મહાભારત · અધ્યાય 7.192
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.192.1
तं दृष्ट्वा परमोद्विग्नं शोकोपहतचेतसम् ।
पाञ्चालराजस्य सुतो धृष्टद्युम्नः समाद्रवत् ॥ ७.१९२.१ ॥
તેને અત્યંત વ્યાકુળ અને શોકથી હતપ્રભ મનવાળો જોઈને પાંચાલરાજના પુત્ર ધૃષ્ટદ્યુમ્ને વેગથી હુમલો કર્યો.
7.192.2
य इष्ट्वा मनुजेन्द्रेण द्रुपदेन महामखे ।
लब्धो द्रोणविनाशाय समिद्धाद्धव्यवाहनात् ॥ ७.१९२.२ ॥
માનવોના રાજા દ્રુપદે મહાયજ્ઞમાં યજ્ઞ કરીને દ્રોણના વિનાશ માટે પ્રજ્વલિત યજ્ઞાગ્નિમાંથી જેને મેળવ્યો.
7.192.3
स धनुर्जैत्रमादाय घोरं जलदनिःस्वनम् ।
दृढज्यमजरं दिव्यं शरं चाशीविषोपमम् ॥ ७.१९२.३ ॥
તેણે વિજયી ધનુષ્ય ઉપાડ્યું; તે મેઘગર્જના જેવો ભયંકર અવાજ કરતું, દૃઢ દોરીવાળું હતું. અને વિષધર સર્પ જેવું અજર દિવ્ય બાણ પણ લીધું.
7.192.4
सन्दधे कार्मुके तस्मिंस्ततस्तमनलोपमम् ।
द्रोणं जिघांस्तुः पाञ्चाल्यो महाज्वालमिवानलम् ॥ ७.१९२.४ ॥
પછી તે ધનુષ્ય પર અગ્નિ સમાન બાણ ચઢાવ્યું; દ્રોણને મારવાની ઇચ્છાથી પાંચાલ રાજકુમારે, જાણે મહાજ્વાળાવાળો અગ્નિ.
7.192.5
तस्य रूपं शरस्यासीद्धनुर्ज्यामण्डलान्तरे ।
द्योततो भास्करस्येव घनान्ते परिवेषिणः ॥ ७.१९२.५ ॥
ધનુષ્યની દોરીના વર્તુળની અંદર તે બાણનું રૂપ હતું; મેઘોના અંતે પરિવેશથી ઘેરાયેલા ઝળહળતા સૂર્યની જેમ.
7.192.6
पार्षतेन परामृष्टं ज्वलन्तमिव तद्धनुः ।
अन्तकालमनुप्राप्तं मेनिरे वीक्ष्य सैनिकाः ॥ ७.१९२.६ ॥
પૃષતના પુત્રે પકડેલું તે ધનુષ્ય બળતું હોય તેમ જોઈને સૈનિકોએ માન્યું કે અંતકાળ આવી પહોંચ્યો છે.
7.192.7
तमिषुं संहतं तेन भारद्वाजः प्रतापवान् ।
दृष्ट्वाऽमन्यत देहस्य कालपर्यायमागतम् ॥ ७.१९२.७ ॥
પ્રતાપી ભારદ્વાજ (દ્રોણ) તેના વડે સંહત કરાયેલું તે બાણ જોઈને વિચાર્યું કે દેહ માટે મૃત્યુનો સમય આવી પહોંચ્યો છે.
7.192.8
ततः प्रयत्नमातिष्ठदाचार्यस्तस्य वारमे ।
न चास्यास्त्राणि राजेन्द्र पादुरासन्महात्मनः ॥ ७.१९२.८ ॥
ત્યારે આચાર્ય (દ્રોણ)એ તેને રોકવાનો પ્રયત્ન કર્યો; પણ હે રાજેન્દ્ર, તે મહાત્માનાં અસ્ત્રો પ્રગટ્યાં નહીં.
7.192.9
तस्य त्वहानि चत्वारि क्षपा चैकाऽस्यतो गता ।
तस्य चाह्नस्त्रिभागेन क्षयं जग्मुः पतत्रिणः ॥ ७.१९२.९ ॥
તેના બાણ છોડતાં ચાર દિવસ અને એક રાત્રિ પસાર થઈ ગયા; તે દિવસના ત્રીજા ભાગમાં પાંખવાળાં બાણો ખૂટી ગયાં.
