ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 7.78
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.78.1
एतच्छ्रुत्वा वचस्तस्य केशवस्य महात्मनः ।
सुभद्रा पुत्रशोकार्ता विललाप सुदुःखिता ॥ ७.७८.१ ॥
ମହାତ୍ମା କେଶବଙ୍କ ସେହି ବଚନ ଶୁଣି ପୁତ୍ରଶୋକରେ ପୀଡ଼ିତା ସୁଭଦ୍ରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ବିଳାପ କଲେ ।
7.78.2
हा पुत्रा मम मन्दायाः कथमेत्यासि संयुगम् ।
निधनं प्राप्तवांस्तात पितुस्तुल्यपराक्रमः ॥ ७.७८.२ ॥
ହାୟ ପୁତ୍ର! ଅଭାଗିନୀ ମୋର ପୁତ୍ର, ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧକୁ କେମିତି ଗଲ? ହେ ତାତ, ପିତା ପରି ପରାକ୍ରମୀ ହୋଇ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ମୃତ୍ୟୁ ପାଇଲ ।
7.78.3
कथमिन्दीवरश्यामं सुदंष्ट्रं चारुलोचनम् ।
मुखं ते दृश्यते वत्स गुण्ठितं रणरेणुना ॥ ७.७८.३ ॥
ହେ ବତ୍ସ, ନୀଳ ପଦ୍ମ ପରି ଶ୍ୟାମ, ସୁନ୍ଦର ଦନ୍ତ ଓ ମନୋହର ନୟନ ଯୁକ୍ତ ତୁମ ମୁଖ ଯୁଦ୍ଧର ଧୂଳିରେ ଆବୃତ ହୋଇ କିପରି ଦେଖାଯାଉଛି ?
7.78.4
नूनं शूरं निपतितं त्वां पश्यन्त्यनिवर्तिनम् ।
सुशिरोग्रीवबाह्वंसं व्यूढोरस्कं नतोदरम् ॥ ७.७८.४ ॥
ନିଶ୍ଚୟ ସେମାନେ ତୁମକୁ ଦେଖୁଥିବେ, ହେ ଶୂର, ଯୁଦ୍ଧରୁ ନ ହଟି ପଡ଼ିଥିବା; ସୁନ୍ଦର ମସ୍ତକ, ଗ୍ରୀବା, ବାହୁ ଓ ସ୍କନ୍ଧ ବିଶିଷ୍ଟ, ପ୍ରଶସ୍ତ ବକ୍ଷ ଓ କୃଶ ଉଦର ଯୁକ୍ତ ତୁମକୁ ।
7.78.5
चारूपचितसर्वाङ्गं स्वक्षं शस्त्रक्षताचितम् ।
भूतानि त्वां निरीक्षन्ते भूमौ चन्द्रमिवोदितम् ॥ ७.७८.५ ॥
ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ସୁଡୌଳ, ସୁନ୍ଦର ଆକୃତିଯୁକ୍ତ, ଶସ୍ତ୍ରଘାତରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ତୁମକୁ ଭୂମିରେ ଉଦିତ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ପ୍ରାଣୀମାନେ ଦେଖୁଛନ୍ତି ।
7.78.6
शयनीयं पुराऽध्युष्य स्पर्ध्यास्तरणसंवृतम् ।
भूमावद्य कथं शेषे विप्रविद्धः सुखोचितः ॥ ७.७८.६ ॥
ପୂର୍ବେ ଯେ ଇଚ୍ଛିତ ଆସ୍ତରଣରେ ଆବୃତ ଶଯ୍ୟାରେ ରହୁଥିଲ, ସୁଖର ଯୋଗ୍ୟ ସେ ତୁମେ ଆଜି ପରିତ୍ୟକ୍ତ ପରି ଭୂମିରେ କିପରି ଶୋଇଛ ?
