મહાભારત · અધ્યાય 7.185
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.185.1
व्यासेनैवमथोक्तस्तु धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
स्वयं कर्णवधाद्वीरो निवृत्तो भरतर्षभ ॥ ७.१८५.१ ॥
વ્યાસે આમ કહ્યા પછી, ધર્મરાજ યુધિષ્ઠિર, વીર, પોતે કર્ણવધથી પાછા ફર્યા, હે ભરતશ્રેષ્ઠ.
7.185.2
घटोत्कचे तु निहते सूतपुत्रेण ता निशाम् ।
दुःखामर्षवशं प्राप्तो धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ ७.१८५.२ ॥
ઘટોત્કચ સૂતપુત્ર (કર્ણ) દ્વારા મારી નંખાયા પછી, તે રાત્રે ધર્મરાજ યુધિષ્ઠિર દુઃખ અને ક્રોધને વશ થયા.
7.185.3
दृष्ट्वा भीमेन महतीं वार्यमाणां चमूं तव ।
धृष्टद्युम्नमुवाचेदं कुम्भयोनिं निवारय ॥ ७.१८५.३ ॥
ભીમ દ્વારા રોકાતી તમારી મહાન સેના જોઈને તેણે ધૃષ્ટદ્યુમ્નને કહ્યું: "કુંભયોનિ (દ્રોણ)ને રોક."
7.185.4
त्वं हि द्रोणविनाशाय समुत्पन्नो हुताशनात् ।
सशरः कवची खङ्गी धन्वी च परतापनः।
अभिद्रव रणे हृष्टो मा च ते भीः कथञ्चन ॥ ७.१८५.४ ॥
તું દ્રોણના વિનાશ માટે જ અગ્નિમાંથી ઉત્પન્ન થયો છે. બાણ, કવચ, ખડ્ગ અને ધનુષ ધારણ કરીને, શત્રુઓને તપાવનાર, યુદ્ધમાં હર્ષપૂર્વક આગળ વધ; તને કોઈ પણ રીતે ભય ન હો.
7.185.5
जनमेजयः शिखण्डी च दौर्मुखिश्च यशोधरः ।
अभिद्रवन्तु संहृष्टाः कुम्भयोनिं समन्ततः ॥ ७.१८५.५ ॥
જનમેજય, શિખંડી, દૌર્મુખિ અને યશોધર — હર્ષપૂર્વક ચારે બાજુથી કુંભયોનિ (દ્રોણ) પર ધસી જાઓ.
7.185.6
नकुलः सहदेवश्च द्रौपदेयाः प्रभद्रकाः ।
द्रुपदश्च विराटश्च पुत्रभातृसमन्वितौ ॥ ७.१८५.६ ॥
નકુળ, સહદેવ, દ્રૌપદીના પુત્રો અને પ્રભદ્રકો — દ્રુપદ અને વિરાટ, પોતાના પુત્રો અને ભાઈઓ સહિત (આગળ વધો).
7.185.7
सात्यकिः केकयाश्चैव पाण्डवश्च धनञ्जयः ।
अभिद्रवन्तु वेगेन कुम्भयोनिवधेप्सया ॥ ७.१८५.७ ॥
સાત્યકિ, કેકયો અને પાંડવ ધનંજય કુંભયોનિ (દ્રોણ)ના વધની ઇચ્છાથી વેગપૂર્વક ધસી જાઓ.
7.185.8
तथैव रथिनः सर्वे हस्त्यश्वं यच्च किञ्चन ।
पदाताश्च रणे द्रोणं पातयन्तु महारथम् ॥ ७.१८५.८ ॥
એ જ રીતે બધા રથીઓ, હાથી-ઘોડા અને બીજું જે કંઈ હોય તથા પદાતિ સૈનિકો રણમાં મહારથી દ્રોણને પાડી નાખો.
