マハーバーラタ · 章 7.20
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.20.1
परिणाम्य निशां तां तु भारद्वाजो महारथः ।
उक्त्वा सुबहु राजेन्द्र वचनं वै सुयोधनम् ॥ ७.२०.१ ॥
王の中の王よ、その夜を過ごした後、大戦車兵バーラドヴァージャ（ドローナ）はスヨーダナに多くの言葉を語った。
7.20.2
विधाय गोप्तॄन्पार्थस्य संशप्तकगणैः सह ।
निष्क्रान्ते च तदा पार्थे संशप्तकवधं प्रति ॥ ७.२०.२ ॥
パールタの守護者たちを三誓軍の群れと共に配置し、そのときパールタはサンシャプタカを殺すために出陣した。
7.20.3
व्यूढानीकस्ततो द्रोणः पाण्डवानां महाचमूम् ।
अभ्ययाद्भरतश्रेष्ठ धर्मराजजिघृक्षया ॥ ७.२०.३ ॥
バラタの最良の者よ、そのとき陣形を組んだ軍を率いてドローナは、ダルマ王を捕らえようと、パーンダヴァの大軍へ進んだ。
7.20.4
व्यूढां दृष्ट्वा सुपर्णेन भारद्वाजस्य तां चमूम् ।
व्यूहेन मण्डलार्धेन प्रत्यव्यूहद्युधिष्ठिरः ॥ ७.२०.४ ॥
バーラドヴァージャ（ドローナ）の軍がガルダの陣形に組まれたのを見て、ユディシュティラは半円形の陣形でそれに対抗した。
7.20.5
मुखं त्वासीत्सुपर्णस्य भारद्वाजो महारथः ।
शिरो दुर्योधनो राजा सोदर्यैः सानुगैर्वृतः ॥ ७.२०.५ ॥
ガルダの顔は大戦車兵バーラドヴァージャ（ドローナ）であり、頭は兄弟と従者に囲まれたドゥルヨーダナ王であった。
7.20.6
चक्षुषी कृतवर्माऽऽसीद्गौतमश्चास्यतां वरः ॥ ७.२०.६ ॥
その両眼はクリタヴァルマンであり、その最良の戦士はガウタマ（クリパ）であった。
7.20.7
भूतशर्मा क्षेमशर्मा करकाक्षश्च वीर्यवान् ।
कलिङ्गाः सिंहलाः प्राच्याः शूरा भीरा दशेरकाः ॥ ७.२०.७ ॥
バヌタシャルマー、クシェーマシャルマー、勇猛なカラカークシャ、カリンガ族、シンハラ族、東方の勇士たち、ビーラ族、ダシェーラカ族。
7.20.8
शका यवनकाम्भोजास्तथा हंसपथाश्च ये ।
ग्रीवायां शूरसेनाश्च दरन्दा मद्रकेकयाः।
गजाश्वरथपत्त्योघास्तस्थुः परमदंशिताः ॥ ७.२०.८ ॥
シャカ族、ヤヴァナ族、カンボージャ族、そしてハンサパタ族。首の部分にはシューラセーナ族とダランダ族、マドラ族とケーカヤ族。象・馬・戦車・歩兵の大軍が完全に武装して立っていた。
7.20.9
भूरिश्रवास्तथा शल्यः सोमदत्तश्च बाह्लिकः ।
अक्षौहिण्या वृता वीरा दक्षिणं पार्श्वमास्थिताः ॥ ७.२०.९ ॥
ブーリシュラヴァス、シャリヤ、ソーマダッタ、バーリーカ——一アクシャウヒニーの軍に囲まれた英雄たちが右翼に陣取った。
7.20.10
विन्दानुविन्दावावन्त्यौ काम्भोजश्च सुदक्षिणः ।
वामं पार्श्वं समाश्रित्य द्रोणपुत्राग्रतः स्थिताः ॥ ७.२०.१० ॥
アヴァンティーの二王子ヴィンダとアヌヴィンダ、カンボージャのスダクシナは、左翼に拠ってドローナの子の前に立った。
7.20.11
पृष्ठे कलिङ्गाः साम्बष्ठा मागधाः पौण्ड्रमद्रकाः ।
गान्धाराः शकुनाः प्राच्याः पार्वतीया वसातयः ॥ ७.२०.११ ॥
後方にはカリンガ族、サンバシュタ族、マガダ族、パウンドラ族、マドラカ族；ガンダーラ族、シャクナ族、東方の民、山岳の民、ヴァサーティ族が立っていた。
7.20.12
पुच्छे वैकर्तनः कर्णः सपुत्रज्ञातिबान्धवः ।
महत्या सेनया तस्थौ नानाजनपदोत्थया ॥ ७.२०.१२ ॥
尾の部分にはヴィカルタナの子カルナが、息子たちや血族・親族とともに、多くの地方から集められた大軍を率いて立っていた。
7.20.13
जयद्रथो भीमरथः सम्पातिर्ऋषभो जयः ।
भूमिञ्जयो वृषक्राथो नैषधश्च महाबलः ॥ ७.२०.१३ ॥
ジャヤドラタ、ビーマラタ、サンパーティ、リシャバ、ジャヤ、ブーミンジャヤ、ヴリシャクラータ、そして大力のナイシャダ。
7.20.14
वृता बलेन महता ब्रह्मलोकपरिष्कृताः ।
व्यूहस्योरसि ते राजन्स्थिता युद्धविशारदाः ॥ ७.२०.१४ ॥
大軍に囲まれ、梵天界のように飾られ、王よ、戦いに長けた者たちが陣形の胸部に立っていた。
7.20.15
द्रोणेन विहितो व्यूहः पदात्यश्वरथद्विपैः ।
वातोद्धूतार्णवाकारः प्रनृत्त इव लक्ष्यते ॥ ७.२०.१५ ॥
ドローナが組んだ陣形は、歩兵・騎兵・戦車・象を備え、風に揺れる大海のように、踊っているかのように見えた。
7.20.16
तस्य पक्षप्रपक्षेभ्यो निष्पतन्ति युयुत्सवः ।
सविद्युत्स्तनिता मेघाः सर्वदिग्भ्यः इवोष्णगे ॥ ७.२०.१६ ॥
その両翼と副翼から、戦を望む者たちが躍り出た。夏に四方から稲妻と雷鳴を伴って湧く雲のように。
7.20.17
तस्य प्राग्ज्योतिषो मध्ये विधिवत्कल्पितं गजम् ।
आस्थितः शुशुभे राजन्नंशुमानुदये यथा ॥ ७.२०.१७ ॥
その中央で、礼法どおりに整えられた象に乗ったプラーグジョーティシャの王は、王よ、昇る太陽のように輝いた。
7.20.18
माल्यदामवता राजञ्श्वेतच्छत्रेण धार्यता ।
कृत्तिकायोगयुक्तेन पौर्णमास्यामिवेन्दुना ॥ ७.२०.१८ ॥
王よ、花輪をかけ、白い傘を差し掛けられた彼は、満月の夜にクルッティカー星宿と合わさった月のようであった。
7.20.19
नीलाञ्जनचयप्रख्यो मदान्धो द्विरदो बभौ ।
अतिवृष्टो महामेघैर्यथा स्यात्पर्वतो महान् ॥ ७.२०.१९ ॥
青い黛の山のようで、発情に盲いた象は、大雲に大いに濡れた大きな山のように輝いた。
7.20.20
नानानृपतिभिर्वीरै र्विविधायुधभूषणैः ।
समन्वितः पार्वतीयैः शक्रो देवगणैरिव ॥ ७.२०.२० ॥
多くの王、様々な武器と装飾で飾られた勇士たち、そして山の王たちに伴われた彼は、神々の群れに囲まれたインドラのようであった。
7.20.21
ततो युधिष्ठिरः प्रेक्ष्य व्यूहं तमतिमानुषम् ।
अजय्यमरिभिः सङ्ख्ये पार्षतं वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.२०.२१ ॥
そこでユディシュティラは、戦いにおいて敵に打ち勝つことのできない、人間離れしたその陣形を見て、パールシャタにこの言葉を語った。
7.20.22
ब्राह्मणस्य वशं नाहमियामद्य यथा प्रभो ।
पारावतसवर्णाश्व तथा नीतिर्विधीयताम् ॥ ७.२०.२२ ॥
主よ、今日私がバラモン（ドローナ）の支配に落ちないよう、鳩色の馬を用いてそのような策略を立ててください。
7.20.23
द्रोणस्य यतमानस्य वशं नैष्यसि सुव्रत ।
अहमावारयिष्यामि द्रोणमद्य सहानुगम् ॥ ७.२०.२३ ॥
誓いを守る者よ、努力するドローナの支配にあなたは落ちないだろう。今日私は従者たちとともにドローナを阻む。
7.20.24
मयि जीवति कौरव्य नोद्वेगं कर्तुमर्हसि ।
न हि शक्तो रणे द्रोणो विजेतुं मां कथञ्चन ॥ ७.२०.२४ ॥
クル族の者よ、私が生きている限り、あなたは心配すべきではない。ドローナは戦いにおいて決して私に勝つことはできない。
7.20.25
एवमुक्त्वा किरन्बाणान्द्रुपदस्य सुतो बली ।
पारावतसवर्णाश्वः स्वयं द्रोणमुपाद्रवत् ॥ ७.२०.२५ ॥
このように言って矢を撒き散らしつつ、ドルパダの勇ましい息子は、鳩色の馬に乗り、自らドローナへ突進した。
7.20.26
अनिष्टदर्शनं दृष्ट्वा धृष्टद्युम्नमवस्थितम् ।
क्षणेनैवाभवद्द्रोणो नातिहृष्टमना इव ॥ ७.२०.२६ ॥
目の前に立つドリシュタデュムナを見て、好ましくない光景に、一瞬にしてドローナは心が喜ばしくなくなった。
7.20.27
स हि जातो महाराज द्रोणस्य निधनं प्रति ॥ ७.२०.२७ ॥
大王よ、彼はまさにドローナの死のために生まれたのだ。
7.20.28
मर्त्यधर्मतया तस्माद्भारद्वाजो व्यमुह्यत ।
नाशकत्तत्र तत्किञ्चिदनीकं प्रतिवीक्षितुम् ॥ ७.२०.२८ ॥
人間の性により、バーラドヴァージャの子ドローナは混乱し、そこで敵軍のいかなるものも見定めることができなかった。
7.20.29
ततः किरन्निषूंस्तीक्ष्णान्द्रुपदस्य वरूथिनीम् ।
भराद्वाजो ययौ तूर्णं पार्षतं वर्जयन्युधि।
द्रुपदस्य महत्सैन्यं दारयामास ब्राह्मणः ॥ ७.२०.२९ ॥
そこで鋭い矢を撒き散らしながら、バーラドヴァージャの子はドルパダの軍へ速やかに向かい、戦いでプリシャタの子を避けた。あのバラモンはドルパダの大軍を切り裂いた。
7.20.30
तं तु सम्प्रेक्ष्य पुत्रस्ते दुर्मुखः शत्रुकर्षणः ।
प्रियं चिकीर्षुर्द्रोणस्य धृष्टद्युम्नमवारयत् ॥ ७.२०.३० ॥
彼を見て、あなたの息子ドゥルムカは、敵を苦しめる者であり、ドローナを喜ばせたいと思い、ドリシュタデュムナを阻んだ。
7.20.31
स सम्प्रहारस्तुमुलः सुघोरः समपद्यत ।
पार्षतस्य च शूरस्य दुर्मुखस्य च भारत ॥ ७.२०.३१ ॥
バーラタよ、勇士パールシャタの子とドゥルムカとの間に、あの騒然たる恐ろしい衝突が起こった。
7.20.32
पार्षतः शरजालेन क्षिप्रं प्रच्छाद्य दुर्मुखम् ।
भारद्वाजं शरौघेण महता समवारयत् ॥ ७.२०.३२ ॥
パールシャタの子は速やかに矢の網でドゥルムカを覆い、大量の矢の奔流でバーラドヴァージャ（ドローナ）を阻んだ。
7.20.33
द्रोणावारितं दृष्ट्वा भृशायस्तस्तवात्मजः ।
नानालिङ्गैः शरव्रातैः पार्षतं सममोहयत् ॥ ७.२०.३३ ॥
ドローナに阻まれたのを見て、あなたの息子は大いに奮闘し、様々な印を付けた矢の群れでパールシャタの子を完全に幻惑した。
7.20.34
तयोर्विषक्तयोः सङ्ख्ये पाञ्चाल्यकुरुमुख्ययोः ।
द्रोणो यौधिष्ठिरं सैन्यं बहुधा व्यधमच्छरैः ॥ ७.२०.३४ ॥
パーンチャーラとクルの主将二人が戦いに絡み合っている間、ドローナは矢でユディシュティラの軍勢を様々に散らした。
7.20.35
अनिलेन यथाऽभ्राणि विच्छिन्नानि समन्ततः ।
तथा पार्थस्य सैन्यानि विच्छिन्नानि क्वचित्क्वचित् ॥ ७.२०.३५ ॥
風によって雲が四方に散らされるように、パールタ（アルジュナ）の軍勢もあちこちで散らされた。
7.20.36
मुहूर्तमिव तद्युद्धमासीन्मधुरदर्शनम् ।
तत उन्मत्तवद्राजन्निर्मर्यादमवर्तत ॥ ७.२०.३६ ॥
その戦いは一瞬の間、見て心地よいものに思えた。だが王よ、その後それは狂人のように節度なく進んでいった。
7.20.37
नैव खं न दिशो भूमिर्बभासे न च भास्करः ।
नैव स्वे न परे राजन्नाज्ञायन्त परस्परम्।
अनुमानेन संज्ञाभिर्युद्धं तत्समवर्तत ॥ ७.२०.३७ ॥
空も方角も大地も輝かず、太陽さえ光を放たなかった。王よ、味方と敵は互いを見分けられず、その戦いは推測と合図によって続いた。
7.20.38
चूडामणिषु निष्केषु भूषणेष्वपि वर्मसु ।
तेषामादित्यवर्णाभा रश्मयः प्रचकाशिरे ॥ ७.२०.३८ ॥
彼らの冠の宝玉、金の首飾り、装身具、鎧から太陽の色の光線が輝き出た。
7.20.39
तत्प्रकीर्णपताकानां रथवारणवाजिनाम् ।
बलाकाशबलाभ्रामं ददृशे रूपमाहवे ॥ ७.२०.३९ ॥
旗の散らばった戦車、象、馬のその姿は、戦場で鷺にまだらに彩られた雲のように見えた。
7.20.40
नरानेव नरा जघ्नरुदग्राश्च हया हयान् ।
रथांश्च रथिनो जघ्नुर्वारणा वरवारणान् ॥ ७.२०.४० ॥
人は人を倒し、猛る馬は馬を、戦車の戦士は戦車を、象は優れた象を打ち倒した。
7.20.41
समुच्छ्रितपताकानां गजानां परमद्विपैः ।
क्षणेन तुमुलो घोरः सङ्ग्रामः समपद्यत ॥ ७.२०.४१ ॥
高く旗を掲げた象たちの間で、最上の象同士によって、一瞬にして騒がしく恐ろしい戦いが起こった。
7.20.42
तेषां संसक्तगात्राणां कर्षतामितरेतरम् ।
दन्तसङ्घातसङ्घर्षात्सधूमोऽग्निरजायत ॥ ७.२०.४२ ॥
体を絡ませ互いを引きずり合う象たちの牙がぶつかり擦れ合い、煙をともなった火が生じた。
7.20.43
विप्रकीर्णपताकास्ते विषाणजनिताग्नयः ।
बभूवुः खं समासाद्य सविद्युत इवाम्बुदाः ॥ ७.२०.४३ ॥
旗は散り乱れ、牙から火が生じた。空に達した彼らは稲妻を伴う雲のようであった。
7.20.44
विक्षिपद्भिर्नदद्भिश्च निपतद्भिश्च वारणैः ।
सम्बभूव मही कीर्णा मेघैर्द्यौरिव वार्षिकी ॥ ७.२०.४४ ॥
投げ飛ばされ、吠え、倒れる象たちで大地は覆われた。雨季の空が雲で覆われるように。
7.20.45
तेषामाहन्यमानानां बाणतोमरऋष्टिभिः ।
वारणानां रवो जज्ञे मेघानामिव सम्पुवे ॥ ७.२०.४५ ॥
矢と投槍と槍に打たれる象たちの声は、雨季の雲の雷鳴のように起こった。
7.20.46
तोमराभिहताः केचिद्बाणैश्च परमद्विपाः ।
वित्रेसुः सर्वनागानां शब्दमेवापरेऽसृजन् ॥ ७.२०.४६ ॥
投槍と矢に打たれた一部の大象は怯え、他の象は象の声そのものを発した。
7.20.47
विषाणाभिहताश्चापि केचित्तत्र गजा गजैः ।
चक्रुरार्तस्वनं घोरमुत्पातजलदा इव ॥ ७.२०.४७ ॥
そこでは他の象の牙に傷ついた象たちが恐ろしい苦痛の叫びをあげた。凶兆の雲のように。
7.20.48
प्रतीपाः क्रियमाणाश्च वारणा वरवारणैः ।
उन्मथ्य पुनराजग्मुः प्रेरिताः परमाङ्कुशैः ॥ ७.२०.४८ ॥
優れた象に押し返された象たちは、大きな象使いの鉤に駆り立てられ、踏みにじりながら再び戻ってきた。
7.20.49
महामात्रैर्महामात्रास्ताडिताः शरतोमरैः ।
गजेभ्यः पृथिवीं जग्मुर्मुक्तप्रहरणाङ्कुशाः ॥ ७.२०.४९ ॥
大象の御者たちは、他の大象の御者から矢と投槍で打たれ、武器と象鉤を放して象から地面へ落ちた。
7.20.50
निर्मनुष्याश्च मातङ्गा विनदन्तस्ततस्ततः ।
छिन्नाभ्राणीव सम्पेतुः सम्प्रविश्य परस्परम् ॥ ७.२०.५० ॥
御者のいない象たちはあちこちで叫び声を上げ、引き裂かれた雲のように互いに突っ込んでいった。
7.20.51
हतान्परिवहन्तश्च पतितान्पतितायुधान् ।
दिशो जग्मुर्महानागाः केचिदेकचरा इव ॥ ७.२०.५१ ॥
大象の中には、死者や武器を落として倒れた者を運びながら、孤独にさまよう獣のように四方へ走り去るものもあった。
7.20.52
ताडितास्ताड्यमानाश्च तोमरर्ष्टिपरश्वथैः ।
पेतुरार्तस्वनं कृत्वा तदा विशसने गजाः ॥ ७.२०.५२ ॥
その殺戮の中で象たちは打たれ、なおも打たれ続け、苦しみの叫びをあげて倒れた。
7.20.53
तेषां शैलोपमैः कायैर्निपतद्भिः समन्ततः ।
आहता सहसा भूमिश्चकम्पे च ननाद च ॥ ७.२०.५३ ॥
山のような彼らの体が四方に倒れると、大地は突然打たれ、震え、鳴り響いた。
7.20.54
सादितैः सगजारोहैः सपताकैः समन्ततः ।
मातङ्गैः शुशुभे भूमिर्विकीर्णैरिव पर्वतैः ॥ ७.२०.५४ ॥
象は御者や旗もろとも殺され、四方に散らばった象たちによって、大地は散り敷かれた山々のように輝いた。
7.20.55
गजस्थाश्च महामात्रा निर्भिन्नहृदया रणे ।
रथिभिः पातिता भल्लैर्विकीर्णाङ्कुशतोमराः ॥ ७.२०.५५ ॥
象の上にいた御者たちは、心臓を貫かれ、戦場で戦車兵の刃矢に射落とされた。象の鉤と槍が散らばった。
7.20.56
क्रौञ्चवद्विनदन्तोऽन्ये नाराचाभिहता गजाः ।
परान्स्वांश्चापि मृद्गन्तः परिपेतुर्दिशो दश ॥ ७.२०.५६ ॥
クラウンチャの鳥のように叫び、鉄の矢に射られた他の象たちは、敵も味方も踏みにじりながら十方へ逃げた。
7.20.57
गजाश्वरथयोधानां शरीरौघसमावृता ।
बभूव पृथिवी राजन्मांसशोणितकर्दमा ॥ ७.२०.५७ ॥
王よ、象・馬・戦車の戦士たちの死体の山に覆われた大地は、肉と血の泥沼となった。
7.20.58
प्रमथ्य च विषाणाग्रैः समुत्क्षिप्ताश्च वारणैः ।
सचक्राश्च विचक्राश्च रथैरेव महारथाः ॥ ७.२०.५८ ॥
象たちは牙の先で踏みつけ、跳ね上げた。大戦車兵は、車輪のあるもの、車輪のないものとともに倒れた。
7.20.59
रथाश्च रथिभिर्हीना निर्मनुष्याश्च वाजिनः ।
हतारोहाश्च मातङ्गा दिशो जग्मुर्भयातुराः ॥ ७.२०.५९ ॥
御者を失った戦車、騎手のいない馬、乗り手を殺された象は、恐怖に駆られて四方へ逃げ去った。
7.20.60
जघानात्र पिता पुत्रं पुत्रश्च पितरं तथा ।
इत्यासीत्तुमुलं युद्धं न प्राज्ञायत किञ्चन ॥ ७.२०.६० ॥
ここでは父が息子を、息子が父を殺した。このように騒然たる戦いでは、何一つ見分けがつかなかった。
7.20.61
आगुल्फेभ्योऽवसीदन्ते नरा लोहितकर्दमैः ।
दीप्यमानैः परिक्षिप्ता दावैरिव महाद्रुमाः ॥ ७.२०.६१ ॥
血の泥に足首まで沈みながら人々は崩れ落ち、燃え盛る山火事に囲まれた大樹のようであった。
7.20.62
शोणितैः सिच्यमानानि वस्त्राणि कवचानि च ।
छत्राणि च पताकाश्च सर्वं रक्तमदृश्यत ॥ ७.२०.६२ ॥
血に濡れた衣、鎧、傘、旗――すべてが赤く見えた。
7.20.63
हयौघाश्च रथौघाश्च नरौघाश्च निपातिताः ।
संक्षुण्णाः पुनरावृत्य बहुधा रथनेमिभिः ॥ ७.२०.६३ ॥
馬の群れ、戦車の群れ、人の群れが打ち倒され、戦車の車輪が幾度も戻ってきて、それらを何度も押しつぶした。
7.20.64
सगजौघमहावेगः परासुनरशैवलः ।
रथौघतुमुलावर्तः प्रबभौ सैन्यसागरः ॥ ७.२०.६४ ॥
象の群れを伴い大いなる勢いを持ち、死者を水草とし、戦車の群れの騒がしい渦を巻く軍勢の海が輝き現れた。
7.20.65
तं वाहनमहानौभिर्योधा जयधनैषिणः ।
अवगाह्याथ मज्जन्तो नैव मोहं प्रचक्रिरे ॥ ७.२०.६५ ॥
勝利と富を求める戦士たちは、大いなる乗り物の舟に乗ってその軍勢の海へ飛び込んだ。沈みながらも、彼らは迷いに陥らなかった。
7.20.66
शरवर्षाभिवृष्टेषु योधेष्वञ्चितलक्ष्मसु ।
न तेष्वचित्ततां लेभे कश्चिदाहतलक्षणः ॥ ७.२०.६६ ॥
矢の雨に打たれ、印を刻まれた戦士たちのなかで、傷ついた者は誰ひとり、彼らへの無関心を得られなかった。
7.20.67
वर्तमाने तथा युद्धे घोररूपे भयङ्करे ।
मोहयित्वा परान्द्रोणो युधिष्ठिरमुपाद्रवत् ॥ ७.२०.६७ ॥
このように恐ろしく凄まじい戦いが続いていたとき、ドローナは敵を惑わせてから、ユディシュティラへと突進した。