ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.33
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.33.1
पूर्वमस्मासु भग्नेषु फल्गुगेनामितौजसा ।
द्रोणे च मोघसङ्कल्पे रक्षिते च युधिष्ठिरे ॥ ७.३३.१ ॥
ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਡੀ ਸੈਨਾ ਭੰਗ ਹੋਈ ਤਾਂ ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਫਲਗੁਨ (ਅਰਜੁਨ) ਦੁਆਰਾ, ਦ੍ਰੋਣ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਵਿਅਰਥ ਹੋਇਆ ਤਾਂ, ਅਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇ ਤਾਂ।
7.33.2
सर्वे विध्वस्तकवचास्तावका युधि निर्जिताः ।
रजस्वला भृशोद्विग्ना वीक्षमाणा दिशो दश ॥ ७.३३.२ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਰੇ ਯੋਧੇ ਕਵਚ ਟੁੱਟੇ ਹੋਏ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਹਾਰੇ ਹੋਏ, ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਘਬਰਾਏ ਹੋਏ ਦਸਾਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵੱਲ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ।
7.33.3
अवहारं ततः कृत्वा भारद्वाजस्य सम्मते ।
लब्धलक्षैः शरैर्भिन्ना भृशावहसिता रणे ॥ ७.३३.३ ॥
ਫਿਰ ਭਾਰਦਵਾਜ (ਦ੍ਰੋਣ) ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਕੇ, ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਧਣ ਵਾਲੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹੇ ਜਾ ਕੇ, ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਾਕ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬਣੇ।
7.33.4
श्लाघमानेषु भूतेषु फल्गुनस्यामितान्गुणान् ।
केशवस्य च सौहार्दे कीर्त्यमानेऽर्जुनं प्रति ॥ ७.३३.४ ॥
ਫਲਗੁਨ (ਅਰਜੁਨ) ਦੇ ਬੇਅੰਤ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਜੀਵ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਪ੍ਰਤੀ ਕੇਸ਼ਵ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਦੀ ਮਿੱਤਰਤਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ।
7.33.5
अभिशस्ता इवाभूवन्ध्यानमूकत्वमास्थिताः ।
ततः प्रभातसमये द्रोणं द्रुयोधनोऽब्रवीत् ॥ ७.३३.५ ॥
ਉਹ ਜਿਵੇਂ ਸਰਾਪੇ ਹੋਏ ਹੋਣ, ਧਿਆਨਮਈ ਚੁੱਪ ਧਾਰੀ ਬੈਠੇ ਸਨ। ਫਿਰ ਪ੍ਰਭਾਤ ਵੇਲੇ ਦੁਰਯੋਧਨ ਨੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੂੰ ਕਿਹਾ।
7.33.6
प्रणयादभिमानाच्च द्विषद्वृद्ध्या च दुर्मनाः ।
शृण्वतां सर्वयोधानां संरब्धो वाक्यकोविदः ॥ ७.३३.६ ॥
ਪਿਆਰ, ਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਵੈਰ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਮਨ ਵਿੱਚ ਦੁਖੀ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਭਰਿਆ, ਬੋਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ (ਦੁਰਯੋਧਨ) ਸਾਰੇ ਯੋਧਿਆਂ ਦੇ ਸੁਣਦਿਆਂ (ਬੋਲਿਆ)।
7.33.7
नूनं वयं वध्यपक्षे भवतो द्विजसत्तम ।
तथाहि नाग्रहीः प्राप्तं समीपेऽद्य युधिष्ठिरम् ॥ ७.३३.७ ॥
ਹੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਧ-ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਅੱਜ ਨੇੜੇ ਆਏ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਫੜਿਆ ਨਹੀਂ।
7.33.8
इच्छतस्ते न मुच्येत चक्षुःप्राप्तो रणे रिपुः ।
जिघृक्षतो रक्ष्यमाणः सामरैरपि पाण्डवैः ॥ ७.३३.८ ॥