7.185.9
तथाऽऽज्ञप्तास्तु ते सर्वे पाण्डवेन महात्मना ।
अभ्यद्रवन्त वेगेन कुम्भयोनिवधेप्सया ॥ ७.१८५.९ ॥
મહાત્મા પાંડવ દ્વારા આ રીતે આજ્ઞા આપવામાં આવતાં તેઓ બધા કુંભયોનિ (દ્રોણ)ના વધની ઇચ્છાથી વેગપૂર્વક ધસી ગયા.
7.185.10
आगच्छतस्तान्सहसा सर्वोद्योगेन पाण्डवान् ।
प्रतिजग्राह समरे द्रोणः शस्त्रभृतां वरः ॥ ७.१८५.१० ॥
સર્વ પ્રયત્નથી અચાનક આવી રહેલા એ પાંડવોને શસ્ત્રધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ દ્રોણે રણમાં રોકી લીધા.
7.185.11
ततो दुर्योधनो राजा सर्वोद्योगेन पाण्डवान् ।
अभ्यद्रवत्सुसङ्क्रुद्ध इच्छन्द्रोणस्य जीवितम् ॥ ७.१८५.११ ॥
પછી રાજા દુર્યોધન અત્યંત ક્રોધે ભરાઈને, દ્રોણનો જીવ ઇચ્છતો, સર્વ પ્રયત્નથી પાંડવો પર ધસી ગયો.
7.185.12
ततः प्रववृते युद्धं श्रान्तवाहनसैनिकम् ।
पाण्डवानां कुरूणां च गर्जतामितरेतरम् ॥ ७.१८५.१२ ॥
પછી પાંડવો અને કૌરવો વચ્ચે યુદ્ધ શરૂ થયું; વાહનો અને સૈનિકો થાકેલા હતા, અને બંને પક્ષો એકબીજા પર ગર્જના કરતા હતા.
7.185.13
निद्रान्धास्ते महाराज परिश्रान्ताश्च संयुगे ।
नाभ्यपद्यन्त समरे काञ्चिच्चेष्टां महारथाः ॥ ७.१८५.१३ ॥
હે મહારાજ, ઊંઘથી અંધ બનેલા અને યુદ્ધમાં અત્યંત થાકેલા તે મહારથીઓએ યુદ્ધમાં કોઈ પ્રયત્ન ન કર્યો.
7.185.14
त्रियामा रजनी चैषा घोररूपा भयानका ।
सहस्रयामप्रतिमा बभूव प्राणहारिणी ॥ ७.१८५.१४ ॥
આ ત્રિયામ રાત્રિ ભયંકર અને ભયાનક રૂપવાળી બની, હજાર પ્રહર સમાન, પ્રાણ હરનારી બની ગઈ.
7.185.15
वध्यतां च तथा तेषां क्षतानां च विशेषतः ।
घोरा रात्रिः समाजज्ञे निद्रान्धानां विशेषतः ॥ ७.१८५.१५ ॥
વધ થઈ રહેલા અને ઘાયલો માટે, ખાસ કરીને ઊંઘથી અંધ બનેલાઓ માટે તે ભયંકર રાત્રિ વિશેષ રીતે અનુભવાઈ.
7.185.16
सर्वे ह्यासन्निरुत्साहाः क्षत्रिया दीनचेतसः ।
तव चैव परेषां च गतास्त्रा विगतेषवः ॥ ७.१८५.१६ ॥
બધા ક્ષત્રિયો ઉત્સાહહીન અને દીનમનવાળા થઈ ગયા હતા; તમારા અને શત્રુઓના શસ્ત્રો અને બાણો ખલાસ થઈ ગયાં હતાં.
7.185.17
ते तदा पारयन्तश्च भ्रमन्तश्च विशेषतः ।
स्वधर्ममनुपश्यन्तो न जहुः स्वामनीकिनीम् ॥ ७.१८५.१७ ॥
તેઓ ત્યારે કષ્ટથી ટકી રહ્યા, ખાસ કરીને ભટકતા રહીને, પોતાના ધર્મને ધ્યાનમાં રાખીને; તેમણે પોતાની સેના છોડી નહીં.
