Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 7.81

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

7.81.1

ततः पार्थः प्रसन्नात्मा प्राञ्जलिर्वृषभध्वजम् ।
ददर्शोत्फुल्लनयनः समस्तं तेजसां निधिम् ॥ ७.८१.१ ॥

ਫਿਰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਵਾਲੇ ਪਾਰਥ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਖੁੱਲ੍ਹੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧ੍ਵਜ ਨੂੰ—ਸਾਰੇ ਤੇਜਾਂ ਦੇ ਖ਼ਜ਼ਾਨੇ ਨੂੰ—ਦੇਖਿਆ।

7.81.2

तं चोपहारं सुकृतं नैशं नैत्यकमात्मना ।
ददर्श त्र्यम्बकाभ्याशे वासुदेवनिवेदितम् ॥ ७.८१.२ ॥

ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਵੱਲੋਂ ਅਰਪਿਤ, ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਆਪਣਾ ਨਿੱਤ ਦਾ ਸੁੰਦਰ ਰਾਤ ਦਾ ਭੇਟ ਉਸ ਨੇ ਵੇਖਿਆ।

7.81.3

ततोऽभिपूज्य मनसा कृष्णं शर्वं च पाण्डवः ।
इच्छाम्यहं दिव्यमस्त्रमित्यभाषत शङ्करम् ॥ ७.८१.३ ॥

ਫਿਰ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸ਼ਰਵ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ, "ਮੈਂ ਦਿਵ ਅਸਤ੍ਰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।"

7.81.4

ततः पार्थस्य विज्ञाय वरार्थे वचनं तदा ।
वासुदेवार्जुनौ देवः स्मयमानोऽभ्यभाषत ॥ ७.८१.४ ॥

ਫਿਰ ਪਾਰਥ ਦੇ ਵਰ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਦੇ ਬੋਲ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ, ਦੇਵ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵਾਸੁਦੇਵ ਅਤੇ ਅਰਜੁਨ ਨੂੰ ਬੋਲੇ।

7.81.5

स्वागतं वां नरश्रेष्ठौ विज्ञातं मनसेप्सितम् ।
येन कामेन सम्प्राप्तौ भवद्ध्यां तं ददाम्यहम् ॥ ७.८१.५ ॥

ਨਰਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਹੈ। ਜਿਸ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਆਏ ਹੋ ਉਹ ਮਨ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਲਈ ਹੈ; ਉਹ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦਿਆਂਗਾ।

7.81.6

सरोऽमृतमयं दिव्यमभ्याशे शत्रुसूदनौ ।
तत्र मे तद्धनुर्दिव्यं शरश्च निहितः पुरा ॥ ७.८१.६ ॥

ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕੋ, ਨੇੜੇ ਹੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਮਈ ਦਿਵ ਸਰੋਵਰ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਮੇਰਾ ਦਿਵ ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਬਾਣ ਰੱਖੇ ਹੋਏ ਹਨ।

7.81.7

येन देवारयः सर्वे मया युधि निपातिताः ।
तत आनीयतां कृष्णौ सशरं धनुरुत्तमम् ॥ ७.८१.७ ॥

ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਡੇਗਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਉੱਤਮ ਧਨੁਸ਼ ਬਾਣ ਸਮੇਤ ਦੋਹਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾਵੇ।

7.81.8

तथेत्युक्त्वा तु तौ वीरौ सर्वपारिषदैः सह ।
प्रस्थितौ तत्सरो दिव्यं दिव्यैश्वर्यशतैर्युतम् ॥ ७.८१.८ ॥

'ਏਵੇਂ ਹੀ ਹੋਵੇ' ਆਖ ਕੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੀਰ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਪਾਰਸ਼ਦਾਂ ਨਾਲ ਸੈਂਕੜੇ ਦਿਵਿਆ ਐਸ਼ਵਰਜਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਉਸ ਦਿਵਿਆ ਸਰੋਵਰ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਏ।

7.81.9

निर्दिष्टं यद्वृषाङ्केण पुण्यं सर्वार्थसाधकम् ।
तौ जग्मतुरसम्भ्रान्तौ नरनारायणावृषी ॥ ७.८१.९ ॥

ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧਵਜ (ਸ਼ਿਵ) ਦੁਆਰਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਸਰੋਵਰ, ਉਸ ਵੱਲ ਨਰ-ਨਾਰਾਇਣ ਰਿਸ਼ੀ ਬਿਨਾਂ ਘਬਰਾਏ ਗਏ।

7.81.10

ततस्तौ तत्सरो गत्वा सूर्यमण्डलसन्निभम् ।
नागमन्तर्जले घोरं ददृशातेऽर्जुनाच्युतौ ॥ ७.८१.१० ॥

ਫਿਰ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਉਸ ਸਰੋਵਰ ਤੇ ਪਹੁੰਚੇ ਅਤੇ ਸੂਰਜ-ਮੰਡਲ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ ਇੱਕ ਭਿਆਨਕ ਨਾਗ ਪਾਣੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੇਖਿਆ — ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਅਚਯੁਤ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।

7.81.11

द्वितीयं चापरं नागं सहस्रशिरसं वरम् ।
वमन्तं विपुला ज्वाला ददृशातेऽग्निवर्चसम् ॥ ७.८१.११ ॥

ਦੂਜਾ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਿਰਾਂ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਾਗ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੇਖਿਆ; ਉਹ ਵੱਡੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਉਗਲ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਅੱਗ ਵਰਗੇ ਰੰਗ ਵਾਲਾ ਸੀ।

7.81.12

ततः कृष्णश्च पार्थश्च संस्पृश्याम्भः कृताञ्जली ।
तौ नागावुपतस्थाते नमस्यन्तौ वृषध्वजम् ॥ ७.८१.१२ ॥

ਫਿਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪਾਰਥ ਨੇ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਛੂਹ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧਵਜ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵੇਂ ਨਾਗਾਂ ਕੋਲ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ।

7.81.13

गृणन्तौ वेदविद्वांसौ तद्ब्रह्म शतरुद्रियम् ।
अप्रमेयप्रमाणं तौ गत्वा सर्वात्मना भवम् ॥ ७.८१.१३ ॥

ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਉਸ ਅਪ੍ਰਮੇਯ ਪ੍ਰਮਾਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਤਰੁਦਰੀਯ ਬ੍ਰਹਮ-ਸ੍ਤੋਤ੍ਰ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸਰਬਾਤਮ ਭਾਵ ਨਾਲ ਭਵ ਕੋਲ ਗਏ।

7.81.14

ततस्तौ रुद्रमाहात्म्याद्धित्वा रूपं महोरगौ ।
धनुर्बाणश्च शत्रुघ्नं तद्द्वन्द्वं समपद्यत ॥ ७.८१.१४ ॥

ਫਿਰ ਰੁਦ੍ਰ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਨਾਲ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਸਰਪ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਤਿਆਗ ਕੇ ਸ਼ਤਰੂਘਨ ਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਬਾਣ ਦੀ ਜੋੜੀ ਬਣ ਗਏ।

7.81.15

तौ तज्जगृहतुः प्रीतौ धनुर्बाणं च सुप्रभम् ।
आजहूतुर्महात्मानौ ददतुश्च महात्मने ॥ ७.८१.१५ ॥

ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਮਹਾਤਮਾ ਉਸ ਚਮਕਦੇ ਧਨੁਸ਼-ਬਾਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ, ਭੇਟ ਕਰਕੇ, ਇੱਕ ਮਹਾਤਮਾ ਨੂੰ ਦੇ ਦਿੱਤਾ।

7.81.16

ततः पाश्वाद्वॄषाङ्कस्य ब्रह्मचारी न्यवर्तत ।
पिङ्गाक्षस्तपसः क्षेत्रं बलवान्नीललोहितः। ॥ ७.८१.१६ ॥

ਫਿਰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਧ੍ਵਜ (ਸ਼ਿਵ) ਦੇ ਪਾਸੋਂ, ਤਪ ਦੇ ਆਸਰੇ, ਪਿੰਗਲ ਨੇਤ੍ਰਾਂ ਵਾਲਾ, ਬਲਵਾਨ ਨੀਲਲੋਹਿਤ ਨਾਮਕ ਇੱਕ ਬ੍ਰਹਮਚਾਰੀ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਿਆ।

7.81.17

स तद्गृह्य धनुःश्रेष्ठं तस्थौ स्थानं समाहितः ।
विचकर्षाथ विधिवत्सशरं धनुरुत्तमम् ॥ ७.८१.१७ ॥