ਰਣ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਵੈਰੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਚਾਹੁਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਫੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਵੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਸਮੇਤ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਛੁੱਟ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ ਸੀ।
7.33.9
वरं दत्त्वा मम प्रीतः पश्चाद्विकृतवानसि ।
आशाभङ्गं न कुर्वन्ति भक्तस्यार्याः कथञ्चन ॥ ७.३३.९ ॥
ਮੈਨੂੰ ਵਰ ਦੇ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਉਸਨੂੰ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਲੋਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭਗਤ ਦੀ ਆਸ ਨਹੀਂ ਤੋੜਦੇ।
7.33.10
ततोऽप्रीतस्तथोक्तः सन्भारद्वाजोऽब्रवीन्नृपम् ।
नार्हसे मां तथा ज्ञातुं घटमानं तव प्रिये ॥ ७.३३.१० ॥
ਤਦ ਅਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਗਏ ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ (ਦ੍ਰੋਣ) ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮੈਨੂੰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
7.33.11
ससुरासुरगन्धर्वाः सयक्षोरगराक्षसाः ।
नालं लोका रणे जेतुं पाल्यमानं किरीटिना ॥ ७.३३.११ ॥
ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਨਾਗ, ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਵੀ, ਜਿਸਦੀ ਕਿਰੀਟੀ (ਅਰਜੁਨ) ਰੱਖਿਆ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਰਣ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
7.33.12
विश्वसृग्यत्र गोविन्दः पृतनानीस्तथाऽर्जुनः ।
तत्र कस्य बलं क्रामेदन्यत्र त्र्यम्बकात्प्रभोः ॥ ७.३३.१२ ॥
ਜਿੱਥੇ ਵਿਸ਼ਵ-ਸਿਰਜਕ ਗੋਬਿੰਦ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਅਤੇ ਸੈਨਾਪਤੀ ਅਰਜੁਨ ਹੋਣ, ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਭੂ ਤ੍ਰਯੰਬਕ (ਸ਼ਿਵ) ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰ ਕਿਸ ਦਾ ਬਲ ਚੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ?
7.33.13
सत्यं तात ब्रवीम्यद्य नैतज्जात्वन्यथा भवेत् ।
अद्यैकं प्रवरं कञ्चित्पातयिष्ये महारथम् ॥ ७.३३.१३ ॥
ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਸੱਚ ਆਖਦਾ ਹਾਂ; ਇਹ ਕਦੇ ਵੀ ਉਲਟ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਅੱਜ ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਮਹਾਰਥੀ ਨੂੰ ਡੇਗ ਦਿਆਂਗਾ।
7.33.14
चक्रब्यूहं विधास्यामि योऽभेद्यस्त्रिदशैरपि ।
योगेन केनचिद्राजन्नर्जुनस्त्वपनीयताम् ॥ ७.३३.१४ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਨਾ ਭੇਦਿਆ ਜਾ ਸਕਣ ਵਾਲਾ ਚੱਕਰਵਿਊਹ ਮੈਂ ਰਚਾਂਗਾ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਕਿਸੇ ਜੁਗਤ ਨਾਲ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਦੂਰ ਹਟਾਇਆ ਜਾਵੇ।
7.33.15
न ह्यज्ञातमसाध्यं वा तस्य सङ्ख्येऽस्ति किञ्चन ।
तेन ह्युपात्तं सकलं सर्वज्ञानमितस्ततः ॥ ७.३३.१५ ॥
ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਉਸ ਲਈ ਕੁਝ ਵੀ ਅਣਜਾਣਾ ਜਾਂ ਅਸਾਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਇੱਧਰੋਂ-ਉੱਧਰੋਂ ਸਾਰਾ ਗਿਆਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ।
7.33.16
द्रोणेन व्याहृते त्वेवं संशप्तकगणाः पुनः ।
आह्वयन्नर्जुनं सङ्ख्ये दक्षिणामभितो दिशम् ॥ ७.३३.१६ ॥
ਦ੍ਰੋਣ ਦੇ ਇਹ ਆਖਣ ਤੇ ਸੰਸ਼ਪਤਕ ਟੋਲੀਆਂ ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਲਲਕਾਰਦੀਆਂ ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵੱਲ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ।
7.33.17
ततोऽर्जुनस्याथ परैः सार्धं समभवद्रणः ।
तादृशो यादृशो नान्यः श्रुतो दृष्टोपि वा क्वचित्। ॥ ७.३३.१७ ॥
ਫਿਰ ਅਰਜੁਨ ਦਾ ਵੈਰੀਆਂ ਨਾਲ ਐਸਾ ਯੁੱਧ ਹੋਇਆ, ਜਿਹੋ ਜਿਹਾ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨਾ ਸੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਤੇ ਨਾ ਵੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।
7.33.18
तत्र द्रोणेन विहितो व्यूहो राजन्व्यरोचत ।
चरन्मध्यन्दिने सूर्यः प्रतपन्निव दुर्दृशः ॥ ७.३३.१८ ॥
ਉੱਥੇ ਦ੍ਰੋਣ ਦਾ ਰਚਿਆ ਵਿਊਹ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਦੁਪਹਿਰ ਵੇਲੇ ਤਪਦੇ ਤੇ ਵੇਖਣ ਔਖੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਉੱਠਿਆ।
7.33.19
तं चाभिमन्युर्वचनात्पितुर्ज्येष्ठस्य भारत ।
बिभेद दुर्भिदं सङ्ख्ये चक्रव्यूहमनेकधा ॥ ७.३३.१९ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਅਭਿਮਨਯੂ ਨੇ ਵੱਡੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਬਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਭੇਦਣ ਔਖੇ ਉਸ ਚੱਕਰਵਿਊਹ ਨੂੰ ਕਈ ਢੰਗਾਂ ਨਾਲ ਭੇਦ ਦਿੱਤਾ।
7.33.20
स कृत्वा दुष्करं कर्म हत्वा वीरान्सहस्रशः ।
राजपुत्रशतं हत्वा कौसल्यं च बृहद्बलम् ॥ ७.३३.२० ॥
ਉਸ ਨੇ ਔਖਾ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਸੌ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ, ਅਤੇ ਕੌਸਲਯਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਬ੍ਰਿਹਦਬਲ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰਿਆ।
7.33.21
महारथं शल्यपुत्रं पौत्रं ते लक्ष्मणं तथा ।
षट्सु वीरेषु संसक्तो दौःशासनिवशं गतः।
सौभद्रः पृथिवीपाल जहौ प्राणान्परन्तप ॥ ७.३३.२१ ॥
ਹੇ ਪਰੰਤਪ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਰਾਖੇ, ਸੁਭੱਦਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਛੇ ਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰ ਕੇ, ਦੁਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਵੱਸ ਪੈ ਕੇ, ਮਹਾਰਥੀ ਸ਼ਲਯ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਪੋਤੇ ਲਕਸ਼ਮਣ ਨੂੰ ਵੀ ਮਾਰ ਕੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੇ।
7.33.22
वयं परमसंहृष्टाः पाण्डवाः शोककर्शिताः ।
सौभद्रे निहते राजन्नवहारमकुर्महि ॥ ७.३३.२२ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਸੁਭੱਦਰਾ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਪਾਂਡਵ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਸਾਂ, ਸੋਗ ਨਾਲ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਕੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟ ਗਏ।
7.33.23
समरोद्युक्तकर्माणः कर्मभिर्व्यञ्जितश्रमाः ।
सकृष्णाः पाण्डवाः पञ्च देवैरपि दुरासदाः ॥ ७.३३.२३ ॥
ਯੁੱਧ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ, ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਥਕਾਵਟ ਦਿਖਾਉਂਦੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸਮੇਤ ਪੰਜ ਪਾਂਡਵ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਦੁਰਲੱਭ ਸਨ।
7.33.24
शश्वत्कर्मान्वयैर्बुद्ध्या प्रकृत्या यशसा श्रिया ।
न भूतो भविता वापि कृष्णस्य सदृशः पुमान् ॥ ७.३३.२४ ॥
ਲਗਾਤਾਰ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਲੜੀ, ਬੁੱਧੀ, ਸੁਭਾਅ, ਯਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਰਗਾ ਕੋਈ ਪੁਰਸ਼ ਨਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੋਵੇਗਾ।
7.33.25
सत्यधर्मतपोदानैर्द्विजपूजादिभिर्गुणैः ।
सदेहस्त्रिदिवं प्राप्तो राजा किल युधिष्ठिरः ॥ ७.३३.२५ ॥
ਸੱਚ, ਧਰਮ, ਤਪ, ਦਾਨ ਅਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ-ਪੂਜਾ ਆਦਿ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਸਰੀਰ ਸਹਿਤ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚੇ।
7.33.26
युगान्ते चान्तकश्चैव जामदग्न्यश्च कीर्तिमान् ।
रणस्थो भीमसेनश्च कथ्यन्ते सदृशास्त्रयः ॥ ७.३३.२६ ॥
ਯੁਗ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਅੰਤਕ (ਯਮ), ਕੀਰਤੀਮਾਨ ਜਾਮਦਗਨਯ (ਪਰਸ਼ੁਰਾਮ) ਅਤੇ ਰਣ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹਾ ਭੀਮਸੇਨ — ਇਹ ਤਿੰਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਮਾਨ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
7.33.27
प्रतिज्ञाकर्मदक्षस्य रणे गाण्डीवधन्वनः ।
उपमां नाधिगच्छामि पार्थस्य सदृशीं क्षितौ ॥ ७.३३.२७ ॥
ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਅਤੇ ਕਰਮ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਰਣ ਵਿੱਚ ਗਾਂਡੀਵ ਧਨੁਸ਼ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਾਰਥ (ਅਰਜੁਨ) ਲਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਢੁਕਵੀਂ ਉਪਮਾ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।
7.33.28
गुरुवात्सल्यमत्यन्तं नैभृत्यं विनयो दमः ।
नकुले त्वाभिरूप्यं च शौर्यं च नियतानि षट् ॥ ७.३३.२८ ॥
ਗੁਰੂਆਂ ਪ੍ਰਤੀ ਅਤਿ ਵਾਤਸਲ੍ਯ, ਨਿਮਰਤਾ, ਸੁਭਾਅ ਦੀ ਕੋਮਲਤਾ, ਸੰਜਮ — ਨਕੁਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਛੇ ਗੁਣ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹਨ: ਸੁੰਦਰਤਾ ਅਤੇ ਸੂਰਬੀਰਤਾ ਵੀ।
7.33.29
श्रुतमाधुर्यगाम्भीर्यसत्त्वरूपपराक्रमैः ।
सदृशो देवयोर्वीरः सहदेवः किलाश्विनोः ॥ ७.३३.२९ ॥
ਸ਼ਾਸਤ੍ਰ-ਗਿਆਨ, ਮਿਠਾਸ, ਗੰਭੀਰਤਾ, ਸਤ੍ਵ, ਰੂਪ ਅਤੇ ਪਰਾਕ੍ਰਮ ਵਿੱਚ ਵੀਰ ਸਹਦੇਵ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਦੋਵੇਂ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹੈ।
7.33.30
ये च कृष्णे गुणाः स्फीताः पाण्डवेषु च ये गुणाः ।
अभिमन्यौ किलैकस्था दृश्यन्ते ते गुणाः शुभाः ॥ ७.३३.३० ॥
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਭਰਪੂਰ ਜੋ ਗੁਣ ਹਨ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਗੁਣ ਹਨ — ਉਹੀ ਸ਼ੁਭ ਗੁਣ ਅਭਿਮਨਿਊ ਵਿੱਚ ਇਕੱਠੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
7.33.31
युधिष्ठिरस्य शौर्येण कृष्णस्य चरितेन च ।
कर्मणा भीमसेनस्य सदृशं भीमकर्मणः ॥ ७.३३.३१ ॥
ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਦੀ ਸੂਰਬੀਰਤਾ ਨਾਲ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਚਰਿੱਤਰ ਨਾਲ, ਭੀਮਸੇਨ ਦੇ ਕਰਮ ਨਾਲ, ਭਿਆਨਕ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਰਗਾ (ਉਹ ਸੀ)।
7.33.32
धनञ्जयस्य रूपेण विक्रमेण शुभेन च ।
विनये सहदेवस्य सदृशं नकुलस्य च ॥ ७.३३.३२ ॥
ਧਨੰਜਯ ਦੇ ਰੂਪ ਨਾਲ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭ ਪਰਾਕਰਮ ਨਾਲ, ਨਿਮਰਤਾ ਵਿੱਚ ਸਹਦੇਵ ਤੇ ਨਕੁਲ ਵਰਗਾ (ਉਹ ਸੀ)।
7.33.33
अभिमन्युं द्विजश्रेष्ठ सौभद्रमपराजितम् ।
श्रोतुमिच्छामि कार्त्स्न्येन कथमायोधने हतः ॥ ७.३३.३३ ॥
ਹੇ ਦਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਸੁਭੱਦਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਪਰਾਜਿਤ ਅਭਿਮੰਨਿਊ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਇਹ ਮੈਂ ਪੂਰਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
7.33.34
अभिमन्युं हतं श्रुत्वा धृतराष्ट्रो जनाधिपः ।
विस्तरेण महाराज पर्यपृच्छत्स सञ्जयम् ॥ ७.३३.३४ ॥
ਅਭਿਮੰਨਿਊ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੁਣ ਕੇ ਜਨਾਧਿਪ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਨੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸੰਜਯ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਪੁੱਛਿਆ।
7.33.35
पुत्रं पुरुषसिंहस्य सञ्जयाप्राप्तयौवनम् ।
रणे विनिहतं श्रुत्वा भृशं मे दीर्यते मनः ॥ ७.३३.३५ ॥
ਹੇ ਸੰਜਯ! ਪੁਰਸ਼ਸਿੰਘ (ਅਰਜੁਨ) ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਜਵਾਨੀ ਵੀ ਨਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ (ਅਭਿਮੰਨਿਊ) ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਸੁਣ ਕੇ ਮੇਰਾ ਮਨ ਬਹੁਤ ਟੁੱਟ ਰਿਹਾ ਹੈ।
7.33.36
दारुणः क्षत्रधर्मोऽयं विहितो धर्मकर्तृभिः ।
यत्र राज्येप्सवः शूरा बाले शस्त्रमपातयन् ॥ ७.३३.३६ ॥
ਇਹ ਖੱਤਰੀ ਧਰਮ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਧਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਵਿਧਾਨ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ; ਜਿੱਥੇ ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਸੂਰਬੀਰਾਂ ਨੇ ਬਾਲਕ ਉੱਤੇ ਸ਼ਸਤਰ ਚਲਾਏ।
7.33.37
बालमत्यन्तसुखिनं विचरन्तमभीतवत् ।
कृतास्त्रा बहवो जघ्नुर्ब्रूहि गावल्गणे कथम् ॥ ७.३३.३७ ॥
ਹੇ ਗਾਵਲਗਣੀ, ਬਹੁਤ ਸੁਖੀ ਤੇ ਨਿਡਰ ਹੋ ਕੇ ਫਿਰਦੇ ਉਸ ਬਾਲਕ ਨੂੰ ਅਸਤ੍ਰ-ਵਿੱਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਬਹੁਤਿਆਂ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਮਾਰਿਆ? ਦੱਸ।
7.33.38
बिबित्सता रथानीकं सौभद्रेणामितौजसा ।
विक्रीडितं यथा सङ्ख्ये तन्ममाचक्ष्व सञ्जय ॥ ७.३३.३८ ॥
ਹੇ ਸੰਜਯ, ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਸੁਭਦਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਰਥ-ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਵੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ ਖੇਡ ਕੀਤੀ, ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਦੱਸ।
7.33.39
यन्मां पृच्छसि राजेन्द्र सौभद्रस्य निपातनम् ।
तत्ते कार्त्स्न्येन वक्ष्यामि शृणु राजन्समाहितः ॥ ७.३३.३९ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਸੁਭਦਰਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਕਤਲ ਬਾਰੇ ਜੋ ਤੁਸੀਂ ਮੈਥੋਂ ਪੁੱਛਦੇ ਹੋ, ਉਹ ਮੈਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣੋ।
7.33.40
विक्रीडितं कुमारेण यथानीकं बिभित्सता ।
आरुग्णाश्च यथा वीरा दुःसाध्याश्चापि विप्लुवे ॥ ७.३३.४० ॥
ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਨੇ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਵੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜਿਵੇਂ ਖੇਡ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਦੁਰਜੇਯ ਵੀਰ ਵੀ ਉਸ ਹਲਚਲ ਵਿੱਚ ਜ਼ਖ਼ਮੀ ਹੋਏ, ਉਹ ਦੱਸਾਂਗਾ।
7.33.41
दावाग्न्यभिपरीतानां भूरिगुल्मतृणद्रुमे ।
वनौकसामिवारण्ये त्वदीयानामभूद्भयम् ॥ ७.३३.४१ ॥
ਜਿਵੇਂ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਵਾਗਨੀ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਜੰਗਲੀ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਡਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਝਾੜੀਆਂ, ਘਾਹ ਤੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭੈ ਹੋਇਆ।