7.185.18
अस्त्राण्यन्ये समुत्सृज्य निद्रान्धाः शेरते जनाः ।
रथेष्वन्ये गजेष्वन्ये हयेष्वन्ये च भारत ॥ ७.१८५.१८ ॥
કેટલાક શસ્ત્રો ફેંકીને ઊંઘથી અંધ બનીને સૂઈ ગયા; કોઈ રથ પર, કોઈ હાથી પર, કોઈ ઘોડા પર, હે ભારત.
7.185.19
निद्रान्धा नो बुबुधिरे काञ्चिच्चेष्टां नराधिप ।
तानन्ये समरे योधाः प्रेषयन्ति यमक्षयम् ॥ ७.१८५.१९ ॥
હે નરાધિપ, ઊંઘથી આંધળા થયેલા લોકોને કોઈ ચેષ્ટા સમજાઈ નહીં. બીજા યોદ્ધાઓએ યુદ્ધમાં તેમને યમલોક મોકલી આપ્યા.
7.185.20
स्वप्नायमानांस्त्वपरे परानतिविचेतसः ।
आत्मानं समरे जघ्नुः स्वानेव च परानपि ॥ ७.१८५.२० ॥
પરંતુ ઊંઘમાં ડૂબેલા અને મનથી સંપૂર્ણ મૂંઝાયેલા બીજાઓ યુદ્ધમાં પોતાને, પોતાના લોકોને અને શત્રુઓને પણ પ્રહાર કરવા લાગ્યા.
7.185.21
नानावाचो विमुञ्चन्तो निद्रान्धास्ते महारणे ॥ ७.१८५.२१ ॥
ઊંઘથી આંધળા થયેલા તેઓ એ મહાયુદ્ધમાં વિવિધ પ્રકારના શબ્દો બોલતા બૂમો પાડતા હતા.
7.185.22
अस्माकं च महाराज परेभ्यो बहवो जनाः ।
योद्धव्यमिति तिष्ठन्तो निदासंरक्तलोचनाः ॥ ७.१८५.२२ ॥
હે મહારાજ, આપણા પક્ષના પણ ઘણા લોકો 'યુદ્ધ કરવાનું છે' એમ વિચારીને ઊભા હતા; તેમની આંખો ઊંઘથી લાલ થઈ હતી.
7.185.23
संसर्पन्तो रणे केचिन्निद्रान्धास्ते तथापरान् ।
जघ्रुः शूरा रणे शूरांस्तस्मिंस्तमसि दारुणे ॥ ७.१८५.२३ ॥
યુદ્ધમાં સરકતા કેટલાક લોકો ઊંઘથી આંધળા થયા; એ જ રીતે તેમણે બીજાઓ પર પ્રહાર કર્યા. એ ભયાનક અંધકારમાં શૂરવીરોએ શૂરવીરોને માર્યા.
7.185.24
हन्यमानमथात्मावनं परैश्च बहवो जनाः ।
नाभ्यजानन्त समरे निद्रया मोहिता भृशम् ॥ ७.१८५.२४ ॥
શત્રુઓથી માર્યા જતા ઘણા લોકો યુદ્ધમાં પોતાના બચાવનો માર્ગ ઓળખી ન શક્યા; ઊંઘથી તેઓ સંપૂર્ણ મોહિત થયા હતા.
7.185.25
तेषामेतादृशीं चेष्टां विज्ञाय पुरुषर्षभः ।
उवाच वाक्यं बीभत्सुरुच्चैः सन्नादयन्दिशः ॥ ७.१८५.२५ ॥
તેમની આવી દશા જોઈને પુરુષશ્રેષ્ઠ બીભત્સુ (અર્જુન) દિશાઓને ગજાવતા મોટા અવાજે આ વચન બોલ્યો.