7.78.7
योऽन्वास्यत पुरा वीरो वरस्त्रीभिर्महाभुजः ।
कथमन्वास्यते सोऽद्य शिवाभिः पतितो मृधे ॥ ७.७८.७ ॥
ପୂର୍ବେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସ୍ତ୍ରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ହେଉଥିବା ସେ ମହାବାହୁ ବୀର, ଆଜି ଯୁଦ୍ଧରେ ପଡ଼ି ଶିଆଳୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କିପରି ସେବିତ ହେଉଛନ୍ତି?
7.78.8
योऽस्तूयत पुरा हृष्टैः सूतमागधबन्दिभिः ।
सोऽद्य क्रव्याद्गणैर्घोरैर्विनदद्भिरुपास्येत ॥ ७.७८.८ ॥
ପୂର୍ବେ ଆନନ୍ଦରେ ସୂତ, ମାଗଧ ଓ ବନ୍ଦୀମାନେ ଯାହାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରୁଥିଲେ, ସେ ଆଜି ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ଭୟଙ୍କର ମାଂସଭୋଜୀ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଦଳରେ ଘେରା ହୋଇଛନ୍ତି।
7.78.9
पाण्डवेषु च नाथेषु वृष्णिवीरेषु वा विभो ।
पाञ्चालेषु च वीरेषु हतः केनास्यनाथवत् ॥ ७.७८.९ ॥
ହେ ବିଭୋ! ପାଣ୍ଡବମାନଙ୍କ, ବୃଷ୍ଣି ବୀରମାନଙ୍କ ଓ ପାଞ୍ଚାଳ ବୀରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ରକ୍ଷକ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ଅନାଥ ପରି ଏହାକୁ କିଏ ମାରିଲା?
7.78.10
यत्र त्वं केशवे नाथे सत्यनाथो यथा हतः ।
अतृप्तदर्शना पुत्र दर्शनस्य तवानघ।
मन्दभाग्या गमिष्यामि व्यक्तमद्य यमक्षयम् ॥ ७.७८.१० ॥
କେଶବ ରକ୍ଷକ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରକୃତ ରକ୍ଷକ ଥିବା ଲୋକ ପରି ସେ ନିହତ ହେଲା। ହେ ନିଷ୍ପାପ ପୁତ୍ର! ତୁମର ଦର୍ଶନରେ ଅତୃପ୍ତ ମୁଁ, ଅଭାଗିନୀ, ଆଜି ନିଶ୍ଚୟ ଯମଲୋକକୁ ଯିବି।
7.78.11
विशालाक्षं सुकेशान्तं चारुवाक्यं सुगन्धि च ।
तव पुत्र कदा भूयो मुखं द्रक्ष्यामि निर्व्रणम् ॥ ७.७८.११ ॥
ହେ ପୁତ୍ର! ବିଶାଳ ନୟନ, ସୁନ୍ଦର କେଶାନ୍ତ, ମଧୁର ବାଣୀ ଓ ସୁଗନ୍ଧିତ ତୁମର କ୍ଷତହୀନ ମୁଖ ମୁଁ ପୁଣି କେବେ ଦେଖିବି?
7.78.12
धिग्बलं भीमसेनस्य धिक्पार्थस्य धनुष्मताम् ।
धिग्वीर्यं वृष्णिवीराणां चाञ्चालानां च धिग्बलं ॥ ७.७८.१२ ॥
ଭୀମସେନଙ୍କ ବଳକୁ ଧିକ୍! ଧନୁର୍ଧରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୃଥାପୁତ୍ର ପାର୍ଥଙ୍କ ବଳକୁ ଧିକ୍! ବୃଷ୍ଣି ବୀରମାନଙ୍କ ବୀର୍ଯ୍ୟକୁ ଧିକ୍, ପାଞ୍ଚାଳମାନଙ୍କ ବଳକୁ ମଧ୍ୟ ଧିକ୍!
