مهابهاراتا · أدهيايا 7.197
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.197.1
प्रादुर्भूते ततस्तस्मिन्नस्त्रे नारायणे प्रभो ।
प्रावात्सपृषतो वायुरनभ्रे स्तनयित्नुमान् ॥ ७.१९७.१ ॥
أيها السيد، لما ظهر ذلك السلاح نارايانا، هبت ريح مدوية بلا غيوم تحمل رذاذ الماء.
7.197.2
चचाल पृथिवी चापि चुक्षुभे च महोदधिः ।
प्रतिस्रोतः प्रवृत्ताश्च गन्तुं तत्र समुद्रगाः ॥ ७.१९७.२ ॥
ورجفت الأرض أيضاً، واضطرب المحيط العظيم؛ وانقلبت الأنهار الجارية إلى البحر تجري عكس تيارها.
7.197.3
शिखराणि व्यशीर्यन्त गिरीणां तत्र भारत ।
अपसव्यं मृगाश्चैव पाण्डुसेनां प्रचक्रिरे ॥ ७.१९७.३ ॥
يا بهارتا، تحطمت هناك قمم الجبال، ودارت الغزلان حول جيش البانداوا من اليسار إلى اليمين، علامة نحس.
7.197.4
तमसा तावकीर्यन्त सूर्यश्च कलुषोऽभवत् ।
सम्पतन्ति च भूतानि क्रव्यादानि प्रहृष्टवत् ॥ ७.१९७.४ ॥
غطى الظلام السماء، وأظلمت الشمس، وانقضّت الكائنات آكلة اللحوم فرحةً.
7.197.5
देवदानवगन्धर्वास्त्रस्तास्त्वासन्विशाम्पते ।
कथङ्खथाऽभवत्तीव्रा दृष्ट्वा तद्व्याकुलं महत् ॥ ७.१९७.५ ॥
أيها ملك الناس، ارتعد الآلهة والدانافا والغاندهارفا رعباً؛ ولما رأوا تلك الفوضى العظيمة والشدة، اضطربوا غاية الاضطراب.
7.197.6
व्यथिताः सर्वराजानस्त्रस्ताश्चासन्विशाम्पते ।
तद्दृष्ट्वा घोररूपं वै द्रौणेरस्त्रं भयावहम् ॥ ७.१९७.६ ॥
أيها ملك الناس، أصيب جميع الملوك بالحزن والرعب، لما رأوا ذلك السلاح المروّع لابن درونا الذي يجلب الخوف.
7.197.7
निवर्तितेषु सैन्येषु द्रोणपुत्रेण संयुगे ।
भृशं शोकाभितप्तेन पितुर्वधममृष्यता ॥ ७.१९७.७ ॥
لما ردّ ابن دروna الجيوش في القتال، وكان يتقد حزناً شديداً لعدم احتماله مقتل أبيه.
7.197.8
कुरूनापततो दृष्ट्वा धृष्टद्मुम्नस्य रक्षणे ।
को मन्त्रः पाण्डवेष्वासीत्तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ ७.१९७.८ ॥
يا سانجايا، عندما رأيتَ الكورو يندفعون، ما الخطة التي وضعها البانداڤا لحماية دريشتاديومنا؟ أخبرني بذلك.
7.197.9
प्रागेव विद्रुतान्दृष्ट्वा धार्तराष्ट्रान्युधिष्ठिरः ।
पुनश्च तुमुलं शब्दं श्रुत्वाऽर्जुनमथाब्रवीत् ॥ ७.१९७.९ ॥
لما رأى أبناء دهريتاراشترا قد فرّوا من قبل، وسمع ضجيجاً هائلاً مرة أخرى، قال يوديشتيرا لأرجونا.