7.185.26
श्रान्ता भवन्तो निद्रान्धाः सर्व एव सवाहनाः ।
तमसा च वृते सैन्ये रजसा बहुलेन च ॥ ७.१८५.२६ ॥
તમે સૌ થાકેલા, ઊંઘથી આંધળા થયેલા, વાહનો સહિત છો; સેના અંધકાર અને ઘન ધૂળથી ઘેરાયેલી છે.
7.185.27
ते यूयं यदि मन्यध्वमुपारमत सैनिकाः ।
निमीलयत चात्रैव रणभूमौ मुहूर्तकम् ॥ ७.१८५.२७ ॥
હે સૈનિકો, જો તમને એમ લાગે તો યુદ્ધ અટકાવો; અહીં જ, રણભૂમિ પર ક્ષણભર આંખો મીંચી લો.
7.185.28
ततो विनिद्रा विश्रान्ताश्चन्द्रमस्युदिते पुनः ।
संसाधयिष्यथान्योन्यं स्वर्गाय कुरुपाण्डवाः ॥ ७.१८५.२८ ॥
પછી ઊંઘથી મુક્ત અને વિશ્રામ પામીને, ચંદ્ર ઉગ્યા પછી, હે કુરુ-પાંડવો, તમે ફરી સ્વર્ગ માટે એકબીજાને પૂર્ણ કરશો.
7.185.29
तद्वचः सर्वधर्मज्ञा धार्मिकस्य विशाम्पते ।
अरोचयन्त सैन्यानि तथा चान्योन्यमब्रुवन् ॥ ७.१८५.२९ ॥
હે વિશાંપતિ, સર્વ ધર્મ જાણનારી તે સેનાઓએ ધાર્મિકનાં તે વચનોને સ્વીકાર્યાં; અને તેઓ એકબીજાને એમ બોલ્યા.
7.185.30
चुक्रुशुः कर्णकर्णेनि तथा दुर्योधनेति च ।
उपारमत पाण्डूनां विरता हि वरूथिनी ॥ ७.१८५.३० ॥
"કર્ણ, કર્ણ" અને "દુર્યોધન" એમ તેઓ બૂમો પાડવા લાગ્યા; પાંડવોની સેના અટકીને વિરામ પામી.
7.185.31
तथा विक्रोशमानस्य फल्गुनस्य ततस्ततः ।
उपारमत पाण्डूनां सेना तव च भारत ॥ ७.१८५.३१ ॥
આ રીતે અર્જુન ચારે બાજુ બૂમો પાડતો હતો ત્યારે પાંડવોનું અને તમારું સૈન્ય પણ અટકી ગયું, હે ભરતવંશી.
7.185.32
तामस्य वाचं देवाश्च ऋषयश्च महात्मनः ।
सर्वसैन्यानि चाक्षुद्रां प्रहृष्टाः प्रत्यपूजयन् ॥ ७.१८५.३२ ॥
તે મહાત્માના ઉદાત્ત વચનનું દેવો, ઋષિઓ અને સર્વ સૈન્યોએ હર્ષપૂર્વક સન્માન કર્યું.
7.185.33
तत्सम्पूज्य वचोऽक्रूरं सर्वसैन्यानि भारत ।
मुहूर्तमस्वपन्राजञ्श्रान्तानि भरतर्षभ ॥ ७.१८५.३३ ॥
તે કોમળ વચનનું સન્માન કરીને સર્વ સૈન્યો થાકેલાં હોવાથી ક્ષણભર ઊંઘી ગયાં — હે રાજન, હે ભરતશ્રેષ્ઠ.
7.185.34
सा तु सम्प्राप्य विश्रामं ध्वजिनी तव भारत ।
सुखमाप्तवती वीरमर्जुनं प्रत्यपूजयत् ॥ ७.१८५.३४ ॥
તમારું સૈન્ય વિશ્રામ પામીને, હે ભરતવંશી, સુખ પામ્યું અને વીર અર્જુનનું સન્માન કર્યું.
