ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.80
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
7.80.1
धार्तराष्ट्रस्य तं मन्त्रं स्मरन्नेव धनञ्जयः ।
प्रतिज्ञामात्मनो रक्षन्मुमोहाचिन्त्यविक्रमः ॥ ७.८०.१ ॥
ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਉਸ ਮੰਤਰਣਾ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ, ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੀ, ਅਚਿੰਤ੍ਯ ਪਰਾਕ੍ਰਮੀ ਧਨੰਜਯ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।
7.80.2
तं तु शोकेन सन्तप्तं स्वप्ने कपिवरध्वजम् ।
आससाद महातेजा ध्यायन्तं गरुडध्वजः ॥ ७.८०.२ ॥
ਸ਼ੋਕ ਨਾਲ ਸੰਤਪਤ ਅਤੇ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਲਾਉਂਦੇ ਉਸ ਕਪਿਸ਼ਰੇਸ਼ਠ-ਧਵਜ ਵਾਲੇ ਕੋਲ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਗਰੁੜਧਵਜ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ) ਪਹੁੰਚੇ।
7.80.3
प्रत्युत्थानं च कृष्णस्य सर्वावस्थासु फल्गुनः ।
न लोपयति धर्मात्मा भक्त्या प्रेम्णा च सर्वदा ॥ ७.८०.३ ॥
ਹਰ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਧਰਮਾਤਮਾ ਫਲਗੁਨ ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਨਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਲਈ ਉੱਠ ਕੇ ਆਦਰ ਦੇਣਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਦਾ।
7.80.4
प्रत्युत्थाय च गोविन्दं स्वं तस्मै चासनं ददौ ।
न चासने स्वयं बुद्धिं बीभत्सुर्व्यदधात्तदा ॥ ७.८०.४ ॥
ਉੱਠ ਕੇ ਗੋਵਿੰਦ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਆਸਨ ਦਿੱਤਾ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਬੀਭਤਸੂ ਨੇ ਆਪ ਆਸਨ ਤੇ ਬੈਠਣ ਦਾ ਮਨ ਨਾ ਬਣਾਇਆ।
7.80.5
ततः कृष्णो महातेजा जानँल्लोकस्य निश्चयम् ।
कुन्तीपुत्रमिदं वाक्यमासीनः स्थितमब्रवीत् ॥ ७.८०.५ ॥
ਫਿਰ ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਿਸ਼ਚੇ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ, ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਹੀ ਖੜ੍ਹੇ ਕੁੰਤੀਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਇਹ ਬਚਨ ਬੋਲੇ।
7.80.6
मा विषादे मनः पार्थ कृथाः कालो हि दुर्जयः ।
कालः सर्वाणि भूतानि नियच्छति भवाभवे ॥ ७.८०.६ ॥
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਮਨ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਾਦ ਵਿੱਚ ਨਾ ਪਾ; ਕਾਲ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਦੁਰਜਯ ਹੈ। ਕਾਲ ਹੀ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਅਤੇ ਅਭਾਵ ਵਿੱਚ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
7.80.7
किमर्थं च विषादस्ते तद्ब्रूहि द्विपदां वर ।
न शोच्यं विदुषां श्रेष्ठ शोकः कार्यविनाशनः ॥ ७.८०.७ ॥
ਤੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਾਦ ਕਿਉਂ ਹੈ? ਉਹ ਕਾਰਨ ਦੱਸ, ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ। ਹੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸ਼ੋਕ ਕਰਨ ਯੋਗ ਨਹੀਂ; ਸ਼ੋਕ ਕਾਰਜ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ।
