद्धं चिरं सममिवाभवत् ।
प्राणयोर्दीव्यतो राजन्कर्णराक्षसयोर्मृधे ॥ ७.१७६.३४ ॥
ସେହି ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ରାତ୍ରିଯୁଦ୍ଧ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ସମାନ ପରି ରହିଲା, ହେ ରାଜନ୍; କର୍ଣ୍ଣ ଓ ରାକ୍ଷସ ରଣରେ ପ୍ରାଣର ପଣ ରଖି ଖେଳୁଥିଲେ।
7.176.35
तस्य सन्दधतस्तीक्ष्णाञ्छरांश्चासक्तमस्यतः ।
धनुर्घोषेण वित्रस्ताः स्वे परे च तदाऽभवन् ॥ ७.१७६.३५ ॥
ସେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ ଚଢ଼ାଇ ନିରନ୍ତର ଛାଡ଼ୁଥିଲା ବେଳେ, ଧନୁର ଟଙ୍କାରରେ ସ୍ୱପକ୍ଷ ଓ ପରପକ୍ଷ ସେତେବେଳେ ଭୀତ ହେଲେ।
7.176.36
घटोत्कचं यदा कर्णो विशेषयति नो नृप ।
ततः प्रादुष्करोद्दिव्यमस्त्रमस्त्रविदां वरः ॥ ७.१७६.३६ ॥
କର୍ଣ୍ଣ ଘଟୋତ୍କଚକୁ ଆମଠାରୁ ଅଲଗା କରି ଦମନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ, ହେ ନୃପ, ସେତେବେଳେ ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ପ୍ରକଟ କଲେ।
7.176.37
कर्णेन सन्धितं दृष्ट्वा दिव्यमस्त्रं घटोत्कचः ।
प्रादुश्चक्रे महामायां राक्षसीं पाण्डुनन्दनः ॥ ७.१७६.३७ ॥
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ନିକ୍ଷିପ୍ତ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଦେଖି ପାଣ୍ଡୁନନ୍ଦନ ଘଟୋତ୍କଚ ମହତୀ ରାକ୍ଷସୀ ମାୟା ପ୍ରକଟ କଲେ।
7.176.38
शूलमुद्गरधारिण्या शैलपादपहस्तया ।
रक्षसां घोररूपाणां महत्या सेनया वृतः ॥ ७.१७६.३८ ॥
ଶୂଳ ଓ ମୁଦ୍ଗର ଧାରଣ କରୁଥିବା, ହାତରେ ପର୍ବତଶିଖର ଓ ବୃକ୍ଷ ଧରିଥିବା, ଭୟଙ୍କର ରୂପ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମହତୀ ସେନାରେ ଘେରିତ।
7.176.39
तमुद्यतमहाचापं दृष्ट्वा ते व्यथिता नृपाः ।
भूतान्तकमिवायान्तं कालदण्डोग्रधारिणम् ॥ ७.१७६.३९ ॥
ଉଦ୍ୟତ ମହାଧନୁ ଦେଖି ସେହି ରାଜାମାନେ ବ୍ୟଥିତ ହେଲେ; ଯେପରି ଭୂତାନ୍ତକ କାଳଦଣ୍ଡର ଉଗ୍ର ଧାର ଧରି ଆସୁଛି।
7.176.40
घटोत्कचप्रयुक्तेन सिंहनादेन भीषिताः ।
प्रसुस्रुवुर्गजा मूत्रं विव्यधुश्च नरा भृशम् ॥ ७.१७६.४० ॥
ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କ ସିଂହନାଦରେ ଭୀତ ହୋଇ ହାତୀମାନେ ମୂତ୍ର ତ୍ୟାଗ କଲେ; ମନୁଷ୍ୟମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପୀଡିତ ହେଲେ।
7.176.41
ततोऽश्मवृष्टिरत्युग्रा महत्यासीत्समन्ततः ।
अर्धरात्रेऽधिकबलैर्विमुक्ता रक्षसां बलैः ॥ ७.१७६.४१ ॥
ତା'ପରେ ମଧ୍ୟରାତ୍ରିରେ ରାକ୍ଷସସେନାମାନେ ବର୍ଷିଥିବା ଅତି ଉଗ୍ର ଓ ମହତୀ ପଥରବର୍ଷା ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗରୁ ହେଲା।
7.176.42
आयसानि च चक्राणि भुशुण्ड्यः शक्तितोमराः ।
पतन्त्यविरलाः शूलाः शतघ्न्यः पट्टसास्तथा ॥ ७.१७६.४२ ॥
ଲୌହ ଚକ୍ର, ଭୁଶୁଣ୍ଡୀ, ଶକ୍ତି, ତୋମର, ଶୂଳ, ଶତଘ୍ନୀ ଓ ପଟ୍ଟିଶ ଅବିରତ ପଡ଼ୁଥିଲା।
7.176.43
तदुग्रमतिरौद्रं च दृष्ट्वा युद्धं नराधिप ।
पुत्राश्च तव योधाश्च व्यथिता विप्रदुद्रुवुः ॥ ७.१७६.४३ ॥
ହେ ନରାଧିପ, ସେହି ଭୟଙ୍କର ଓ ଅତି ରୌଦ୍ର ଯୁଦ୍ଧ ଦେଖି ଆପଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ଓ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ବ୍ୟଥିତ ହୋଇ ପଳାଇଲେ।
7.176.44
तत्रैकोऽस्तबलश्लाघी कर्णो मानी न विव्यथे ।
व्यधमच्च शरैर्मायां तां घटोत्कचनिर्मिताम् ॥ ७.१७६.४४ ॥
ସେଠାରେ କେବଳ ଅସ୍ତ୍ରବଳ ଉପରେ ଗର୍ବୀ ମାନୀ କର୍ଣ୍ଣ ବ୍ୟଥିତ ହେଲେ ନାହିଁ; ସେ ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିବା ସେହି ମାୟାକୁ ବାଣ ଦ୍ୱାରା ବିନଷ୍ଟ କଲେ।