7.192.10
स शरक्षयमासाद्य पुत्रशोकेन चार्दितः ।
विविधानां च दिव्यामानमस्त्राणामप्रसादतः ॥ ७.१९२.१० ॥
બાણો ખૂટી જવાની સ્થિતિએ પહોંચીને, પુત્રશોકથી પીડિત તે, વિવિધ દિવ્ય અસ્ત્રોની કૃપા ન રહેવાથી પણ વ્યથિત થયો.
7.192.11
उत्स्रष्टुकामः शस्त्राणि ऋषिवाक्यप्रचोदितः ।
तेजसा पूर्यमाणश्च युयुधे न यथा पुरा ॥ ७.१९२.११ ॥
ઋષિના વચનથી પ્રેરાઈને શસ્ત્રો ત્યજવાની ઇચ્છા ધરાવતા, તેજથી ભરપૂર હોવા છતાં તે પહેલાંની જેમ લડ્યો નહીં.
7.192.12
भूयश्चान्यत्समादाय दिव्यमाङ्गिरसं धनुः ।
शरांश्च ब्रह्मदण्डाभान्धृष्टद्युम्नमयोधयत् ॥ ७.१९२.१२ ॥
ફરી બીજું દિવ્ય આંગિરસ ધનુષ લઈને, બ્રહ્મદંડ સમાન બાણોથી તેણે ધૃષ્ટદ્યુમ્ન સાથે યુદ્ધ કર્યું.
7.192.13
ततस्तं शरवर्षेण महता समवाकिरत् ।
व्यशातयच्च सङ्क्रुद्धो धृष्टद्युम्नममर्षणम् ॥ ७.१९२.१३ ॥
પછી તેણે મહાન બાણવર્ષાથી તેને સંપૂર્ણ ઢાંકી દીધો; ક્રોધે ભરાઈ અસહિષ્ણુ ધૃષ્ટદ્યુમ્નને પાડી નાખ્યો.
7.192.14
शरांश्च शतधा तस्य द्रोणश्चिच्छेद सायकैः ।
ध्वजं धनुश्च निशितैः सारथिं चाप्यपातयत् ॥ ७.१९२.१४ ॥
દ્રોણે તેના બાણોને સો ટુકડા કરી કાપી નાખ્યા; તીક્ષ્ણ બાણોથી તેની ધ્વજા, ધનુષ્ય અને સારથિને પણ પાડી દીધા.
7.192.15
धृष्टद्युम्नः प्रहस्यान्यत्पुनरादाय कार्मुकम् ।
शितेन चैनं बाणेन प्रत्यविध्यत्स्तनान्तरे ॥ ७.१९२.१५ ॥
ધૃષ્ટદ્યુમ્ને હસીને બીજું ધનુષ્ય ફરી ઉપાડ્યું અને તીક્ષ્ણ બાણથી તેની છાતીની મધ્યમાં વીંધ્યો.
7.192.16
सोऽतिविद्धो महेष्वासोऽसम्भ्रान्त इव संयुगे ।
भल्लेन शितधारेण चिच्छेदास्य पुनर्धनुः ॥ ७.१९२.१६ ॥
તે મહાન ધનુર્ધર ભારે વીંધાયો છતાં યુદ્ધમાં વિચલિત ન થયો હોય તેમ રહ્યો; તીક્ષ્ણ ધારવાળા ભલ્લથી ફરી તેનું ધનુષ્ય કાપી નાખ્યું.
7.192.17
यच्चास्य बाणविकृतं धनूंषि च विशाम्पते ।
सर्वं चिच्छेद दुर्धर्षो गदां खङ्गं च वर्जयन् ॥ ७.१९२.१७ ॥
હે રાજન! બાણોથી વિકૃત થયેલાં તેનાં બધાં ધનુષ્યો તે અજેયે કાપી નાખ્યાં; પરંતુ ગદા અને ખડ્ગને છોડી દીધાં.