7.80.8
यत्तु कार्यं भवेत्कार्यं कर्मणा तत्समाचर ।
हीनचेष्टस्य यः शोकः स हि शत्रुर्धनञ्जय ॥ ७.८०.८ ॥
ਜੋ ਕਰਤੱਵ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਕਰਮ ਨਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰ। ਹੇ ਧਨੰਜਯ, ਨਿਕੰਮੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਜੋ ਸ਼ੋਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਅਸਲ ਵੈਰੀ ਹੈ।
7.80.9
शोचन्नन्दयते शत्रून्कर्शयत्यपि बान्धवान् ।
क्षीयते च नरस्तस्मान्न त्वं शोचितुमर्हसि ॥ ७.८०.९ ॥
ਸ਼ੋਕ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਬੰਧੂਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਆਪ ਵੀ ਖੀਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਤੂੰ ਸ਼ੋਕ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ।
7.80.10
इत्युक्तो वासुदेवेन बीभत्सुरपराजितः ।
आबभाषे तदा विद्वानिदं वचनमर्थवत् ॥ ७.८०.१० ॥
ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹਿਣ ਉੱਤੇ, ਅਪਰਾਜਿਤ ਬੀਭਤਸੂ (ਅਰਜੁਨ) ਨੇ ਉਦੋਂ ਵਿਦਵਾਨ ਵਾਂਗ ਇਹ ਅਰਥਪੂਰਨ ਬਚਨ ਕਹੇ।
7.80.11
मया प्रतिज्ञा महती जयद्रथवधे कृता ।
श्वोऽस्मि हन्ता दुरात्मानं पुत्रघ्नमिति केशव ॥ ७.८०.११ ॥
ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਜਯਦ੍ਰਥ ਦੇ ਵਧ ਲਈ ਮੈਂ ਵੱਡੀ ਸਹੁੰ ਖਾਧੀ ਹੈ: ਕੱਲ੍ਹ ਮੈਂ ਉਸ ਦੁਰਾਤਮਾ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਕਾਤਲ ਨੂੰ ਮਾਰਾਂਗਾ।
7.80.12
मत्प्रतिज्ञाविघातार्थं धार्तराष्ट्रैः किलाच्युत ।
पृष्ठतः सैन्धवः कार्यः सर्वैर्गुप्तो महारथैः ॥ ७.८०.१२ ॥
ਹੇ ਅਚੁਤ, ਮੇਰੀ ਸਹੁੰ ਨੂੰ ਵਿਅਰਥ ਕਰਨ ਲਈ ਧ੍ਰਿਤਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸੈਂਧਵ (ਜਯਦ੍ਰਥ) ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਰੱਖਣਗੇ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਵਾਉਣਗੇ।
7.80.13
दश चैका च ताः कृष्ण अक्षौहिण्यः सुदुर्जयाः ।
हतावशेषास्तत्रेमा हन्त माधव सङ्ख्यया ॥ ७.८०.१३ ॥
ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਦਸ ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਕਸ਼ੌਹਿਣੀ ਸੈਨਾਵਾਂ — ਅਜਿੱਤ — ਉੱਥੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਬਚੀਆਂ ਇਹੀ ਹਨ; ਹਾਏ ਮਾਧਵ, ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਇੰਨੀਆਂ ਹੀ ਰਹਿ ਗਈਆਂ ਹਨ।
7.80.14
ताभिः परिवृतः सङ्ख्ये सर्वैश्चैव महारथैः ।
कथं शक्येत सन्द्रष्टुं दुरात्मा कृष्ण सैन्धवः ॥ ७.८०.१४ ॥
ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਮਹਾਰਥੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਦੁਰਾਤਮਾ ਸੈਂਧਵ ਨੂੰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ?
7.80.15
प्रतिज्ञापारणं चापि न भविष्यति केशव ।
प्रतिज्ञायां च हीनायां कथं जीवति मद्विधः ॥ ७.८०.१५ ॥
ਹੇ ਕੇਸ਼ਵ, ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਦੀ ਪੂਰਤੀ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਅਧੂਰੀ ਰਹਿਣ ਤੇ ਮੇਰੇ ਵਰਗਾ ਮਨੁੱਖ ਕਿਵੇਂ ਜੀਵੇਗਾ?
