మహాభారతం · అధ్యాయం 7.29
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.29.1
तथा क्रुद्धः किमकरोद्भगदत्तस्य पाण्डवः ।
प्राग्ज्योतिषो वा पार्थस्य तन्मे शंस यथातथम् ॥ ७.२९.१ ॥
ఇలా కోపించిన పాండవుడు భగదత్తునికి ఏమి చేశాడు? లేదా ప్రాగ్జ్యోతిషుని పట్ల పార్థుడు ఏమి చేశాడు? దానిని నాకు యథాతథంగా చెప్పుము.
7.29.2
प्राग्ज्योतिषेण संसक्तावुभौ दाशार्हपाण्डवौ ।
मृत्युदंष्ट्रान्तिकं प्राप्तौ सर्वभूतानि मेनिरे ॥ ७.२९.२ ॥
ప్రాగ్జ్యోతిషునితో పోరులో తలపడిన దాశార్హుడు, పాండవుడు ఇద్దరూ మృత్యువు కోరలకు సమీపించారని సర్వ ప్రాణులు భావించాయి.
7.29.3
तथा तु शरवर्षाणि पातयत्यनिशं प्रभो ।
गजस्कन्धान्महाराज कृष्णयोः स्यन्दनस्थयोः ॥ ७.२९.३ ॥
ఆ విధంగా అతడు నిరంతరం బాణ వర్షాన్ని కురిపించాడు, ప్రభూ. మహారాజా, ఏనుగు వెనుక నుండి రథంపై ఉన్న ఇద్దరు కృష్ణుల మీద.
7.29.4
अथ कार्ष्णायसैर्बाणैः पूर्णकार्मुकनिःसृतैः ।
अविध्यद्देवकीपुत्रं हेमपुङ्खैः शिलाशितैः ॥ ७.२९.४ ॥
అప్పుడు ఇనుముతో చేసిన, పూర్తిగా లాగిన ధనుస్సు నుండి విడిచిన, బంగారు రెక్కల, రాతిపై పదును పెట్టిన బాణాలతో అతడు దేవకీ పుత్రుని గుచ్చాడు.
7.29.5
अग्निस्पर्शसमास्तीक्ष्णा भगदत्तेन चोदिताः ।
निर्भिद्य देवकीपुत्रं क्षितिं जग्मुः सुवाससः ॥ ७.२९.५ ॥
భగదత్తునిచే ప్రేరేపించబడిన, అగ్ని స్పర్శతో సమానమైన తీక్ష్ణ బాణాలు దేవకీ పుత్రుని గుచ్చి, మంచి రెక్కలతో భూమిలోకి దూసుకుపోయాయి.
7.29.6
तस्य पार्थो धनुश्छित्त्वा परिवारं निहत्य च ।
लालयन्निव राजानं भगदत्तमयोधयत् ॥ ७.२९.६ ॥
అతని ధనుస్సును ఛేదించి, అతని పరివారాన్ని సంహరించి, పార్థుడు రాజు భగదత్తునితో ఉత్తేజాన్ని కలిగిస్తున్నట్లుగా పోరాడాడు.
7.29.7
सोऽर्करश्मिनिभांस्तीक्ष्णांस्तोमरान्वै चतुर्दश ।
अप्रेषयत्सव्यसाची द्विधैकैकमथाच्छिनत् ॥ ७.२९.७ ॥
సూర్యకిరణాల వంటి పదునైన పద్నాలుగు తోమరాలను సవ్యసాచి ప్రయోగించి, ఒక్కొక్కదాన్ని రెండు ముక్కలుగా నరికాడు.
7.29.8
ततो नागस्य तद्वर्म व्यधमत्पाकशासनिः ।
शरजालेन महता तद्व्यशीर्यत भूतले ॥ ७.२९.८ ॥
అప్పుడు పాకశాసనుని కుమారుడు గొప్ప బాణజాలంతో ఆ ఏనుగు కవచాన్ని ధ్వంసం చేశాడు; అది నేలపై చెల్లాచెదురైంది.
