മഹാഭാരതം · അധ്യായം 7.201
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.201.1
भीमसेनं समाकीर्णं दृष्ट्वाऽस्त्रेण धनञ्जयः ।
तेजसः प्रतिघातार्थं वारुणेन समावृणोत् ॥ ७.२०१.१ ॥
ഭീമസേനൻ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും വളയപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത് കണ്ട ധനഞ്ജയൻ, അവന്റെ തേജസ്സിനെ തടയാൻ വാരുണാസ്ത്രംകൊണ്ട് അവനെ മറച്ചു.
7.201.2
नालक्षयत तत्कश्चिद्वारुणास्त्रेण संवृतम् ।
अर्जुनस्य लघुत्वाच्च संवृतत्वाच्च तेजसः ॥ ७.२०१.२ ॥
അർജുനന്റെ വാരുണാസ്ത്രത്താൽ മറയ്ക്കപ്പെട്ട അവനെ ആരും കണ്ടില്ല; അർജുനന്റെ അസ്ത്രം ലഘുവായതും തേജസ്സ് മറയ്ക്കപ്പെട്ടതുമായതിനാൽ.
7.201.3
साश्वसूतरथो भीमो द्रोणपुत्रास्त्रसंवृतः ।
अग्नावग्निरिव न्यस्तो ज्वालामाली सुदुर्दृशः ॥ ७.२०१.३ ॥
ദ്രോണപുത്രന്റെ അസ്ത്രത്താൽ മറയ്ക്കപ്പെട്ട ഭീമൻ, കുതിരകളോടും സാരഥിയോടും രഥത്തോടുംകൂടി, അഗ്നിയിൽ വെച്ച അഗ്നിപോലെ, ജ്വാലാമാലയണിഞ്ഞ്, കാണാൻ അതിദുഷ്കരനായി.
7.201.4
यथा रात्रिक्षये राजञ्ज्योतीष्यस्तगिरिं प्रति ।
समापेतुस्तथा बाणा भीमसेनरथं प्रति ॥ ७.२०१.४ ॥
രാജാവേ, രാത്രി അവസാനിക്കുമ്പോൾ നക്ഷത്രങ്ങൾ അസ്തമിക്കുന്ന പർവതത്തിലേക്ക് ഒന്നിച്ചുചേരുന്നതുപോലെ, ഭീമസേനന്റെ രഥത്തിലേക്ക് അമ്പുകൾ ഒന്നിച്ചുചേർന്നു.
7.201.5
स हि भीमो रथश्चास्य हयाः सूतश्च मारिष ।
संवृता द्रोणपुत्रेण पावकान्तर्गताऽभवन् ॥ ७.२०१.५ ॥
മാരിഷാ, ഭീമനും അവന്റെ രഥവും കുതിരകളും സാരഥിയും ദ്രോണപുത്രനാൽ മറയ്ക്കപ്പെട്ട് അഗ്നിയുടെ നടുവിലേക്ക് പോയവരെപ്പോലെയായി.
7.201.6
यथा जग्ध्वा जगत्कृत्स्नं समये सचराचरम् ।
गच्छेद्वह्निर्विभोरास्यं तथाऽस्त्रं भीममावृणोत् ॥ ७.२०१.६ ॥
കാലം വരുമ്പോൾ അഗ്നി ചരാചരങ്ങളോടുകൂടിയ സമസ്ത ലോകത്തെയും വിഴുങ്ങി ഈശ്വരന്റെ മുഖത്തേക്ക് പോകുന്നതുപോലെ, ആ അസ്ത്രം ഭീമനെ മൂടി.
7.201.7
सूर्यमग्निः प्रविष्टः स्याद्यथा चाग्निं दिवाकरः ।
तथा प्रविष्टं तत्तेजो न आज्ञायत पाण्डवः ॥ ७.२०१.७ ॥
സൂര്യനിൽ അഗ്നി പ്രവേശിച്ചതുപോലെയോ അഗ്നിയിൽ സൂര്യൻ പ്രവേശിച്ചതുപോലെയോ, ഉള്ളിൽ കടന്ന ആ തേജസ്സ് പാണ്ഡവൻ അറിഞ്ഞില്ല.
7.201.8
तदस्त्रं भीमहुङ्कारादपयाति पुनःपुनः ।
पुनः पुनस्तमायाति हुंकारात्तं विमुञ्चति।
ततो देवाः सगन्धर्वा भीमं दृष्ट्वा सुविस्मिताः ॥ ७.२०१.८ ॥
ഭീമന്റെ ഹുങ്കാരത്താൽ ആ അസ്ത്രം വീണ്ടും വീണ്ടും പിന്മാറുന്നു; വീണ്ടും വീണ്ടും അവനിലേക്ക് മടങ്ങിയെത്തുന്നു; ഹുങ്കാരത്താലാണ് അവൻ അത് വിടുന്നത്. അപ്പോൾ ദേവന്മാരും ഗന്ധർവന്മാരും ഭീമനെ കണ്ട് അത്യന്തം വിസ്മയിച്ചു.
7.201.9
विकीर्णमस्त्रं तद्दृष्ट्वा तथा भीमरथं प्रति ।
उदीर्यमाणं द्रौणिं च निष्प्रतिद्वन्द्वमाहवे ॥ ७.२०१.९ ॥
ഭീമരഥത്തിനുനേരെ ചിതറിപ്പോയ ആ അസ്ത്രം കണ്ടും, യുദ്ധത്തിൽ എതിരാളിയില്ലാത്ത ദ്രോണപുത്രൻ അത് പ്രയോഗിക്കുന്നത് കണ്ടും.
7.201.10
सर्वसैन्यं च पाण्डूनां न्यस्तशस्त्रमचेतनम् ।
युधिष्ठिरपुरोगांश्च विमुखांस्तान्महारथनान् ॥ ७.२०१.१० ॥
പാണ്ഡവരുടെ സർവസൈന്യവും ആയുധം താഴെവെച്ച് ബോധമറ്റതുപോലെയായി; യുധിഷ്ഠിരനെ മുന്നിൽ നിർത്തിയിരുന്ന ആ മഹാരഥന്മാരും മുഖം തിരിച്ചു.
7.201.11
अर्जुनो वासुदेवश्च त्वरमाणौ महाद्युती ।
अवप्लुत्य रथाद्वीरौ भीममाद्रवतां ततः ॥ ७.२०१.११ ॥
അപ്പോൾ അർജുനനും വാസുദേവനും, മഹാതേജസ്വികളായ ആ വീരന്മാർ, ത്വരയോടെ രഥത്തിൽനിന്ന് ചാടിയിറങ്ങി ഭീമനു നേരെ ഓടി.
7.201.12
ततस्तद्द्रोणपुत्रस्य तेजोऽस्त्रबलसम्भवम् ।
विगाह्य तौ सुबलिनौ माययाऽविशतां तथा ॥ ७.२०१.१२ ॥
അപ്പോൾ ആ അതിബലവാന്മാർ ദ്രോണപുത്രന്റെ അസ്ത്രബലത്തിൽനിന്നു ജനിച്ച ആ തേജസ്സിലേക്ക് ആഴ്ന്നിറങ്ങി, മായയാൽ അങ്ങനെ ഉള്ളിൽ പ്രവേശിച്ചു.
7.201.13
न्यस्तशस्त्रौ ततस्तौ तु नादहत्सोऽस्त्रजोऽनलः ।
वारुणास्त्रप्रयोगाच्च वीर्यवत्त्वाच्च कृष्णयोः ॥ ७.२०१.१३ ॥
ആയുധങ്ങൾ താഴെവെച്ച ആ ഇരുവരെയും അസ്ത്രത്തിൽനിന്ന് ജനിച്ച ആ അഗ്നി ദഹിപ്പിച്ചില്ല; വാരുണാസ്ത്രപ്രയോഗം കൊണ്ടും ഇരുവരായ കൃഷ്ണന്മാരുടെ വീര്യം കൊണ്ടും.
7.201.14
ततश्चकृषतुर्भीमं सर्वशस्त्रायुधानि च ।
नारायणास्त्रशान्त्यर्थं नरनारायणौ बलात् ॥ ७.२०१.१४ ॥
പിന്നെ നരനാരായണന്മാർ നാരായണാസ്ത്രം ശമിപ്പിക്കാൻ ഭീമനെയും എല്ലാ ശസ്ത്രായുധങ്ങളെയും ബലമായി വലിച്ചു.
7.201.15
आकृष्यमाणः कौन्तेयो नदत्येव महारवम् ।
वर्धते चैव तद्वोरं द्रौणेरस्त्रं सुदुर्जयम् ॥ ७.२०१.१५ ॥
വലിച്ചിഴയ്ക്കപ്പെട്ട കൗന്തേയൻ മഹാഗർജ്ജനം ചെയ്തു; ദ്രോണപുത്രന്റെ ആ ഘോരവും അതിദുർജ്ജയവുമായ അസ്ത്രം വർദ്ധിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
7.201.16
तमब्रवीद्वासुदेवः किमिदं पाण्डुनन्दन ।
वार्यमाणोऽपि कौन्तेय यद्युद्वान्न निवर्तसे ॥ ७.२०१.१६ ॥
വാസുദേവൻ അവനോട് പറഞ്ഞു: 'പാണ്ഡുനന്ദനാ, ഇതെന്ത്? കൗന്തേയാ, തടഞ്ഞിട്ടും നീ യുദ്ധത്തിൽനിന്ന് പിന്മാറുന്നില്ലല്ലോ?'
7.201.17
यदि युद्वेन जेयाः स्युरिमे कौरवनन्दनाः ।
वयमप्यत्र युध्येम तथा चेमे नरर्षभाः ॥ ७.२०१.१७ ॥
യുദ്ധത്തിലൂടെ ഈ കൗരവനന്ദനന്മാരെ ജയിക്കാവുന്നതാണെങ്കിൽ നമുക്കും ഇവിടെ യുദ്ധം ചെയ്യാം; ഈ നരശ്രേഷ്ഠന്മാരും അങ്ങനെതന്നെ.
7.201.18
रथेभ्यस्त्ववतीर्णाः स्म सर्व एव हि तावकाः ।
तस्मात्त्वमपि कौन्तेय रथात्तूर्णमपाक्रम ॥ ७.२०१.१८ ॥
പക്ഷേ നിന്റെ സൈനികരെല്ലാം തേരുകളിൽനിന്ന് ഇറങ്ങിയിരിക്കുന്നു; അതിനാൽ കൗന്തേയാ, നീയും വേഗം തേരിൽനിന്ന് ഇറങ്ങിക്കൊള്ളുക.
7.201.19
एवमुक्त्वा तु तं कृष्णो रथाद्भूमिमवर्तयत् ।
निःश्वसन्तं यथा नागं क्रोधसंरक्तलोचनम् ॥ ७.२०१.१९ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞശേഷം കൃഷ്ണൻ അവനെ രഥത്തിൽ നിന്ന് നിലത്തേക്ക് ഇറക്കി; ആന പോലെ നെടുവീർപ്പിടുന്നവനും കോപത്താൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളുള്ളവനുമായ അവനെ.
7.201.20
यदाऽपकृष्टः स रथान्न्यासितश्चायुधं भुवि ।
ततो नारायणास्त्रं तत्प्रशान्तं शत्रुतापनम् ॥ ७.२०१.२० ॥
അവനെ രഥത്തിൽ നിന്ന് വലിച്ചിറക്കി, ആയുധം നിലത്തുവെച്ചപ്പോൾ, ശത്രുക്കളെ പീഡിപ്പിക്കുന്ന ആ നാരായണാസ്ത്രം ശാന്തമായി.
7.201.21
तस्मिन्प्रशान्ते विधिना तेन तेजसि दुःसहे ।
बभूवुर्विमलाः सर्वा दिशः प्रदिश एव च ॥ ७.२०१.२१ ॥
ആ അസഹ്യമായ തേജസ്സ് ചട്ടപ്രകാരം ശാന്തമായപ്പോൾ എല്ലാ ദിക്കുകളും ഉപദിക്കുകളും നിർമ്മലമായി.
7.201.22
प्रववुश्च शिवा वाताः प्रशान्ता मृगपक्षिणः ।
वाहनानि च हृष्टानि प्रशान्तेऽस्त्रे सुदुर्जये ॥ ७.२०१.२२ ॥
ശുഭകരമായ കാറ്റുകൾ വീശി; മൃഗങ്ങളും പക്ഷികളും ശാന്തരായി; ജയിക്കാനാവാത്ത ആ അസ്ത്രം ശാന്തമായപ്പോൾ വാഹനങ്ങൾ സന്തോഷിച്ചു.
7.201.23
व्यपोढे च ततो घोरे तस्मिंस्तेजसि भारत ।
बभौ भीमो निशापाये धीमान्सूर्य इवोदितः ॥ ७.२०१.२३ ॥
ഭാരതാ, ആ ഘോരമായ തേജസ്സ് നീങ്ങിയപ്പോൾ, രാത്രിയുടെ അവസാനം ഉദിച്ച ബുദ്ധിമാനായ സൂര്യനെപ്പോലെ ഭീമൻ പ്രകാശിച്ചു.
7.201.24
हतशेषं बलं तत्तु पाण्डवानामतिष्ठत ।
अस्त्रव्युपरमाद्वृष्टं तव पुत्रजिघांसया ॥ ७.२०१.२४ ॥
പാണ്ഡവരുടെ ശേഷിച്ച ആ സേന നിന്നു; നിങ്ങളുടെ പുത്രന്മാരെ കൊല്ലാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ വർഷിക്കപ്പെട്ട അസ്ത്രം നിലച്ചതിനാൽ.
7.201.25
व्यवस्थिते बले तस्मिन्नेस्त्रे प्रतिहते तथा ।
दुर्योधनो महाराज द्रोणपुत्रमथाब्रवीत् ॥ ७.२०१.२५ ॥
സൈന്യം വീണ്ടും അണിനിരന്നപ്പോഴും ആ അസ്ത്രം അങ്ങനെ പ്രതിഹതമായപ്പോഴും, മഹാരാജാവേ, ദുര്യോധനൻ ദ്രോണപുത്രനോട് പറഞ്ഞു.
7.201.26
अश्वत्थामन्पुनः शीघ्रमस्त्रमेतत्प्रयोजय ।
अवस्थिता हि पाञ्चालाः पुनरेते जयैषिणः ॥ ७.२०१.२६ ॥
അശ്വത്ഥാമാവേ, വേഗം വീണ്ടും ഈ അസ്ത്രം പ്രയോഗിക്കൂ. വിജയം ആഗ്രഹിക്കുന്ന ഈ പാഞ്ചാലന്മാർ വീണ്ടും നിലയുറപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
7.201.27
अश्वत्थामा तथोक्तस्तु तव पुत्रेण मारिष ।
सुदीनमभिनिः श्वस्य राजानमिदमब्रवीत् ॥ ७.२०१.२७ ॥
ഹേ ഭവാൻ, അങ്ങയുടെ പുത്രൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അശ്വത്ഥാമാവ് അതീവ ദീനനായി ദീർഘനിശ്വാസമെടുത്ത് രാജാവിനോട് ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞു.
7.201.28
नैतदावर्तते राजन्नस्त्रं द्विर्नोपपद्यते ।
आवृतं हि निवर्तेत प्रयोक्तारं न संशयः ॥ ७.२०१.२८ ॥
രാജാവേ, ഈ അസ്ത്രം മടങ്ങിവരില്ല; രണ്ടുതവണ പ്രയോഗിക്കുന്നതും സാധ്യമല്ല. എന്നാൽ അത് തടയപ്പെട്ടാൽ പ്രയോക്താവിന്മേൽത്തന്നെ തിരിച്ചുവീഴും; സംശയമില്ല.
7.201.29
एष चास्त्रप्रतीघातं वासुदेवः प्रयुक्तवान् ।
अस्य तु ह्येष वै दाता मानुषेषु न विद्यते ॥ ७.२०१.२९ ॥
ഈ അസ്ത്രത്തെ തടഞ്ഞത് വാസുദേവൻ തന്നെയാണ്. അവനെപ്പോലെ ദാനശീലനായ ആരും മനുഷ്യരിൽ ഇല്ല.
7.201.30
परावरज्ञो लोकानां न तदस्ति न वेत्ति यत् ।
तदेतदस्त्रं प्रशमं यातं कृष्णस्य मन्त्रितैः ॥ ७.२०१.३० ॥
ലോകങ്ങളുടെ ഉന്നതാധമങ്ങൾ അറിയുന്നവന് അറിയാത്തതൊന്നുമില്ല. കൃഷ്ണന്റെ മന്ത്രങ്ങളാൽ ഈ അസ്ത്രം ശമിച്ചു.
7.201.31
द्विविधो विहितः सङ्ख्ये वधः शस्त्रोर्जनाधिप ।
पराजयो वा मृत्युर्वा श्रेयान्मृत्युर्न निर्जयः ॥ ७.२०१.३१ ॥
ഹേ ജനാധിപാ, യുദ്ധത്തിൽ ആയുധങ്ങളാൽ ഉണ്ടാകുന്ന വധം രണ്ടുവിധമാണ് വിധിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. പരാജയമോ മരണമോ; മരണമാണ് ശ്രേഷ്ഠം, വിജയമല്ല.
7.201.32
विजिताश्चारयो ह्योते शस्त्रोत्सर्गान्मृतोपमाः ॥ ७.२०१.३२ ॥
ആയുധങ്ങൾ വിട്ടതിനാൽ ഈ ശത്രുക്കൾ തീർച്ചയായും പരാജിതരായി മരിച്ചവരെപ്പോലെയായി.
7.201.33
आचार्यपुत्र यद्येतद्द्विरस्त्रं न प्रयुज्यते ।
अन्यैर्गुरुघ्ना वध्यन्तामस्त्रैरस्त्रविदां वर ॥ ७.२०१.३३ ॥
ആചാര്യപുത്രാ, ഈ രണ്ടാമത്തെ അസ്ത്രം പ്രയോഗിക്കുന്നില്ലെങ്കിൽ, അസ്ത്രവിദ്യരിൽ ശ്രേഷ്ഠനേ, ഗുരുഘാതകർ മറ്റുള്ളവരുടെ അസ്ത്രങ്ങളാൽ വധിക്കപ്പെടട്ടെ.
7.201.34
त्वयि शस्त्राणि दिव्यानि त्र्यम्बके चामितौजसि ।
घ्नतैतान्सुमहावीर्य शात्रवान्युद्वकोविदः।
इच्छतो न हि ते मुच्येत्सङ्क्रुद्धो हि पुरन्दरः ॥ ७.२०१.३४ ॥
നിന്നിൽ ദിവ്യശസ്ത്രങ്ങളുണ്ട്, അളവറ്റ തേജസ്സുള്ള ത്ര്യംബകനിലും ഉണ്ട്. മഹാവീര്യനേ, യുദ്ധനിപുണനേ, ഈ ശത്രുക്കളെ വധിക്കുക. നീ ആഗ്രഹിച്ചാലും അത് നിന്നിൽ നിന്ന് വിട്ടുപോവില്ല; കോപിച്ച പുരന്ദരനും അങ്ങനെതന്നെ.
7.201.35
तस्मिन्नस्त्रे प्रतिहते द्रोणे चोपधिना हते ।
तथा दुर्योधनेनोक्तो द्रौणिः किमकरोत्पुनः ॥ ७.२०१.३५ ॥
ആ അസ്ത്രം തടയപ്പെടുകയും ഉപായത്താൽ ദ്രോണൻ കൊല്ലപ്പെടുകയും ചെയ്തപ്പോൾ, ദുര്യോധനൻ ഇപ്രകാരം പറഞ്ഞതിനു ശേഷം ദ്രൗണി പിന്നെ എന്തു ചെയ്തു?
7.201.36
दृष्ट्वा पार्थांश्च सङ्ग्रामे युद्धाय समुपस्थितान् ।
नारायणास्त्रनिर्मुक्तांश्चरतः पृतनामुखे ॥ ७.२०१.३६ ॥
യുദ്ധത്തിൽ യുദ്ധത്തിനായി നിലകൊള്ളുന്ന പാർത്ഥന്മാരെ (പൃഥയുടെ മക്കളെ) കണ്ടും, സേനയുടെ മുൻനിരയിൽ നാരായണാസ്ത്രത്താൽ വിമുക്തരായി സഞ്ചരിക്കുന്നവരെയും.
7.201.37
जानन्पितुः स निधनं सिंहलाङ्गूलकेतनः ।
सक्रोधो भयमुत्सृज्य सोऽभिदुद्राव पार्षतम् ॥ ७.२०१.३७ ॥
പിതാവിന്റെ മരണം അറിഞ്ഞ്, സിംഹ-വാൽ കൊടിയുള്ളവൻ കോപത്തോടെ ഭയം വെടിഞ്ഞ് പാർഷതന്റെ നേരെ പാഞ്ഞടുത്തു.
7.201.38
अभिद्रुत्य च विंशत्या क्षुद्रकाणां नरर्षभ ।
पञ्चभिश्चातिवेगेन विव्याध पुरुषर्षभः ॥ ७.२०१.३८ ॥
നരശ്രേഷ്ഠാ, ഇരുപത് ചെറിയ യോദ്ധാക്കളുടെ മേൽ പാഞ്ഞടുത്ത്, ആ പുരുഷശ്രേഷ്ഠൻ അതിവേഗത്തിൽ അഞ്ച് അമ്പുകൾകൊണ്ട് തുളച്ചു.
7.201.39
धृष्टद्युम्नस्ततो राजञ्ज्वलन्तमिव पावकम् ।
द्रोणपुत्रं त्रिषष्ट्या तु राजन्विव्याध पत्रिणाम् ॥ ७.२०१.३९ ॥
പിന്നെ, രാജാവേ, ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നി പോലെയുള്ള ദ്രോണപുത്രനെ, രാജാവേ, ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ അറുപത്തിമൂന്ന് അമ്പുകൾകൊണ്ട് തുളച്ചു.
7.201.40
सारथिं चास्य विंशत्या स्वर्णपुङ्खैः शिलाशितैः ।
हयांश्च चतुरोऽविध्यच्चतुर्भिर्निशितैः शरैः ॥ ७.२०१.४० ॥
അവന്റെ സാരഥിയെ കല്ലിൽ മൂർച്ചകൂട്ടിയ സ്വർണ്ണപ്പിഞ്ഞിയുള്ള ഇരുപത് അമ്പുകൾകൊണ്ടും, നാല് കുതിരകളെ നാല് മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾകൊണ്ടും തുളച്ചു.
7.201.41
विद्व्वा विद्वाऽनदद्द्रौणिं कम्पयन्निव मेदिनीम् ।
आददे सर्वलोकस्य प्राणानिव महारणे ॥ ७.२०१.४१ ॥
ദ്രോണപുത്രനെ തുളച്ച്, തുളച്ച്, ഭൂമിയെ വിറപ്പിച്ച് അവൻ ഗർജ്ജിച്ചു; മഹായുദ്ധത്തിൽ സർവ്വലോകത്തിന്റെയും പ്രാണങ്ങൾ എടുക്കുന്നതുപോലെ.
7.201.42
पार्षतस्तु बली राजन्कृतास्त्रः कृतनिश्चयः ।
द्रौणिमेवाभिदुद्राव मृत्युं कृत्वा निवर्तनम् ॥ ७.२०१.४२ ॥
രാജാവേ, ബലവാനും അസ്ത്രവിദ്യയിൽ നിപുണനുമായ പാർഷതൻ ഉറച്ച തീരുമാനത്തോടെ ദ്രോണപുത്രന്റെ നേരെതന്നെ പാഞ്ഞു; മരണത്തെ തിരിച്ചയക്കുന്നതുപോലെ.
7.201.43
ततो बाणमयं वर्षं द्रोणपुत्रस्य मूर्धनि ।
अवासृजदमेयात्मा पाञ्चाल्यो रथिनांवरः ॥ ७.२०१.४३ ॥
അപ്പോൾ അളവറ്റ ആത്മാവുള്ള, രഥികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ പാഞ്ചാല്യൻ ദ്രോണപുത്രന്റെ ശിരസ്സിൽ അമ്പുമഴ വർഷിച്ചു.
7.201.44
तं द्रौणिः समरे क्रुद्धं छादयामास पत्रिभिः ।
विव्याध चैनं दशभिः पितुर्वधमनुस्मरन् ॥ ७.२०१.४४ ॥
യുദ്ധത്തിൽ കോപിച്ച അവനെ ദ്രോണപുത്രൻ അമ്പുകളാൽ മൂടി; പിതാവിന്റെ വധം ഓർത്തുകൊണ്ട് പത്ത് അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവനെ പ്രഹരിച്ചു.
7.201.45
द्वाभ्यां च सुविसृष्टाभ्यां क्षुराभ्यां ध्वजकार्मुके ।
छित्त्वा पाञ्चालराजस्य द्रौणिरन्यैः समार्दयत् ॥ ७.२०१.४५ ॥
നന്നായി എയ്ത രണ്ട് ക്ഷുരപ്രയോഗ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് ദ്രോണപുത്രൻ പാഞ്ചാലരാജാവിന്റെ കൊടിയും വില്ലും മുറിച്ചു; മറ്റ് അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവനെ പീഡിപ്പിച്ചു.
7.201.46
व्यश्वसूतरथं चैनं द्रौणिश्चक्रे महाहावे ।
तस्य चानुचरान्सर्वान्क्रुद्धः प्राद्रावयच्छरैः ॥ ७.२०१.४६ ॥
മഹായുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണപുത്രൻ അവനെ കുതിരകളും സാരഥിയുമില്ലാത്ത രഥത്തിലാക്കി; കോപിച്ച് അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവന്റെ എല്ലാ അനുചരന്മാരെയും ഓടിച്ചു.
7.201.47
ततः प्रदुद्रुवे सैन्यं पाञ्चालानां विशाम्पते ।
सम्भ्रान्तरूपमार्तं च न परस्परमैक्षत ॥ ७.२०१.४७ ॥
അപ്പോൾ ഹേ പ്രജാപതേ, പാഞ്ചാലന്മാരുടെ സേന ഓടിപ്പോയി; പരിഭ്രമത്തോടും വേദനയോടും കൂടി അവർ പരസ്പരം നോക്കിയതുമില്ല.
7.201.48
दृष्ट्वा तु विमुखान्योधान्धृष्टद्युम्नं च पीडितम् ।
शैनेयोऽचोदयत्तूर्णं रथं द्रौणिरथं प्रति ॥ ७.२०१.४८ ॥
യോദ്ധാക്കൾ പിന്തിരിഞ്ഞോടുന്നതും ധൃഷ്ടദ്യുമ്നൻ പീഡിതനായതും കണ്ട ശൈനേയൻ (സാത്യകി) ഉടൻ തന്റെ രഥത്തെ ദ്രോണപുത്രന്റെ രഥത്തിനുനേരെ തെളിച്ചു.
7.201.49
अष्टभिर्निशितैर्बाणैरश्वत्थामानमार्दयत् ।
विंशत्या पुनराहत्य नानारूपैरमर्षणः।
विव्याध च तथा सूतं चतुर्भिश्चतुरो हयान् ॥ ७.२०१.४९ ॥
അവൻ മൂർച്ചയുള്ള എട്ട് അമ്പുകളാൽ അശ്വത്ഥാമാവിനെ പീഡിപ്പിച്ചു. പിന്നെ ഇരുപത് അമ്പുകളാൽ വീണ്ടും പ്രഹരിച്ച്, സഹിക്കാനാകാതെ, നാനാരൂപമുള്ള അമ്പുകളാൽ അവനെ തുളച്ചു. അതുപോലെ സാരഥിയെ നാലും നാല് കുതിരകളെയും തുളച്ചു.
7.201.50
धनुर्ध्वजं संयत्तश्चिच्छेद कृतहस्तवत् ।
स साश्वं व्यधमच्चापि रथं हेमपरिष्कृतम्।
हृदि विव्याध समरे त्रिंशता सायकैर्भृशम् ॥ ७.२०१.५० ॥
ജാഗ്രതയോടെ, വിദഗ്ധനെപ്പോലെ അവന്റെ വില്ലും കൊടിയും മുറിച്ചു. കുതിരയോടൊപ്പം സ്വർണ്ണാലങ്കൃതമായ രഥവും തകർത്തു. യുദ്ധത്തിൽ മുപ്പത് അമ്പുകളാൽ അവന്റെ നെഞ്ചിൽ കഠിനമായി തുളച്ചു.
7.201.51
एवं स पीडितो राजन्नश्वत्थामा महाबालः ।
शरजालैः परिवृतः कर्तव्यं नान्वपद्यत ॥ ७.२०१.५१ ॥
രാജാവേ, ഇങ്ങനെ പീഡിതനായ മഹാബലനായ അശ്വത്ഥാമാവ് അമ്പുകളുടെ വലയത്താൽ ചുറ്റപ്പെട്ടു. ചെയ്യേണ്ടത് എന്തെന്ന് അവന് തോന്നിയില്ല.
7.201.52
एवं गते गुरोः पुत्रे तव पुत्रो महारथः ।
कृपकर्णादिभिः सार्धं शरैः सात्वतमावृणोत् ॥ ७.२०१.५२ ॥
ഗുരുപുത്രൻ ഇങ്ങനെയായപ്പോൾ, നിന്റെ പുത്രനായ മഹാരഥൻ കൃപർ, കർണൻ തുടങ്ങിയവരോടൊപ്പം അമ്പുകളാൽ സാത്വതനെ മൂടി.
7.201.53
दुर्योधनस्तु विंशत्या कृपः शारद्वतस्त्रिभिः ।
कृतवर्माऽथ दशभिः कर्णः पञ्चाशता शरैः ॥ ७.२०१.५३ ॥
ദുര്യോധനൻ ഇരുപത് അമ്പുകളാലും, ശാരദ്വതനായ കൃപൻ മൂന്നിനാലും, പിന്നെ കൃതവർമ്മാവ് പത്തിനാലും, കർണൻ അമ്പത് അമ്പുകളാലും (പ്രഹരിച്ചു).
7.201.54
दुःशासनः शतेनैव वृषसेनश्च सप्तभिः ।
सात्यकिं विव्यधुस्तूर्णं समन्तान्निशितैः शरैः ॥ ७.२०१.५४ ॥
ദുഃശാസനൻ നൂറ് അമ്പുകളാലും, വൃഷസേനൻ ഏഴിനാലും ഉടൻ ചുറ്റുമുള്ള മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ സാത്യകിയെ തുളച്ചു.
7.201.55
ततः स सात्यकी राजन्सर्वानेव महारथान् ।
विरथान्विमुखांश्चैव क्षणेनैवाकरोन्नृप ॥ ७.२०१.५५ ॥
അപ്പോൾ സാത്യകി, രാജാവേ, എല്ലാ മഹാരഥന്മാരെയും ഒരു നിമിഷംകൊണ്ടുതന്നെ രഥമില്ലാത്തവരും പിന്തിരിഞ്ഞവരുമാക്കി.
7.201.56
अश्वत्थामा तु सम्प्राप्य चेतनां भरतर्षभ ।
चिन्तयामास दुःखार्तो निःश्वसंश्च पुनःपुनः ॥ ७.२०१.५६ ॥
എന്നാൽ അശ്വത്ഥാമാവ്, ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, ബോധം വീണ്ടെടുത്ത് ദുഃഖത്താൽ പീഡിതനായി, പലവട്ടം നെടുവീർപ്പിട്ട് ചിന്തിച്ചു.
7.201.57
अथो रथान्तरं द्रौणिः समारुह्य परन्तपः ।
सात्यकिं वारयामास किरञ्शरशतान्बहून् ॥ ७.२०१.५७ ॥
പിന്നെ ശത്രുക്കളെ ദഹിപ്പിക്കുന്ന ദ്രോണപുത്രൻ മറ്റൊരു രഥത്തിൽ കയറി, നൂറുകണക്കിന് അമ്പുകൾ വർഷിച്ച് സാത്യകിയെ തടഞ്ഞു.
7.201.58
तमापतन्तं सम्प्रेक्ष्य भारद्वाजसुतं रणे ।
विरथं विमुखं चैव पुनश्चक्रे महारथः ॥ ७.२०१.५८ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ഭരദ്വാജപുത്രൻ തനിക്കുനേരെ പാഞ്ഞടുക്കുന്നത് കണ്ട് ആ മഹാരഥൻ അവനെ വീണ്ടും രഥമില്ലാത്തവനും പിന്തിരിഞ്ഞവനുമാക്കി.
7.201.59
ततस्ते पाण्डवा राजन्दृष्ट्वा सात्यकिविक्रमम् ।
शङ्खशब्दान्भृशं चक्रुः सिंहनादांश्च नेदिरे ॥ ७.२०१.५९ ॥
അപ്പോൾ, രാജാവേ, പാണ്ഡവർ സാത്യകിയുടെ വീര്യം കണ്ട് ശംഖനാദം ഉയർത്തി; സിംഹഗർജ്ജനവും ചെയ്തു.
7.201.60
एवं तं विरथं कृत्वा सात्यकिः सत्यविक्रमः ।
जघान वृषसेनस्य त्रिसाहस्रान्महारथान् ॥ ७.२०१.६० ॥
ഇങ്ങനെ അവനെ രഥമില്ലാത്തവനാക്കിയ സത്യവിക്രമനായ സാത്യകി, വൃഷസേനന്റെ മൂവായിരം മഹാരഥന്മാരെ വധിച്ചു.
7.201.61
अयुतं दन्तिनां सार्धं कृपस्य निजघान सः ।
पञ्चायुतानि चाश्वानां शकुनेर्निजघान ह ॥ ७.२०१.६१ ॥
അവൻ കൃപന്റെ പതിനായിരം ആനകളോടൊപ്പം അവയെ വധിച്ചു; ശകുനിയുടെ അമ്പതിനായിരം കുതിരകളെയും വധിച്ചു.
7.201.62
ततो द्रौणिर्महाराज रथमारुह्य वीर्यवान् ।
सात्यकिं प्रति सङ्क्रुद्धः प्रययौ तद्वधेप्सया। ॥ ७.२०१.६२ ॥
അപ്പോൾ, മഹാരാജാവേ, വീര്യവാനായ ദ്രൗണി രഥത്തിൽ കയറി, കോപാകുലനായി, അവനെ വധിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ സാത്യകിയുടെ നേരെ പോയി.
7.201.63
पुनस्तमागतं दृष्ट्वा शनेयो निशितैः शरैः ।
अदारयत्क्रुरतरैः पुनःपुनररिन्दम ॥ ७.२०१.६३ ॥
അവൻ വീണ്ടും വരുന്നത് കണ്ട്, ശൈനേയൻ മൂർച്ചയുള്ള, അത്യന്തം ക്രൂരമായ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവനെ പലപ്പോഴും തുളച്ചു, ഓ ശത്രുനിഗ്രഹനേ.
7.201.64
सोऽतिविद्धो महेष्वासो नानालिङ्गैरमर्षणः ।
युयुधानेन वै द्रौणिः प्रहसन्वाक्यमब्रवीत् ॥ ७.२०१.६४ ॥
അത്യന്തം മുറിവേറ്റ ആ മഹാവില്ലാളി, അമർഷം നിറഞ്ഞ ദ്രൗണി, യുയുധാനന്റെ പലതരം അമ്പുകളാൽ, ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ഈ വാക്കു പറഞ്ഞു.
7.201.65
शैनेयाब्युपपत्तिं ते जानाम्याचार्यघातिनि ।
न चैनं त्रास्यसि मया ग्रस्तमात्मानमेव च ॥ ७.२०१.६५ ॥
ഓ ആചാര്യഘാതകനേ, ശൈനേയൻ നിന്റെ സഹായമാണെന്ന് ഞാൻ അറിയുന്നു; എന്നാൽ എന്നാൽ പിടിക്കപ്പെട്ട ഇവനെയും നിന്നെത്തന്നെയും നീ രക്ഷിക്കില്ല.
7.201.66
शपेत्मनाऽहं शैनेय सत्येन तपसा तथा ।
अहत्वा सर्वपाञ्चालान्यदि शान्तिमहं लभे ॥ ७.२०१.६६ ॥
ഓ ശൈനേയാ, ഞാൻ എന്നെത്തന്നെയും, സത്യത്തെയും, തപസ്സിനെയും സാക്ഷിയാക്കി ശപഥം ചെയ്യുന്നു; എല്ലാ പാഞ്ചാലരെയും വധിക്കാതെ ഞാൻ സമാധാനം നേടിയാൽ.
7.201.67
यद्बलं पाण्डवेयानां वृष्णीनामपि यद्बलम् ।
क्रियतां सर्वमेवेह निहनिष्यामि सोमकान् ॥ ७.२०१.६७ ॥
പാണ്ഡവരുടെയും വൃഷ്ണികളുടെയും ബലം എന്തുണ്ടോ, അതെല്ലാം ഇവിടെ പ്രയോഗിക്കട്ടെ; ഞാൻ സോമകരെ വധിക്കും.
7.201.68
एवमुक्त्वाऽर्करम्याभं सुतीक्ष्णं तं शरोत्तमम् ।
व्यसृजत्सात्वते द्रौणिर्वज्रं वृत्रे यथा हरिः ॥ ७.२०१.६८ ॥
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, സൂര്യരശ്മിപോലെ തിളങ്ങുന്ന, അതിതീക്ഷ്ണമായ ആ ശ്രേഷ്ഠശരം ദ്രോണപുത്രൻ സാത്വതന്റെ നേർക്ക് അയച്ചു; ഇന്ദ്രൻ വൃത്രനുനേരെ വജ്രം എറിഞ്ഞതുപോലെ.
7.201.69
स तं निर्भिद्य तेनास्तः सायकः शरावरम् ।
विवेश वसुधां भित्त्वा श्वसन्बिलमिवोरगः ॥ ७.२०१.६९ ॥
ആ ശരം അതിനെ തുളച്ച്, അതിനാൽ പ്രയോഗിക്കപ്പെട്ട് കേടയവും പിളർന്ന്, ഭൂമിയെ പിളർന്ന് ഉള്ളിൽ കടന്നു; ചീറ്റി പാമ്പ് മാളത്തിൽ കടക്കുംപോലെ.
7.201.70
स भिन्नकवचः शूरस्तोत्रार्दित इव द्विपः ।
विमुच्य सशरं चापं भूरिव्रणपरिस्रवः ॥ ७.२०१.७० ॥
കവചം പിളർന്ന്, അങ്കുശം കൊണ്ട് പീഡിതനായ ആനപോലെ ആ വീരൻ ആയി; അമ്പോടുകൂടിയ വില്ലു വിട്ട്, പല മുറിവുകളിൽ നിന്നും ഒഴുകി.
7.201.71
सीदन्रुधिरसिक्तश्च रथोपस्थ उपाविशत् ।
सूतेनापहृतस्तूर्णं द्रोणपुत्राद्रथान्तरम् ॥ ७.२०१.७१ ॥
രക്തത്തിൽ കുതിർന്ന്, തളർന്ന് അവൻ തേർത്തട്ടിൽ ഇരുന്നു; സാരഥി വേഗം അവനെ ദ്രോണപുത്രന്റെ മുന്നിൽനിന്ന് മറ്റൊരു തേരിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.
7.201.72
अथान्येन सुपुङ्खेन शरेणानतपर्वणा ।
आजघान भ्रवोर्मध्ये धृष्टद्युम्नं परन्तपः ॥ ७.२०१.७२ ॥
പിന്നെ ശത്രുക്കളെ ദഹിപ്പിക്കുന്നവൻ, മനോഹരമായ തൂവലുകളും വളഞ്ഞ സന്ധികളുമുള്ള മറ്റൊരു ശരംകൊണ്ട് ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെ പുരികങ്ങൾക്കിടയിൽ പ്രഹരിച്ചു.
7.201.73
स पूर्वमतिविद्धश्च भृशं पस्चाच्च पीडितः ।
ससदाथ च पाञ्चाल्यो व्यपाश्रयत च ध्वजम् ॥ ७.२०१.७३ ॥
അവൻ ആദ്യം കഠിനമായി തുളയ്ക്കപ്പെട്ടു, പിന്നീടും വളരെ വേദനിച്ചു. അപ്പോൾ പാഞ്ചാല രാജകുമാരൻ ഇരുന്നുപോയി കൊടിക്കോൽ താങ്ങാക്കി.
7.201.74
तं नागमिव सिंहेन दृष्ट्वा राजञ्शरार्दितम् ।
जवेनाभ्यद्रवञ्छूराः पञ्च पाण्डवतो रथाः ॥ ७.२०१.७४ ॥
രാജാവേ, സിംഹത്താൽ പീഡിതനായ ആനയെപ്പോലെ അമ്പുകളാൽ വേദനിച്ച അവനെ കണ്ടപ്പോൾ പാണ്ഡവരുടെ അഞ്ച് വീര രഥികൾ വേഗത്തിൽ അവന്റെ നേർക്ക് പാഞ്ഞുചെന്നു.
7.201.75
किरीटी भीमसेनश्च वृद्वक्षत्रश्च पौरवः ।
युवराजश्च चेदीनां मालवश्च सुदर्शनः ॥ ७.२०१.७५ ॥
കിരീടി (അർജുനൻ), ഭീമസേനൻ, പൗരവ വൃദ്ധക്ഷത്രൻ, ചേദികളുടെ യുവരാജാവ്, മാളവ സുദർശനൻ.
7.201.76
एते हाहाकृताः सर्वे प्रगृहीतशरासनाः ।
वीरं द्रौणायनिं वीराः सर्वतः पर्यवारयन् ॥ ७.२०१.७६ ॥
ഇവരെല്ലാം ഹാഹാകാരം ചെയ്ത്, വില്ലുകൾ ഉയർത്തി, വീരനായ ദ്രൗണായനിയെ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും വളഞ്ഞു.
7.201.77
ते विंशतिपदे यत्ता गुरुपुत्रममर्षणम् ।
पञ्चभिः पञ्चभिर्बाणैरभ्यघ्नन्सर्वतः समम् ॥ ७.२०१.७७ ॥
അവർ ഇരുപത് ചുവടകലെ തയ്യാറായി നിന്ന്, ക്ഷമയില്ലാത്ത ഗുരുപുത്രനെ എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും ഒരേസമയം അഞ്ചഞ്ച് അമ്പുകളാൽ അടിച്ചു.
7.201.78
आशीविषाभैर्विंशत्या पञ्चभिस्तु शितैः शरैः ।
चिच्छेद युगपद्द्रौणिः पञ्चविंशतिसायकान् ॥ ७.२०१.७८ ॥
ദ്രൗണി വിഷസർപ്പങ്ങൾക്ക് സമാനമായ ഇരുപതും അഞ്ചും മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകളാൽ ഒരേസമയം ഇരുപത്തഞ്ച് അമ്പുകൾ മുറിച്ചു.
7.201.79
सप्तभिस्तु शितैर्बाणैः पौरवं द्रौणिरार्दयत् ।
मालवं त्रिभिरेकेन पार्थं ष़ड्भिर्वृकोदरम्। ॥ ७.२०१.७९ ॥
ഏഴ് മൂർച്ചയുള്ള ബാണങ്ങളാൽ ദ്രോണപുത്രൻ പൗരവനെ പീഡിപ്പിച്ചു. മാളവനെ മൂന്നുകൊണ്ടും പാർത്ഥനെ ഒന്നുകൊണ്ടും വൃകോദരനെ ആറുകൊണ്ടും.
7.201.80
ततस्ते विव्यधुः सर्वे द्रौणिं राजन्महारथाः ।
युगपच्च पृथक्चैव रुक्मपुङ्खैः शिलाशितैः ॥ ७.२०१.८० ॥
പിന്നെ ആ മഹാരഥന്മാരെല്ലാം ദ്രോണപുത്രനെ, രാജാവേ, ഒരുമിച്ചും വെവ്വേറെയും സ്വർണ്ണച്ചിറകുള്ള, കല്ലിൽ മൂർച്ചകൂട്ടിയ അമ്പുകളാൽ തുളച്ചു.
7.201.81
युवराजश्च विंशत्या द्रौणिं विव्याध पत्रिभिः ।
पार्थश्च पुनरष्टाभिस्तथा सर्वे त्रिभिस्त्रिभिः ॥ ७.२०१.८१ ॥
യുവരാജാവ് ഇരുപത് അമ്പുകളാൽ ദ്രോണപുത്രനെ തുളച്ചു. പാർത്ഥൻ വീണ്ടും എട്ടുകൊണ്ടും, മറ്റെല്ലാവരും മൂന്നുവീതം.
7.201.82
ततोऽर्जुनं षड्भिरथाजघान ।
द्रौणायनिर्दशभिर्वासुदेवम्।
भीमं दशार्धैर्युवारजं चतुर्भि- ॥ ७.२०१.८२ ॥
പിന്നെ ദ്രോണപുത്രൻ അർജ്ജുനനെ ആറുകൊണ്ടും വാസുദേവനെ പത്തുകൊണ്ടും ഭീമനെ അഞ്ചുകൊണ്ടും യുവരാജാവിനെ നാലുകൊണ്ടും അടിച്ചു.
7.201.83
र्द्वाभ्यां द्वाभ्यां मालवं पौरवं च ।
सूतं विद्व्वाः भीमसेनस्य षड्भि…
र्द्वाभ्यां विद्व्वा कार्मुकं च ध्वजं च ।
पुनः पार्थं शरवर्षेण विद्व्वा
द्रौणिर्घोरं सिंहनादं ननाद ॥ ७.२०१.८३ ॥
രണ്ടുവീതം കൊണ്ട് മാളവനെയും പൗരവനെയും തുളച്ച്, ഭീമസേനന്റെ സാരഥിയെ ആറുകൊണ്ട് തുളച്ച്, പിന്നെ രണ്ടുകൊണ്ട് വില്ലും കൊടിയും തുളച്ച്, വീണ്ടും അമ്പുമഴയാൽ പാർത്ഥനെ തുളച്ച്, ദ്രോണപുത്രൻ ഭയങ്കരമായ സിംഹഗർജ്ജനം ചെയ്തു.
7.201.84
तस्यास्यतस्तान्निशितान्पीतधारा… ।
न्द्रौणेः शरान्पृष्ठतश्चाग्रतश्च।
धरा वियद्द्यौः प्रदिशो दिशश्च ।
च्छन्ना बाणैरभवन्धोररूपैः ॥ ७.२०१.८४ ॥
അവൻ തൊടുത്ത മൂർച്ചയുള്ള, സ്വർണ്ണമുനയുള്ള അമ്പുകൾ… ദ്രൗണിയുടെ പിന്നിൽ നിന്നും മുന്നിൽ നിന്നും വന്ന അമ്പുകളാൽ ഭൂമിയും ആകാശവും സ്വർഗ്ഗവും ദിക്കുകളും ഉപദിക്കുകളും ഭയങ്കര രൂപമുള്ള അമ്പുകളാൽ മൂടപ്പെട്ടു.
7.201.85
आसन्नस्य स्वरथं तीव्रतेजाः ।
सुदर्शनस्येन्द्रकेतुप्रकाशौ।
भुजौ शिरश्चेन्द्रसमानवीर्य… ।
स्त्रिभिः शरैर्युगपत्सञ्चकर्त ॥ ७.२०१.८५ ॥
തന്റെ രഥത്തിനടുത്തുള്ള, തീവ്രതേജസ്സുള്ള സുദർശനന്റെ (അർജുനന്റെ) ഇന്ദ്രധ്വജം പോലെ തിളങ്ങുന്ന രണ്ടു ഭുജങ്ങളും, ഇന്ദ്രനു തുല്യവീര്യമുള്ള ശിരസ്സും… മൂന്ന് അമ്പുകൾകൊണ്ട് ഒരേസമയം മുറിച്ചു.
7.201.86
स पौरवं रथशक्त्या निहत्य ।
च्छित्त्वा रथं तिलशश्चास्य बाणैः।
छित्त्वा च बाहू वरचन्दनाक्तौ ।
भल्लेन कायाच्छिर उच्चकर्त ॥ ७.२०१.८६ ॥
അവൻ രഥശക്തികൊണ്ട് പൗരവനെ കൊന്ന്, അമ്പുകളാൽ അവന്റെ രഥത്തെ എള്ളിന്റെ വലിപ്പത്തിൽ മുറിച്ച്, ശ്രേഷ്ഠചന്ദനം പൂശിയ ഇരു ഭുജങ്ങളും മുറിച്ച്, ഭല്ലംകൊണ്ട് ശരീരത്തിൽനിന്ന് ശിരസ്സ് വെട്ടിമാറ്റി.
7.201.87
युवानमिन्दीवरदामवर्णं ।
चेदिप्रभुं युवराजं प्रसह्य।
बाणैस्त्वरावाञ्ज्वलिताग्निकल्पै… ।
र्विद्व्वा प्रादान्मृत्येव साश्वसूतम् ॥ ७.२०१.८७ ॥
യുവാവും, നീലത്താമരമാല പോലെ ഇരുണ്ട നിറമുള്ളവനുമായ ചേദിരാജാവിന്റെ യുവരാജാവിനെ, ജ്വലിക്കുന്ന അഗ്നിപോലെ വേഗമുള്ള അമ്പുകളാൽ ബലാൽ… തുളച്ച്, മൃത്യുവെന്നപോലെ കുതിരകളും സാരഥിയുമായി കൊന്നു.
7.201.88
मालवं पौरवं चैव युवराजं च चेदिपम् ।
दृष्ट्वा समक्षं निहतं द्रोणपुत्रोण पाण्डवः।
भीमसेनो महाबाहुः क्रोधमाहारयत्परम् ॥ ७.२०१.८८ ॥
മാളവനെയും പൗരവനെയും യുവരാജാവിനെയും ചേദിരാജാവിനെയും ദ്രോണപുത്രൻ തന്റെ കണ്മുന്നിൽവെച്ച് കൊന്നത് കണ്ട മഹാബാഹുവായ പാണ്ഡവൻ ഭീമസേനൻ അത്യുഗ്രമായ ക്രോധം ഉണർത്തി.
7.201.89
ततः शरशतैस्तीक्ष्णैः सङ्क्रुद्धाशीविषोपमैः ।
छादयामास समरे द्रोणपुत्रं परन्तपः ॥ ७.२०१.८९ ॥
അപ്പോൾ ശത്രുക്കളെ പൊള്ളിക്കുന്നവൻ യുദ്ധത്തിൽ ക്രുദ്ധരായ സർപ്പങ്ങൾക്കു തുല്യമായ മൂർച്ചയുള്ള നൂറുകണക്കിന് ശരങ്ങളാൽ ദ്രോണപുത്രനെ മറച്ചു.
7.201.90
ततो द्रौणिर्महातेजाः शरवर्षं निहत्य तम् ।
विव्याध निशितैर्बाणैर्भीमसेनममर्षणः ॥ ७.२०१.९० ॥
അപ്പോൾ മഹാതേജസ്വിയും ക്ഷമയില്ലാത്തവനുമായ ദ്രോണപുത്രൻ ആ ശരവർഷത്തെ നശിപ്പിച്ച് മൂർച്ചയുള്ള ശരങ്ങളാൽ ഭീമസേനനെ തുളച്ചു.
7.201.91
ततो भीमो महाबाहुद्रौणेर्युधि महाबलः ।
क्षुरप्रेण धनुश्छित्त्वा द्रौणिं विव्याध पत्रिणा ॥ ७.२०१.९१ ॥
അപ്പോൾ മഹാബാഹുവും മഹാബലനുമായ ഭീമൻ യുദ്ധത്തിൽ ക്ഷുരപ്രം കൊണ്ട് ദ്രോണപുത്രന്റെ വില്ല് മുറിച്ച് ശരത്താൽ ദ്രോണപുത്രനെ തുളച്ചു.
7.201.92
तदपास्य धनुश्छिन्नं द्रोणपुत्रो महामनाः ।
अन्यत्कार्मुकमादाय भीमं विव्याध पत्रिभिः ॥ ७.२०१.९२ ॥
അപ്പോൾ മുറിഞ്ഞ ആ വില്ല് ഉപേക്ഷിച്ച് മഹാമനസ്കനായ ദ്രോണപുത്രൻ മറ്റൊരു വില്ലെടുത്ത് ശരങ്ങളാൽ ഭീമനെ തുളച്ചു.
7.201.93
तौ द्रौणिभीमौ समरे पराक्रान्तौ महाबलौ ।
अवर्षतां शरवर्षं वृष्टिमन्ताविवाम्बुदौ ॥ ७.२०१.९३ ॥
യുദ്ധത്തിൽ വീര്യവും മഹാബലവുമുള്ള ആ ഇരുവരും മഴ പെയ്യുന്ന രണ്ടു മേഘങ്ങളെപ്പോലെ ശരവർഷം ചൊരിഞ്ഞു.
7.201.94
भीमनामाङ्किता बाणाः स्वर्णपुङ्खाः शिलाशिताः ।
द्रौणिं सञ्छादयामासुर्घनौघा इव भास्करम् ॥ ७.२०१.९४ ॥
ഭീമന്റെ പേര് കുറിച്ച, സ്വർണ്ണച്ചിറകുള്ള, കല്ലിൽ മൂർച്ചകൂട്ടിയ ശരങ്ങൾ ദ്രോണപുത്രനെ മേഘക്കൂട്ടം സൂര്യനെ മറയ്ക്കുന്നതുപോലെ മറച്ചു.
7.201.95
तथैव द्रौणिनिर्मुक्तैर्भीमः सन्नतपर्वभिः ।
अवाकीर्यत स क्षिप्रं शरैः शतसहस्रशः ॥ ७.२०१.९५ ॥
അതുപോലെ ദ്രൗണി എയ്ത വളഞ്ഞ പർവങ്ങളുള്ള അമ്പുകളാൽ ഭീമൻ ഉടനെ നൂറായിരങ്ങളായി മൂടപ്പെട്ടു.
7.201.96
स च्छाद्यमानः समरे द्रौणिना रणशालिना ।
न विव्यथे महाराज तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ७.२०१.९६ ॥
മഹാരാജാവേ, യുദ്ധനിപുണനായ ദ്രൗണിയാൽ യുദ്ധത്തിൽ മൂടപ്പെട്ടിട്ടും അവൻ വ്യസനിച്ചില്ല; അത് അദ്ഭുതം പോലെയായിരുന്നു.
7.201.97
ततो भीमो महाबाहुः कार्तस्वरविभूषितान् ।
नाराचान्दश सम्प्रैषीद्यमदण्डनिभाञ्छितान् ॥ ७.२०१.९७ ॥
അപ്പോൾ മഹാബാഹുവായ ഭീമൻ സ്വർണാലങ്കൃതവും യമദണ്ഡംപോലെ മൂർച്ചയുള്ളതുമായ പത്ത് നാരാചങ്ങൾ അയച്ചു.
7.201.98
ते जत्रुदेशमासाद्य द्रोणपुत्रस्य मारिष ।
निर्भिद्य विविशुस्तूर्णं वल्मीकमिव पन्नगाः ॥ ७.२०१.९८ ॥
മാരിഷ, അവ ദ്രോണപുത്രന്റെ ജത്രുപ്രദേശത്ത് എത്തി തുളച്ച് പാമ്പുകൾ പുറ്റിൽ കടക്കുംപോലെ വേഗം ഉള്ളിൽ കടന്നു.
7.201.99
सोऽतिविद्धो भृशं द्रौणिः पाण्डवेन महात्मना ।
ध्वजयष्टिं समासाद्य न्यमीलयत लोचने ॥ ७.२०१.९९ ॥
മഹാത്മാവായ പാണ്ഡവനാൽ ഏറെ മുറിവേറ്റ ആ ദ്രൗണി ധ്വജയഷ്ടിയിൽ പിടിച്ച് കണ്ണുകൾ അടച്ചു.
7.201.100
स मुहूर्तात्पुनः संज्ञां लब्ध्वा द्रौणिर्नराधिप ।
क्रोधं परममातस्थौ समरे रुधिरोक्षितः ॥ ७.२०१.१०० ॥
നരാധിപ, ഒരു മുഹൂർത്തത്തിന് ശേഷം ദ്രൗണി വീണ്ടും ബോധം വീണ്ടെടുത്ത്, രക്തം പുരണ്ടവനായി യുദ്ധത്തിൽ പരമ ക്രോധം കൈക്കൊണ്ടു.
7.201.101
दृढं सोऽभिहतस्तेन पाण्डवेन महात्मना ।
वेगं चक्रे महाबाहुर्भीमसेनरथं प्रति ॥ ७.२०१.१०१ ॥
മഹാത്മാവായ പാണ്ഡവനാൽ കഠിനമായി പ്രഹരിക്കപ്പെട്ട ആ മഹാബാഹു ഭീമസേനന്റെ രഥത്തിനുനേരെ വേഗത്തിൽ പാഞ്ഞു.
7.201.102
तत आकर्णपूर्णानां शराणां तिग्मतेजसाम् ।
शतमाशीविषाभानां प्रेषयामास भारत ॥ ७.२०१.१०२ ॥
അപ്പോൾ, ഭാരത, ചെവിവരെ വലിച്ചുതൊടുത്ത, വിഷസർപ്പങ്ങൾക്കു തുല്യമായ തീക്ഷ്ണ നൂറു ബാണങ്ങൾ അവൻ അയച്ചു.
7.201.103
भीमोऽपि समरश्लाघी तस्य वीर्यमचिन्तयत् ।
तूर्णं प्रासृजदुग्राणि शरवर्षाणि पाण्डवः ॥ ७.२०१.१०३ ॥
യുദ്ധത്തിൽ അഭിമാനിയായ ഭീമനും അവന്റെ വീര്യത്തെ വിചാരിച്ചു; പാണ്ഡവൻ ഉടനെ ഭയങ്കരമായ ശരവർഷം അയച്ചു.
7.201.104
ततो द्रौणिर्महाराज च्छित्त्वाऽस्य विशिखैर्धनुः ।
आजघानोरसि क्रुद्धः पाण्डवं निशितैः शरैः ॥ ७.२०१.१०४ ॥
അപ്പോൾ, മഹാരാജാവേ, കുപിതനായ ദ്രോണപുത്രൻ തന്റെ ബാണങ്ങളാൽ അവന്റെ വില്ല് മുറിച്ച് മൂർച്ചയുള്ള ശരങ്ങളാൽ പാണ്ഡവന്റെ മാറിൽ പ്രഹരിച്ചു.
7.201.105
ततोऽन्यद्धनुरादाय भीमसेनो ह्यमर्षणः ।
विव्याध निशितैर्बाणैर्द्रौणिं पञ्चभिराहवे ॥ ७.२०१.१०५ ॥
അപ്പോൾ അസഹിഷ്ണുവായ ഭീമസേനൻ മറ്റൊരു വില്ലെടുത്ത് യുദ്ധത്തിൽ അഞ്ച് മൂർച്ചയുള്ള ബാണങ്ങളാൽ ദ്രോണപുത്രനെ തുളച്ചു.
7.201.106
जीमूताविव घर्मान्ते तौ शरौघप्रवर्षिणौ ।
अन्योन्यक्रोधताम्राक्षौ छादयामासतुर्युधि ॥ ७.२०१.१०६ ॥
വേനലിന്റെ അവസാനത്തിൽ രണ്ടു മേഘങ്ങളെപ്പോലെ ശരപ്രവാഹം ചൊരിഞ്ഞ്, പരസ്പരകോപത്താൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളോടെ അവർ ഇരുവരും യുദ്ധത്തിൽ മൂടി.
7.201.107
तलशब्दैस्ततो घोरैस्त्रासयन्तौ परस्परम् ।
अयुध्येतां सुसंरब्धौ कृतप्रतिकृतैषिणौ ॥ ७.२०१.१०७ ॥
പിന്നീട് ഭയങ്കരമായ താളശബ്ദങ്ങളാൽ പരസ്പരം ഭയപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ട്, അത്യന്തം കോപത്തോടെ, പ്രതികാരം തേടി ഇരുവരും യുദ്ധം ചെയ്തു.
7.201.108
ततो विष्फार्य सुमहच्चापं रुक्मविभूषितम् ।
भीमं प्रैक्षत स द्रौणिः शरानस्यन्तमन्तिकात्।
शरद्यहर्मध्यगतो द्रीप्तार्चिरिव भास्करः ॥ ७.२०१.१०८ ॥
പിന്നീട് സ്വർണ്ണാലങ്കൃതമായ ആ വലിയ വില്ല് വലിച്ചുകുലച്ച് അവൻ ഭീമനെ നോക്കി; ദ്രോണപുത്രൻ, ശരത്കാലമധ്യാഹ്നത്തിൽ പ്രഭയേറിയ രശ്മികളോടെ നിൽക്കുന്ന സൂര്യനെപ്പോലെ, അടുത്തുനിന്ന് അമ്പുകൾ എയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു.
7.201.109
आददनास्य विशिखान्सन्दधानस्य चाशुगान् ।
विकर्षतो मुञ्चतश्च नान्तरं ददृशुर्जनाः ॥ ७.२०१.१०९ ॥
അവൻ അമ്പുകൾ എടുക്കുന്നതിലും വില്ലിൽ തൊടുക്കുന്നതിലും വലിച്ചു വിടുന്നതിലും ഇടവേള ജനങ്ങൾ കണ്ടില്ല.
7.201.110
अलातचक्रप्रतिमं तस्य मण्डलमायुधम् ।
द्रौणेरासीन्महाराज बाणान्विसृजतस्तदा ॥ ७.२०१.११० ॥
മഹാരാജാവേ, അമ്പുകൾ എയ്തുകൊണ്ടിരുന്ന ദ്രോണപുത്രന്റെ വില്ല് അന്ന് അലാതചക്രംപോലെ വൃത്താകാരമായി തോന്നി.
7.201.111
धनुश्च्युताः शरास्तस्य शतशोऽथ सहस्रशः ।
आकाशे प्रत्यदृश्यन्त शलभानामिवायतीः ॥ ७.२०१.१११ ॥
അവന്റെ വില്ലിൽനിന്ന് നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനും അമ്പുകൾ പുറപ്പെട്ട് ആകാശത്ത് വെട്ടുകിളികളുടെ നീണ്ട നിരകൾപോലെ കാണപ്പെട്ടു.
7.201.112
ते तु द्रौणिविनिर्मुक्ताः शरा हेमविभूषिताः ।
अजस्रमन्वकीर्यन्त घोरा भीमरथं प्रति ॥ ७.२०१.११२ ॥
ദ്രോണപുത്രൻ അയച്ച, സ്വർണ്ണാലങ്കാരമുള്ള ആ ഭയങ്കരമായ അമ്പുകൾ ഇടവിടാതെ ഭീമന്റെ രഥത്തിലേക്ക് വർഷിച്ചു.
7.201.113
तत्राद्भुतकमपश्याम भीमसेनस्य विक्रमम् ।
बलं वीर्यं प्रभावं च व्यवसायं च भारत ॥ ७.२०१.११३ ॥
അവിടെ ഭീമസേനന്റെ അദ്ഭുതകരമായ വിക്രമം ഞങ്ങൾ കണ്ടു, അവന്റെ ബലവും വീര്യവും പ്രഭാവവും ദൃഢനിശ്ചയവും, ഹേ ഭരതവംശജാ.
7.201.114
तां स मेघादिवोद्भूतां बाणवृष्टिं समन्ततः ।
जलवृष्टिं महाघोरां तपान्त इव चिन्तयन् ॥ ७.२०१.११४ ॥
മേഘത്തിൽനിന്ന് ഉയർന്നതുപോലെ എല്ലാ ഭാഗത്തും പരന്ന ആ ശരവർഷത്തെ, ജലവർഷംപോലെ അതിഭയങ്കരമായതിനെ, വേനലിന്റെ അവസാനമെന്നപോലെ ചിന്തിച്ചുകൊണ്ട്.
7.201.115
द्रोणपुत्रवधप्रेप्सुर्भीमो भीमपराक्रमः ।
अमुञ्चच्छरवर्षाणि प्रावृषीव बलाहकः ॥ ७.२०१.११५ ॥
ദ്രോണപുത്രനെ വധിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച ഭീമപരാക്രമനായ ഭീമൻ, മഴക്കാലത്തെ മേഘംപോലെ ശരവർഷങ്ങൾ വർഷിച്ചു.
7.201.116
तद्रुक्मपृष्टं भीमस्य धनुर्घारं महारणे ।
विकृष्यमाणं विबभौ शक्रचापमिवापरम् ॥ ७.२०१.११६ ॥
മഹായുദ്ധത്തിൽ ഭീമന്റെ സ്വർണ്ണപ്പുറമുള്ള ഭയങ്കരമായ വില്ല് വലിക്കപ്പെടുമ്പോൾ മറ്റൊരു ഇന്ദ്രധനുസ്സുപോലെ തിളങ്ങി.
7.201.117
तस्माच्छराः प्रादुरासञ्छतशोऽथ सहस्रशः ।
सञ्छादयन्तः समरे द्रौणिमाहवशोभिनम् ॥ ७.२०१.११७ ॥
അതിൽനിന്ന് നൂറുകണക്കിനും പിന്നെ ആയിരക്കണക്കിനും ശരങ്ങൾ ഉയർന്നു; യുദ്ധത്തിൽ ശോഭിക്കുന്ന ദ്രൗണിയെ അവ മറച്ചു.
7.201.118
तयोर्विसृजतोरेवं शरजालानि मारिष ।
वायुरप्यन्तरा राजन्नाशक्नोत्प्रतिसर्पितुम् ॥ ७.२०१.११८ ॥
ഹേ പ്രഭോ, അവർ ഇരുവരും ഇങ്ങനെ ശരജാലങ്ങൾ അയക്കുമ്പോൾ, ഹേ രാജാവേ, കാറ്റിനുപോലും അവർക്കിടയിലൂടെ കടക്കാനായില്ല.
7.201.119
तथा द्रौणिर्महाराज शरान्हेमविभूषितान् ।
तैलधौतान्प्रसन्नाग्रान्प्राहिणोद्वधकाङ्क्षया ॥ ७.२०१.११९ ॥
അതുപോലെ, മഹാരാജാവേ, ദ്രൗണി സ്വർണ്ണം കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചതും എണ്ണയിൽ കഴുകിയതും തിളങ്ങുന്ന അഗ്രങ്ങളുള്ളതുമായ ശരങ്ങൾ വധിക്കാനുള്ള ആഗ്രഹത്തോടെ അയച്ചു.
7.201.120
तानन्तरिक्षे विशिखैस्त्रिधैकैकमशातयत् ।
विशेषयन्द्रोणसुतं तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ७.२०१.१२० ॥
അവൻ ആകാശത്തുവച്ച് അമ്പുകൾ കൊണ്ട് അവയിൽ ഓരോന്നും മൂന്നായി മുറിച്ചു; ദ്രോണപുത്രനോട് 'നിൽക്കൂ, നിൽക്കൂ!' എന്നു പറഞ്ഞു.
7.201.121
पुनश्च शरवर्षाणि घोराण्युग्राणि पाण्डवः ।
व्यसृजद्बलवानक्रुद्धो द्रोणपुत्रवधेप्सया ॥ ७.२०१.१२१ ॥
വീണ്ടും, ശക്തനായ പാണ്ഡവൻ, കോപമില്ലാതെയും, ദ്രോണപുത്രനെ വധിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, ഭയങ്കരവും ഉഗ്രവുമായ ശരവർഷങ്ങൾ വീണ്ടും അയച്ചു.
7.201.122
ततोऽस्त्रमायया तूर्णं शरवृष्टिं निवार्य ताम् ।
धनुश्चिच्छेद भीमस्य द्रोणपुत्रो महास्त्रवित्।
शरैश्चैनं सुबहुभिः क्रुद्धः सङ्ख्ये पराभिनत् ॥ ७.२०१.१२२ ॥
അപ്പോൾ മഹാസ്ത്രജ്ഞനായ ദ്രോണപുത്രൻ അസ്ത്രമായയാൽ ആ ശരവർഷം ഉടൻ തടഞ്ഞ് ഭീമന്റെ വില്ല് മുറിച്ചു; കോപത്തോടെ യുദ്ധത്തിൽ അനേകം ശരങ്ങളാൽ അവനെ മുറിവേൽപ്പിച്ചു.
7.201.123
स छिन्नधन्वा बलवान्रथशक्तिं सुदारुणाम् ।
वेगेनाविध्य चिक्षेप द्रोणपुत्ररथं प्रति ॥ ७.२०१.१२३ ॥
വില്ല് മുറിഞ്ഞിട്ടും ബലവാനായ അവൻ അതിഭയങ്കരമായ രഥശക്തി വേഗത്തിൽ ചുഴറ്റി ദ്രോണപുത്രന്റെ രഥത്തിലേക്ക് എറിഞ്ഞു.
7.201.124
तामापतन्तीं सहसा महोल्काभां शितैः शरैः ।
चिच्छेद समरे द्रौणिर्दर्शयन्पाणिलाघवम् ॥ ७.२०१.१२४ ॥
മഹോല്ക്കപോലെ തിളങ്ങി പെട്ടെന്നു പതിച്ചുവരുന്ന അതിനെ ദ്രൗണി യുദ്ധത്തിൽ മൂർച്ചയുള്ള ശരങ്ങളാൽ മുറിച്ചു; കൈത്തഴക്കം കാണിച്ചുകൊണ്ട്.
7.201.125
एतस्मिन्नन्तरे भीमो दृढमादाय कार्मुकम् ।
द्रौणिं विव्याध विशिखैः स्मयमानो वृकोदरः ॥ ७.२०१.१२५ ॥
ഇതിനിടയിൽ വൃകോദരനായ ഭീമൻ വില്ല് ദൃഢമായി പിടിച്ച്, പുഞ്ചിരിച്ചുകൊണ്ട് ദ്രോണപുത്രനെ അമ്പുകളാൽ എയ്തു.
7.201.126
ततो द्रौणिर्महाराज भीमसेनस्य सारथिम् ।
ललाटे दारयामास शरेणानतपर्वणा ॥ ७.२०१.१२६ ॥
പിന്നെ, മഹാരാജാവേ, ദ്രോണപുത്രൻ ഭീമസേനന്റെ സാരഥിയുടെ നെറ്റിയിൽ വളഞ്ഞ മുട്ടുള്ള അമ്പുകൊണ്ട് തുളച്ചു.
7.201.127
सोऽतिविद्धो बलवता द्रोणपुत्रेण सारथिः ।
व्यामोहमगमद्राजन्रश्मीनुत्सृज्य वाजिनां ॥ ७.२०१.१२७ ॥
ശക്തനായ ദ്രോണപുത്രന്റെ അമ്പുകളാൽ കഠിനമായി മുറിവേറ്റ ആ സാരഥി, രാജാവേ, കുതിരകളുടെ കടിഞ്ഞാൺ വിട്ട് മോഹാലസ്യപ്പെട്ടു.
7.201.128
ततोऽश्वाः प्राद्रवंस्तूर्णं मोहिते रथसारथौ ।
भीमसेनस्य राजेनद्र् पश्यतां सर्वधन्विनाम् ॥ ७.२०१.१२८ ॥
അപ്പോൾ സാരഥി മോഹിച്ചപ്പോൾ കുതിരകൾ വേഗത്തിൽ ഓടി, രാജേന്ദ്രാ, ഭീമസേനന്റെ എല്ലാ വില്ലാളികളും നോക്കിനിൽക്കെ.
7.201.129
तं दृष्ट्वा प्रद्रुतैरश्वैरपकृष्टं रणाजिरात् ।
दध्मौ प्रमुदितः शङ्खं बृहन्तमपराजितः ॥ ७.२०१.१२९ ॥
യുദ്ധഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഓടുന്ന കുതിരകൾ വലിച്ചുകൊണ്ടുപോകുന്നത് കണ്ട്, അപരാജിതൻ സന്തോഷത്തോടെ വലിയ ശംഖ് മുഴക്കി.
7.201.130
ततः सर्वे च पाञ्चाला भीमसेनश्च पाण्डवः ।
धृष्टद्युम्नरथं त्यक्त्वा भीताः सम्प्राद्रवन्दिशः ॥ ७.२०१.१३० ॥
അപ്പോൾ പാഞ്ചാലരെല്ലാവരും പാണ്ഡവനായ ഭീമസേനനും ഭയന്ന് ധൃഷ്ടദ്യുമ്നന്റെ രഥം ഉപേക്ഷിച്ച് എല്ലാ ദിക്കിലേക്കും ഓടി.
7.201.131
तान्प्रभग्नांस्ततो द्रौणिः पृष्ठतो विकिरञ्शरान् ।
अभ्यवर्तत वेगेन कालयन्पाण्डुवाहिनीम् ॥ ७.२०१.१३१ ॥
അപ്പോൾ ദ്രോണപുത്രൻ പിന്നിൽനിന്ന് ശരങ്ങൾ വർഷിച്ചുകൊണ്ട്, തോറ്റോടിയ ആ സൈനികർക്കുനേരെ വേഗത്തിൽ മുന്നേറി പാണ്ഡവസേനയെ സംഹരിച്ചു.
7.201.132
ते वध्यमानाः समरे द्रोणपुत्रेण पार्थिवाः ।
द्रोणपुत्रभयाद्राजन्दिशः सर्वाश्च भेजिरे ॥ ७.२०१.१३२ ॥
രാജാവേ! യുദ്ധത്തിൽ ദ്രോണപുത്രനാൽ വധിക്കപ്പെട്ടുകൊണ്ടിരുന്ന ആ വീരന്മാർ ദ്രോണപുത്രഭയത്താൽ എല്ലാ ദിക്കുകളിലേക്കും ഓടിപ്പോയി.