7.80.16
दुःखापायस्य मे वीर विकाङ्क्षा परिवर्तते ।
द्रुतं च याति सविता तत एतद्ब्रवीम्यहम् ॥ ७.८०.१६ ॥
ਹੇ ਵੀਰ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਮੇਰੀ ਲਾਲਸਾ ਡੋਲ ਰਹੀ ਹੈ; ਸੂਰਜ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ।
7.80.17
शोकस्थानं तु तच्छ्रुत्वा पार्थस्य द्विजकेतनः ।
संस्पृश्याम्भस्ततः कृष्णः प्राङ्मुखः समवस्थितः ॥ ७.८०.१७ ॥
ਪਾਰਥ ਦੇ ਸ਼ੋਕ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਪੰਛੀ-ਧੁਜ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪਾਣੀ ਛੂਹਿਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹਤਾ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਗਏ।
7.80.18
इदं वाक्यं महातेजा बभाषे पुष्करेक्षणः ।
हितार्थं पाण्डुपुत्रस्य सैन्धवस्य वधे कृती ॥ ७.८०.१८ ॥
ਮਹਾਤੇਜਸਵੀ ਕਮਲਨੈਣ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ — ਪਾਂਡੂ-ਪੁੱਤਰ ਦੇ ਹਿੱਤ ਲਈ, ਸੈਂਧਵ ਦੇ ਵਧ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਕੇ।
7.80.19
पार्थ पाशुपतं नाम परमास्त्रं सनातनम् ।
येन सर्वान्मृधे देत्याञ्जघ्ने देवो महेश्वरः ॥ ७.८०.१९ ॥
ਹੇ ਪਾਰਥ, ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਨਾਮ ਦਾ ਪਰਮ ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ ਅਸਤ੍ਰ ਹੈ; ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਦੈਂਤਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ ਸੀ।
7.80.20
यदि तद्विदितं तेऽद्य श्वो हन्ताऽसि जयद्रथम् ।
अथ ज्ञातं प्रपद्यस्य मनसा वृषभध्वजम् ॥ ७.८०.२० ॥
ਜੇ ਇਹ ਤੈਨੂੰ ਅੱਜ ਪਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੱਲ੍ਹ ਤੂੰ ਜਯਦ੍ਰਥ ਨੂੰ ਮਾਰੇਂਗਾ; ਜੇ ਪਤਾ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਮਨ ਨਾਲ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧ੍ਵਜ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਲੈ।
7.80.21
तं देवं मनसा ध्यात्वा जोषमास्स्व धनञ्जय ।
ततस्तस्य प्रसादात्त्वं भक्त्या प्राप्स्यसि तन्महत् ॥ ७.८०.२१ ॥
ਹੇ ਧਨੰਜਯ, ਉਸ ਦੇਵ ਦਾ ਮਨ ਨਾਲ ਧਿਆਨ ਧਰ ਕੇ ਚੁੱਪ ਬੈਠ ਜਾ; ਫਿਰ ਉਸਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ, ਤੂੰ ਉਹ ਮਹਾਨ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਂਗਾ।
7.80.22
ततः कृष्णवचः श्रुत्वा संस्पृश्याम्भो धनञ्जयः ।
भूमावासीन एकाग्रो जगाम मनसा भवम् ॥ ७.८०.२२ ॥
ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਛੂਹ ਕੇ, ਧਨੰਜਯ ਧਰਤੀ ਤੇ ਬੈਠ ਕੇ ਇਕਾਗਰ ਹੋ ਕੇ ਮਨ ਨਾਲ ਭਵ ਕੋਲ ਗਿਆ।
7.80.23
ततः प्रणिहितो ब्राह्मे मुहूर्ते शुभलक्षणे ।
आत्मानमर्जुनोऽपश्यद्गने सहकेशवम् ॥ ७.८०.२३ ॥
ਫਿਰ ਇਕਾਗਰ ਹੋਏ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਸ਼ੁਭ-ਲੱਛਣ ਬ੍ਰਾਹਮ ਮੁਹੂਰਤ ਵਿੱਚ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਕੇਸ਼ਵ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
7.80.24
पुण्यं हिमवतः पादं मणिमन्तं च पर्वतम् ।
ज्योतिर्भिश्च समाकीर्णं सिद्धचारणसेवितम् ॥ ७.८०.२४ ॥
ਹਿਮਾਲਿਆ ਦਾ ਪਵਿੱਤਰ ਪੈਰ ਅਤੇ ਮਣਿਮੰਤ ਪਰਬਤ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਸਿੱਧਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰਣਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸੇਵਿਤ।