7.192.18
धृष्टद्युम्नं च विव्याध नवभिर्निशितैः शरैः ।
जीवितान्तकरैः क्रुद्धः शिलाधौतैः परन्तपः ॥ ७.१९२.१८ ॥
શત્રુઓને તાપનારે ક્રોધે ધૃષ્ટદ્યુમ્નને પણ નવ તીક્ષ્ણ બાણોથી વીંધ્યો; તે પ્રાણાંતક અને પથ્થર પર ઘસીને ચમકાવેલા હતા.
7.192.19
धृष्टद्युम्नोऽथ तस्याश्वान्खरथाश्वैर्महारथः ।
व्यामिश्रयदमेयात्मा ब्राह्ममस्त्रमुदीरयन् ॥ ७.१९२.१९ ॥
પછી મહારથી ધૃષ્ટદ્યુમ્ને, અમેય આત્મા ધરાવતા, બ્રાહ્માસ્ત્ર છોડીને તેના ઘોડાઓને ગધેડા જેવા ઘોડાઓ સાથે ભેળવી દીધા.
7.192.20
ते मिश्रा बह्वशोभन्त जवना वातरंहसः ।
पारावतसवर्णाश्च शोणाश्च भरतर्षभ ॥ ७.१९२.२० ॥
હે ભરતર્ષભ, તે મિશ્ર, વાયુવેગી ઘોડાઓ, કબૂતર રંગના અને લાલ રંગના, અત્યંત શોભ્યા.
7.192.21
यथा सविद्युतो मेघा नदन्तो जलदागमे ।
तथा रेजुर्महाराज मिश्रिता रणमूर्धनि ॥ ७.१९२.२१ ॥
વીજળી સહિત મેઘો વર્ષાઋતુના આગમને ગર્જના કરતાં ચમકે તેમ, હે મહારાજ, રણભૂમિના અગ્રભાગમાં મિશ્ર થયેલા ચમક્યા.
7.192.22
ईषाबन्धं चक्रबन्धं रथबन्धं तथैव च ।
प्राणाशयदमेयात्मा धृष्टद्युम्नस्य स द्विजः ॥ ७.१९२.२२ ॥
અમેય આત્મા ધરાવતા ધૃષ્ટદ્યુમ્નના તે દ્વિજે ઈષાબંધ, ચક્રબંધ અને રથબંધ તથા પ્રાણવાયુ રોકનાર અસ્ત્રથી બાંધી દીધા.
7.192.23
स च्छिन्नधन्वा पाञ्चाल्यो निकृत्तध्वजसारथिः ।
उत्तमामापदं प्राप्य गदां वीरः परामृशत् ॥ ७.१९२.२३ ॥
ધનુષ્ય છેદાયેલું, ધ્વજ અને સારથિ કપાયેલા પાંચાલ વીરે ઉત્તમ આપત્તિ પામીને ગદા પકડી.
7.192.24
तामस्य विशिखैस्तीक्ष्णैः क्षिप्यमाणां महारथः ।
निजघानः शरैर्द्रोणः क्रुद्धः सत्यपराक्रमः ॥ ७.१९२.२४ ॥
તે ગદાને તીક્ષ્ણ બાણોથી ફેંકાતી હતી ત્યારે, ક્રુદ્ધ, સત્યપરાક્રમી મહારથી દ્રોણે બાણોથી તેને પ્રહાર કરીને મારી નાખ્યો.
7.192.25
तां तु दृष्ट्वा नरव्याघ्रो द्रोणेन निहतां शरैः ।
विमलं खङ्गमादत्त शतचन्द्रं च भानुमत् ॥ ७.१९२.२५ ॥
દ્રોણના બાણોથી તેને હણાયેલી જોઈ નરવ્યાઘ્રે નિર્મળ ખડ્ગ અને ચમકતી શતચંદ્ર ઢાલ ઉપાડી.
7.192.26
असंशयं तथाभूतः पाञ्चाल्यः साध्वमन्यत ।
वधमाचार्यमुख्यस्य प्राप्तकालं महात्मनः ॥ ७.१९२.२६ ॥
સંશય વિના, તે અવસ્થામાં પાંચાલ રાજકુમારે બરાબર વિચાર્યું: આચાર્યોમાં શ્રેષ્ઠ મહાત્માનો વધ હવે સમયે આવી પહોંચ્યો છે.