7.185.35
त्वयि वेदास्तथास्त्राणि त्वयि बुद्धिपराक्रमौ ।
धर्मस्त्वयि महाबाहो दया भूतेषु चानघ ॥ ७.१८५.३५ ॥
તારામાં વેદો અને અસ્ત્રો છે; તારામાં બુદ્ધિ અને પરાક્રમ છે; હે મહાબાહો, તારામાં ધર્મ છે; હે નિષ્પાપ, પ્રાણીઓ પ્રત્યે દયા છે.
7.185.36
यच्चाश्वस्तास्तवेच्छामः शर्म पार्थ तदस्तु ते ।
मनसश्च प्रियानर्थान्वीर क्षिप्रमवाप्नुहि ॥ ७.१८५.३६ ॥
અમે આશ્વસ્ત થઈને તારા માટે જે શાંતિ ઇચ્છીએ છીએ તે તને પ્રાપ્ત થાઓ, હે પાર્થ; હે વીર, મનને પ્રિય ધ્યેયો ઝડપથી મેળવ.
7.185.37
इति ते तं नरव्याघ्रं प्रशंसन्तो महारथाः ।
निद्रया समवाक्षिप्तास्तूष्णीमासन्विशाम्पते ॥ ७.१८५.३७ ॥
આ રીતે તે નરવ્યાઘ્રની પ્રશંસા કરતા મહારથીઓ નિદ્રાથી ઘેરાઈને મૌન થઈ ગયા, હે પ્રજાપતિ.
7.185.38
वीरा वारणकुम्भेषु सुषुपुर्युद्धकर्शिताः ।
रात्रौ रतिपरिश्रान्ताः कामिनीनां कुचेष्विव ॥ ७.१८५.३८ ॥
યુદ્ધથી થાકેલા વીરો હાથીઓના કુંભસ્થળ પર સૂઈ ગયા, જાણે રાત્રે રતિથી થાકેલી કામિનીઓના સ્તન પર સૂતા હોય.
7.185.39
अश्वपृष्ठेषु चाप्यन्ये रथनीडेषु चापरे ।
गजस्कन्धगताश्चान्ये शेरते चापरे क्षितौ ॥ ७.१८५.३९ ॥
કેટલાક ઘોડાની પીઠ પર, કેટલાક રથની બેઠકોમાં, કેટલાક હાથીના ખભા પર, અને બીજા જમીન પર સૂતા હતા.
7.185.40
सायुधाः सगदाश्चैव सखङ्गाः सपरश्वथाः ।
सप्रासकवचाश्चान्ये नराः सुप्ताः पृथक्पृथक् ॥ ७.१८५.४० ॥
શસ્ત્રો, ગદા, તલવાર, કુહાડી, ભાલા અને બખ્તર સાથેના અન્ય વીરો જુદા જુદા સૂતા હતા.
7.185.41
गजास्ते पन्नगाभोगैर्हस्तैर्भूरेणुगुण्ठितैः ।
निद्रान्धा वसुधां चक्रुर्घ्राणनिः श्वासशीतलाम् ॥ ७.१८५.४१ ॥
સર્પો જેવી વીંટળાયેલી સૂંઢવાળા અને ધૂળથી ઢંકાયેલા તે હાથીઓ, નિદ્રાથી અંધ થઈ નાકના શ્વાસથી ધરતીને શીતળ કરતા હતા.
7.185.42
सुप्ताः शुशुभिरे तत्र निःश्वसन्तो महीतले ।
विकीर्णा गिरयो यद्वन्निःश्वसद्भिर्महोरगैः ॥ ७.१८५.४२ ॥
ત્યાં ધરતી પર સૂતેલા, શ્વાસ લેતા તેઓ, મહાસર્પો શ્વાસ લેતા હોય ત્યારે વિખરાયેલા પર્વતો જેવા શોભતા હતા.