7.78.13
धिक्केकयांस्तथा चेदीन्मत्स्यांश्चैवाथ सृञ्जयान् ।
ये त्वां रणगतं वीरं न शेकुरभिरक्षितुम् ॥ ७.७८.१३ ॥
କେକୟ, ଚେଦି, ମତ୍ସ୍ୟ ଓ ସୃଞ୍ଜୟମାନଙ୍କୁ ଧିକ୍; ରଣକୁ ଯାଇଥିବା ତୁମ ବୀରକୁ ସେମାନେ ରକ୍ଷା କରି ପାରିଲେ ନାହିଁ।
7.78.14
अद्य पश्यामि पृथिवीं शून्यामिव हतत्विषम् ।
अभिमन्युमपश्यन्ती शोकव्याकुललोचना ॥ ७.७८.१४ ॥
ଆଜି ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କୁ ନ ଦେଖି, ଶୋକରେ ବ୍ୟାକୁଳ ନୟନରେ, ଶୂନ୍ୟ ଓ ଦୀପ୍ତିହୀନ ପୃଥିବୀକୁ ମୁଁ ଦେଖୁଛି।
7.78.15
स्वस्रीयं वासुदेवस्य पुत्रं गाण्डवीधन्वनः ।
कथं त्वाऽतिरथं वीरं द्रक्ष्याम्यद्य निपातितम् ॥ ७.७८.१५ ॥
ବାସୁଦେବଙ୍କ ଭାଗିନା, ଗାଣ୍ଡୀବଧାରୀଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଅତିରଥୀ ବୀର, ଆଜି ପଡ଼ିଥିବା ତୁମକୁ ମୁଁ କିପରି ଦେଖିବି?
7.78.16
एह्येहि तृषितो वत्स स्तनौ पूर्णौ पिबाशु मे ।
अङ्कमारुह्य मन्दाया ह्यतृप्तायाश्च दर्शने ॥ ७.७८.१६ ॥
ଆସ, ଆସ ବତ୍ସ, ତୁମେ ତୃଷିତ; ମୋ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ତନରୁ ଶୀଘ୍ର ପାନ କର। ମୋ କୋଳକୁ ଚଢ଼ି ଆସ; ତୁମକୁ ଦେଖି ମଧ୍ୟ ଅତୃପ୍ତ ଏହି ଅଭାଗିନୀର କୋଳକୁ।
7.78.17
हा वीर दृष्टो नष्टश्च धनं स्वप्न इवासि मे ।
अहो ह्यनित्यं मानुष्यं जलबुद्बुदचञ्चलम् ॥ ७.७८.१७ ॥
ହାୟ ବୀର! ତୁମେ ଦେଖା ଦେଲ ଓ ହଜିଗଲ; ମୋ ଧନ, ତୁମେ ସ୍ୱପ୍ନ ପରି ହେଲ। ଅହୋ, ମନୁଷ୍ୟଜୀବନ କେତେ ଅନିତ୍ୟ, ଜଳ ବୁଦବୁଦ ପରି ଚଞ୍ଚଳ!