ਉਸਨੇ ਉਹ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਇਕਾਗਰ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਥਾਂ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ, ਫਿਰ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਬਾਣ ਸਹਿਤ ਉਸ ਉੱਤਮ ਧਨੁਸ਼ ਨੂੰ ਖਿੱਚਿਆ।

7.81.18

तस्य मौर्वी च मुष्टिं च स्थानं चालक्ष्य पाण्डवः ।
श्रुत्वा मन्त्रं भवप्रोक्तं जग्राहाचिन्त्यविक्रमः ॥ ७.८१.१८ ॥

ਉਸ ਧਨੁਸ਼ ਦੀ ਤਾਰ, ਮੁੱਠ ਅਤੇ ਥਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਭਵ ਦਾ ਕਿਹਾ ਮੰਤਰ ਸੁਣ ਕੇ, ਅਚਿੰਤ ਪਰਾਕਰਮੀ ਪਾਂਡਵ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ।

7.81.19

स सरस्येव तं बाणं मुमोचातिबलः प्रभुः ।
चिक्षेप च पुनर्वीरस्तस्मिन्सरसि तद्धनुः ॥ ७.८१.१९ ॥

ਅਤਿਬਲੀ ਉਸ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਹ ਬਾਣ ਛੱਡਿਆ; ਅਤੇ ਉਸ ਵੀਰ ਨੇ ਫਿਰ ਉਹ ਧਨੁਸ਼ ਉਸੇ ਸਰੋਵਰ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।

7.81.20

ततः प्रीतं भवं ज्ञात्वा स्मृतिमानर्जुनस्तदा ।
वरमारण्यके दत्तं दर्शनं शङ्करस्य च।
मनसा चिन्तयामास तन्मे सम्पद्यतां भव ॥ ७.८१.२० ॥

ਤਦ ਭਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਜਾਣ ਕੇ, ਯਾਦਾਸ਼ਤ ਵਾਲੇ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਵਰ ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਭਵ ਮੇਰੀ ਉਹ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇ।

7.81.21

तस्य तन्मतमाज्ञाय प्रीतः प्रादाद्वरं भवः ।
तच्च पाशुपतं घोरं प्रतिज्ञायाश्च पारणम् ॥ ७.८१.२१ ॥

ਉਸਦੇ ਉਸ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਜਾਣ ਕੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਭਵ ਨੇ ਵਰ ਦਿੱਤਾ — ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਸਤਰ, ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਦੇ ਸਾਧਨ ਵਜੋਂ।

7.81.22

ततः पाशुपतं दिव्यमवाप्य पुनरीश्वरात् ।
संहृष्टरोमा दुर्धर्षः कृतं कार्यममन्यत ॥ ७.८१.२२ ॥

ਫਿਰ ਈਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਮੁੜ ਦਿਵਯ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਅਸਤਰ ਪਾ ਕੇ, ਰੋਮਾਂਚਿਤ ਹੋਏ ਅਜੇਯ ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਉਸਦਾ ਕਾਰਜ ਪੂਰਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।

7.81.23

ततोऽर्जुनहृषीकैशौ पुनः पुनररिंदमौ ।
ववन्दतुश्च संहृष्टौ शिरोभ्यां तं महेश्वरम् ॥ ७.८१.२३ ॥

ਫਿਰ ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ — ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਦੋਵੇਂ — ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਉਸ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।

7.81.24

अनुज्ञातौ क्षणे तस्मिन्भवेनार्जुनकेशवौ ।
प्राप्तौ स्वशिबिरं वीरौ मुदा परमया युतौ ॥ ७.८१.२४ ॥

ਉਸੇ ਪਲ ਭਵ ਤੋਂ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ ਉਹ ਵੀਰ ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਪਰਮ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਡੇਰੇ ਪਹੁੰਚ ਗਏ।

7.81.25

तथा भवेनानुमतौ महासुरनिघातिना ।
इद्रावीष्णू यथा प्रीतौ जम्भस्य वधकाङ्क्षिणौ ॥ ७.८१.२५ ॥

ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਂ ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਭਵ (ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਆਗਿਆ ਪਾ ਕੇ, ਜੰਭ ਦੇ ਵਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਇੰਦਰ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਵਾਂਗ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ (ਅਰਜੁਨ ਅਤੇ ਕੇਸ਼ਵ ਗਏ)।