7.29.9
शीर्णवर्मा स तु गजः शरैः सुभृशमर्दितः ।
बभौ धारानिपाताक्तो व्यभ्रः पर्वतराडिव ॥ ७.२९.९ ॥
కవచం చీలిన ఆ ఏనుగు బాణాలతో అత్యంత బాధితమై, ధారాపాతంతో తడిసిన మేఘరహిత పర్వతరాజులా ప్రకాశించింది.
7.29.10
ततः प्राग्ज्योतिषः शक्तिं हेमदण्डामयस्मयीम् ।
व्यसृजद्वासुदेवाय द्विधा तामर्जुनोऽच्छिनत् ॥ ७.२९.१० ॥
అప్పుడు ప్రాగ్జ్యోతిష రాజు బంగారు దండం గల ఇనుప శక్తిని వాసుదేవునిపై విసిరాడు; అర్జునుడు దానిని రెండు ముక్కలుగా నరికాడు.
7.29.11
ततश्छत्रं ध्वजं चैव च्छित्त्वा राज्ञोऽर्जुनः शरैः ।
विव्याध दशभिस्तूर्णमुत्स्मयन्पर्वतेश्वरम् ॥ ७.२९.११ ॥
అప్పుడు అర్జునుడు రాజు గొడుగును, ధ్వజాన్ని బాణాలతో ఖండించి, నవ్వుతూ వెంటనే పది బాణాలతో ఆ పర్వతేశ్వరుడిని గుచ్చాడు.
7.29.12
सोऽतिविद्धोऽर्जुनशरैः सुपुङ्खैः कङ्कपत्रिभिः ।
भगदत्तस्ततः क्रुद्धः पाण्डवस्य जनाधिपः ॥ ७.२९.१२ ॥
అర్జునుని అందమైన కంకపత్రాల బాణాలతో అత్యంత గాయపడిన ఆ జనాధిపతి భగదత్తుడు అప్పుడు పాండవునిపై కోపోద్రిక్తుడయ్యాడు.
7.29.13
व्यसृजत्तोमरान्मूर्ध्नि श्वेताश्वस्योन्नाद च ।
तैरर्जुनस्य समरे किरीटं परिवर्तितम् ॥ ७.२९.१३ ॥
తెల్లని గుర్రాలున్న అర్జునుడి తలపై గర్జిస్తూ అతడు తోమరాలను ప్రయోగించాడు. వాటి వల్ల యుద్ధంలో అర్జునుని కిరీటం వంకరగా మారింది.
7.29.14
परिवृत्तं किरीटं तद्यमयन्नेव पाण्डवः ।
सुदृष्टः क्रियतां लोक इति राजानमब्रवीत् ॥ ७.२९.१४ ॥
తిరిగిపోయిన ఆ కిరీటాన్ని సరిచేసుకుంటూ పాండవుడు రాజుతో ఇలా అన్నాడు: "లోకం బాగా చూసేలా ఇది చేయబడాలి."
7.29.15
एवमुक्तस्तु सङ्क्रुद्धः शरवर्षेण पाण्डवम् ।
अभ्यवर्षत्स गोविन्दं धनुरादाय भास्वरम् ॥ ७.२९.१५ ॥
ఇలా అనగా అతడు తీవ్రంగా కోపించి, పాండవునిపై బాణవర్షం కురిపించాడు; ప్రకాశించే విల్లును ఎత్తి గోవిందునిపైనా కురిపించాడు.
7.29.16
तस्य पार्थो धनुश्छित्त्वा तूणीरान्सन्निकृत्य च ।
त्वरमाणो द्विसप्तत्या सर्वमर्मस्वताडयत् ॥ ७.२९.१६ ॥
అతని విల్లును ఛేదించి, అంబులపొదలను తెగనరికి, త్వరపడిన పార్థుడు డెబ్బై రెండు బాణాలతో అతని అన్ని మర్మస్థానాలపై కొట్టాడు.