7.78.18
इमां ते तरुणीं भार्यां तवाधिभिरभिप्लुताम् ।
उत्तरामुत्तमां जात्या सुशीलां प्रिय भाषिणीम् ॥ ७.७८.१८ ॥
ତୁମ ଏହି ଯୁବତୀ ଭାର୍ଯ୍ୟା, ମାନସିକ ଯାତନାରେ ବୁଡ଼ିଥିବା ଉତ୍ତରା; ଜନ୍ମରେ ଉତ୍ତମା, ସୁଶୀଳା, ପ୍ରିୟ କଥା କହୁଥିବା।
7.78.19
शनकैः परिरभ्यैनां स्नुषां मम यशस्विनीम् ।
सुकुमारीं विशालाक्षीं पूर्णचन्द्रनिभाननाम् ॥ ७.७८.१९ ॥
ଧୀରେ ଧୀରେ ଏହାକୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି, ମୋର ଯଶସ୍ୱିନୀ ପୁତ୍ରବଧୂ, ସୁକୁମାରୀ, ବିଶାଳନୟନା, ପୂର୍ଣ୍ଣଚନ୍ଦ୍ରସମ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟା।
7.78.20
बालपल्लवतन्वङ्गीं मत्तमातङ्गगामिनीम् ।
बिम्बाधरोष्ठीमबलामभिमन्यो प्रहर्षय ॥ ७.७८.२० ॥
ନବୀନ କୋମଳ ପଲ୍ଲବ ପରି ଶରୀରବିଶିଷ୍ଟା, ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ପରି ଗମନଶୀଳା, ବିମ୍ବଫଳ ପରି ଓଷ୍ଠବିଶିଷ୍ଟା ଏହି ଅବଳାକୁ, ହେ ଅଭିମନ୍ୟୁ, ପ୍ରସନ୍ନ କର।
7.78.21
त्वया विना कथं पुत्र जीर्णां पतितमानसाम् ।
इमां सन्धारयिष्यामि वृषभादिव धेनुकाम् ॥ ७.७८.२१ ॥
ହେ ପୁତ୍ର, ତୁମ ବିନା ଜୀର୍ଣ୍ଣ ଓ ଭଗ୍ନମନା ଏହାକୁ ମୁଁ କିପରି ଧାରଣ କରିବି, ବୃଷ ଯେପରି ଧେନୁକୁ ଧାରଣ କରେ?
7.78.22
अहो ह्यकाले प्रस्थानं कृतवानसि पुत्रक ।
विहाय फलकाले मां सुगृद्धां तव दर्शने ॥ ७.७८.२२ ॥
ଆହା! ଅକାଳରେ ତୁମେ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲ, ପ୍ରିୟ ପୁତ୍ର। ଫଳକାଳରେ ତୁମ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆତୁର ମୋତେ ଛାଡ଼ି।
7.78.23
नूनं गतिः कृतान्तस्य प्राज्ञैरपि सुदुर्विदा ।
यत्र त्वं केशवे नाथे सङ्ग्रामेऽनाथवद्धतः ॥ ७.७८.२३ ॥
ନିଶ୍ଚୟ କାଳର ଗତି ଜ୍ଞାନୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅତି ଦୁର୍ଜ୍ଞେୟ। ଯେଉଁଠି କେଶବ ପରି ନାଥ ଥାଇ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଅନାଥ ପରି ହତ ହେଲ।
7.78.24
यज्वनां दानशीलानां ब्राह्मणानां कृतात्मनाम् ।
चरितब्रह्मचर्याणां पुण्यतीर्थावगाहिनाम् ॥ ७.७८.२४ ॥
ଯଜ୍ଞକାରୀ, ଦାନଶୀଳ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସଂଯମୀ, ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ପାଳନକାରୀ, ପୁଣ୍ୟତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନକାରୀମାନଙ୍କ (ଲୋକ ତୁମେ ପାଇଛ)।
7.78.25
कृतज्ञानां वदान्यानां गुरुशुश्रूषिणामपि ।
सहस्रदक्षिणानां च या गतिस्तामवाप्नुहि ॥ ७.७८.२५ ॥
କୃତଜ୍ଞ, ଉଦାର, ଗୁରୁସେବୀ ଏବଂ ସହସ୍ର ଦକ୍ଷିଣା ଦାତାଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ତାହା ତୁମେ ଲାଭ କର।
7.78.26
या गतिर्युध्यमानानां शूराणामनिवर्तिनाम् ।