7.185.43
समां च विषमां चक्रुः खुराग्रैर्विकृतां महीम् ।
हयाः काञ्चनयोक्त्रास्ते केसरालम्बिभिर्युगैः।
सुषुपुस्तत्र राजेन्द्र युक्ता वाहेषु सर्वशः ॥ ७.१८५.४३ ॥
ત્યાં ઘોડાઓએ પોતાના ખરના અગ્રભાગ વડે સમ અને વિષમ ભૂમિને વિકૃત કરી; સોનાની લગામવાળા તે ઘોડાઓ, હે રાજેન્દ્ર, રથમાં જોડાયેલા, કેસર લટકાવીને ચારેબાજુ સૂઈ ગયા.
7.185.44
एवं हयाश्च नागाश्च योधाश्च भरतर्पभ ।
युद्धाद्विरम्य सुषुपुः श्रमेण महताऽन्विताः ॥ ७.१८५.४४ ॥
એ રીતે ઘોડા, હાથી અને યોદ્ધાઓ પણ, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, યુદ્ધથી વિરામ લઈ, મોટા થાકથી ભરાઈને સૂઈ ગયા.
7.185.45
तत्तथा निद्रया भग्नं तद्बभौ निःस्वनं बलम् ।
कुशलैः शिल्पिभिर्न्यस्तं पटे चित्रमिवाद्भुतम् ॥ ७.१८५.४५ ॥
નિદ્રાથી એ રીતે ભાંગી ગયેલું એ નિઃશબ્દ સૈન્ય, કુશળ કારીગરોએ કાપડ પર મૂકેલા અદ્ભુત ચિત્ર જેવું શોભી ઊઠ્યું.
7.185.46
ते क्षत्रियाः कुण्डलिनो युवानः ।
परस्परं सायकविक्षताङ्गाः।
कुम्भेषु लीनाः सुषुपुर्गजानां ।
कुचेषु लग्ना इव कामिनीनाम् ॥ ७.१८५.४६ ॥
તે ક્ષત્રિયો, કુંડળધારી યુવાનો, એકબીજાના બાણથી ઘાયલ અંગોવાળા, હાથીઓના કુંભસ્થળ પર ચોંટીને સૂઈ ગયા, જાણે કામિનીઓના સ્તનોને વળગેલા હોય.
7.185.47
ततः कुमुदनाथेन कामिनीगण्डपाण्डुना ।
नेत्रानन्देन चन्द्रेण माहेन्द्री दिगलङ्कृता ॥ ७.१८५.४७ ॥
ત્યારે કુમુદોના સ્વામી, કામિનીઓના ગાલ જેવા પાંડુર, નેત્રોને આનંદ આપનાર ચંદ્રથી માહેન્દ્રી દિશા અલંકૃત થઈ.
7.185.48
दशशताक्षककुब्दरिनिःसृतः ।
किरणकेसरभासुरपिञ्जरः।
तिमिरवारणवृथविदारणः ।
समुदियादुदयाचलकेसरी ॥ ७.१८५.४८ ॥
સહસ્રાક્ષની દિશામાંથી ઉદય પામેલો, કિરણોની કેશવાળીથી ચમકતો પીળો, અંધકારના હાથીઓના ટોળાને ચીરતો, ઉદયાચલનો સિંહ ઉદય પામો.
7.185.49
हरवृषोत्तमगात्रसमद्युतिः ।
स्मरशरासनपूर्णसमप्रभः।
नववधृस्मितचारुमनोहरः ।
प्रविसृतः कुमुदाकरबान्धवः ॥ ७.१८५.४९ ॥
શિવના શ્રેષ્ઠ વૃષભના શરીર જેવી કાંતિવાળો, કામદેવના પૂર્ણ ખેંચાયેલા ધનુષ્ય જેવી પ્રભાવાળો, નવવધૂના સ્મિત જેવો સુંદર અને મનોહર, કુમુદોના સરોવરનો બાંધવ ચંદ્ર ઉદય પામ્યો.