7.80.25
वायुवेगगतिः पार्थः खं भेजे सहकेशवः ।
केशवेन गृहीतः स दक्षिणे विभुना भुजे ॥ ७.८०.२५ ॥
ਹਵਾ ਦੇ ਵੇਗ ਨਾਲ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਪਾਰਥ (ਅਰਜੁਨ) ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਨਾਲ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਗਿਆ। ਸਰਬਸ਼ਕਤੀਮਾਨ ਕੇਸ਼ਵ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਸੱਜੀ ਬਾਂਹ ਨਾਲ ਫੜ ਲਿਆ।
7.80.26
प्रेक्षमाणो बहून्भावाञ्जगामाद्भुतदर्शनान् ।
उदीच्यां दिशि धर्मात्मा सोपश्यच्छ्वेतपर्वतम् ॥ ७.८०.२६ ॥
ਅਨੇਕ ਅਦਭੁਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵੇਖਦਾ ਉਹ ਅੱਗੇ ਗਿਆ। ਉਸ ਧਰਮਾਤਮਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ਵੇਤ ਪਰਬਤ ਵੇਖਿਆ।
7.80.27
कुबेरस्य विराहे च नलिनीं पद्मभूषिताम् ।
सरिच्छ्रेष्ठां च तां गङ्गां वीक्षमाणो बहूदकाम् ॥ ७.८०.२७ ॥
ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਮਲਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਨਲਿਨੀ ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਜਲ ਭਰਪੂਰ ਉਸ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਉਹ ਅੱਗੇ ਗਿਆ।
7.80.28
सदा पुष्पफलैर्वृक्षैरुपेतां स्फटिकोपलाम् ।
सिंहव्याघ्रसमाकीर्णां नानामृगसमाकुलाम् ॥ ७.८०.२८ ॥
ਸਦਾ ਫੁੱਲਾਂ-ਫਲਾਂ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਸਫ਼ੈਦ ਪੱਥਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਸ਼ੇਰਾਂ ਤੇ ਬਾਘਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਅਨੇਕ ਮ੍ਰਿਗਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ।
7.80.29
पुण्याश्रमवतीं रम्यां मनोज्ञाण्डजसेविताम् ।
मन्दरस्य प्रदेशांश्च किन्नरोद्गीतनादितान् ॥ ७.८०.२९ ॥
ਪਵਿੱਤਰ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਾਲਾ, ਰਮਣੀਕ, ਸੁੰਦਰ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਸੇਵਿਤ ਉਹ ਪਰਬਤ; ਅਤੇ ਕਿੰਨਰਾਂ ਦੇ ਗੀਤਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜਦੇ ਮੰਦਰ ਦੇ ਖੇਤਰ।
7.80.30
हेमरूप्यमयैः शृङ्गैर्नानौषधिविदीपितान् ।
तथा मन्दारवृक्षैश्च पुष्पितैरुपशोभितान्। ॥ ७.८०.३० ॥
ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਸ਼ਿਖਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਅਨੇਕ ਬੂਟੀਆਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ, ਅਤੇ ਖਿੜੇ ਮੰਦਾਰ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ।
7.80.31
स्निग्धाञ्जनचयाकारं सम्प्राप्तः कालपर्वतम् ।
ब्रह्मतुङ्गं नदीश्चान्यास्तथा जनपदानपि ॥ ७.८०.३१ ॥
ਚਿਕਨੇ ਕਾਜਲ ਦੇ ਢੇਰ ਵਰਗੇ ਆਕਾਰ ਵਾਲੇ ਕਾਲਪਰਬਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਤੁੰਗ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਹੋਰ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਜਨਪਦਾਂ ਤੱਕ ਵੀ।
7.80.32
स तुङ्गं शतशृङ्गं च शर्यातिवनमेव च ।
पुण्यमश्वशिरस्थानं स्थानमाथर्वणस्य च ॥ ७.८०.३२ ॥
ਉਹ ਤੁੰਗ ਅਤੇ ਸ਼ਤਸ਼ਰੰਗ ਪਰਬਤ, ਸ਼ਰਯਾਤਿ ਵਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਸ਼ਵਸ਼ਿਰ ਸਥਾਨ ਅਤੇ ਆਥਰਵਣ ਦੇ ਸਥਾਨ ਤੱਕ ਵੀ ਪਹੁੰਚਿਆ।