हत्वारीन्निहतानां च सङ्ग्रामे तां गति व्रज ॥ ७.७८.२६ ॥
ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା, ପଛକୁ ନ ହଟୁଥିବା ଶୂରବୀରମାନଙ୍କର, ଶତ୍ରୁ ବଧ କରିଥିବାମାନଙ୍କର ଏବଂ ଯୁଦ୍ଧରେ ହତ ହୋଇଥିବାମାନଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ତାହା ତୁମେ ଲାଭ କର।
7.78.27
गोसहस्रप्रदातॄणां क्रतुदानां च या गतिः ।
नैवेशिकं चाभिमतं ददतां या गतिः शुभा ॥ ७.७८.२७ ॥
ହଜାର ଗାଈ ଦାତା, ଯଜ୍ଞଦାତା ଏବଂ ପ୍ରିୟ ଗୃହଦାତାଙ୍କର ଯେଉଁ ଶୁଭ ଗତି।
7.78.28
ब्राह्मणेभ्यः शरण्येभ्यो निधिं निदधतां च या ।
या चापि न्यस्तदण्डानां तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.२८ ॥
ଶରଣ ଯୋଗ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ନିଧି ଅର୍ପଣ କରୁଥିବାଙ୍କର ଏବଂ ଦଣ୍ଡ ତ୍ୟାଗ କରିଥିବାଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ହେ ପୁତ୍ର, ତାହା ତୁମେ ଲାଭ କର।
7.78.29
ब्रह्मचर्येण यां यान्ति मुनयः संशितव्रताः ।
एकपत्न्यश्च यां यान्ति तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.२९ ॥
ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା କଠୋରବ୍ରତୀ ମୁନିମାନେ ଯେଉଁ ଗତି ଯାଆନ୍ତି ଏବଂ ଏକପତ୍ନୀବ୍ରତା ନାରୀମାନେ ଯେଉଁ ଗତି ଯାଆନ୍ତି, ହେ ପୁତ୍ର, ତାହା ତୁମେ ଲାଭ କର।
7.78.30
राज्ञा सुचरितैर्या च गतिर्भवति शाश्वती ।
चरमाश्रमिणां पुण्यैः सेवितानां पुरः स्थितैः ॥ ७.७८.३० ॥
ରାଜାଙ୍କ ସଦାଚାରରୁ ଯେଉଁ ଶାଶ୍ୱତ ଗତି ହୁଏ, ଏବଂ ଅନ୍ତିମ ଆଶ୍ରମୀଙ୍କର, ଯେଉଁମାନେ ପୁଣ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ହୋଇ ଆଗରେ ଠିଆ ହୁଅନ୍ତି, ସେହି ଗତି।
7.78.31
दीनानुकम्पिनां या च सततं संविभागिनाम् ।
पैशुन्याच्च निवृत्तानां तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.३१ ॥
ଦୀନଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ, ସର୍ବଦା ଭାଗ ବାଣ୍ଟିଥିବା ଓ ଚୁଗୁଲିରୁ ଦୂରେ ରହିଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ହେ ପୁତ୍ର, ସେହି ଗତି ତୁମେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ।
7.78.32
व्रतिनां धर्मशीलानां गुरुशुश्रूषिणामपि ।
अमोघातिथिनां या च तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.३२ ॥
ବ୍ରତଧାରୀ, ଧର୍ମଶୀଳ, ଗୁରୁସେବାରତ ଏବଂ ଅତିଥିଙ୍କୁ କେବେ ନିରାଶ ନ କରିଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ହେ ପୁତ୍ର, ସେହି ଗତି ତୁମେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ।
7.78.33
कृच्छ्रेषु या धारयतामात्मानं व्यसनेषु च ।
गतिः शोकाग्निदग्धानां तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.३३ ॥