7.185.50
ततो मुहूर्ताद्भगवान्पुरस्ताच्छशलक्षणः ।
अरुणं दर्शयामास ग्रसञ्ज्योतिः प्रभां प्रभुः ॥ ७.१८५.५० ॥
પછી એક ક્ષણ બાદ, સસલાના ચિહ્નવાળા ભગવાને પૂર્વમાં લાલાશ બતાવી; પ્રભુ પ્રકાશની પ્રભાને ગળતા હતા.
7.185.51
अरुणस्य तु तस्यानु जातरूपसमप्रभम् ।
रश्मिजालं महच्चन्द्रो मन्दं मन्दमवासृजत् ॥ ७.१८५.५१ ॥
તે લાલાશની પાછળ, સોના જેવી પ્રભાવાળું વિશાળ કિરણજાળ ચંદ્ર ધીમે ધીમે ફેલાવવા લાગ્યો.
7.185.52
उत्सारयन्तः प्रभया तमस्ते चन्द्ररश्मयः ।
पर्यगच्छञ्छनैः सर्वा दिशः खं च क्षितिं तथा ॥ ७.१८५.५२ ॥
પોતાની પ્રભાથી અંધકારને દૂર કરતાં, તે ચંદ્રકિરણો ધીમે ધીમે બધી દિશાઓ, આકાશ અને પૃથ્વી પર ફેલાયાં.
7.185.53
ततो मुहूर्ताद्भुवनं ज्योतिर्भूतमिवाभवत् ।
अप्रख्यमप्रकाशं च जगामाशु तमस्तथा ॥ ७.१८५.५३ ॥
પછી એક ક્ષણમાં જગત જાણે પ્રકાશમય બની ગયું; અસ્પષ્ટ અને પ્રકાશ વિનાનું અંધારું પણ તરત ચાલ્યું ગયું.
7.185.54
प्रतिप्रकाशिते लोके दिवाभूते निशाकरे ।
विचेरुर्न विचेरुश्च राजन्नक्तञ्चरास्ततः ॥ ७.१८५.५४ ॥
હે રાજન્! ચંદ્ર ઉદય પામીને જગત દિવસ જેવું પ્રકાશિત થયું ત્યારે રાત્રે ફરનારા પ્રાણીઓ ફર્યા નહીં; પછી તેઓ ફરવાનું બંધ કરી ગયા.
7.185.55
बोध्यमानं तु तत्सैन्यं राजंश्चन्द्रस्य रश्मिभिः ।
बुबुधे शतपत्राणां वनं सूर्यांशुभिर्यथा ॥ ७.१८५.५५ ॥
હે રાજન્, ચંદ્રનાં કિરણોથી જગાડાયેલું તે સૈન્ય, સૂર્યકિરણોથી શતપત્ર કમળોનું વન ખીલે તેમ જાગી ઊઠ્યું.
7.185.56
यथा चन्द्रोदयोद्धूतः क्षुभितः सागरोऽभवत् ।
तथा चन्द्रोदयोद्धूतः क्षुभितश्च बलार्णवः ॥ ७.१८५.५६ ॥
ચંદ્રોદયથી ઉછળેલો સમુદ્ર જેમ ક્ષુબ્ધ થાય, તેમ ચંદ્રોદયથી ઉછળેલો તે સૈન્યસાગર પણ ક્ષુબ્ધ થયો.
7.185.57
ततः प्रववृते युद्धं पुनरेव विशाम्पते ।
लोके लोकविनाशाय परं लोकमभीप्सताम् ॥ ७.१८५.५७ ॥
પછી, હે પ્રજાપતિ, ફરી યુદ્ધ શરૂ થયું; લોકના વિનાશ માટે અને પરમ લોકની ઇચ્છા રાખનારાઓ માટે.