7.80.33
वृषदंशं च शैलेन्द्रं महामन्दरमेव च ।
अप्सरोभिः समाकीर्णं किन्नरैश्चोपशोभितम् ॥ ७.८०.३३ ॥
ਵ੍ਰਿਸ਼ਦੰਸ਼, ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ ਅਤੇ ਮਹਾਮੰਦਰ ਪਰਬਤ ਵੀ, ਜੋ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਤੇ ਕਿੰਨਰਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੋਭਿਤ ਸਨ।
7.80.34
तस्मिञ्शैले व्रजन्पार्थः सकृष्णः समवैक्षत ।
शुभैः प्रस्रवणैर्जुष्टां हेमधातुविभूषिताम् ॥ ७.८०.३४ ॥
ਉਸ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਜਾਂਦਿਆਂ ਪਾਰਥ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਸ਼ੁਭ ਝਰਨਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਧਾਤਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਸੀ।
7.80.35
चन्द्ररश्मिप्रकाशाङ्गीं पृथिवीं पुरमालिनीम् ।
समुद्रांश्चाद्भुताकारानपश्यद्बहुलाकरान् ॥ ७.८०.३५ ॥
ਚੰਦਰਮਾ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੀ, ਨਗਰਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਹਿਨੀ ਧਰਤੀ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਅਦਭੁਤ ਆਕਾਰ ਵਾਲੇ, ਖਾਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸਮੁੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ।
7.80.36
वियद्द्यां पृथिवीं चैव तथा विष्णुपदं व्रजन् ।
विस्मितः सह कृष्णेन क्षिप्तो बाण इवाभ्यगात् ॥ ७.८०.३६ ॥
ਅਸਮਾਨ, ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰਪਦ ਵੱਲ ਜਾਂਦਿਆਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਛੱਡੇ ਤੀਰ ਵਾਂਗ ਉਹ ਅੱਗੇ ਵਧਿਆ।
7.80.37
ग्रहनक्षत्रसोमानां सूर्याग्न्योश्च समत्विषम् ।
अपश्यत तदा पार्थो ज्वलन्तमिव पर्वतम् ॥ ७.८०.३७ ॥
ਤਦ ਪਾਰਥ ਨੇ ਗ੍ਰਹਾਂ, ਨਛੱਤਰਾਂ, ਚੰਦਰਮਾ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਅਗਨੀ ਦੇ ਸਮਾਨ ਤੇਜ ਵਾਲਾ, ਬਲਦੇ ਪਰਬਤ ਵਰਗਾ ਕੁਝ ਵੇਖਿਆ।
7.80.38
समासाद्य तु तं शैलं शैलाग्रे समवस्थितम् ।
तपोनित्यं महात्मानमपश्यद्वॄषभध्वजम्। ॥ ७.८०.३८ ॥
ਉਸ ਪਰਬਤ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਸਿਖਰ ਉੱਤੇ ਖੜ੍ਹੇ, ਸਦਾ ਤਪ ਵਿੱਚ ਲੀਨ, ਮਹਾਤਮਾ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧ੍ਵਜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
7.80.39
सहस्रमिव सूर्याणां दीप्यमानं स्वतेजसा ।
शूलिनं जटिलं गौरं वल्कलाजिनवाससम् ॥ ७.८०.३९ ॥
ਆਪਣੇ ਤੇਜ ਨਾਲ ਹਜ਼ਾਰ ਸੂਰਜਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ, ਜਟਾਧਾਰੀ, ਗੋਰੇ ਰੰਗ ਵਾਲੇ, ਵਲਕਲ ਅਤੇ ਮ੍ਰਿਗਛਾਲਾ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ।
7.80.40
नयनानां सहस्रैश्च विचित्राङ्गं महौजसम् ।
पार्वत्या सहितं देवं भूतसङ्घैश्च भास्वरैः ॥ ७.८०.४० ॥
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਵਿਚਿੱਤਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੇਵ ਪਾਰਵਤੀ ਨਾਲ, ਚਮਕਦੇ ਭੂਤਗਣਾਂ ਸਮੇਤ ਸਨ।
7.80.41
गीतवादित्रसन्नादैर्हास्यलास्यसमन्वितम् ।
वग्लितास्फोटितोत्क्रुष्टैः पुण्यैर्गन्धैश्च सेवितम् ॥ ७.८०.४१ ॥