7.197.10
आचार्ये निहते द्रोणे धृष्टद्युम्नेन संयुगे ।
निहते वज्रहस्तेन यथा वृत्रे महासुरे ॥ ७.१९७.१० ॥
لما قُتل المعلّم دروna في القتال على يد دريشتاديومنا، كما قتل حامل الصاعقة الأسور العظيم فريترا.
7.197.11
नाशंसन्तो जयं युद्धे दीनात्मानो धनञ्जय ।
आत्मत्राणे मतिं कृत्वा प्राद्रवन्कुरवो रणात् ॥ ७.१९७.११ ॥
يا دهنغاي، إذ لم يرجوا النصر في القتال، وقد خارت نفوسهم، وعزموا على النجاة بأنفسهم، فرّ الكورو من ساحة المعركة.
7.197.12
केचिद्वान्तै रथैस्तूर्णं निहतैः पाष्णियन्तृभिः ।
विपताकध्वजच्छत्रैः पार्थिवाः शीर्णकूबरैः ॥ ७.१९७.१२ ॥
بعض الملوك، وعرباتهم قد أُصيبت سريعاً، وسائقوها قتلى، والأعلام والرايات والمظلات قد مُزقت، وأعمدة العربات محطمة.
7.197.13
भग्ननीडैराकुलाश्वैः प्रारुह्यान्यान्विचेतसः ।
भीताः पादैर्हयान्केचित्त्वरयन्तः स्वयं रथान् ॥ ७.१९७.१३ ॥
وبعض الخائفين المرتبكين، إذ أركبوا غيرهم على عربات ذات مقاعد مكسورة وخيول مذعورة، راحوا يحثون الخيل والعربات سيرًا على الأقدام.
7.197.14
भग्नाक्षयुगचक्रैश्च व्याकृष्यन्त समन्ततः ।
रथान्विशीर्णानुत्सृज्य पद्भिः केचिच्च विद्रुताः ॥ ७.१९७.१४ ॥
وكانت العربات ذات الأعمدة والنيرين والعجلات المكسورة تُجرّ من كل جانب؛ وترك بعضهم عرباتهم المحطمة وفرّوا سيرًا على الأقدام.
7.197.15
हयपृष्ठगताश्चान्ये कृष्यन्तेऽर्धच्युतासनाः ।
गजस्कन्धेषु संस्यूता नाराचैश्चलितासनाः ॥ ७.१९७.१५ ॥
وكان بعض من على ظهور الخيل يُجرّون، وقد سقطوا نصف سقطة عن مقاعدهم؛ وآخرون مشدودون إلى أكتاف الفيلة، يترنحون في مقاعدهم من السهام الحديدية.
7.197.16
शरार्तैर्विद्रुतैर्नागैर्हृताः केचिद्दिशो दश ।
विशस्त्रकवचनाश्चान्ये वाहनेभ्यः क्षितिं गताः ॥ ७.१९७.१६ ॥
فحُمل بعضهم إلى الجهات العشر بالفيلة الهاربة المعذبة بالسهام؛ وسقط آخرون، بلا سلاح ولا درع، من مراكبهم إلى الأرض.
7.197.17
सञ्छिन्ना नेमिभिश्चैव मृदिताश्च हयद्विपैः ।
क्रोशन्तस्तात पुत्रेति पलायन्ते परे भयात् ॥ ७.१९७.१७ ॥
وآخرون، قُطّعوا بحواف العجلات ودهسوا بالخيل والفيلة، فروا من الخوف يصيحون: "يا أبتاه! يا بني!"
7.197.18
नाभिजानन्ति चान्योन्यं कश्मलाभिहतौजसः ।
पुत्रान्पितॄन्सखीन्भ्रातॄन्समारोप्य दृढक्षतान् ॥ ७.१९७.१८ ॥
وقد صُرعوا بالذهول وذهبت قوتهم، فلم يعرف بعضهم بعضًا؛ وكانوا يحملون أبناءهم وآباءهم وأصدقاءهم وإخوتهم المصابين بجراح بالغة.
7.197.19
जलेन क्लेदयन्त्यन्ये विमुच्य कवचनान्यपि ।
पलायनपराश्चान्ये योधाः शतसहस्रशः ॥ ७.१९७.१९ ॥
كان بعضهم يبلّلون أنفسهم بالماء، وألقى آخرون دروعهم؛ وانشغل مئات الآلاف من المحاربين بالفرار.
7.197.20
अवस्थां तादृशीं प्राप्य हते द्रोणे द्रुतं बलम् ।
पुनरावर्तितं केन यदि जानासि शंस मे ॥ ७.१९७.२० ॥
بعد أن قُتل درونا وبلغ الجيش هذه الحال، فمن الذي أعاده بهذه السرعة؟ إن كنت تعلم فأخبرني.
7.197.21
हयानां हेषतां शब्दः कुञ्जराणां च बृंहताम् ।
रथनेमिस्वनैश्चात्र विमिश्रः श्रूयते महान् ॥ ७.१९७.२१ ॥
يُسمع هنا صهيل الخيل وبُحّ الفيلة مختلطين بقعقعة عجلات العربات، صوتٌ عظيم.
7.197.22
एते शब्दा भृशं तीव्राः प्रवृत्ताः कुरुसागरे ।
मुमुर्मुहुरुदीर्यन्ते कम्पयन्त्यपि मामकान् ॥ ७.१९७.२२ ॥
لقد ارتفعت هذه الأصوات الشديدة بقوة فوق بحر الكوروس، تزمجر مرة بعد أخرى فترتعد لها حتى رجالي أنفسهم.
7.197.23
य एष तुमुलः शब्दः श्रूयते रोमहर्षणः ।
सेन्द्रानप्येष लोकांस्त्रीन्ग्रसेदिति मतिर्मम ॥ ७.१९७.२३ ॥
هذا الضجيج المدوّي الذي يُسمع ويقشعرّ له البدن، في رأيي يبتلع العوالم الثلاثة مع إندرا.
7.197.24
मन्ये वज्रधरस्यैष निनादो भैरवस्वनः ।
द्रोणे हते कौरवार्यं व्यक्तमभ्येति वासवः ॥ ७.१९७.२४ ॥
أظن أن هذا زئير حامل الصاعقة المرعب؛ وبمقتل درونا يتقدم فاسافا بوضوح نحو الكاوراڤي النبيل.
7.197.25
प्रहृष्टरोमकूपाः स्मः संविग्नरथकुञ्जराः ।
धनञ्जय गुरुं श्रुत्वा तत्र नादं सुभीषणम् ॥ ७.१९७.२५ ॥
يا دهنجايا، لقد قامت شعور أجسادنا عند سماعنا هناك هدير المعلم المرعب للغاية، وارتجت عرباتنا وفيلتنا.
7.197.26
क एष कौरवान्दीर्णानवस्थाप्य महारथः ।
निवर्तयति युद्धार्थं मृधे देवेश्वरो यथा ॥ ७.१९७.२६ ॥
من هذا المحارب العظيم على العربة، الذي يثبّت الكوروين المتفرقين ويردّهم إلى القتال، كسيد الآلهة في المعركة؟
7.197.27
उद्यम्यात्मानमुग्राय कर्मणे वीर्यमास्थिताः ।
धमन्ति कौरवाः शङ्खान्यस्य वीर्यं समाश्रिताः ॥ ७.१९७.२७ ॥
لقد نهضوا لعمل شديد، واعتصموا بالبأس، واتكلوا على بأسه، فالكوروون ينفخون في أصدافهم.
7.197.28
यत्र ते संशयो राजन्न्यस्तशस्त्रे गुरौ हते ।
धार्तराष्ट्रानवस्थाप्य क एष नदतीति हि ॥ ७.१९७.२८ ॥
أيها الملك، إن شكّك في ذلك: بعد مقتل المعلم الذي ألقى سلاحه، من هذا الذي يثبّت أبناء دهريتاراشترا ويزمجر هنا؟
7.197.29
हीमन्तं तं महाबाहुं मत्तद्विरदगामिनम् ।
इन्द्रविष्मुसमं वीर्ये कोपेऽन्तकमिव स्थितम् ॥ ७.१९७.२९ ॥
ذلك المتواضع، الشديد الذراعين، الماشي كفيل هائج، المساوي لإندرا وفيشنو في البأس، الواقف في الغضب كالموت نفسه.
7.197.30
बृहस्पतिसमं बुद्ध्या नीतिमन्तं महारथम् ।
आख्यास्याम्युग्रकर्माणं कुरूणामभयङ्करम् ॥ ७.१९७.३० ॥
المساوي لبريهاسباتي في الحكمة، الماهر في السياسة، المحارب العظيم على العربة ذو الأعمال الشديدة، المرعب للكورو، سأخبرك عنه.
7.197.31
यस्मिञ्जाते ददौ द्रोणो गवां दशशतं धनम् ।
ब्राह्मणेभ्यो महार्हेभ्यः सोऽश्वत्थामैष गर्जति ॥ ७.१९७.३१ ॥
عند ولادته أعطى دروna للبراهمة الجديرين بالإجلال الكبير ثروة عشرة آلاف بقرة، وهذا هو أشفاتهاman يزمجر الآن.
7.197.32
जातमात्रेण वीरेण येनोच्चैः श्रवसा यथा ।
हेषता कम्पिता भूमिर्लोकाश्च सकलास्त्रयः ॥ ७.१९७.३२ ॥
إن البطل الذي ما إن وُلد حتى صهل كأوتشاييشرافاس، فارتجفت به الأرض وجميع العوالم الثلاثة.
7.197.33
तच्छ्रुत्वान्तर्हितं भूतं नाम तस्याकरोत्तदा ।
अश्वत्थामेति सोऽद्यैष शूरो नदति पाण्डव ॥ ७.१९७.३३ ॥
وحين سمع ذلك أطلق عليه كائن خفي حينها اسم «أشفاتهامان»؛ يا باندافا، هذا البطل نفسه هو الذي يزمجر الآن.
7.197.34
यो ह्यनाथ इवाक्रम्य पार्षतेन हतस्तथा ।
कर्मणा सुनृशंसेन तस्य नाथो व्यवस्थितः ॥ ७.१९७.३४ ॥
إن من هوجم كأنه بلا ناصر، وقُتل على يد ابن بريشاتا (دريشتادyumna) بفعل بالغ القسوة، قد قام له الآن وليٌّ.
7.197.35
गुरुं मे यत्र पाञ्चाल्यः केशपक्षे परामृशत् ।
तन्न जातुं क्षमेद्द्रौणिर्जानन्पौरुषमात्मनः
स हि तेनैव नः सर्वान्क्षपयेदिति मे मतिः ॥ ७.१९७.३५ ॥
إن الفعل الذي أمسك به البانشالي معلّمي من شعره لن يحتمله ابن درونا أبداً؛ فهو يعرف رجولته، وسيُهلكنا جميعاً بذلك الفعل نفسه، هذا رأيي.
7.197.36
उपचीर्णो गुरुर्मिथ्या भवता राज्यकारणात् ।
धर्मज्ञेन सता नाम सोऽधर्मः सुमहान्कृतः ॥ ७.१९७.३६ ॥
من أجل المملكة خدمتَ المعلّم بتزييفٍ؛ وأنت الرجل الصالح العارف بالدارما قد ارتكبتَ حقاً إثماً عظيماً جداً.
7.197.37
चिरं स्थास्यति चाकीर्तिस्त्रैलोक्ये सचराचरे ।
रामे वालिवधाद्यद्वदेवं द्रोणे निपातिते ॥ ७.१९७.३७ ॥
كما بقي العار من قتل فالي على راما زمنًا طويلًا، كذلك سيبقى هذا العار في العوالم الثلاثة بما فيها المتحرك والساكن زمنًا طويلًا بعد أن سقط درونا.
7.197.38
सर्वधर्मोपपन्नोऽयं स मे शिष्यश्च पाण्डवः ।
नायं वक्ष्यति मिथ्येति प्रत्ययं कृतवांस्त्वयि ॥ ७.१९७.३८ ॥
هذا الرجل، المتحلي بكل الفضائل، هو تلميذي وأحد البانداڤا؛ لن يقول كذبًا — هذه الثقة التي أوجدها في نفسك.
7.197.39
स सत्यकञ्चुकं नाम प्रविष्टेन ततोऽनृतम् ।
आचार्य उक्तो भवता हतः कुञ्जर इत्युत ॥ ७.१९७.३९ ॥
بعد أن دخلت الكذب تحت اسم 'درع الحق'، قلت للمعلم: 'قُتل الفيل'، بالفعل.
7.197.40
ततः शस्त्रं समुत्सृज्य निर्ममो गतचेतनः ।
आसीत्सुविह्वलो राजन्यथा दृष्टस्त्वया विभुः ॥ ७.१९७.४० ॥
ثم ألقى سلاحه، متجردًا من التعلق، فاقد الوعي، أيها الملك، فصار ذلك الجليل مضطربًا جدًا، كما رأيته.
7.197.41
स तु शोकसमाविष्टो विमुखः पुत्रवत्सलः ।
शाश्वतं धर्ममुत्सृज्य गुरुः शिष्येण घातितः ॥ ७.१९७.४१ ॥
أما هو فقد غلبه الحزن، فأدار وجهه، ممتلئًا بحنان الأبوة؛ ترك الدهرم الأزلي، فقتل التلميذ معلّمه.
7.197.42
न्यस्तशस्त्रमधर्मेण घातयित्वा गुरुं भवान् ।
रक्षत्विदानीं सामात्यो यदि शक्तोसि पार्षतम् ॥ ७.१९७.४२ ॥
وقد أمرت بقتل المعلم الذي ألقى سلاحه بالظلم، فلتحمِ الآن ابن برشاتا مع وزرائك — إن كنت قادرًا.
7.197.43
ग्रस्तमाचार्य पुत्रेण क्रुद्धेन हतबन्धुना ।
सर्वे वयं परित्रातुं न शक्ष्यामोऽद्य पार्षतम् ॥ ७.१९७.४३ ॥
أمسكه ابن المعلم غاضبًا، وقد قُتل قريبه، فلن نستطيع جميعًا إنقاذ باrṣata اليوم.
7.197.44
सौहार्दं सर्वभूतेषु यः करोत्यतिमानुषः ।
सोऽद्य केशग्रहं श्रुत्वा पितुर्धक्ष्यति नो रणे ॥ ७.१९७.४४ ॥
ذلك الخارق للبشر الذي يُظهر المودة لجميع الكائنات، إذ سمع بأن أباه قد أُمسك من شعره، سيحرقنا اليوم في المعركة.
7.197.45
विक्रोशमाने हि मयि भृशमाचार्यगृद्विनि ।
अपाकीर्य स्वयं धर्मं शिप्येण निहतो गुरुः ॥ ७.१९७.४५ ॥
بينما كنت أصرخ بشدة، متلهفًا على المعلم، ألقى التلميذ بنفسه الدارما جانبًا وقتل المعلم.
7.197.46
यदा गतं वयो भूयः शिष्टमल्पतरं च नः ।
तस्येदानीं विरोधोऽयमधर्मोऽयं कृतो महान् ॥ ७.१९७.४६ ॥
لقد مضى عمرنا وبقي القليل جدًا، والآن نشأت هذه العداوة معه؛ وقد ارتُكب إثم عظيم.
7.197.47
पितेव नित्यं सौहार्दात्पितेव हि च धर्मतः ।
सोऽल्पकालस्य राज्यस्य कारमाद्वातितो गुरुः ॥ ७.१९७.४७ ॥
لقد كان دائمًا كالأب بالمودة، وكالأب بالدارما؛ وقد عُذّب ذلك المعلم من أجل مملكة قصيرة الأمد.
7.197.48
धृतराष्ट्रेण भीष्माय द्रोणाय च विशाम्पते ।
विसृष्टा पृथिवी सर्वा सह पुत्रैश्च तत्परैः ॥ ७.१९७.४८ ॥
أيها سيد البشر! لقد منح دهريتاراشترا الأرض كلها لبهيشما ودرونا، مع أبنائه المتفانين في خدمتهم.
7.197.49
सम्प्राप्य तादृशीं वृत्तिं सत्कृतः सततं परैः ।
अब्रवीत्सततं पुत्रान्मामेवाभ्यधिकं गुरुः ॥ ७.१९७.४९ ॥
لقد نال مثل تلك المعيشة، وكان يكرمه الأعداء باستمرار، فكان المعلم يقول دائما للأبناء إنه يحبني أكثر من سواي.
7.197.50
अवेक्षमाणस्त्वां मां च न्यस्तास्त्रश्चाहवे हतः ।
न त्वेनं युध्यमानं वै हन्यादपि शतक्रतुः ॥ ७.१९७.५० ॥
وهو ينظر إليك وإليّ، ألقى سلاحه وقُتل في المعركة؛ ولو كان يقاتل لما استطاع حتى إندرا أن يقتله.
7.197.51
तस्याचार्यस्य वृद्धस्य द्रोहो नित्योपकारिणः ।
कृतो ह्यनार्यैरस्माभीर राज्यार्थे लुब्धबुद्धिभिः ॥ ७.१९७.५१ ॥
وقع الغدر بذلك المعلم الشيخ الذي كان دائما محسنا؛ فعلنا نحن الأدنياء ذوو العقول الطامعة هذا من أجل المملكة.
7.197.52
अहो बत महत्पापं कृतं कर्म सुदारुणम् ।
यद्राज्यसुखलोभेन द्रोणोऽयं साधुघातितः ॥ ७.१९७.५२ ॥
يا للأسف! لقد ارتُكب إثم عظيم وفعل شديد القسوة، إذ قُتل هذا الصالح دروڼا طمعا في لذة الملك.
7.197.53
पुत्रान्भ्रातॄन्पितॄन्दाराञ्जीवितं चैव वासविः ।
त्यजेत्सर्वं मम प्रेम्णा जानात्येवं हि मे गुरुः ॥ ७.१९७.५३ ॥
الأبناء والإخوة والآباء والزوجات بل والحياة نفسها، كان ابن فاسافا (إندرا) يتركها كلها من أجل حبي؛ هكذا يعرفني معلمي.
7.197.54
स मया राज्यकामेन हन्यमानो ह्युपेक्षितः ।
तस्मादर्वाक्शिरा राजन्प्राप्तोऽस्मि नरकं प्रभो ॥ ७.१९७.५४ ॥
قُتل وأنا، طامعا في المملكة، أهملته؛ لذلك أيها الملك، أيها السيد، قد بلغت الجحيم رأسي إلى أسفل.
7.197.55
ब्राह्मणं वृद्धमाचार्यं न्यस्तशस्त्रं महामुनिम् ।
घातयित्वाऽद्य राज्यार्थे मृतं श्रेयो न जीवितम् ॥ ७.१९७.५५ ॥
أن يُقتل اليوم، من أجل الملك، برهميٌّ شيخٌ مُسِنّ معلّمٌ، حكيمٌ عظيمٌ قد ألقى سلاحه، فالموت خيرٌ من الحياة.