7.192.27
ततः स रथनीडस्थं स्वरथस्य रथेपया ।
अगच्छदसिमुद्यम्य शतचन्द्रं च भानुमत् ॥ ७.१९२.२७ ॥
પછી તે પોતાના રથના આસન પર ઊભેલા (દ્રોણ) તરફ, રથ મેળવવાની ઇચ્છાથી, ખડ્ગ ઉગામીને, શતચંદ્ર અને ચમકતી ઢાલ સાથે ગયો.
7.192.28
चिकीर्षुर्दुष्करं कर्म धृष्टद्युम्नो महारथः ।
इयेष वक्षो भेत्तुं स भारद्वाजस्य संयुगे ॥ ७.१९२.२८ ॥
દુષ્કર કર્મ કરવાની ઇચ્છાથી મહારથી ધૃષ્ટદ્યુમ્ને યુદ્ધમાં ભારદ્વાજ (દ્રોણ)નું વક્ષ ભેદવાની ઇચ્છા કરી.
7.192.29
सोऽतिष्ठद्युगमध्ये वै युगसन्नहनेषु च ।
जघनार्धेषु चाश्वानां तत्सैन्याः समपूजयन् ॥ ७.१९२.२९ ॥
તે ધૂંસરીની મધ્યમાં, ધૂંસરીના બંધનો પર અને ઘોડાઓના પાછળના ભાગ પર ઊભો રહ્યો; તેના સૈનિકોએ તેનું સન્માન કર્યું.
7.192.30
तिष्ठतो युगपालीपु शोणानप्यधितिष्ठतः ।
नापश्यदन्तरं द्रोणस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.१९२.३० ॥
ધૂંસરી-રક્ષકો પર અને લાલ ઘોડાઓ પર ઊભા રહેવા છતાં દ્રોણને કોઈ છિદ્ર દેખાયું નહીં; તે જાણે અદ્ભુત બન્યું.
7.192.31
क्षिप्रं श्येनस्य चरतो यथैवामिषगृद्धिनः ।
तद्वदासीदभीसारो द्रोमपार्षतयो रणे ॥ ७.१९२.३१ ॥
માંસના લોભી બાજની જેમ ઝડપથી, યુદ્ધમાં દ્રોણ અને પાર્ષત એકબીજા પર ધસ્યા.
7.192.32
तस्य पारावतानश्वान्रथशक्त्या पराभिनत् ।
सर्वानेकैकशो द्रोणो रक्तानश्वान्विवर्जयन् ॥ ७.१९२.३२ ॥
દ્રોણે તેના કબૂતર-રંગી બધા ઘોડાઓને રથશક્તિથી એક પછી એક પાડ્યા; લાલ ઘોડાઓને તેણે છોડી દીધા.
7.192.33
ते हता न्यपतन्भूमौ धृष्टद्युम्नस्य वाजिनः ।
शोणास्तु पर्यमुच्यन्त रथबन्धाद्विशाम्पते ॥ ७.१९२.३३ ॥
ધૃષ્ટદ્યુમ્નના તે ઘોડા હણાઈને ભૂમિ પર પડ્યા; પણ હે પ્રજાપતિ, લાલ ઘોડાઓ રથબંધનથી મુક્ત કરાયા.
7.192.34
तान्हयान्निहतान्दृष्ट्वा द्विजाग्र्येण स पार्षतः ।
नामृष्यत युधां श्रेष्ठो याज्ञसेनिर्महारथः ॥ ७.१९२.३४ ॥
દ્વિજોમાં શ્રેષ્ઠ દ્રોણે તે ઘોડાઓને હણેલા જોઈને, યોદ્ધાઓમાં શ્રેષ્ઠ, મહારથી યજ્ઞસેનનો પુત્ર પાર્ષત સહન ન કરી શક્યો.
7.192.35
विरथः स गृहीत्वा तु खङ्गं खङ्गभृतां वरः ।
द्रोणमभ्यपतद्राजन्वैनतेय इवोरगम् ॥ ७.१९२.३५ ॥
રથવિહોણો તે, ખડ્ગધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ, તલવાર લઈને, હે રાજન, ગરુડ સર્પ પર ઝપટે તેમ દ્રોણ પર ધસ્યો.
7.192.36
तस्य रूपं बभौ राजन्भारद्वाजं जिघांसतः ।
यथा रूपं पुरा विष्णोर्हिरण्यकशिपोर्वधे ॥ ७.१९२.३६ ॥
હે રાજન, ભારદ્વાજ દ્રોણને મારવા ઇચ્છતા તેનું રૂપ, પૂર્વે હિરણ્યકશિપુના વધમાં વિષ્ણુનું રૂપ જેમ ચમક્યું હતું તેમ ચમક્યું.
7.192.37
स तदा विविधान्मर्गान्प्रवरांश्चैकविंशतिम् ।
दर्शयामास कौरव्य पार्षतो विचरन्रणे ॥ ७.१९२.३७ ॥
ત્યારે તેણે વિવિધ, શ્રેષ્ઠ એવા એકવીસ માર્ગો બતાવ્યા, હે કૌરવ્ય; યુદ્ધમાં વિચરતો પાર્ષત એમ કરતો હતો.
7.192.38
भ्रान्तुमुद्धान्तमाविद्धमाप्लुतं प्रसृतं सृतम् ।
परिवृत्तं निवृत्तं च खङ्गं चर्म च धारयन् ॥ ७.१९२.३८ ॥
તલવાર અને ઢાલ ધારણ કરીને તે ફરતો, ચક્કર ખાતો, ફેંકતો, કૂદતો, આગળ વધતો, પાછો હટતો, વળતો અને પાછો ફરતો હતો.
7.192.39
सम्पातं समुदीर्णं च दर्शयामास पार्षतः ।
भारतं कौशिकं चैव सात्वतं चैव शिक्षया। ॥ ७.१९२.३९ ॥
પાર્ષતે સંપાત અને સમુદીર્ણ બતાવ્યા; શિક્ષણ પ્રમાણે ભારત, કૌશિક અને સાત્વત પદ્ધતિઓ પણ બતાવી.
7.192.40
दर्शयन्व्यचरद्युद्धे द्रोणस्यान्तचिकीर्षया ।
चरतस्तस्य तान्मर्गान्विचित्रान्खङ्गचर्मिणः।
व्यस्मयन्त रणे योधा देवताश्च समागताः ॥ ७.१९२.४० ॥
દ્રોણનો અંત લાવવાની ઇચ્છાથી તે યુદ્ધમાં એ વિચિત્ર માર્ગો બતાવતો વિચર્યો. તલવાર અને ઢાલધારી તેની એ વિચિત્ર ગતિઓ જોઈને રણના યોદ્ધાઓ અને ત્યાં આવેલા દેવો આશ્ચર્યચકિત થયા.
7.192.41
ततः शरसहस्रेण शतचन्द्रमपातयत् ।
चर्म खङ्गं च सम्बाधे धृष्टद्युम्नस्य स द्विजः ॥ ७.१९२.४१ ॥
ત્યારે તે દ્વિજે (દ્રોણે) ભીડમાં હજાર બાણોથી ધૃષ્ટદ્યુમ્નની શતચંદ્ર ઢાલ અને તલવાર પાડી નાખી.
7.192.42
ये तु वैतस्तिका नाम शरा आसन्नयोधिनः ।
निकृष्टयुद्धे द्रोणस्य नान्येषां सन्ति ते शराः ॥ ७.१९२.४२ ॥
વૈતસ્તિક નામના જે બાણો હતા, તે નજીકના યુદ્ધમાં દ્રોણના હતા; તે બાણો બીજાઓ પાસે નહોતા.
7.192.43
ऋते शारद्वतात्पर्थाद्द्रौणेर्वैकर्तनात्तथा ।
प्रद्युम्नयुयुधानाभ्यामभिमन्योश्च भारत ॥ ७.१९२.४३ ॥
હે ભારત, શારદ્વત કૃપ, દ્રૌણિ, વૈકર્તન કર્ણ, તથા પ્રદ્યુમ્ન, યુયુધાન અને અભિમન્યુ સિવાય—
7.192.44
अथास्येषु समाधत्त दृढं परमसम्मतम् ।
अन्तेवासिनमाचार्यो जिघांसुः पुत्रसम्मितम् ॥ ७.१९२.४४ ॥
ત્યારે આચાર્ય દ્રોણે, પુત્ર સમાન એ પરમ પ્રિય શિષ્યને મારવાની ઇચ્છાથી, પોતાના બાણો દૃઢતાથી તાક્યા.
7.192.45
तं शरैर्दशभिस्तीक्ष्णैश्चिच्छेद शिनिपुङ्गवः ।
पश्यतस्तव पुत्रस्य कर्णस्य च महात्मनः।
ग्रस्तमाचार्यमुख्येन धृष्टद्युम्नममोचयत् ॥ ७.१९२.४५ ॥
શિનિવંશના શ્રેષ્ઠ સાત્યકિએ તીક્ષ્ણ દસ બાણોથી તેને છેદી નાખ્યું. તારો પુત્ર અને મહાત્મા કર્ણ જોતા રહ્યા, ત્યારે આચાર્યોમાં મુખ્ય દ્રોણે પકડેલા ધૃષ્ટદ્યુમ્નને તેમણે મુક્ત કર્યો.
7.192.46
चरन्तं रथमार्गेषु सात्यकिं सत्यविक्रमम् ।
द्रोणकर्मान्तरगतं कृपस्यापि च भारत।
अपश्येतां महात्मानौ विष्वक्सेनधनञ्जयौ ॥ ७.१९२.४६ ॥
હે ભારત, રથમાર્ગો પર વિચરતા, સત્યપરાક્રમી સાત્યકિને દ્રોણ અને કૃપના કર્મોની વચ્ચે જતા તે બંને મહાત્માઓ—વિષ્વક્સેન (કૃષ્ણ) અને ધનંજય (અર્જુન)એ જોયા.
7.192.47
अपूजयेतां वार्ष्णेयं ब्रुवाणौ साधुसाध्विति ।
दिव्यान्यस्त्राणि सर्वेषां युधि निघ्न्तमच्युतम् ॥ ७.१९२.४७ ॥
"સાધુ! સાધુ!" એમ કહેતા તે બંનેએ વાર્ષ્ણેય (સાત્યકિ)ની પ્રશંસા કરી. યુદ્ધમાં સૌના દિવ્ય અસ્ત્રોને હણી રહેલા અચ્યુત (કૃષ્ણ)ને પણ તેમણે સન્માન્યા.
7.192.48
धनञ्जयस्ततः कृष्णमब्रवीत्पश्य केशव ।
आचार्यरथमुख्यानां मध्ये क्रीडन्मधूद्वहः ॥ ७.१९२.४८ ॥
ત્યારે ધનંજયે કૃષ્ણને કહ્યું, "હે કેશવ, જુઓ, આચાર્યોના મુખ્ય રથીઓની વચ્ચે મધુવંશનો એ વાહક કેવો રમી રહ્યો છે!"
7.192.49
आनन्दयति मां भूयः सात्यकिः परवीरहा ।
माद्रीपुत्रौ च भीमं च राजानं च युधिष्ठिरम् ॥ ७.१९२.४९ ॥
શત્રુવીરોનો સંહાર કરનાર સાત્યકિ ફરીથી મને આનંદ આપી રહ્યો છે; માદ્રીના બંને પુત્રોને, ભીમને અને રાજા યુધિષ્ઠિરને પણ.
7.192.50
यच्छिक्षयाऽनुद्धतः सन्रणे चरति सात्यकिः ।
महारथानुपक्रीडन्वृष्णीनां कीर्तिवर्धनः ॥ ७.१९२.५० ॥
જેમની તાલીમથી સાત્યકિ યુદ્ધમાં અભિમાન વિના વિચરે છે, મહારથીઓ વચ્ચે રમતો, વૃષ્ણિવંશની કીર્તિ વધારતો.
7.192.51
तमेते प्रतिनन्दन्ति सिद्धाः सैन्याश्च विस्मिताः ।
अजय्यं समरे दृष्ट्वा साधुसाध्विति सात्यकिम्।
योधाश्चोभयतः सर्वे कर्मभिः समपूजयन् ॥ ७.१९२.५१ ॥
સિદ્ધો અને બંને સેનાઓ વિસ્મિત થઈને તેનું અભિનંદન કરે છે; યુદ્ધમાં અજેય સાત્યકિને જોઈને "સાધુ, સાધુ" કહે છે; બંને બાજુના બધા યોદ્ધાઓ તેના કર્મોથી તેનો સત્કાર કરે છે.