ਗੀਤ ਤੇ ਵਾਜਿਆਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਨਾਲ, ਹਾਸੇ ਤੇ ਨਾਚ ਸਮੇਤ, ਚੀਕਾਂ, ਤਾੜੀਆਂ ਤੇ ਜੈਕਾਰਿਆਂ ਨਾਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਸੁਗੰਧਾਂ ਨਾਲ ਸੇਵਿਤ।
7.80.42
स्तूयमानं स्तवैर्दिव्यैर्ऋषिभिर्ब्रह्मवादिभिः ।
गोप्तारं सर्वभूतानामीशानं वरदं शिवम् ॥ ७.८०.४२ ॥
ਦਿਵਯ ਸਤੋਤਰਾਂ ਨਾਲ ਬ੍ਰਹਮਵਾਦੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤੁਤ, ਸਰਬ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕ, ਈਸ਼ਾਨ, ਵਰ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਿਵ।
7.80.43
वासुदेवस्तु तं दृष्ट्वा जगाम शिरसा क्षितिम् ।
पार्थेन सह धर्मात्मा गृणन्ब्रह्म सनातनम् ॥ ७.८०.४३ ॥
ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਿਰ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ; ਧਰਮਾਤਮਾ ਪਾਰਥ ਨਾਲ ਸਨਾਤਨ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਉਸਤਤਿ ਕਰਦੇ ਹੋਏ।
7.80.44
लोकादिं विश्वकर्माणमजमीशानमव्ययम् ।
मनसः परमं योनिं खं वायुं ज्योतिषां निधिम् ॥ ७.८०.४४ ॥
ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਦਿ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ, ਅਜਨਮਾ, ਈਸ਼ਾਨ, ਅਵਿਯਯ; ਮਨ ਦਾ ਪਰਮ ਸਰੋਤ, ਆਕਾਸ਼, ਹਵਾ, ਜੋਤਾਂ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ।
7.80.45
स्रष्टारं वारिधाराणां भुवश्च प्रकृतिं पराम् ।
देवदानवयक्षाणां मानवानां च शासकम् ॥ ७.८०.४५ ॥
ਜਲ-ਧਾਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਪਰਮ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ; ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦਾਨਵਾਂ, ਯਕ੍ਸ਼ਾਂ ਤੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ।
7.80.46
योगानां च परं धाम दृष्टं ब्रह्मविदां निधिम् ।
चारचरस्य स्रष्टारं प्रतिहर्तारमेव च ॥ ७.८०.४६ ॥
ਯੋਗਾਂ ਦਾ ਪਰਮ ਧਾਮ, ਬ੍ਰਹਮਗਿਆਨੀਆਂ ਦਾ ਵੇਖਿਆ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ; ਚਰ-ਅਚਰ ਦਾ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਤੇ ਸੰਹਾਰਕ ਵੀ ਉਹੀ।
7.80.47
कालकोपं महात्मानं शक्रसूर्यगुणोदयम् ।
ववन्दतुस्तदा कृष्णौ वाङ्मनोबुद्धिकर्मभिः ॥ ७.८०.४७ ॥
ਕਾਲ ਦੇ ਕ੍ਰੋਧ ਵਰਗੇ, ਇੰਦਰ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਉਦੇ ਵਾਲੇ ਮਹਾਤਮਾ ਨੂੰ ਤਦ ਦੋਵਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਂ ਨੇ ਵਾਣੀ, ਮਨ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਕਰਮਾਂ ਨਾਲ ਵੰਦਨਾ ਕੀਤੀ।
7.80.48
यं प्रपद्यन्ति विद्वांसः सूक्ष्माध्यात्मपदैषिणः ।
तमजं कारमात्मानं जग्मतुः शरणं भवम् ॥ ७.८०.४८ ॥
ਸੂਖਮ ਅਧਿਆਤਮ ਪਦ ਦੇ ਖੋਜੀ ਗਿਆਨੀ ਜਿਸਦੀ ਸ਼ਰਨ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਅਜਨਮਾ, ਕਰਤਾ, ਆਤਮਾ ਅਤੇ ਭਵ ਦੀ ਦੋਹਾਂ ਨੇ ਸ਼ਰਨ ਲਈ।
7.80.49
अर्जुनश्चापि तं देवं भूयो भूयोऽप्यवन्दत ।
ज्ञात्वा तं सर्वभूतादिं भूतभव्यभवोद्भवम् ॥ ७.८०.४९ ॥
ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ; ਉਸਨੂੰ ਸਰਬ ਭੂਤਾਂ ਦਾ ਆਦਿ ਅਤੇ ਭੂਤ-ਭਵਿੱਖ-ਵਰਤਮਾਨ ਦਾ ਉਦਭਵ ਜਾਣ ਕੇ।
7.80.50
शरण्यं शरणं देवमीशानं परमेश्वरम् ।
जगाम जगतां नाथमर्जुनः सजनार्दनः ॥ ७.८०.५० ॥
ਸ਼ਰਣ ਯੋਗ, ਸ਼ਰਣ-ਰੂਪ, ਈਸ਼ਾਨ, ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਉਸ ਦੇਵਤੇ ਕੋਲ, ਜਗਤਾਂ ਦੇ ਨਾਥ ਕੋਲ ਅਰਜੁਨ ਜਨਾਰਦਨ ਸਮੇਤ ਗਿਆ।