7.29.17
विद्धस्ततोऽतिव्यथितो वैष्णवास्त्रमुदीरयन् ।
अभिमन्त्र्याङ्कुशं क्रुद्धो व्यसृजत्पाण्डवोरसि ॥ ७.२९.१७ ॥
తర్వాత గాయపడి మిక్కిలి బాధతో, వైష్ణవాస్త్రాన్ని ఉచ్చరిస్తూ, కోపంతో అంకుశాన్ని మంత్రించి పాండవుని వక్షస్థలంపై ప్రయోగించాడు.
7.29.18
विसृष्टं भगदत्तेन तदस्त्रं सर्वघाति वै ।
उरसा प्रतिजग्राह पार्थं सञ्छाद्य केशवः ॥ ७.२९.१८ ॥
భగదత్తుడు ప్రయోగించిన ఆ సర్వసంహార అస్త్రాన్ని కేశవుడు తన వక్షస్థలంతో స్వీకరించాడు; పార్థుని కప్పి రక్షిస్తూ.
7.29.19
वैजयन्त्यभवन्माला तदस्त्रं केशवोरसि ।
पद्मकोशविचित्रा सा सर्वर्तुकुसुमोत्करा ॥ ७.२९.१९ ॥
ఆ అస్త్రం కేశవుని రొమ్మున వైజయంతీ మాలగా మారింది; పద్మకోశంలా విచిత్రమైనది, అన్ని ఋతువుల పూలతో నిండినది.
7.29.20
ज्वलनार्केन्दुवर्णाभा पावकोज्ज्वलपल्लवा ।
तया पद्मपलाशिन्या वातकम्पितपत्रया ॥ ७.२९.२० ॥
అగ్ని, సూర్యుడు, చంద్రుల వర్ణపు కాంతి గల, అగ్నివలె ప్రకాశించే చిగుళ్ళు కల, పద్మ దళాలతో, గాలికి కంపించే ఆకులతో కూడిన ఆ మాలతో.
7.29.21
शुशुभेऽभ्यधिकं शौरिरतसीपुष्पसन्निभः ।
ततोऽर्जुनः क्लान्तमनाः केशवं प्रत्यभाषत ॥ ७.२९.२१ ॥
అతసీ పుష్పం వంటి వర్ణంతో ఆ శౌరి అత్యంతంగా శోభించాడు. అప్పుడు అలసిన మనసుతో అర్జునుడు కేశవునితో ఇలా అన్నాడు.
7.29.22
अयुध्यमानस्तुरगान्संयन्तास्मि जनार्दन ।
इत्युक्त्वा पुण्डरीकाक्ष प्रतिज्ञां स्वां न रक्षसि ॥ ७.२९.२२ ॥
"ఓ జనార్దనా, నేను యుద్ధం చేయకుండా గుర్రాలను నడిపే సారథినవుతాను" అని చెప్పి, ఓ పుండరీకాక్షా, నీ స్వంత ప్రతిజ్ఞను నువ్వు కాపాడటం లేదు.
7.29.23
यद्यहं व्यसनी वा स्यामशक्तो वा निवारणे ।
ततस्त्वयैवं कार्यं स्यान्न तु कार्यं मयि स्थिते ॥ ७.२९.२३ ॥
నేను ఆపదలో ఉన్నప్పుడో, అడ్డుకోలేనప్పుడో అప్పుడు నువ్వు ఇలా చేయవచ్చు; కానీ నేను నిలిచి ఉన్నప్పుడు నీ కర్తవ్యం అది కాదు.
7.29.24
सबाणः सधनुश्चाहं ससुहासुरमानुषान् ।
शक्तो लोकानिमाञ्जेतुं तच्चापि विदितं तव ॥ ७.२९.२४ ॥
బాణాలు, ధనుస్సుతో కూడిన నేను, దేవతలు, అసురులు, మనుషులతో ఉన్న ఈ లోకాలను జయించగలవాడిని; అది నీకు కూడా తెలుసు.
7.29.25
ततोऽर्जुनं वासुदेवः प्रत्युवाचार्यवद्वचः ।
शृणु गुह्यमिदं पार्थ पुरावृत्तं यथाऽनघ ॥ ७.२९.२५ ॥
అప్పుడు వాసుదేవుడు అర్జునునితో గౌరవప్రదమైన మాటలు పలికాడు: ఓ పార్థా, పాపరహితుడా, ఈ పురాతన రహస్య వృత్తాంతాన్ని వినుము.
7.29.26
येयं भूतधरा देवी सर्वभूतधरा धरा ।
सकामा लोककर्तारं नारायणमुपस्थिता ॥ ७.२९.२६ ॥
జీవులను ధరించే ఈ దేవి, సర్వభూతాలను ధరించే ధరణి, కోరికతో లోకకర్త అయిన నారాయణుని వద్దకు చేరింది.
7.29.27
स सङ्गत्य तया सार्धं प्रीतस्तस्या वरं ददौ ।
सा वव्रे विष्णुसदृशं पुत्रमस्त्रं च वैष्णवम् ॥ ७.२९.२७ ॥
ఆమెతో కలిసి సంతోషించిన ఆయన ఆమెకు వరం ఇచ్చాడు. ఆమె విష్ణువుతో సమానమైన కుమారుణ్ణి, వైష్ణవాస్త్రాన్ని కోరింది.
7.29.28
बभूव च सुतस्तस्या नरको नाम विश्रुतः ।
अस्त्रं च वैष्णवं तस्मै ददौ नारायणः स्वयम् ॥ ७.२९.२८ ॥
ఆమెకు నరకుడనే ప్రసిద్ధ కుమారుడు జన్మించాడు. నారాయణుడు స్వయంగా అతనికి వైష్ణవాస్త్రాన్ని ఇచ్చాడు.
7.29.29
तदेवं नरकस्यासीदस्त्रं सर्वाहितान्तकम् ।
तस्मात्प्राग्ज्योतिषं प्राप्तं सर्वशस्त्रविघातनम् ॥ ७.२९.२९ ॥
ఈ విధంగా నరకునికి సర్వ శత్రువులను నాశనం చేసే అస్త్రం ఉండెను. కాబట్టి అది సర్వ శస్త్రాలనూ అడ్డగించే ప్రాగ్జ్యోతిషాన్ని చేరింది.
7.29.30
नास्यावध्योऽस्ति लोकेऽस्मिन्मदन्यः कश्चिदर्जुन ।
तस्मान्मया कृतं ह्येतन्मा भूत्ते बुद्धिरन्यथा ॥ ७.२९.३० ॥
ఈ లోకంలో నాకు తప్ప మరెవ్వరికీ అతడిని వధించడం సాధ్యం కాదు, అర్జునా. అందుచేత ఇది నేనే చేసాను; నీ బుద్ధి వేరుగా ఉండకూడదు.
7.29.31
अनुनीय तु दाशार्हः पाण्डवं त्वरितोऽब्रवीत् ।
जहि प्राग्ज्योतिषं क्षिप्रं वाक्यशेषं च मे शृणु ॥ ७.२९.३१ ॥
దాశార్హుడు పాండవునితో వేడుకుని త్వరగా ఇలా అన్నాడు: "ప్రాగ్జ్యోతిషుడిని వెంటనే చంపు; నా మిగిలిన మాటలు విను."
7.29.32
चतुर्मूर्तिरहं शश्वल्लोकत्राणार्थमुद्यतः ।
आत्मानं प्रविभज्येह लोकानां हितमादधे ॥ ७.२९.३२ ॥
లోకాలను రక్షించడానికి నేను ఎల్లప్పుడూ సిద్ధంగా ఉంటాను. నన్ను నాలుగు రూపాలుగా విభజించుకుని ఇక్కడ లోకాల హితాన్ని స్వీకరించాను.
7.29.33
एका मूर्तिस्तपश्चर्यां कुरुते मे भुवि स्थिता ।
अपरा पश्यति जगत्कुर्वाणं साध्वसाधुनी ॥ ७.२९.३३ ॥
ఒక రూపం భూమిపై నిలిచి నా తపస్సును చేస్తుంది; మరొకటి మంచి చెడు చేసే జగత్తును చూస్తుంది.
7.29.34
अपरा कुरुते कर्म मानुषं लोकमाश्रिता ।
शेते चतुर्थीं त्वपरा निद्रां वर्षसहस्रिकीम् ॥ ७.२९.३४ ॥
మరొకటి మానవ లోకంలో ఉండి కర్మలు చేస్తుంది; నాలుగవది వేయి సంవత్సరాల నిద్రలో పడుకుంటుంది.
7.29.35
याऽसौ वर्षसहस्रान्ते मूर्तिरुत्तिष्ठते मम ।
वरार्हेभ्यो वराञ्श्रेष्ठांस्तस्मिन्काले ददाति सा ॥ ७.२९.३५ ॥
వేయి సంవత్సరాల చివర నా ఆ రూపం లేస్తుంది; ఆ సమయంలో వరాలకు అర్హులైన వారికి అది శ్రేష్ఠ వరాలను ఇస్తుంది.
7.29.36
तं तु कालमनुप्राप्तं विदित्वा पृथिवी तदा ।
अयाचत वरं यन्मां नरकार्थाय तच्छृणु ॥ ७.२९.३६ ॥
ఆ కాలం వచ్చిందని తెలుసుకుని భూదేవి అప్పుడు నా వద్ద ఒక వరం కోరింది; నరకుని కోసం అది కోరినదాన్ని విను.
7.29.37
देवानां दानवानां च अवध्यस्तनयोऽस्तु मे ।
उपेतो वैष्णवास्त्रेण तन्मे त्वं दातुमर्हसि ॥ ७.२९.३७ ॥
దేవతల చేతా దానవుల చేతా నా కుమారుడు అవధ్యుడుగా ఉండాలి; అతడు వైష్ణవాస్త్రంతో కూడినవాడు కావాలి. ఆ వరాన్ని నాకు ఇవ్వడం నీకు తగినది.
7.29.38
एवं वरमहं श्रुत्वा जगत्यास्तनये तदा ।
अमोघमस्त्रं प्रायच्छं वैष्णवं परमं पुरा ॥ ७.२९.३८ ॥
భూమి కుమారునికి ఇలాంటి వరాన్ని విని, అప్పుడు నేను అమోఘమైన, పరమమైన వైష్ణవాస్త్రాన్ని ఇచ్చాను.
7.29.39
अवोचं चैतदस्त्रं वै ह्यमोघं भवतु क्षमे ।
नरकस्याभिरक्षार्थं नैनं कश्चिद्वधिष्यति ॥ ७.२९.३९ ॥
'ఓ క్షమా, ఈ అస్త్రం అమోఘంగా ఉండుగాక. నరకుని రక్షణ కోసం ఎవరూ ఇతడిని చంపలేరు' అని నేను అన్నాను.
7.29.40
अनेनास्त्रेण ते गुप्तः सुतः परबलार्दनः ।
भविष्यति दुराधर्षः सर्वलोकेषु सर्वदा ॥ ७.२९.४० ॥
ఈ అస్త్రం చేత రక్షితుడైన నీ కుమారుడు శత్రుసైన్యాలను నాశనం చేసేవాడై, అన్ని లోకాలలో ఎల్లప్పుడూ అజేయుడుగా ఉంటాడు.
7.29.41
तथेत्युक्त्वा गता देवी कृतकामा मनस्विनी ।
स चाप्यासीद्दुराधर्षो नरकः शत्रुतापनः ॥ ७.२९.४१ ॥
'అలాగే అగుగాక' అని చెప్పి, కోరిక తీరిన ఆ మనస్వినీ దేవి వెళ్లిపోయింది; నరకుడు కూడా శత్రువులను తపింపజేసే అజేయుడయ్యాడు.
7.29.42
तस्मात्प्राग्ज्योतिषं प्राप्तं तदस्त्रं पार्थ मामकम् ।
नास्यावध्योऽस्ति लोकेषु सेन्द्ररुद्रेषु मारिष ॥ ७.२९.४२ ॥
కావున, పృథా కుమారా, నా ఆ అస్త్రం ప్రాగ్జ్యోతిషానికి చేరింది; అందువల్ల ఇంద్రుడు, రుద్రుడు సహా అన్ని లోకాలలో ఎవరూ ఇతడిని చంపలేరు, మారిషా.
7.29.43
तन्मया त्वत्कृते चैतदन्यथैवोपनिर्मितम् ।
वियुक्तं परमास्त्रेण जहि पार्थ महासुरम् ॥ ७.२९.४३ ॥
నీ కోసం నేను దీనిని మరో విధంగానే రూపొందించాను. పార్థా, పరమాస్త్రంతో విడుదలై ఆ మహాసురుని సంహరించు.
7.29.44
अवध्योऽयं महास्त्रेण भगदत्तः सुरासुरैः ।
वैरिणं जहि दुर्धर्षं भगदत्तं सुरद्विषम्।
यथाऽहं जघ्निवान्पूर्वं हितार्थं नरकं तथा ॥ ७.२९.४४ ॥
ఈ భగదత్తుడు మహాస్త్రంతోనూ, సురులు అసురులతోనూ వధింపబడనివాడు. శత్రువు, జయింపరానివాడు, దేవద్వేషి అయిన భగదత్తుని వధించు. పూర్వం లోక హితార్థం నేను నరకుని చంపినట్లు.
7.29.45
एवमुक्तस्तदा पार्थः केशवेन महात्मना ।
भगदत्तं शितैर्बाणैः सहसा समवाकिरत् ॥ ७.२९.४५ ॥
మహాత్ముడైన కేశవుడు ఇలా చెప్పగా, పార్థుడు వెంటనే పదునైన బాణాలతో భగదత్తుని కప్పివేశాడు.
7.29.46
ततः पार्थो महाबाहुरसम्भ्रान्तो महामनाः ।
कुम्भयोरन्तरे नागं नाराचेन समार्पयत् ॥ ७.२९.४६ ॥
అప్పుడు మహాబాహువు, కలతచెందని, మహామనస్కుడైన పార్థుడు ఏనుగు రెండు కుంభస్థలాల మధ్య నారాచ బాణంతో దానిని గుచ్చాడు.
7.29.47
स समासाद्य तं नागं बाणो वज्र इवाचलम् ।
अभ्यगात्सह पुङ्खेन वल्मीकमिव पन्नगः ॥ ७.२९.४७ ॥
ఆ బాణం ఆ ఏనుగును చేరి, వజ్రం పర్వతంలోకి దూరినట్లు, పాము పుట్టలోకి ప్రవేశించినట్లు, తన పుంఖంతో కూడా లోపలికి దూసుకుపోయింది.
7.29.48
स करी भगदत्तेन प्रेर्यमाणो मुहुर्मुहुः ।
न करोति वचस्तस्य दरिद्रस्येव योषिता ॥ ७.२९.४८ ॥
భగదత్తుడు మళ్లీ మళ్లీ ప్రేరేపిస్తున్నా ఆ ఏనుగు అతని మాట వినడం లేదు, దరిద్రుని భార్య అతని మాట వినదు వలె.
7.29.49
स तु विष्टभ्य गात्राणि दन्ताभ्यामवनिं ययौ ।
नदन्नार्तस्वनं प्राणानुत्ससर्ज महाद्विपः ॥ ७.२९.४९ ॥
ఆ మహాగజం తన అవయవాలను నిలుపుకొని, దంతాలతో భూమిపై పడింది; బాధాకర ఘీంకారం చేస్తూ ప్రాణాలను విడిచింది.
7.29.50
ततो गाण्डीवधन्वानमभ्यभाषत केशवः ।
अयं महत्तरः पार्थ पलितेन समावृतः ॥ ७.२९.५० ॥
అప్పుడు కేశవుడు గాండీవధారి అర్జునునితో ఇలా అన్నాడు: "పార్థా, ఇతడు తెల్లని వెంట్రుకలతో కప్పబడిన మహా వృద్ధుడు."
7.29.51
वलीसञ्छन्ननयनः शूरः परमद्रुर्जयः ।
अक्ष्णोरुन्मीलनार्थाय बद्धपट्टो ह्यसौ नृपः ॥ ७.२९.५१ ॥
ముడతలతో కప్పబడిన కన్నులు కలిగిన ఈ శూరుడు, అతి కష్టంగా జయించదగినవాడు; కన్నులు తెరవడానికి ఆ రాజు పట్టీ కట్టుకున్నాడు.
7.29.52
देववाक्यात्प्रचिच्छेद शरेण भृशमर्जुनः ।
छिन्नमात्रेंऽशुके तस्मिन्रुद्धनेत्रो बभूव सः ॥ ७.२९.५२ ॥
దేవవాక్యం ప్రకారం అర్జునుడు బాణంతో ఆ పట్టీని గట్టిగా తెగ్గొట్టాడు; పట్టీ తెగగానే అతని కన్నులు మూసుకుపోయినవి.
7.29.53
तमोमयं जगन्मेने भगदत्तः प्रतापवान् ।
ततश्चन्द्रार्धबिम्बेन बाणेन नतपर्वणा ॥ ७.२९.५३ ॥
ప్రతాపవంతుడైన భగదత్తుడు లోకం చీకటిమయమని భావించాడు; అప్పుడు అర్జునుడు అర్ధచంద్రాకార ముఖం, వంగిన కీలు గల బాణంతో —
7.29.54
बिभेद हृदयं राज्ञो भगदत्तस्य पाण्डवः ।
स भिन्नहृदयो राजा भगदत्तः किरीटिना ॥ ७.२९.५४ ॥
పాండవుడు అర్జునుడు రాజు భగదత్తుని హృదయాన్ని పొడిచాడు; కిరీటధారి అర్జునునిచే హృదయం చీలిన ఆ రాజు భగదత్తుడు —
7.29.55
शरासनं शरांश्चैव गतासुः प्रमुमोच ह ।
शिरसस्तस्य विभ्रष्टं पपात च वरांशुकम्।
नालताडनविभ्रष्टं पलाशं नलिनादिव ॥ ७.२९.५५ ॥
మరణించి అతడు విల్లును, బాణాలను వదిలాడు. అతని తల నుంచి శ్రేష్ఠమైన వస్త్రం జారిపడింది, తామరపూవు నుండి కాడ దెబ్బతో రాలిన పలాశ పుష్పంలా.
7.29.56
स हेममाली तपनीयभाण्डात्पपात नागाद्गिरिसन्निकाशात् ।
सुपुष्पितो मारुतवेगभग्नो महीधराग्रादिव कर्णिकारः ॥ ७.२९.५६ ॥
బంగారు మాలధారి అయిన అతడు, బంగారు అలంకారాలున్న పర్వతంలా ఉన్న ఏనుగు మీద నుంచి పడ్డాడు, పర్వత శిఖరం నుండి గాలివేగానికి విరిగిన విరబూసిన కర్ణికార వృక్షంలా.
7.29.57
निहत्य तं नरपतिमिन्द्रविक्रमं सस्वायमिन्द्रस्य तदैन्द्रिराहवे ।
ततोऽपरांस्तव जयकाङ्क्षिणो नरान् बभञ्ज वायुर्बलवान्द्रुमानिव ॥ ७.२९.५७ ॥
ఇంద్రునితో సమానమైన పరాక్రమం గల ఆ రాజును, ఇంద్రుని కుమారుడు యుద్ధంలో చంపాడు. తరువాత మీ విజయాన్ని కోరిన ఇతర వీరులను బలమైన గాలి చెట్లను విరిచినట్లు విరిచాడు.