କଷ୍ଟ ଓ ବିପଦରେ ନିଜକୁ ଧରି ରଖୁଥିବା ଏବଂ ଶୋକାଗ୍ନିରେ ଦଗ୍ଧ ଲୋକଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ହେ ପୁତ୍ର, ସେହି ଗତି ତୁମେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ।
7.78.34
मातापित्रोश्च शुश्रूषां कल्पयन्तीह ये सदा ।
स्वदारनिरतानां च या गतिस्तामवाप्नुहि ॥ ७.७८.३४ ॥
ଯେଉଁମାନେ ଏଠାରେ ସର୍ବଦା ମାତାପିତାଙ୍କ ସେବା କରନ୍ତି ଏବଂ ନିଜ ପତ୍ନୀରେ ନିରତ ରହନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ସେହି ଗତି ତୁମେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ।
7.78.35
ऋतुकाले स्वकां भार्यां गच्छतां या मनीषिणाम् ।
परस्त्रीभ्यो निवृत्तानां तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.३५ ॥
ଋତୁକାଳରେ ନିଜ ପତ୍ନୀ ନିକଟକୁ ଯାଉଥିବା ଓ ପରସ୍ତ୍ରୀଙ୍କଠାରୁ ଦୂରେ ରହୁଥିବା ମନୀଷୀଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ହେ ପୁତ୍ର, ସେହି ଗତି ତୁମେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ।
7.78.36
साम्ना ये सर्वभूतानि पश्यन्ति गतमत्सराः ।
नारुन्तुदानां क्षमिणां या गतिस्तामवाप्नुहि ॥ ७.७८.३६ ॥
ଈର୍ଷାହୀନ ହୋଇ ସାମନୀତିରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିବା ଓ ଅନ୍ୟକୁ ଆଘାତ ନ ଦେଉଥିବା କ୍ଷମାଶୀଳଙ୍କର ଯେଉଁ ଗତି, ସେହି ଗତି ତୁମେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ।
7.78.37
मधुमांसान्निवृत्तानां मदाद्दृम्भात्तथाऽनृतात् ।
परोपतापादन्यायात्तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.३७ ॥
ମଧୁ ଓ ମାଂସ, ମଦ, ଦମ୍ଭ, ସେହିପରି ମିଥ୍ୟା, ପରପୀଡ଼ା ଓ ଅନ୍ୟାୟରୁ ନିବୃତ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ସେ ଗତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ, ପୁତ୍ର।
7.78.38
हीमन्तः सर्वशास्त्रज्ञा ज्ञानतृप्ता जितेन्द्रियाः ।
यां गतिं साधवो यान्ति तां गतिं व्रज पुत्रक ॥ ७.७८.३८ ॥
ଲଜ୍ଜାଶୀଳ, ସର୍ବଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ, ଜ୍ଞାନରେ ତୃପ୍ତ ଓ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଜୟୀ ସାଧୁମାନେ ଯେଉଁ ଗତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି, ସେହି ଗତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅ, ପୁତ୍ର।
7.78.39
एवं विलपतीं दीनां सुभद्रां शोककर्शिताम् ।
अन्वपद्यत पाञ्चाली वैराटिसहितां तदा ॥ ७.७८.३९ ॥
ଏହିପରି ବିଳାପ କରୁଥିବା, ଦୀନା, ଶୋକରେ କୃଶ ହୋଇଥିବା ସୁଭଦ୍ରାଙ୍କ ପାଖକୁ ସେତେବେଳେ ପାଞ୍ଚାଳୀ ବୈରାଟୀ ସହିତ ପହଞ୍ଚିଲେ।
7.78.40
सा प्रकामं रुदित्वा च विलप्य च सुदुःखिता ।
उन्मत्तवत्तदा राजन्विसंज्ञा पतिता क्षितौ ॥ ७.७८.४० ॥
ସେ ଅତ୍ୟଧିକ କାନ୍ଦି ଓ ବିଳାପ କରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତା ହୋଇ, ହେ ରାଜନ, ପାଗଳଙ୍କ ପରି ସେତେବେଳେ ଅଚେତ ହୋଇ ଭୂମିରେ ଖସି ପଡ଼ିଲେ।
7.78.41
सोपचारस्तु कृष्णस्तां दुःखितां भृशदुःखितः ।
सिक्त्वाम्भसा समाश्वास्य तत्तदुक्त्वा हितं वचः ॥ ७.७८.४१ ॥
କିନ୍ତୁ ସେବା କରୁଥିବା କୃଷ୍ଣ, ନିଜେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ସେହି ଦୁଃଖିତାଙ୍କ ଉପରେ ଜଳ ଛିଞ୍ଚି, ଅନେକ ହିତବାକ୍ୟ କହି ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ।
7.78.42
विसंज्ञकल्पां रुदतीमपविद्धां प्रवेपतीम् ।
भगिनीं पुण्डरीकाक्ष इदं वचनमब्रवीत् ॥ ७.७८.४२ ॥
ପ୍ରାୟ ଅଚେତ, କାନ୍ଦୁଥିବା, ଖସି ପଡ଼ିଥିବା, କମ୍ପୁଥିବା ଭଉଣୀଙ୍କୁ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ ଏହି ବାକ୍ୟ କହିଲେ।
7.78.43
सुभद्रे मा शुचः पुत्रं पाञ्चाल्याश्वासयोत्तराम् ।
गतोऽभिमन्युः प्रथितां गतिं क्षत्रियपुङ्गवः ॥ ७.७८.४३ ॥
ହେ ସୁଭଦ୍ରେ, ପୁତ୍ର ପାଇଁ ଶୋକ କର ନାହିଁ; ପାଞ୍ଚାଳୀ ଓ ଉତ୍ତରାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦିଅ। କ୍ଷତ୍ରିୟଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଭିମନ୍ୟୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଗତି ପାଇଛନ୍ତି।
7.78.44
ये चान्येऽपि कुले सन्ति पुरुषा नो वरानने ।
सर्वे न ते गतिं यान्ति याऽभिमन्योर्यशस्विनः ॥ ७.७८.४४ ॥
ହେ ସୁନ୍ଦରମୁଖୀ, ଆମ କୁଳର ଅନ୍ୟ ଯେଉଁ ପୁରୁଷମାନେ ଅଛନ୍ତି, ସେମାନେ କେହି ଯଶସ୍ୱୀ ଅଭିମନ୍ୟୁଙ୍କ ଗତି ପାଆନ୍ତି ନାହିଁ।
7.78.45
कुर्याम तद्वयं कर्म कुर्युर्युत्सुहृदश्च नः ।
कृतवान्यादृगद्यैकस्तव पुत्रो महारथः ॥ ७.७८.४५ ॥
ଆମେ ମଧ୍ୟ ସେହି କର୍ମ କରିବା; ଯୁଦ୍ଧସୁହୃଦମାନେ ମଧ୍ୟ କରିବେ; ଆଜି ଏକାକୀ ତୁମ ମହାରଥୀ ପୁତ୍ର ଯେପରି କରିଛି।
7.78.46
एवमाश्वास्य भगिनीं द्रौपदीमपि चोत्तराम् ।
पार्थस्यैव महाबाहुः पार्श्वमागादरिन्दमः ॥ ७.७८.४६ ॥
ଏପରି ଭଗ୍ନୀ, ଦ୍ରୌପଦୀ ଓ ଉତ୍ତରାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଇ, ଶତ୍ରୁଦମନକାରୀ ମହାବାହୁ କୃଷ୍ଣ ପାର୍ଥଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।
7.78.47
ततोऽभ्यनुज्ञाय नृपान्कृष्णो बन्धूंस्तथाऽर्जुनम् ।
विवेशान्तः पुरे राजंस्ते च जग्मुः स्वमालयम् ॥ ७.७८.४७ ॥
ତା'ପରେ କୃଷ୍ଣ ରାଜାମାନଙ୍କ, ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ଓ ଅର୍ଜୁନଙ୍କଠାରୁ ବିଦା ନେଇ, ହେ ରାଜନ, ଅନ୍ତଃପୁରରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ନିଜ ଘରକୁ ଗଲେ।