7.80.51
ततस्तावागतौ दृष्ट्वा नरनारायणावुभौ ।
सुप्रसन्नमनाः शर्वः प्रोवाच प्रहसन्निव ॥ ७.८०.५१ ॥
ਫਿਰ ਆਏ ਨਰ ਅਤੇ ਨਾਰਾਇਣ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਵਾਲੇ ਸ਼ਰਵ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਬੋਲੇ।
7.80.52
स्वागतं वां नरश्चेष्ठावुत्तिष्ठेतां गतक्लमौ ।
किञ्च वामीप्सितं वीरौ मनसः क्षिप्रमुच्यताम् ॥ ७.८०.५२ ॥
ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਸੁਆਗਤ ਹੈ, ਹੇ ਨਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟੋ; ਥਕਾਵਟ ਛੱਡ ਕੇ ਉੱਠੋ। ਹੇ ਵੀਰੋ, ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਛਾ ਕੀ ਹੈ? ਮਨ ਦੀ ਗੱਲ ਛੇਤੀ ਦੱਸੋ।
7.80.53
येन कार्येण सम्प्राप्तौ युवां तत्साधयामि किम् ।
व्रियतामात्मनः श्रेयस्तत्सर्वं प्रददानि वाम् ॥ ७.८०.५३ ॥
ਕਿਸ ਕੰਮ ਲਈ ਤੁਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਆਏ ਹੋ, ਉਹ ਮੈਂ ਸਾਧਾਂਗਾ। ਆਪਣੇ ਕਲਿਆਣ ਲਈ ਜੋ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਚੁਣੋ; ਉਹ ਸਭ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਦੇਵਾਂਗਾ।
7.80.54
ततस्तद्वचनं श्रुत्वा प्रत्युत्थाय कृताञ्जली ।
वासुदेवार्जुनौ शर्वं तुष्टुवाते महामती।
भक्त्यास्तवेन दिव्येन महात्मानावनिन्दितौ ॥ ७.८०.५४ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਉੱਠ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜੇ, ਮਹਾਮਤੀ ਵਾਸੁਦੇਵ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਸ਼ਰਵ ਦੀ ਉਸਤਤੀ ਕੀਤੀ; ਭਗਤੀ ਅਤੇ ਦਿਵ ਸਤੋਤਰ ਨਾਲ; ਉਹ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਮਹਾਤਮਾ।
7.80.55
नमो भवाय शर्वाय रुद्राय वरदाय च ।
पशूनां पतये नित्यमुग्राय च कपर्दिने ॥ ७.८०.५५ ॥
ਭਵ, ਸ਼ਰਵ, ਰੁਦਰ ਅਤੇ ਵਰਦਾਤਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਪਤੀ, ਉਗਰ ਅਤੇ ਜਟਾਧਾਰੀ ਨੂੰ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.56
महादेवाय भीमाय त्र्यम्बकाय च शान्तये ।
ईशानाय मखघ्नाय नमोऽस्त्वन्धकघातिने ॥ ७.८०.५६ ॥
ਮਹਾਦੇਵ, ਭੀਮ, ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਈਸ਼ਾਨ, ਯਗਿਆ-ਨਾਸ਼ਕ ਅਤੇ ਅੰਧਕ-ਘਾਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੋਵੇ।
7.80.57
कुमारगुरवे तुभ्यं नीलग्रीवाय वेधसे ।
पिनाकिने हविष्याय सत्याय विभवे सदा ॥ ७.८०.५७ ॥
ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਗੁਰੂ ਤੈਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਨੀਲਕੰਠ, ਵਿਧਾਤਾ, ਪਿਨਾਕਧਾਰੀ, ਹਵਿ ਦੇ ਯੋਗ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਸਰਬਵਿਆਪੀ ਨੂੰ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.58
विलोहिताय ध्रूम्राय व्याधायानपराजिते ।
नित्यं नीलशिखण्डाय शूलिने दिव्यचक्षुषे ॥ ७.८०.५८ ॥
ਵਿਲੋਹਿਤ, ਧੂਮ੍ਰ, ਵਿਆਧ, ਅਪਰਾਜਿਤ, ਨੀਲਸ਼ਿਖੰਡ, ਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਅਤੇ ਦਿਵਿਆਚਕਸ਼ੂ ਨੂੰ ਸਦਾ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.59
होत्रे पोत्रे त्रिनेत्राय व्याधाय वसुरेतसे ।
अचिन्त्यायाम्बिकाभर्त्रे सर्वदेवस्तुताय च ॥ ७.८०.५९ ॥