7.176.45
मायायां तु प्रहीणायाममर्षाच्च घटोत्कचः ।
विससर्ज शरान्धोरान्सूत पुत्रं त आविशन् ॥ ७.१७६.४५ ॥
ମାୟା ବିନଷ୍ଟ ହେଲେ ଘଟୋତ୍କଚ କ୍ରୋଧରେ ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ଭୟଙ୍କର ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲେ; ସେହି ବାଣଗୁଡ଼ିକ ତାଙ୍କ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲା।
7.176.46
ततस्ते रुधिराभ्यक्ता भित्त्वा कर्णं महाहवे ।
विविशुर्धरणीं बाणाः सङ्क्रुद्धा इव पन्नगाः ॥ ७.१७६.४६ ॥
ତା'ପରେ ରକ୍ତରେ ଲିପ୍ତ ସେହି ବାଣ ସେହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କରି, କ୍ରୁଦ୍ଧ ସର୍ପଙ୍କ ପରି ଧରଣୀରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
7.176.47
सूतपुत्रस्तु सङ्क्रद्धो लघुहस्तः प्रतापवान् ।
घटोत्कचमतिक्रम्य बिभेद दशभिः शरैः ॥ ७.१७६.४७ ॥
କିନ୍ତୁ ସୂତପୁତ୍ର, କ୍ରୁଦ୍ଧ, କ୍ଷିପ୍ରହସ୍ତ ଓ ପ୍ରତାପୀ କର୍ଣ୍ଣ, ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରି ଦଶଟି ବାଣ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
7.176.48
घटोत्कचो विनिर्भिन्नः सूतपुत्रेण मर्मसु ।
चक्रं दिव्यं सहस्रारमगृह्णाद्व्यथितो भृशम् ॥ ७.१७६.४८ ॥
ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମର୍ମସ୍ଥଳରେ ଗଭୀର ଭାବେ ବିଦ୍ଧ ଘଟୋତ୍କଚ ଅତ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟଥିତ ହୋଇ ସହସ୍ର ଅର ବିଶିଷ୍ଟ ଦିବ୍ୟ ଚକ୍ର ଧରିଲେ।
7.176.49
क्षुरान्तं बालसूर्याभं मणिरत्नविभूषितम् ।
चिक्षेपाधिरथेः क्रुद्धो भैमसेनिर्जिघांसया ॥ ७.१७६.४९ ॥
ବାଳସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ମଣିରତ୍ନରେ ବିଭୂଷିତ, କ୍ଷୁରାଗ୍ର ଅସ୍ତ୍ର କ୍ରୁଦ୍ଧ ଭୈମସେନି (ଘଟୋତ୍କଚ) ବଧ କରିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ଅଧିରଥପୁତ୍ର (କର୍ଣ୍ଣ)ଙ୍କ ଉପରେ ନିକ୍ଷେପ କଲା।
7.176.50
प्रविद्वमतिवेगेन विक्षिप्तं कर्णसायकैः ।
अभाग्यस्येव सङ्कल्पस्तन्मोघमपतद्भुवि ॥ ७.१७६.५० ॥
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ବାଣରେ ଅତିବେଗରେ ବିଦ୍ଧ ହୋଇ ନିକ୍ଷିପ୍ତ ସେ ଅସ୍ତ୍ର, ଅଭାଗ୍ୟର ସଙ୍କଳ୍ପ ପରି ବ୍ୟର୍ଥ ହୋଇ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା।
7.176.51
घटोत्कचस्तु सङ्क्रुद्धो दृष्ट्वा चक्रं निपातितम् ।
कर्णं प्राच्छादयद्बाणैः स्वर्भानुरिव भास्करम् ॥ ७.१७६.५१ ॥
କ୍ରୁଦ୍ଧ ଘଟୋତ୍କଚ ନିପାତିତ ଚକ୍ର ଦେଖି, ସ୍ୱର୍ଭାନୁ (ରାହୁ) ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କରିବା ପରି କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ବାଣରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲା।
7.176.52
सूतपुत्रस्त्वसम्भ्रान्तो रुद्रोपेन्द्रेन्द्रविक्रमः ।
घटोत्कचरथं तूर्णं छादयामास पत्रिभिः ॥ ७.१७६.५२ ॥
କିନ୍ତୁ ସୂତପୁତ୍ର (କର୍ଣ୍ଣ), ରୁଦ୍ର, ଉପେନ୍ଦ୍ର ଓ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସମାନ ପରାକ୍ରମୀ, ଅବିଚଳିତ ରହି ଶୀଘ୍ର ବାଣରେ ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କ ରଥ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲା।
7.176.53
घटोत्कचेन क्रुद्धेन गदा हेमाङ्गदा तदा ।
क्षिप्ता भ्राम्य शरैः साऽपि कर्णेनाभ्याहताऽपतत् ॥ ७.१७६.५३ ॥
ସେତେବେଳେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଘଟୋତ୍କଚ ସୁବର୍ଣ୍ଣାଳଙ୍କାରରେ ସଜ୍ଜିତ ଗଦା ଘୁଞ୍ଚାଇ ନିକ୍ଷେପ କଲା; କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ବାଣରେ ଆହତ ହୋଇ ତାହା ମଧ୍ୟ ପଡ଼ିଗଲା।
7.176.54
ततोऽन्तरिक्षमुत्पत्य कालमेघ इवोन्नदन् ।
प्रववर्ष महाकायो द्रुमवर्षं नभस्तलात् ॥ ७.१७६.५४ ॥
ତା'ପରେ ମହାକାୟ ଘଟୋତ୍କଚ ଆକାଶକୁ ଉଡ଼ି, କାଳମେଘ ପରି ଗର୍ଜନ କରି, ଆକାଶରୁ ବୃକ୍ଷବର୍ଷା କରିବାକୁ ଲାଗିଲା।
7.176.55
ततो मायाविनं कर्णो भीमसेनसुतं दिवि ।
मार्गणैरभिविव्याध घनं सूर्य इवांशुभिः ॥ ७.१७६.५५ ॥
ତା'ପରେ କର୍ଣ୍ଣ ଆକାଶରେ ଥିବା ମାୟାବୀ ଭୀମସେନପୁତ୍ରଙ୍କୁ ବାଣରେ ଚାରିପାଖରୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ, ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ନିଜ କିରଣରେ ଘନ ମେଘକୁ ବିଦ୍ଧ କରେ।
7.176.56
तस्य सर्वान्हयान्हत्वा सञ्छिद्य शतधा रथम् ।
अभ्यवर्षच्छरैः कर्णः पर्जन्य इव वृष्टिमान् ॥ ७.१७६.५६ ॥
ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଅଶ୍ୱଙ୍କୁ ବଧ କରି, ରଥକୁ ଶହେ ଖଣ୍ଡ କରି, ବର୍ଷାକାରୀ ପର୍ଜନ୍ୟ ପରି କର୍ଣ୍ଣ ବାଣବର୍ଷା କଲେ।
7.176.57
न चास्यासीदनिर्भिन्नं गात्रे द्व्यङ्गुलमन्तरम् ।
सोऽदृश्यत मुहूर्तेन श्वाविच्छललितो यथा ॥ ७.१७६.५७ ॥
ତାଙ୍କ ଶରୀରରେ ଦୁଇ ଆଙ୍ଗୁଠି ପରିମିତ ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟ ବିଦ୍ଧ ନ ହୋଇ ରହିନଥିଲା; କ୍ଷଣମଧ୍ୟରେ ସେ ଶଜାରୁ ପରି ଦେଖାଗଲେ।
7.176.58
न हयान्न रथं तस्य न ध्वजं न घटोत्कचम् ।
दृष्टवन्तः स्म समरे शरौघैरभिसंवृतम् ॥ ७.१७६.५८ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ବାଣର ପ୍ରବାହରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଢକା ହୋଇଥିବାରୁ ସେମାନେ ତାଙ୍କ ଅଶ୍ୱ, ରଥ, ଧ୍ୱଜା କିମ୍ବା ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କୁ ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ।
7.176.59
स तु कर्णस्य तद्दिव्यमस्त्रमस्त्रेण शातयन् ।
मायायुद्धेन मायावी सूतपुत्रमयोधयत् ॥ ७.१७६.५९ ॥
କିନ୍ତୁ ସେଇ ମାୟାବୀ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ସେଇ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ଅନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରରେ କାଟି, ମାୟାଯୁଦ୍ଧରେ ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
7.176.60
सोऽयोधयत्तदा कर्णं मायया लाघवेन च ।
अलक्ष्यमाणानि दिवि शरजालानि चापतन् ॥ ७.१७६.६० ॥
ସେତେବେଳେ ସେ ମାୟା ଓ ଚପଳତାରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ; ଆକାଶରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାବେ ବାଣର ଜାଲ ଖସି ପଡ଼ିଲା।
7.176.61
भैमसेनिर्महामायो मायया कुरुसत्तम ।
विचचार महाकायो मोहयन्निव भारत ॥ ७.१७६.६१ ॥
ହେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ! ମହାମାୟାବୀ ଭୀମସେନପୁତ୍ର ମାୟାରେ ବିଚରଣ କଲେ। ହେ ଭାରତ! ବିଶାଳକାୟ ସେ ଯେମିତି ମୋହ ଜନ୍ମାଉ ଜନ୍ମାଉ ବୁଲିଲେ।
7.176.62
स तु कृत्वा विरूपाणि वदनान्यशुभानि च ।
अग्रसत्सूतपुत्रस्य दिव्यान्यस्त्राणि मायया ॥ ७.१७६.६२ ॥
ସେ ବିକରାଳ ଓ ଅଶୁଭ ମୁଖ ସୃଷ୍ଟି କରି ମାୟାରେ ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଗିଳିଦେଲେ।
7.176.63
पुनश्चापि महाकायः सञ्छिन्नः शतधा रणे ।
गतसत्वो निरुत्साहः पतितः खाद्व्यदृश्यत ॥ ७.१७६.६३ ॥
ପୁଣି ସେ ବିଶାଳକାୟ ଯୁଦ୍ଧରେ ଶହେ ଖଣ୍ଡ ହୋଇ, ପ୍ରାଣହୀନ ଓ ଉତ୍ସାହହୀନ ହୋଇ ଆକାଶରୁ ପଡ଼ିଥିବା ଦେଖାଗଲା।
7.176.64
तं हतं मन्यमानाः स्म प्राणदन्कुरुपुङ्गवाः ।
अथ देहैर्नवैरन्यैर्दिक्षु सर्वास्वदृश्यत ॥ ७.१७६.६४ ॥
ତାକୁ ମୃତ ଭାବି କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ ହର୍ଷରେ ଗର୍ଜନ କଲେ। ସେତେବେଳେ ସେ ନୂଆ ଓ ଅନ୍ୟ ଦେହରେ ସବୁ ଦିଗରେ ଦେଖାଗଲା।
7.176.65
पुनश्चापि महाकायः शतशीर्षः शतोदरः ।
व्यदृश्यत महाबाहुर्मैनाक इव पर्वतः ॥ ७.१७६.६५ ॥
ପୁଣି ସେ ବିଶାଳକାୟ, ଶହେ ମୁଣ୍ଡ ଓ ଶହେ ପେଟ ବିଶିଷ୍ଟ, ମହାବାହୁ ମୈନାକ ପର୍ବତ ପରି ଦେଖାଗଲା।
7.176.66
अङ्गुष्ठमात्रो भूत्वा च पुनरेव स राक्षसः ।
सागरोर्मिरिवोद्वूतस्तिर्यगूर्ध्वमवर्तत ॥ ७.१७६.६६ ॥
ସେହି ରାକ୍ଷସ ପୁଣି ଅଙ୍ଗୁଷ୍ଠ ପରିମାଣର ହୋଇ, ସମୁଦ୍ର ଢେଉ ପରି ଉଠି ତିର୍ଯ୍ୟକ ଓ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଦିଗରେ ବୁଲିଲା।
7.176.67
वसुधां दारयित्वा च पुनरप्यु न्यमज्जत ।
अदृश्यत तदा तत्र पुनरुन्मज्जितोऽन्यतः ॥ ७.१७६.६७ ॥
ପୃଥିବୀକୁ ବିଦାରଣ କରି ସେ ପୁଣି ତଳକୁ ବୁଡ଼ିଗଲା; ସେତେବେଳେ ସେଠାରେ ସେ ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନରୁ ପୁଣି ଉଠିଲା ଭଳି ଦେଖାଗଲା।
7.176.68
सोऽवतीर्य पुनस्तस्थौ रथे हेमपरिष्कृते ।
क्षितिं खं च दिशश्चैव माययाऽभ्येत्य दंशितः ॥ ७.१७६.६८ ॥
ସେ ଓହ୍ଲାଇ ପୁଣି ସୁନାରେ ସଜ୍ଜିତ ରଥରେ ଠିଆ ହେଲା; ମାୟାରେ ପୃଥିବୀ, ଆକାଶ ଓ ଦିଗରେ ପହଞ୍ଚି ସେ କବଚଧାରୀ ଥିଲା।
7.176.69
गत्वा कर्णरथाभ्याशं व्यचरत्कुण्डलाननः ।
प्राह वाक्यमसम्भ्रान्तः सूतपुत्रं विशाम्पते ॥ ७.१७६.६९ ॥
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ରଥ ନିକଟକୁ ଯାଇ କୁଣ୍ଡଳଶୋଭିତ ମୁଖରେ ସେ ବୁଲିଲା; ହେ ପ୍ରଜାପତି, ନିର୍ଭୟରେ ସେ ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲା।
7.176.70
तिष्ठेदानीं क्व मे जीवन्सूतपुत्र गमिष्यसि ।
युद्धश्रद्धामहं तेऽद्य विनेष्यामि रमाजिरे ॥ ७.१७६.७० ॥
ବର୍ତ୍ତମାନ ଠିଆ ହେ! ସୂତପୁତ୍ର, ମୋ ହାତରୁ ଜୀବନ୍ତ ତୁମେ କୁଆଡ଼େ ଯିବ? ଆଜି ଏହି ରଣଭୂମିରେ ତୁମର ଯୁଦ୍ଧଶ୍ରଦ୍ଧା ମୁଁ ନଷ୍ଟ କରିବି।
7.176.71
इत्युक्त्वा रोषताम्राक्षं रक्षः क्रूरपराक्रमम् ।
उत्पपातान्तरिक्षं च जहास च सुविस्तरम्।
कर्णमभ्यहनच्चैव गजेन्द्रमिव केसरी ॥ ७.१७६.७१ ॥
ଏହା କହି, କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଆଖିର, କ୍ରୂର ପରାକ୍ରମୀ ରାକ୍ଷସ ଆକାଶକୁ ଡେଇଁ ଅତି ଜୋରରେ ହସିଲା; ସିଂହ ଗଜରାଜ ଉପରେ ଝାସି ପଡ଼ିଲା ପରି ସେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲା।
7.176.72
रथाक्षमात्रेरिषुभिरभ्यवर्षद्धटोत्कचः। ॥ ७.१७६.७२ ॥
ଘଟୋତ୍କଚ ରଥର ଅକ୍ଷ ପରିମାଣ ବଡ଼ ବାଣରେ (କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଉପରେ) ବର୍ଷା କଲା।
7.176.73
शरवृष्टिं च तां कर्णो दूरात्प्राप्तामशातयत् ॥ ७.१७६.७३ ॥
କର୍ଣ୍ଣ ଦୂରରୁ ଆସୁଥିବା ସେହି ଶରବର୍ଷାକୁ କାଟି ପକାଇଲେ।
7.176.74
दृष्ट्वा च विहतां मायां कर्णेन भरतर्षभ ।
घटोत्कचस्ततो मायां ससर्जान्तर्हितः पुनः ॥ ७.१७६.७४ ॥
ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିଜ ମାୟା ବିଫଳ ହେବାର ଦେଖି ଘଟୋତ୍କଚ ଲୁଚି ରହି ପୁଣି ମାୟା ସୃଷ୍ଟି କଲେ।
7.176.75
सोऽभवद्गिरिरत्युच्चः शिखरैस्तरुसङ्कटैः ।
शूलप्रासासिमुसलजलप्रस्रवणो महान् ॥ ७.१७६.७५ ॥
ସେ ଅତି ଉଚ୍ଚ ଏକ ପର୍ବତ ହେଲେ; ତାଙ୍କ ଶିଖରଗୁଡ଼ିକ ଗଛରେ ଘନ ଥିଲା ଏବଂ ଶୂଳ, ପ୍ରାସ, ଖଡ୍ଗ, ମୁଷଳର ସ୍ରୋତ ବହୁଥିଲା।
7.176.76
तमञ्जनचयप्रख्यं कर्णो दृष्ट्वा महीधरम् ।
प्रपातैरायुधान्युग्राण्युद्वहन्तं न चुक्षुभे ॥ ७.१७६.७६ ॥
ଅଞ୍ଜନ ରାଶି ପରି ସେହି ପର୍ବତକୁ, ପ୍ରପାତ ପରି ଉଗ୍ର ଅସ୍ତ୍ର ବହାଉଥିବା ସେହି ପର୍ବତକୁ ଦେଖି ମଧ୍ୟ କର୍ଣ୍ଣ ବିଚଳିତ ହେଲେ ନାହିଁ।
7.176.77
स्मयन्निव ततः कर्णो दिव्यमस्त्रमुदैरयत् ।
ततः सोऽस्रेण शैलेन्द्रो विक्षिप्तो वै व्यनश्यत ॥ ७.१७६.७७ ॥
ତା'ପରେ ଯେମିତି ହସି ହସି କର୍ଣ୍ଣ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ିଲେ; ସେହି ଅସ୍ତ୍ରରେ ଆହତ ସେହି ପର୍ବତରାଜ ପ୍ରକୃତରେ ନଷ୍ଟ ହେଲେ।
7.176.78
ततः स तोयदो भूत्वा नीलः सेन्द्रायुधो दिवि ।
अश्मवृष्टिभिरत्युग्रः सूतपुत्रमवाकिरत् ॥ ७.१७६.७८ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଆକାଶରେ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ସହିତ ନୀଳ ମେଘ ହୋଇ ଅତି ଉଗ୍ର ପଥର ବର୍ଷାରେ ସୂତପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଆଚ୍ଛାଦିତ କଲେ।
7.176.79
अथ सन्धाय वायव्यमस्त्रमस्त्रविदां वरः ।
व्यधमत्कालमेघं तं कर्णो वैकर्तनो वृषः ॥ ७.१७६.७९ ॥
ତା'ପରେ ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୈକର୍ତନ ବୃଷ କର୍ଣ୍ଣ ବାୟବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ସନ୍ଧାନ କରି ସେ କାଳମେଘକୁ ବିଦାରିଲେ।
7.176.80
स मार्गणगणैः कर्णो दिशः प्रच्छाद्य सर्वशः ।
जघानास्त्रं महाराज घटोत्कचसमीरितम् ॥ ७.१७६.८० ॥
କର୍ଣ୍ଣ ବାଣର ସମୂହରେ ସବୁ ଦିଗ ଢାଙ୍କି, ହେ ମହାରାଜ, ଘଟୋତ୍କଚ ପ୍ରେରିତ ସେ ଅସ୍ତ୍ରକୁ ବିନାଶ କଲେ।
7.176.81
ततः प्रहस्य समरे भैमसेनिर्महाबलः ।
प्रादुश्चक्रे महामायां कर्णं प्रति महारथम् ॥ ७.१७६.८१ ॥
ତା'ପରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ମହାବଳ ଭୀମସେନ ପୁତ୍ର ହସି ମହାରଥୀ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ମହାମାୟା ପ୍ରକଟ କଲେ।
7.176.82
स दृष्ट्वा पुनरायान्तं रथेन रथिनां वरम् ।
घटोत्कचमसम्भ्रान्तं राक्षसैर्बहुभिर्वृतम्
सिंहशार्दूलसदृशैर्मत्तमातङ्गविक्रमैः। ॥ ७.१७६.८२ ॥
ସେ ପୁଣି ରଥରେ ଆସୁଥିବା ରଥୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ; ସେ ନିର୍ଭୟ ଥିଲେ ଏବଂ ସିଂହ-ବାଘ ପରି, ମତ୍ତ ହାତୀର ପରାକ୍ରମଯୁକ୍ତ ଅନେକ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇ ରହିଥିଲେ।
7.176.83
गजस्थैश्च रथस्थैश्च वाजिपृष्ठगतैस्तथा ।
नानाशस्त्रधरैर्घोरैर्नानाकवचभूषणैः ॥ ७.१७६.८३ ॥
ହାତୀ ଉପରେ, ରଥ ଉପରେ ଏବଂ ଘୋଡା ପିଠିରେ ଥିବା, ନାନା ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ, ଭୟଙ୍କର, ନାନା କବଚରେ ଭୂଷିତ (ରାକ୍ଷସ)।
7.176.84
वृतं घटोत्कचं क्रूरैर्मरुद्भिरिव वासवम् ।
दृष्ट्वा कर्णो महेष्वासो योधयामास राक्षसम् ॥ ७.१७६.८४ ॥
ମରୁତ୍ଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇଥିବା ଇନ୍ଦ୍ର ପରି, କ୍ରୂର ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ହୋଇଥିବା ଘଟୋତ୍କଚଙ୍କୁ ଦେଖି ମହାଧନୁର୍ଧର କର୍ଣ୍ଣ ସେ ରାକ୍ଷସ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
7.176.85
घटोत्कचस्ततः कर्णं विद्धा पञ्चभिराशुगैः ।
ननाद भैरवं नादं भीषयन्सर्वपार्थिवान् ॥ ७.१७६.८५ ॥
ଏହା ପରେ ଘଟୋତ୍କଚ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚଟି ଦ୍ରୁତଗାମୀ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କରି ସମସ୍ତ ରାଜାଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରି ଭୟଙ୍କର ଗର୍ଜନ କଲା।
7.176.86
भूयश्चाञ्जलिकेनाथ स मार्गणगणं महत् ।
कर्णहस्तस्थितं चापं चिच्छेदाशु घटोत्कचः ॥ ७.१७६.८६ ॥
ପୁଣି ଘଟୋତ୍କଚ ଅଞ୍ଜଳିକ ବାଣରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ହାତର ଧନୁକୁ ଶୀଘ୍ର କାଟିଦେଲା ଏବଂ ବହୁ ବାଣର ସମୂହକୁ ମଧ୍ୟ କାଟିଦେଲା।
7.176.87
अथान्यद्धनुरादाय दृढं भारसहं महत् ।
विचकर्ष बलात्कर्ण इन्द्रायुधमिवोच्छ्रितम् ॥ ७.१७६.८७ ॥
ଏହା ପରେ କର୍ଣ୍ଣ ଆଉ ଏକ ଦୃଢ଼, ଭାର ସହିପାରୁଥିବା ବୃହତ ଧନୁ ନେଇ, ଉଚ୍ଚରେ ଉଠିଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁ ପରି ବଳରେ ଟାଣିଲା।
7.176.88
ततः कर्णो महाराज प्रेषयामास सायकान् ।
सुवर्णपुङ्खाञ्छत्रुघ्नान्खेचरान्राक्षसान्प्रति ॥ ७.१७६.८८ ॥
ହେ ମହାରାଜ, ତା'ପରେ କର୍ଣ୍ଣ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପୁଙ୍ଖ ବିଶିଷ୍ଟ, ଶତ୍ରୁନାଶକ ବାଣ ଆକାଶଚାରୀ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଆଡ଼କୁ ପଠାଇଲା।
7.176.89
तद्बाणैरर्दितं यूथं रक्षसां पीनवक्षसाम् ।
सिंहेनेवार्दितं वन्यं गजानामाकुलं कुलम् ॥ ७.१७६.८९ ॥
ସେହି ବାଣରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ପ୍ରଶସ୍ତ ବକ୍ଷ ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଦଳ ସିଂହ ଆକ୍ରମଣରେ ଥିବା ବନ୍ୟ ହାତୀମାନଙ୍କ ଦଳ ପରି ବ୍ୟାକୁଳ ହେଲା।
7.176.90
विधम्य राक्षसान्बाणैः साश्वसूतगजान्विभुः ।
ददाह भगवान्वह्निर्भूतानीव युगक्षये ॥ ७.१७६.९० ॥
ବାଣରେ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରି, ଘୋଡ଼ା, ସାରଥି ଓ ହାତୀ ସହିତ ସେହି ସମର୍ଥ ଜଣେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦହନ କଲା; ଯୁଗାନ୍ତରେ ଭଗବାନ ଅଗ୍ନି ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ଦହନ କରିବା ପରି।
7.176.91
स हत्वा राक्षसीं सेनां शुशुभे सूतनन्दनः ।
पुरेव त्रिपुरं दग्ध्वा दिवि देवो महेश्वरः ॥ ७.१७६.९१ ॥
ସେ ରାକ୍ଷସୀ ସେନାକୁ ବଧ କରି ସୂତନନ୍ଦନ ଶୋଭିଲେ; ପୂର୍ବରେ ତ୍ରିପୁରକୁ ଦଗ୍ଧ କରି ସ୍ୱର୍ଗରେ ଦେବ ମହେଶ୍ୱର ଶୋଭିଥିଲେ ପରି।
7.176.92
तेषु राजसहस्रेषु पाण्डवेयेषु मारिष ।
नैनं निरीक्षितुमपि कश्चिच्छक्नोति पार्थिव ॥ ७.१७६.९२ ॥
ହେ ମାରିଷ, ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ ସହସ୍ର ରାଜାଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେହି ହେଁ, ହେ ରାଜନ୍, ତାଙ୍କୁ ଚାହିଁବାକୁ ମଧ୍ୟ ସମର୍ଥ ହେଲେ ନାହିଁ।
7.176.93
ऋते घटोत्कचाद्राजन्राक्षसेन्द्रान्महाबलात् ।
भीमवीर्यबलोपेतात्क्रुद्ध्द्वैवस्वतादिव ॥ ७.१७६.९३ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ଘଟୋତ୍କଚ ବ୍ୟତୀତ, ମହାବଳୀ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ର, ଭୀମଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟ ଓ ବଳରେ ଯୁକ୍ତ, କ୍ରୁଦ୍ଧ ବୈବସ୍ୱତ ଯମ ପରି।
7.176.94
तस्य क्रुद्धस्य नेत्राभ्यां पावकः समजायत ।
महोल्काभ्यां यथा राजन्सार्जिषः स्नेहबिन्दवः ॥ ७.१७६.९४ ॥
କ୍ରୁଦ୍ଧ ତାଙ୍କ ଆଖିରୁ ଅଗ୍ନି ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା; ହେ ରାଜନ୍, ବଡ଼ ମଶାଲରୁ ଜ୍ୱାଳା ସହିତ ତେଲ ବିନ୍ଦୁ ପଡ଼ିବା ପରି।
7.176.95
तलं तलेन संहत्य सन्दश्य दशनच्छदम् ।
रथमास्थाय च पुनर्मायया निर्मितं तदा ॥ ७.१७६.९५ ॥
ତାଳୁରେ ତାଳୁ ଆଘାତ କରି, ଓଠ ଦାନ୍ତରେ ଦବାଇ, ତା'ପରେ ମାୟାରେ ନିର୍ମିତ ରଥରେ ପୁଣି ଆରୋହଣ କରି।
7.176.96
युक्तं गजनिभैर्वाहैः पिशाचवदनैः खरैः ।
स सूतमब्रवीत्क्रुद्धः सूतपुत्राय मां वह ॥ ७.१७६.९६ ॥
ହାତୀ ପରି, ପିଶାଚ ମୁଖ ଥିବା ଗଧ ପରି ଘୋଡ଼ାରେ ଯୋଡ଼ା ହୋଇଥିବା ରଥରେ; କ୍ରୁଦ୍ଧ ହୋଇ ସେ ସାରଥିକୁ କହିଲା, 'ସୂତପୁତ୍ର ପାଇଁ ମୋତେ ନେଇ ଚାଲ।'
7.176.97
स ययौ घोररूपेण रथेन रथिनां वरः ।
द्वैरथं सूतपुत्रेण पुनरेव विशाम्पते ॥ ७.१७६.९७ ॥
ଭୟଙ୍କର ରୂପ ରଥରେ ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେ ପୁଣି ସୂତପୁତ୍ର ସହ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଗଲେ, ହେ ପ୍ରଜାପତି।
7.176.98
स चिक्षेप पुनः क्रुद्धः सुतपुत्राय राक्षसः ।
अष्टचक्रां महाघोरामशनिं रुद्रनिर्मिताम् ॥ ७.१७६.९८ ॥
କ୍ରୋଧିତ ରାକ୍ଷସ ପୁଣି ସୂତପୁତ୍ର ଉପରେ ଆଠ ଚକ୍ରବିଶିଷ୍ଟ, ଅତି ଭୟଙ୍କର, ରୁଦ୍ରନିର୍ମିତ ଅଶନି ନିକ୍ଷେପ କଲା।
7.176.99
द्वियोजनसमुत्सेधां योजनायामविस्तराम् ।
आयसीं निचितां शूलैः कदम्बमिव केशरैः ॥ ७.१७६.९९ ॥
ତାହା ଦୁଇ ଯୋଜନ ଉଚ୍ଚ, ଏକ ଯୋଜନ ଲମ୍ୱ ଓ ଚଉଡ଼ା ଥିଲା; ଲୌହନିର୍ମିତ, କଦମ୍ବ ପୁଷ୍ପର କେଶର ପରି ଶୂଳରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ।
7.176.100
तामवप्लुत्य जग्राह कर्णो न्यस्य महद्धनुः ।
चिक्षेप चैनां तस्यैव स्यन्दनात्सोऽवपुप्लुवे ॥ ७.१७६.१०० ॥
କର୍ଣ୍ଣ ଡେଇଁ ଏହାକୁ ଧରିଲେ; ନିଜ ମହାଧନୁ ରଖି ତାକୁ ତା ଉପରେ ହିଁ ନିକ୍ଷେପ କଲେ; ସେ ରଥରୁ ଡେଇଁ ପଡ଼ିଲେ।
7.176.101
साश्वसूतध्वजं यानं भस्म कृत्वा महाप्रभा ।
विवेश वसुधां भित्त्वा सुरास्तत्र विसिस्मियुः ॥ ७.१७६.१०१ ॥
ମହାପ୍ରଭା ସେହି ଶକ୍ତି ଅଶ୍ୱ, ସୂତ ଓ ଧ୍ୱଜା ସହିତ ରଥକୁ ଭସ୍ମ କରି, ପୃଥିବୀ ଭେଦ କରି ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲା; ସେଠାରେ ଦେବତାମାନେ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।
7.176.102
कर्णं तु सर्वभूतानि पूजयामासुरञ्जसा ।
यदप्लुत्य जग्राह देवसृष्टां महाशनिम् ॥ ७.१७६.१०२ ॥
ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ସହଜରେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ, କାରଣ ସେ ଡେଇଁ ଦେବତାଙ୍କ ସୃଷ୍ଟ ସେହି ମହାଅଶନିକୁ ଧରିଥିଲେ।
7.176.103
एवं कृत्वा रणे कर्ण आरुरोह रथं पुनः ।
ततो मुमोच नाराचान्सूतपुत्रः परन्तपः ॥ ७.१७६.१०३ ॥
ଏମିତି କରି ରଣରେ କର୍ଣ ପୁଣି ରଥରେ ଚଢ଼ିଲେ। ତା'ପରେ ଶତ୍ରୁତାପକ ସୂତପୁତ୍ର ନାରାଚ ବାଣ ନିକ୍ଷେପ କଲେ।
7.176.104
अशक्यं कर्तुमन्येन सर्वभूतेषु मानद ।
यदकार्षीत्तदा कर्णः सङ्ग्रामे भीमदर्शने ॥ ७.१७६.१०४ ॥
ହେ ମାନଦ! ସେହି ସମୟରେ ଭୟଙ୍କର ଦୃଶ୍ୟ ରଣରେ କର୍ଣ୍ଣ ଯାହା କଲେ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟ କାହା ପାଇଁ ତାହା କରିବା ଅସମ୍ଭବ ଥିଲା।
7.176.105
स हन्यमानो नाराचैर्धाराभिरिव पर्वतः ।
गन्धर्वनगराकारः पुनरन्तरधीयत ॥ ७.१७६.१०५ ॥
ନାରାଚ ବାଣରେ ପର୍ବତ ପରି ଆହତ ସେ ଗନ୍ଧର୍ବନଗର ଆକୃତିଧାରୀ ହୋଇ ପୁଣି ଅନ୍ତର୍ହିତ ହେଲା।
7.176.106
एवं स वै महाकायो मायया लाघवेन च ।
अस्त्राणि तानि दिव्यानि जघान रिपुसूदनः ॥ ७.१७६.१०६ ॥
ଏମିତି ସେ ମହାକାୟ, ମାୟା ଓ ଚତୁରତାରେ, ସେହି ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ଶତ୍ରୁସଂହାରକ ନଷ୍ଟ କଲା।
7.176.107
निहन्यमानेष्वस्त्रेषु मायया तेन रक्षसा ।
असम्भ्रान्तस्तदा कर्णस्तद्रक्षः प्रत्ययुध्यत ॥ ७.१७६.१०७ ॥
ସେହି ରାକ୍ଷସର ମାୟାରେ ଅସ୍ତ୍ରସବୁ ନଷ୍ଟ ହେଉଥିବା ବେଳେ କର୍ଣ୍ଣ ବିଚଳିତ ନ ହୋଇ ସେହି ରାକ୍ଷସ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
7.176.108
ततः क्रुद्धो महाराज भैमसेनिर्महाबलः ।
चकार बहुधाऽऽत्मानं भीषयाणो महारथान् ॥ ७.१७६.१०८ ॥
ହେ ମହାରାଜ! ତା'ପରେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ମହାବଳ ଭୀମସେନପୁତ୍ର ନିଜକୁ ବହୁ ରୂପରେ ସୃଷ୍ଟି କରି ମହାରଥୀମାନଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କଲେ।
7.176.109
ततो दिग्भ्यः समापेतुः सिंहव्याघ्रतरक्षवः ।
अग्निजिह्वाश्च भुजगा विहगाश्चाप्ययोमुखाः ॥ ७.१७६.१०९ ॥
ଏଥିରେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ସିଂହ, ବାଘ ଓ ଭାଲୁ, ଅଗ୍ନିଜିହ୍ୱ ସର୍ପ ଏବଂ ଲୌହମୁଖ ପକ୍ଷୀମାନେ ଆସି ଏକତ୍ର ହେଲେ।
7.176.110
स कीर्यमाणो विशिखैः कर्णचापच्युतैः शरैः ।
नागराडिव दुष्प्रेक्ष्यस्तत्रैवान्तरधीयत ॥ ७.१७६.११० ॥
କର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ଧନୁରୁ ଛୁଟିଥିବା ବାଣରେ ଆବୃତ ହୋଇ ସେ ଗଜରାଜ ପରି ଦୁର୍ଦର୍ଶ ହୋଇ ସେଠାରେ ଅନ୍ତର୍ହିତ ହେଲା।
7.176.111
राक्षसाश्च पिशाचाश्च यातुधानास्तथैव च ।
शालावृकाश्च बहवो वृकाश्च विकृताननाः ॥ ७.१७६.१११ ॥
ରାକ୍ଷସ, ପିଶାଚ ଓ ଯାତୁଧାନ, ସେହିପରି ଅନେକ ଶାଳାବୃକ ଓ ବୃକ, ବିକୃତ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ।
7.176.112
ते कर्णं क्षपयिष्यन्तः सर्वतः समुपाद्रवन् ।
अथैनं वाग्भिरुग्राभिस्त्रासयाञ्चिक्रिरे तदा ॥ ७.१७६.११२ ॥
ସେମାନେ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ସମସ୍ତ ପାଖରୁ ତାଙ୍କ ଉପରେ ଝାମ୍ପି ପଡ଼ିଲେ; ପରେ ଭୟଙ୍କର ବାକ୍ୟରେ ତାଙ୍କୁ ଡରାଇଲେ।
7.176.113
उद्यतैर्बहुभिर्घोरैरायुधैः शोणितोक्षितैः ।
तेषामनेकैरेकैकं कर्णो विव्याध सायकैः ॥ ७.१७६.११३ ॥
ଉଠାଯାଇଥିବା ଅନେକ ଭୟଙ୍କର, ରକ୍ତରେ ଲିପ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରତ୍ୟେକକୁ କର୍ଣ୍ଣ ଅନେକ ବାଣରେ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
7.176.114
प्रतिहत्य तु तां मायां दिव्येनास्त्रेण राक्षसीम् ।
आजघान हयानस्य शरैः सन्नतपर्वभिः ॥ ७.१७६.११४ ॥
ସେହି ରାକ୍ଷସୀ ମାୟାକୁ ଦିବ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ରରେ ପ୍ରତିହତ କରି ସେ ନତ ଗଣ୍ଠିଯୁକ୍ତ ବାଣରେ ତାର ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କୁ ଆଘାତ କଲା।
7.176.115
ते भग्ना विक्षताङ्गाश्च भिन्नपृष्ठाश्च सायकैः ।
वसुधामन्वपद्यन्त पश्यतस्तस्य रक्षसः ॥ ७.१७६.११५ ॥
ସେମାନେ ଭଗ୍ନ ହେଲେ, ଅଙ୍ଗେ ଅଙ୍ଗେ କ୍ଷତ ହେଲେ, ବାଣରେ ପିଠି ବିଦ୍ଧ ହେଲେ, ସେ ରାକ୍ଷସ ଦେଖୁଥିବାବେଳେ ଧରଣୀରେ ପଡ଼ିଗଲେ।
7.176.116
स भग्नमायो हैडिम्बिः कर्णं वैकर्तनं तदा ।
एष ते विदधे मृत्युमित्युक्त्वान्तरधीयत ॥ ७.१७६.११६ ॥
ମାୟା ଭଗ୍ନ ହେବାରୁ ସେହି ହୈଡିମ୍ବି ତେବେ ବୈକର୍ତନ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ କହିଲା, "ଏହି ମୁଁ ତୁମ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ରଚୁଛି", ଏହା କହି ସେ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲା।