મહાભારત · અધ્યાય 7.28
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.28.1
यियासतस्ततः कृष्णः पार्थस्याश्वान्मनोजवान् ।
सम्प्रैषीद्धेमसञ्छन्नान्द्रोणानीकाय सन्त्वरन् ॥ ७.२८.१ ॥
ત્યારે કૃષ્ણે દ્રોણની સેના તરફ જવા ઇચ્છતાં, પાર્થના મનોવેગી, સોનાથી મઢેલા ઘોડાઓને ઝડપથી આગળ હાંક્યા.
7.28.2
तं प्रयान्तं कुरुश्रेष्ठं स्वांस्त्रातुं द्रोणतापितान् ।
सुशर्मा भ्रातृभिः सार्धं युद्धार्थी पृष्ठतोऽन्वयात् ॥ ७.२८.२ ॥
દ્રોણથી પીડાયેલા પોતાના લોકોને બચાવવા જતા તે કુરુશ્રેષ્ઠની પાછળ, યુદ્ધની ઇચ્છાવાળો સુશર્મા ભાઈઓ સાથે અનુસર્યો.
7.28.3
ततः श्वेतहयः कृष्णमब्रवीदजितञ्जयः ।
एष मां भ्रातृभिः सार्धं सुशर्माऽऽह्वयतेऽच्युत ॥ ७.२८.३ ॥
ત્યારે શ્વેત અશ્વોવાળા, અજિત-વિજયી અર્જુને કૃષ્ણને કહ્યું — "હે અચ્યુત! આ સુશર્મા ભાઈઓ સાથે મને યુદ્ધ માટે પડકારે છે."
7.28.4
दीर्यते चोत्तरेणैव तत्सैन्यं मधुसूदन ।
द्वैधीभूतं मनो मेऽद्य कृतं संशप्तकैरिदम् ॥ ७.२८.४ ॥
હે મધુસૂદન, ઉત્તર દિશામાં તે સેના વિખેરાઈ રહી છે. આજે સંશપ્તકોએ મારા મનને બે ભાગમાં વહેંચી નાખ્યું છે.
7.28.5
किन्नु संशप्तकान्हन्मि स्वान्रक्षाम्यहितार्दितान् ।
इति मे त्वं मतं वेत्सि तत्र किं सुकृतं भवेत् ॥ ७.२८.५ ॥
શું હું સંશપ્તકોને મારું, કે શત્રુઓથી પીડાયેલા મારા લોકોને બચાવું? મારો આ વિચાર તું જાણે છે; આમાં કયું પુણ્યકર્મ થશે?
7.28.6
एवमुक्तस्तु दाशार्हः स्यन्दनं प्रत्यवर्तयत् ।
येन त्रिगर्ताधिपतिः पाण्डवं समुपाह्वयत् ॥ ७.२८.६ ॥
આમ કહેવાતાં દાશાર્હ કૃષ્ણે રથ પાછો વાળ્યો; જે માર્ગે ત્રિગર્તાધિપતિએ પાંડવને યુદ્ધ માટે પડકાર્યો હતો તે તરફ.
7.28.7
ततोऽर्जुनः सुशर्माणं विद्ध्वा सप्तभिराशुगैः ।
ध्वजं धनुश्चास्य तथा क्षुराभ्यां समकृन्तत ॥ ७.२८.७ ॥
પછી અર્જુને સુશર્માને સાત વેગવાન બાણોથી વીંધીને તેનો ધ્વજ અને ધનુષ્ય બે ક્ષુરબાણોથી કાપી નાખ્યાં.
7.28.8
त्रिगर्ताधिपतेश्चापि भ्रातरं षङ्भिराशुगैः ।
साश्वं ससूतं त्वरितः पार्थः प्रैषीद्यमक्षयम् ॥ ७.२८.८ ॥
ત્રિગર્તાધિપતિના ભાઈને પણ પાર્થે ઝડપથી છ વેગવાન બાણોથી ઘોડા અને સારથિ સહિત યમલોકે મોકલી દીધો.
7.28.9
ततो भुजगसङ्काशां सुशर्मा शक्तिमायसीम् ।
चिक्षेपार्जुनमादिश्य वासुदेवाय तोमरम् ॥ ७.२८.९ ॥
ત્યારે સુશર્માએ સર્પ જેવી લોખંડી શક્તિ અર્જુન પર ફેંકી, અને વાસુદેવને લક્ષ્ય બનાવીને તોમર છોડ્યો.
7.28.10
शक्तिं त्रिभिः शरैश्छित्त्वा तोमरं त्रिभिरर्जुनः ।
सुशर्माणं शरव्रातैर्मोहयित्वा न्यवर्तयत् ॥ ७.२८.१० ॥
અર્જુને ત્રણ બાણોથી શક્તિ કાપી, ત્રણથી તોમર છેદ્યો, અને બાણવર્ષાથી સુશર્માને મૂર્છિત કરીને પાછો ફેરવ્યો.
7.28.11
तं वासवमिवायान्तं भूरिवर्षं शरौघिणम् ।
राजंस्तावकसैन्यानां नोग्रं कश्चिदवारयत् ॥ ७.२८.११ ॥
હે રાજન્, ઇન્દ્ર જેવા આવતા, બાણોની ભારે વર્ષા કરતા તેને તમારા સૈન્યમાંથી કોઈ ભયંકર રીતે અટકાવી શક્યો નહીં.
7.28.12
ततो धनञ्जयो बाणैः सर्वानेव महारथान् ।
आयाद्विनिघ्नन्कौरव्यान्दहन्कक्षमिवानलः ॥ ७.२८.१२ ॥
પછી ધનંજયે બાણોથી બધા મહારથીઓને પ્રહાર કરતા આગળ વધ્યો; સૂકા ઘાસને બાળતા અગ્નિની જેમ કૌરવોને બાળતો ચાલ્યો.
7.28.13
तस्य वेगमसह्यं तं कुन्तीपुत्रस्य धीमतः ।
नाशक्नुवंस्ते संसोढुं स्पर्शमग्नेरिव प्रजाः ॥ ७.२८.१३ ॥
કુંતીપુત્રના તે અસહ્ય વેગને તેઓ સહન કરી શક્યા નહીં, જેમ પ્રજા અગ્નિના સ્પર્શને સહન ન કરી શકે.
7.28.14
संवेष्टयन्ननीकानि शरवर्षेण पाण्डवः ।
सुपर्ण इव नागेन्द्रं प्रायात्प्राग्ज्योतिषं प्रति ॥ ७.२८.१४ ॥
પાંડવે બાણવર્ષાથી સેનાઓને ઘેરીને, ગરુડ નાગેન્દ્ર તરફ જાય તેમ, પ્રાગ્જ્યોતિષ તરફ પ્રયાણ કર્યું.
7.28.15
यत्तदानामयज्जिष्णुर्भरतानामपापिनाम् ।
धनुः क्षेमकरं सङ्ख्ये द्विषतामश्रुवर्धनम् ॥ ७.२८.१५ ॥
વિજયી અર્જુને તે ધનુષ્ય ખેંચ્યું, જે નિષ્પાપ ભરતવંશીઓનું કલ્યાણ કરનારું અને યુદ્ધમાં શત્રુઓના આંસુ વધારનારું હતું.
7.28.16
तदेव तव पुत्रस्य राजन्दुर्द्यूतदेविनः ।
कृते क्षत्रविनाशाय धनुरायच्छदर्जुनः ॥ ७.२८.१६ ॥
હે રાજન, તમારા પુત્રના દુષ્ટ જુગારને કારણે, ક્ષત્રિયોના વિનાશ માટે અર્જુને તે જ ધનુષ્ય ખેંચ્યું.
7.28.17
तथा विक्षोभ्यमाणा सा पार्थेन तव वाहिनी ।
व्यशीर्यत महाराज नौरिवासाद्य पर्वतम् ॥ ७.२८.१७ ॥
હે મહારાજ, પાર્થ વડે આ રીતે વિક્ષોભ પામેલી તમારી તે સેના પર્વત સાથે અથડાયેલી નાવની જેમ વિખેરાઈ ગઈ.
7.28.18
ततो दशसहस्राणि न्यवर्तन्त धनुष्मताम् ।
मतिं कृत्वा रणे क्रूरां वीरा जयपराजये ॥ ७.२८.१८ ॥
ત્યારે ધનુર્ધારી દસ હજાર વીરો યુદ્ધમાં ક્રૂર નિશ્ચય કરીને, જય કે પરાજય માટે પાછા ફર્યા.
7.28.19
व्यपेतहृदयत्रासा आवव्रुस्तं महारथाः ।
आर्च्छत्पार्थो गुरुं भारं सर्वभारसहो युधि ॥ ७.२८.१९ ॥
ભયરહિત હૃદયવાળા મહારથીઓએ તેને ઘેરી લીધો. યુદ્ધમાં સર્વ ભાર સહન કરવા સમર્થ પાર્થ (અર્જુન) તે ભારે ભારનો સામનો કરવા આગળ વધ્યો.
7.28.20
यथा नलवनं क्रुद्धः प्रभिन्नः षष्टिहायनः ।
मृद्गीयात्तद्वदायस्तः पार्थोऽमृद्गाच्चमूं तव ॥ ७.२८.२० ॥
ક્રોધિત અને મદમસ્ત સાઠ વર્ષનો હાથી જેમ નળના વનને કચડી નાખે, તેમ પ્રયત્નશીલ પાર્થ (અર્જુન) આપની સેનાને કચડી નાખી.
7.28.21
तस्मिन्प्रमथिते सैन्ये भगदत्तो नराधिपः ।
तेन नागेन सहसा धनञ्जयमुपाद्रवत् ॥ ७.२८.२१ ॥
તે સેના કચડાઈ ગઈ ત્યારે નરાધિપ ભગદત્ત તે હાથી સાથે અચાનક ધનંજય પર ધસી ગયો.
7.28.22
तं रथेन नरव्याघ्रः प्रत्यगृह्णाद्धनञ्जयः ।
स सन्निपातस्तुमुलो बभूव नरनागयोः ॥ ७.२८.२२ ॥
નરવ્યાઘ્ર ધનંજયે રથ વડે તેનો સામનો કર્યો. નર અને નાગ વચ્ચેની તે ટક્કર ભયંકર બની.
7.28.23
कल्पिताभ्यां यथाशास्त्रं रथेन च गजेन च ।
सङ्ग्रामे चेरतुर्वीरौ भगदत्तधनञ्जयौ ॥ ७.२८.२३ ॥
શાસ્ત્રાનુસાર સજ્જ થયેલા, રથ અને હાથી પર સવાર તે બે વીરો, ભગદત્ત અને ધનંજય, યુદ્ધમાં વિચર્યા.
7.28.24
ततो जीमूतसङ्काशान्नागादिन्द्र इव प्रभुः ।
अभ्यवर्षच्छरौघेण भगदत्तो धनञ्जयम् ॥ ७.२८.२४ ॥
ત્યારે મેઘ જેવા તે હાથી પરથી, ઇન્દ્ર સમાન પ્રભુ ભગદત્તે બાણોની વર્ષાથી ધનંજયને ઢાંકી દીધો.
7.28.25
स चापि शरवर्षं तं शरवर्षेण वासिवः ।
अप्राप्तमेव चिच्छेद भगदत्तस्य वीर्यवान् ॥ ७.२८.२५ ॥
વીર્યવાન વાસવ (અર્જુન) ભગદત્તના તે બાણવર્ષાને પોતાના બાણવર્ષાથી, તે તેના સુધી પહોંચે તે પહેલાં જ, કાપી નાખ્યો.
7.28.26
ततः प्राग्ज्योतिषो राजा शरवर्षे निवारिते ।
संरक्तनयनो रोषात्पार्थं पुनरवाकिरत् ॥ ७.२८.२६ ॥
પછી તેનો બાણવર્ષા રોકાયો ત્યારે, પ્રાગ્જ્યોતિષના રાજાએ લાલ આંખોથી ક્રોધે પાર્થ પર ફરી બાણવર્ષા કરી.
7.28.27
स तथा शरवर्षेण पार्थं समभिहत्य वै ।
चोदयामास तं नागं वधायाच्युतपार्थयोः ॥ ७.२८.२७ ॥
આ રીતે બાણવર્ષાથી પાર્થ પર પ્રહાર કરીને તેણે અચ્યુત અને પાર્થના વધ માટે તે હાથીને પ્રેરિત કર્યો.
7.28.28
तमापतन्तं द्विरदं दृष्ट्वा क्रुद्धमिवान्तकम् ।
चक्रेऽपसव्यं त्वरितः स्यन्दनेन जनार्दनः ॥ ७.२८.२८ ॥
ક્રોધિત યમ જેવા ધસી આવતા તે હાથીને જોઈ જનાર્દને ઝડપથી રથને અપસવ્ય દિશામાં ફેરવ્યો.
7.28.29
सम्प्राप्तमपि नेयेष परावृत्तं महाद्विपम् ।
सारोहं मृत्युसात्कर्तुं स्मरन्धर्मं धनञ्जयः ॥ ७.२८.२९ ॥
તે મહાગજ નજીક આવીને પાછો વળ્યો છતાં, ધર્મનું સ્મરણ કરીને ધનંજયે તેને સવાર સહિત મૃત્યુને સોંપવાની ઇચ્છા ન કરી.
7.28.30
स तु नागो द्विपरथान्हयांश्चामृद्य मारिष ।
प्राहिणोन्मृत्युलोकाय ततः क्रुद्धो धनञ्जयः ॥ ७.२८.३० ॥
પરંતુ તે હાથીએ રથો અને ઘોડાઓને કચડી, હે મારિષ, મૃત્યુલોકમાં મોકલી દીધા; ત્યારે ધનંજય ક્રોધે ભરાયા.