ਹੋਤਾ, ਪੋਤਾ, ਤ੍ਰਿਨੇਤਰ, ਵਿਆਧ, ਵਸੁਰੇਤਾ, ਅਚਿੰਤ੍ਯ, ਅੰਬਿਕਾ ਦੇ ਪਤੀ ਅਤੇ ਸਰਬਦੇਵਸਤੁਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.60
वृषध्वजाय मुण्डाय जटिने ब्रह्मचारिणे ।
तप्यमानाय सलिले ब्रह्मण्यायाजिताय च ॥ ७.८०.६० ॥
ਵ੍ਰਿਸ਼ਧ੍ਵਜ, ਮੁੰਡ, ਜਟੀ, ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ, ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਤਪਣ ਵਾਲੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਮਿੱਤਰ ਅਤੇ ਅਜਿਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.61
विश्वात्मने विश्वसृजे विश्वमावृत्य तिष्ठते ।
नमोनमस्ते सेव्याय भूतानां प्रभवे सदा ॥ ७.८०.६१ ॥
ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਆਤਮਾ ਨੂੰ, ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਸਿਰਜਣਹਾਰ ਨੂੰ, ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਢੱਕ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸੇਵਨੀਯ ਅਤੇ ਸਦਾ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਵ ਆਪ ਨੂੰ ਨਮੋ ਨਮਃ।
7.80.62
ब्रह्मवक्त्राय सर्वाय शंकराय शिवाय च ।
नमोस्तु वाचस्पतये प्रजानां पतये नमः ॥ ७.८०.६२ ॥
ਬ੍ਰਹਮ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁਖ ਹੈ, ਸਰਬ ਰੂਪ, ਸ਼ੰਕਰ ਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਵਾਚਸਪਤੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.63
अभिगम्याय काम्याय स्तुत्यायार्याय सर्वदा ।
नमोऽस्तु देवदेवाय महाभूतधराय च।
नमो विश्वस्य पतये पत्तीनां पतये नमः ॥ ७.८०.६३ ॥
ਸਦਾ ਨੇੜੇ ਜਾਣ ਯੋਗ, ਕਾਮਨੀਯ, ਸਤੁਤ, ਆਰਯ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਅਤੇ ਮਹਾਭੂਤਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਪਤੀ, ਪੱਤੀਆਂ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.64
नमो विश्वस्य पतये महतां पतये नमः ।
नमः सहस्रशिरसे सहस्रभुजमृत्यवे
सहस्रनेत्रपादाय नमोऽसङ्ख्येयकर्मणे। ॥ ७.८०.६४ ॥
ਵਿਸ਼ਵ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਮਹਾਤਮਾਂ ਦੇ ਪਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸਹਸ੍ਰ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਸਹਸ੍ਰ ਬਾਹਾਂ ਲਈ ਮੌਤ ਰੂਪ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਸਹਸ੍ਰ ਨੇਤਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਅਸੰਖਯੇਯ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।
7.80.65
नमो हिरण्यवर्णाय हिरण्यकवचाय च ।
भक्तानुकम्पिने नित्यं सिध्यतां नो वरः प्रभो ॥ ७.८०.६५ ॥
ਸੋਨੇ ਵਰਣ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਕਵਚ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਭਗਤਾਂ ਉੱਤੇ ਸਦਾ ਕਿਰਪਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਾਡਾ ਵਰ ਸਿੱਧ ਹੋਵੇ।
7.80.66
एवं स्तुत्वा महादेवं वासुदेवः सहार्जुनः ।
प्रसादयामास भवं तदा ह्यस्त्रोपलब्धये ॥ ७.८०.६६ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਕੇ ਅਰਜੁਨ ਸਮੇਤ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨੇ ਭਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ—ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ।